Câu hỏi thứ bốn mươi: Phương nam có núi cao, gò lớn, đồi bằng; phương bắc có bình nguyên (cánh đồng rộng), bình dương (đất bằng); vùng sông nước có bình dương (đất bằng thấp, nhiều sông nước). Núi cao, gò lớn, bình nguyên ở cao nhìn xuống thấp nên phần nhiều khô cạn không có nước; đồi bằng thoai thoải nên phần nhiều có nước vòng quanh; đất bằng rộng rãi thì lấy mương rãnh, đường sá làm chỗ dùng; đất bằng thấp nhiều nước thì theo dòng nước mà lập cục (bố cục huyệt và hướng). Lý khí (phép tính khí theo phương vị và thời vận) của chúng giống hay khác nhau?
Đáp: Núi cao, gò lớn, đồi bằng, bình nguyên chẳng qua khác nhau ở chỗ cao dốc hay bằng phẳng. Còn khai chướng (mạch núi mở rộng ra như bức bình phong), quá giáp (chỗ mạch núi thắt hẹp lại khi đi qua), thành cục kết huyệt (tạo thành thế đất và tụ khí làm chỗ đặt mộ), triều án (núi chầu, gò chắn phía trước), hộ sa (gò đồi che chở hai bên), đều xem theo cùng một cách. Có nước hay không có nước cũng dùng theo cùng một cách. Mắt tục không biết, thường chê huyệt cao nước thấp, là sai. Đất bằng nhiều sông nước, chỗ long (mạch đất) đi qua tuy không thấy có long, nhưng hai dòng nước kẹp lại thì khoảng giữa chính là long, là chỗ kết huyệt; tuy không thấy có sa (gò đồi), nhưng chỗ nước uốn là có sa uốn, có sa vòng thì mới có nước vòng. Câu "giữa hai núi ắt có nước, giữa hai dòng nước ắt có núi" chính là nói điều này.
Còn núi, gò, đồi, bình nguyên thì cần gì phải nói nữa. Đất bằng lấy đường sá làm chỗ dùng thì đường ắt phải sâu đến mấy thước, nông cũng phải hơn một thước; theo hình mà nương khí để dùng thì cũng phát phúc như nhau. Nếu sâu chưa đến một thước thì dù có dùng cũng không có hiệu nghiệm. Sở dĩ như vậy là vì chỗ long đi và kết huyệt là nơi khí âm đọng lại; khe suối, mương rãnh, đường sá là nơi khí dương lưu hành. Âm gặp ranh giới của dương thì dừng lại. Núi vây quanh, nước uốn quanh, chính là âm dương giao hợp, là vùng trời đất hun đúc tinh anh. Núi, gò, đồi, bình nguyên, đất bằng, đất bằng sông nước đều không khác gì nhau. Dù xét khắp đất đai thiên hạ cũng không ra ngoài phạm vi này.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video