Thiên 11 — Mộ

 Mộ

 Mộ là vị thần của sự ẩn náu, chìm khuất. Ngũ hành (năm loại khí: Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ) có Mộ (giai đoạn "vào mồ", tức lúc khí bị cất giấu, khép lại, trong vòng mười hai giai đoạn sinh – vượng – suy – tử của mỗi hành) ở tứ quý (bốn chi cuối mỗi mùa: Thìn, Mùi, Tuất, Sửu). Mộ có sự phân biệt âm dương, sinh tử. Nơi tử địa (chỗ khí chết) của can dương lại chính là nơi sinh địa (chỗ khí bắt đầu sinh ra) của can âm, vì can dương đi thuận, can âm đi nghịch. Vì thế Mùi là Mộ của Giáp và Quý; Tuất là Mộ của Bính, Mậu và Ất; Sửu là Mộ của Canh, Đinh và Kỷ; Thìn là Mộ của Nhâm và Tân. Đây là vì Mậu, Kỷ đi theo Bính, Đinh mà chia thuận nghịch: con nương theo mẹ (Hỏa sinh Thổ, Thổ là con của Hỏa), và để Thổ sinh ra Kim.

 Mùi là Mộ của Mộc, Tuất là Mộ của Hỏa, Sửu là Mộ của Kim, Thìn là Mộ của Thủy và Thổ. Cách này chỉ xét riêng theo ngũ hành. Thổ được gửi ở cung Khôn (hướng Tây Nam, ứng với chi Thân, nên Thổ sinh và mộ cùng chỗ với Thủy), không dựa vào âm dương của can mà chia thuận nghịch.

 Khóa Nhâm (phép bói Đại Lục Nhâm) coi trọng can ngày, nên chỉ theo Mộ của mười can, không theo Mộ của ngũ hành.

 Phàm khi Mộ đi vào tam truyền (ba bước diễn biến của quẻ: sơ truyền, trung truyền, mạt truyền) và lâm (đè lên) can ngày, thì chủ mọi việc đều bế tắc, mờ mịt, bị che lấp, không thông suốt.

 Phàm Thìn, Mùi là Mộ ngày; Tuất, Sửu là Mộ đêm. Mộ ngày cứng và đến nhanh, Mộ đêm mềm và kéo dài.

 Phàm Mộ đều mang tính mờ mịt, tối tăm. Nếu Mộ đêm gặp vào ban ngày, thì như từ chỗ tối đi ra chỗ sáng, mọi việc còn có thể gỡ được. Nếu Mộ ngày gặp vào ban đêm, thì như từ chỗ sáng đi vào chỗ tối, mọi việc càng thêm mơ hồ.

 Phàm Dần gia lên Tuất (chi Dần ở thiên bàn — vòng chi xoay bên trên — đặt lên chi Tuất ở địa bàn — vòng chi cố định bên dưới), Tị gia lên Sửu, Thân gia lên Thìn, Hợi gia lên Mùi, gọi là "từ Trường sinh đi vào Mộ" (Dần là nơi sinh của Hỏa mà Tuất là Mộ của Hỏa; Tị là nơi sinh của Kim mà Sửu là Mộ của Kim; Thân là nơi sinh của Thủy mà Thìn là Mộ của Thủy; Hợi là nơi sinh của Mộc mà Mùi là Mộ của Mộc). Giống như người rơi xuống giếng, kêu trời không thấu: xem bệnh thì ắt chết, xem trộm cướp thì khó bắt, xem người đi xa thì không về.

 Nơi Trường sinh (giai đoạn khí bắt đầu sinh ra) của can ngày bị Mộ cưỡi lên: như ngày Giáp, Ất thì Mùi lâm Hợi; ngày Bính, Đinh thì Tuất lâm Dần; ngày Mậu, Kỷ, Nhâm, Quý thì Thìn lâm Thân; ngày Canh, Tân thì Sửu lâm Tị. Chủ việc cũ lại phát ra.

 Nơi Trường sinh tự mang Mộ của chính nó, chủ việc mới bị bỏ dở. Như ngày Giáp, Ất thì Thìn gia lên Hợi; ngày Bính, Đinh thì Mùi gia lên Dần; ngày Mậu, Kỷ, Nhâm, Quý thì Sửu gia lên Thân; ngày Canh, Tân thì Tuất gia lên Tị.

 Trường sinh ở thiên bàn ngồi lên Mộ: như ngày Giáp, Ất thì Hợi lâm Thìn; ngày Bính, Đinh thì Dần lâm Mùi; ngày Mậu, Kỷ, Nhâm, Quý thì Thân lâm Sửu; ngày Canh, Tân thì Tị lâm Tuất. Chủ không thể sinh ra được.

 Lấy thân vào Mộ: như ngày Giáp, Ất mà mạt truyền (bước cuối của quẻ, chỉ kết cục) gặp Mùi, ngày Bính, Đinh mà mạt truyền gặp Tuất, và các trường hợp tương tự.

 Lấy hồn vào Mộ, tức là thần Mộ phủ lên can ngày. Như ngày Giáp, Ất thì Mùi gia lên Dần, Thìn (Giáp gửi cung ở Dần, Ất gửi cung ở Thìn); ngày Bính, Đinh thì Tuất gia lên Tị, Mùi (Bính gửi cung ở Tị, Đinh gửi cung ở Mùi), và các trường hợp tương tự.

 Lấy can ngày vào Mộ, tức là ngồi lên Mộ. Như ngày Giáp, Ất thì Dần, Thìn lâm Mùi; ngày Bính, Đinh thì Tị, Mùi lâm Tuất; ngày Mậu, Kỷ thì Tị, Mùi lâm Thìn; ngày Canh, Tân thì Thân, Tuất lâm Sửu; ngày Nhâm, Quý thì Hợi, Sửu lâm Thìn.

 Chi ngày đội Mộ và ngồi lên Mộ. Đội Mộ: như Thìn gia lên Hợi, Tý cùng Thìn, Tuất, Sửu, Mùi; Mùi gia lên Dần, Mão; Sửu gia lên Thân, Dậu; Tuất gia lên Tị, Ngọ. Ngồi lên Mộ: như Hợi, Tý cùng Thìn, Tuất, Sửu, Mùi lâm Thìn; Dần, Mão lâm Mùi; Thân, Dậu lâm Sửu; Tị, Ngọ lâm Tuất.

 Hóa khí của hành niên (vị trí tuổi vận trong năm của người hỏi theo phép Lục Nhâm) vào Mộ: như hành niên đứng ở Dần, Ngọ, Tuất (ba chi hợp thành cục Hỏa), hóa khí thuộc Hỏa, Hỏa có Mộ ở Tuất, nên gia lên Tuất là trường hợp này.

 Niên mệnh (bản mệnh theo năm sinh và hành niên của người hỏi) mang Mộ và ngồi lên Mộ: như niên mệnh ở Tý, thì Thìn gia lên Tý là mang Mộ; Tý ở thiên bàn lâm Thìn là ngồi lên Mộ.

 Lấy Quỷ (hành khắc can ngày, chỉ tai họa, kẻ hại mình) vào Mộ: như ngày Giáp, Ất thì Thân, Dậu (thuộc Kim, khắc Mộc) gia lên Sửu (Mộ của Kim); ngày Bính, Đinh thì Hợi, Tý (thuộc Thủy, khắc Hỏa) gia lên Thìn (Mộ của Thủy), và các trường hợp tương tự.

 Phàm từ Sinh, Vượng (giai đoạn khí mới sinh và giai đoạn khí mạnh nhất) đi vào Mộ, thì việc thành rồi sau lại hỏng; từ Mộ đi vào Sinh, Vượng, thì việc hỏng rồi lại thành.

 Phàm Mộ chủ sự mờ mịt, buồn bực. Nếu từ Mộ truyền sang Sinh, thì trong hung hóa cát.

 Phàm khi Mộ là phát dụng (sơ truyền, bước khởi đầu của quẻ), thì cần can ngày có khí (đang mạnh theo mùa). Nếu không có khí (suy yếu theo mùa), thì xem bệnh phải đề phòng chết, xem kiện tụng phải đề phòng bị oan.

 Phàm trung truyền (bước giữa của quẻ) gặp Mộ, thì trăm việc không thuận, tiến hay lùi đều có điều hối hận.

 Phàm mạt truyền gặp Mộ, thì trăm việc rốt cuộc không thành.

 Phàm Mộ gặp xung (chi đối nhau làm lay động, phá mở, như Thìn – Tuất, Sửu – Mùi) thì tốt, gặp hợp (chi kết hợp với nhau làm buộc chặt thêm) thì xấu. Nếu thần ở trên niên mệnh khắc chế được Mộ thì cũng có thể cứu giải.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video