Khóa Hình thương (khóa hình phạt, thương tổn).
Phàm trong khóa có tam hình (các nhóm địa chi hình phạt nhau: Dần – Tỵ – Thân, Sửu – Tuất – Mùi, Tý – Mão, và các chi tự hình) phát dụng (làm thần khởi đầu của quẻ, tức sơ truyền), cùng với hành niên (địa chi tuổi của người xem chạy theo từng năm), là khóa Hình thương. Bởi điều ác không gì lớn hơn hình, hình chủ thương tổn tàn hại. Như hình Dần – Tỵ – Thân: trong Dần có Mộc, Hỏa; trong Tỵ có Thổ, Kim; trong Thân có Kim, Thủy; cha con ở ngôi mà làm hại nhau, là hình vô ân. Dần hình Tỵ chủ hành động hiểm trở, việc quan tai hại; nó hình ta thì ta đấu lại, việc trước lại nổi lên. Tỵ hình Thân chủ lớn nhỏ không thuận, trước phạm sau thành; nó hình ta thì ta gỡ được, kẻ thù lại lấy ơn đền đáp. Thân hình Dần thì người và quỷ tàn hại nhau, nam nữ chế ngự nhau; nó hình ta thì ta động. Hình Sửu – Tuất – Mùi: ba cung đều là Thổ, anh em dùng sức làm hại nhau, là hình ỷ thế. Sửu hình Tuất chủ hình phạt của quan quỷ, giam cầm, người tôn quý làm hại kẻ hèn (?), có điều rắc rối không rõ ràng. Tuất hình Mùi thì nhỏ lấn lớn, làm việc thì vợ và tiền của gặp hung. Mùi hình Sửu thì lớn nhỏ không hòa, hoặc thấy tang phục. Tý – Mão hình nhau: Thủy với Mộc là mẹ con, đổi tiết mà hại nhau, là hình vô lễ. Tý hình Mão chủ nhà cửa dâm loạn, chết chóc bại hoại, trên dưới không hòa. Mão hình Tý thì bỏ sáng vào tối, đường thủy không thông, con cái không theo phép tắc. Thìn, Ngọ, Dậu, Hợi tự hình: bốn chi xung nhau Dần, Thân, Tỵ, Hợi thì thiếu Hợi; bốn chi xung nhau Thìn, Tuất, Sửu, Mùi thì thiếu Thìn; bốn chi xung nhau Tý, Ngọ, Mão, Dậu thì thiếu Dậu và Ngọ, chỉ có Tý – Mão hình lẫn nhau. Đó là bốn ngôi không có chi nào để hình nhau, nên là tự hình. Chủ tự cậy mình cao lớn, thay đổi mà tự hại. Chịu bốn xung này, thiếu một nên không đủ, nghiêng lệch mà không ngay; ba cái mỗi cái tự đẩy nhau, không cùng góp sức, phạt mà hình nhau. Hình tất có thương tổn, nên gọi là Hình thương. Nếu tìm tôi tớ, kẻ dưới bỏ trốn, muốn biết hướng đi, thì xét phương mà thần hình của chi ngày lâm tới, đuổi theo ắt bắt được. Khóa này thuộc thể quẻ Tụng (quẻ thứ sáu trong Kinh Dịch, tượng kiện cáo, tranh chấp), là khóa lớn nhỏ không hòa.
Lời tượng nói: "Nghiêng lệch mất ngôi, nhà cửa không thịnh. Có thai muốn sẩy, hôn nhân không tốt. Đánh kẻ dưới thì thuận lợi, đấu với người trên thì bị thương. Mưu tính trái ngược, mọi việc gặp vạ." Nếu thần hình làm dụng, hoặc lần lượt gia lên nhau, mang hung tướng (thiên tướng xấu) lâm can chi ngày, đều chủ thương tàn, tình người không hòa. Hình can ngày thì nam bị thương, bản thân bất lợi; hình chi ngày thì nữ bệnh, nhà cửa không yên. Giờ hình can ngày thì lo cho trẻ nhỏ, kẻ dưới, việc trước mắt bất lợi. Thiện hình ác thì không lo, ác hình thiện thì hung đến. Hình nguyệt kiến (địa chi của tháng) thì không thể kiện người, hình can ngày thì không thể đi xa. Can hình thì ứng nhanh, chi hình thì ứng chậm. Hoặc trên dưới hình nhau mà gặp quỷ của ngày (hành khắc can ngày), chủ bị quấy nhiễu cả việc công lẫn việc tư, trên dưới không phân, mọi việc trái ngược, mưu cầu tốn sức, kỵ tiểu nhân. Thấy Đằng Xà, huyết chi, huyết kỵ (hai thần sát chủ đổ máu; huyết chi: tháng giêng khởi ở Sửu rồi đi thuận; huyết kỵ: lần lượt theo các tháng là Sửu, Mùi, Dần, Thân, Mão, Dậu, Thìn, Tuất, Tỵ, Hợi, Ngọ, Tý), thì có thai ắt sẩy, và có tai họa đổ máu. Hoặc Thìn tự hình, lại thấy Thìn mang hung tướng, chủ nóng nảy cầm dao tự hại. Hoặc ở sáu chỗ (các vị trí chủ chốt trong quẻ) có thần làm tự hình của chi ngày, lại làm quỷ của can ngày, nối liền tam truyền (ba truyền sơ, trung, mạt), là quỷ giúp hình, hoặc phạt đức (hình phạt lấn át đức), rất hung, ứng với tượng hung hào Thượng Cửu quẻ Tụng "hoặc được ban đai da, một buổi sáng ba lần bị tước". Nếu gặp đức thần (thần ban ơn), cát tướng có khí, thì việc có trở ngại nhưng cuối cùng toại.
Như ngày Canh Ngọ, giờ Dần, nguyệt tướng (địa chi đại diện vị trí mặt trời trong tháng, đặt lên giờ xem để xoay thiên bàn) là Tý, Ngọ là thần hình của chi ngày lâm can ngày làm dụng, là khóa Hình thương.
Canh Ngọ – Đằng Xà (dòng này và hai dòng sau là tam truyền: can chi và thiên tướng đi kèm).
Nhâm Thìn – Lục Hợp.
Bính Dần – Thanh Long.
Thanh Long – Lục Hợp – Lục Hợp – Đằng Xà (thiên tướng trên bốn khóa).
Dần – Thìn – Thìn – Ngọ (chi trên của bốn khóa).
Thìn – Ngọ – Ngọ – Canh (chi, can dưới của bốn khóa).
Mão Thìn Tỵ Ngọ (bốn dòng này là vòng thiên bàn).
Dần … Mùi
Sửu … Thân
Tý Hợi Tuất Dậu
Phàm việc trộm cắp, nam nữ bỏ trốn, chỉ bàn hình và đức. Bởi người tôn quý thì theo đức, kẻ hèn thì theo hình, nên là cách Hình đức. Hình: ngày Dần, Ngọ, Tuất thì hình ở phương Tỵ, Ngọ, Mùi; ngày Thân, Tý, Thìn thì hình ở phương Dần, Mão, Thìn; ngày Tỵ, Dậu, Sửu thì hình ở phương Thân, Dậu, Tuất; ngày Hợi, Mão, Mùi thì hình ở phương Hợi, Tý, Sửu. Đức: Giáp, Kỷ thì đức ở Dần; Ất, Canh thì đức ở Thân; Bính, Tân, Mậu, Quý thì đức ở Tỵ; Đinh, Nhâm thì đức ở Hợi. Đức dương tự ở chỗ mình, đức âm theo đức dương. Xem tôi tớ thì tìm theo hình: đức thắng hình thì dễ bắt, hình thắng đức thì khó thấy. Nếu đức và hình không khắc nhau thì xem cách suy trong khóa Bế khẩu. Người thường xem thì chỉ lấy chỗ trên địa bàn mà đức, hình trên thiên bàn đang gia lên, để phân biệt hướng đi của người sang và kẻ hèn.
Như ngày Canh Tý, giờ Tuất, nguyệt tướng Hợi, xem tôi tớ bỏ trốn. Hình của chi ngày ở Mão, gia lên Dần, chủ đi về phương đông bắc, đuổi theo thì bắt được, ứng vào lúc hình bị khắc. Đức thuộc Kim, hình thuộc Mộc. Nếu xem bậc quý nhân, quân tử, thì đức của ngày ở Thân, gia lên Mùi, chủ đi về phương tây nam, tìm thì thấy, ứng vào ngày giờ mà đức được sinh. Hai điều ấy phối nhau là cách Đức hình.
Ngày Canh Tý, giờ Tuất, nguyệt tướng Hợi, xem tôi tớ bỏ trốn.
Tuất – Huyền Vũ (tam truyền).
Dậu – Thái Âm.
Thân – Thiên Hậu.
Huyền Vũ – Thái Thường – Đằng Xà – Quý Nhân.
Tuất – Hợi – Ngọ – Mùi.
Hợi – Tý – Mùi – Canh.
Thìn Tỵ Ngọ Mùi
Mão … Thân
Dần … Dậu
Sửu Tý Hợi Tuất
Sách "Đính ngoa" (nghĩa là "Sửa chỗ sai") có ý giống như vậy.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video