Bài thứ hai: Thiên về long núi
Xưa kia ẩn sĩ họ Trần ở núi Hoa Sơn (tức Trần Đoàn, đạo sĩ đời Tống) diễn thành thuyết Thái Cực (thuyết cho rằng vũ trụ bắt nguồn từ một khối nguyên sơ rồi chia ra âm dương) truyền lại cho đời.
Ông suy về lúc trời đất chưa chia, chỉ có khí của Khảm và Ly (hai quẻ trong bát quái: Khảm tượng nước, Ly tượng lửa), tức khí nước và khí lửa.
Hai khí quấn quýt không rời nhau; phần trong thành trời, phần đục thành đất.
Khảm và Ly một lần giao nhau thì thành Càn và Khôn (hai quẻ tượng trời và đất); tạo nên mặt đất rộng lớn (?) như đúc kim loại.
Mặt đất là tro trong lò đúc, do nước lửa nấu nung tích lại cặn bã.
Tính của núi cứng và khô, là do lửa đông lại; xương cốt của nó chống đỡ làm cột trụ.
Đỉnh núi Côn Lôn cao vút giữa chín tầng mây, đó là cung của Thái Đế ở giữa trời.
Ba ngọn núi tiên ngoài biển cách mấy vạn dặm, đều thông mạch với núi này.
Mạch dương chạy về đông nam đến Chấn Đán (tên gọi Trung Hoa), như người đứng mặt chính hướng về gió phương Ly (phương nam).
Nên sinh ra nhiều thánh hiền cai trị cả người Hoa lẫn các dân tộc xung quanh, khác hẳn phía vai lưng.
Ba cán lớn (ba dãy mạch núi chính) chia ra chủ và phụ, mỗi cán đều có long (mạch núi chạy uốn lượn như con rồng) của bậc đế vương.
Long thần ở huyệt (chỗ khí tụ để đặt mộ) đế vương dài năm trăm dặm; nếu dài trăm dặm thì sinh vương công.
Chỉ cần có một đặc long (mạch núi riêng biệt, nổi bật) dài mấy dặm, cũng cho công danh đến mức được khắc tên vào đỉnh, chuông.
Muốn biết long đi thế nào, trước phải biết chỗ nó nổi dậy; khi long nổi dậy thì thế không gì sánh được.
Núi cao muôn trượng nhọn như đóa sen, nghìn dặm núi non tầng tầng đều cúi xuống nhìn.
Long này phần nhiều sinh ra hình Mộc, hình Hỏa (theo ngũ hành: núi hình Mộc thì thẳng cao, núi hình Hỏa thì nhọn); buông xuống các nhánh đi vào ranh giới.
Mỗi nhánh mỗi lá đều có long thần, còn chính long thì hướng thẳng vào giữa mà đi.
Chỉ lấy đại thế vùng Giang Nam mà xem: long phía nam nổi đỉnh là núi Hoàng Sơn.
Cánh trái là núi Cửu Hoa, mở ra như phủ bên trong; cánh phải là núi Thiên Mục, mở rộng làm rào giậu phía đông.
Chính long là núi Câu Khúc, phủ của thần tiên, chạy thẳng đến Kim Lăng (Nam Kinh), nơi thế rồng cuộn hổ ngồi.
Hình núi mỗi lần nổi lên là một lần long chia nhánh; nổi nhiều lần, chia nhiều lần thì long càng tôn quý.
Long thần chia đi đâu cũng đều có huyệt, chỉ là cán chính và nhánh lệch sức mạnh không đều.
Xem long phải xem chỗ nổi, lại xem chỗ đứt; phàm là long thật thì đứt rồi lại đứt.
Lúc đứt thì trăm dặm mất dấu thật, qua sông vượt biển mà tình ý vẫn không dứt.
Chân núi quanh co chạy ngầm trong đất, không phải tiên thì ai nhìn ra được.
Biết được long đứt mới biết được chỗ kết; kết huyệt huyền vi, khó nói nhất.
Người đời tìm huyệt thì gần núi lớn, lại muốn có án sơn (núi thấp chắn trước mặt huyệt như cái bàn), và long hổ (dãy núi ôm bên trái gọi là Thanh Long, bên phải gọi là Bạch Hổ) kẹp hai bên.
Đâu biết ở núi lớn long chưa dừng; dù có ổ có chỗ chứa, khí vẫn rò thoát đi.
Long thật lại hay kết ở giữa đồng rộng, nhảy nhót phi nước đại mà không sợ gió.
Dù nó có rơi vào trong khe núi sâu, cũng phải có dốc bằng, trước mặt trống trải mọi bề.
Long tốt mạnh mẽ lao về phía trước, các long đi theo không kịp qua cửa ải.
Ví như ngựa thần một ngày nghìn dặm, ngựa thường khó mà trông thấy bụi của nó.
Cũng như ba tháng mùa xuân măng non đâm lên, các long đi theo như bẹ măng ôm lấy thân.
Một sớm mưa sấm, măng vút cao tận trời, đốt cao thì bẹ rụng, không còn bám lấy nữa.
Thầy đời chỉ trách không có long hổ, nhưng long thật hổ thật là khóa ở ngay trong huyệt.
Hiểu được long hổ tự nhiên thì dù sóng đánh gió thổi đều là đất lành.
Long thần từng đốt đều ngoái nhìn tổ tông, như con quyến luyến mẹ, xa mà vẫn theo.
Nếu không lấy tổ sơn (núi gốc sinh ra mạch) làm án chính, thì phải tìm một án riêng để phối thư hùng (phối đôi cái và đực, tức âm và dương).
Long thật trăm dặm thì án cũng trăm dặm; chủ và khách uy nghiêm mới thật xứng đôi.
Chớ nói núi làm án thì không phải là long; hễ là đỉnh núi cao thì đều không hèn.
Muốn phân biệt huyệt, trước phải phân biệt lạc mạch (chỗ mạch núi hạ xuống để vào huyệt); lạc mạch chính là tin tức của huyệt.
Trên đỉnh sinh ra ngọn núi là đầu sừng của mạch; hai bên mở ra như màn trướng là cánh của mạch.
Cành thô sinh ra cành nhỏ thì có buồng hoa đẹp; con ếch già sinh ra viên ngọc sáng long lanh.
Cũng có long tốt mà không có mạch để xem, chỉ là gò cao, gò bằng thô cứng.
Đó là vì tổ tông của nó đã thoát bỏ (lột bỏ phần thô) nhiều lần, mấy đốt trước đó cốt tướng đã hoàn chỉnh rồi.
Đại khái mạch thật có hai loại: liên mạch (mạch liền) và phi mạch (mạch bay), tinh thần khác hẳn nhau.
Liên mạch thì dấu thật nằm ở ngay núi này; phi mạch thì ở núi khác lại vọt lên lần nữa.
Ở núi này thì ắt kết thành thế rủ đầu; ở núi khác thì phần nhiều làm thế như ném hạt châu mà đùa.
Cũng có phi mạch xa đến mấy dặm, lên xuống càng nhiều thì long càng đẹp.
Thầy đời chỉ bảo đó là dư khí (khí thừa còn sót lại) dài, hoặc nói là La tinh (gò đá đứng giữa dòng nước) chặn ở thủy khẩu (cửa nước chảy đi).
Đâu biết long thật biến hóa nhiều, như rắn trong cỏ, như sợi chỉ mất dấu, khó tường tận nhất.
Dạy ông đến chỗ này phải tìm cho tới tận cùng; long thật dừng hẳn ở chỗ tận cùng thì quý phi thường.
Phi mạch ở núi gần thì không chê là đất; phi mạch ở núi xa thì tính bằng đá.
Nếu không có đất thật mà toàn là bùn nổi, e là do người đắp nên, khó lấy làm bằng.
Cùng ông bàn kỹ cơ huyền trong đá: đá là tinh của núi, là tủy xương thấm nhuần.
Thầy đời chỉ trách đá không có huyệt, nào ai biết long thật có đá mới là kỳ lạ.
Kiềm thật (huyệt hình cái kìm, hai bên chìa ra như hai càng) và oa thật (huyệt hình cái ổ lõm) đều giấu trong đá; long thật hổ thật là đá ở hai bên.
Biết được đá gối quan tài, đá miệng rồng, thì nghìn núi như sữa ngọc rót hương vào lòng.
Đá kết huyệt phải xem xét ở đây (?); đá trên đường long đi là phôi thai của mạch.
Không xét lẽ huyền diệu bên trong, thì cả núi đá cứng sao mà cắt đặt huyệt được?
Thử nói kết huyệt có hai loại: huyệt đá và huyệt đất, quý ở chỗ xác định cho chuẩn.
Huyệt đá đích thực là oa và kiềm; phải cẩn thận chớ đục làm tổn thương tủy xương của long.
Huyệt đất thì được ôm trong vầng Thái Cực (vòng mờ tròn như vầng quanh mặt trăng trên mặt đất huyệt); tượng bên trong rõ ràng, tượng bên ngoài ẩn khuất.
Huyệt đất dạng oa kiềm thì khỏi phải bàn; vòng Thái Cực nhiều lớp thì phải tìm cho kỹ.
Đất thật vốn do đá biến hóa ra, khác với đất thường, có vân năm màu đẹp đẽ.
Người đời đào huyệt chỉ cầu có đất; nếu gặp đất thường thì uổng công nhọc sức.
Sao huyệt (gò nổi làm thân huyệt) có vầng tròn là huyệt Kim (theo ngũ hành, hình tròn thuộc Kim) thật; đó là tinh của dương, hình và thần đều khác thường.
Cũng có hình tượng huyệt kiêm cả bốn sao khác, nhưng không rời thể Kim thì mới là kết thật.
Long không nổi đỉnh thì không phải long thật; huyệt không nổi đỉnh thì không phải huyệt thật.
Nhánh bên, mạch bên mà có tình đến, chỉ cần sau huyệt sinh ra một chỗ nhô lên.
Bám sát ngay dưới chỗ nhô ấy mà làm sao huyệt, phép này gọi là quyết "tiếp khí" (nối lấy khí).
Cũng có long thật đi về phía trước, giữa lưng, trên sống có hai (?) chỗ dừng.
Sát vào thân long mà đặt một huyệt, đó gọi là "kỵ long trảm khí" (cưỡi lên lưng rồng mà chặt lấy khí).
Dư khí của long thật vốn không phải là huyệt, nhưng khi nó va vào lưng mà đến thì khí chưa dứt.
Cũng có long thật rủ xuống một mạch, gọi là "lưu thần" (thần khí chảy xuống), đều có thể phát phúc.
Người đời thấy phát phúc thì không nhận ra chỗ kết thật, đâu ngờ đó là trăng sáng treo dưới cằm rồng?
Hỏi ông đặt huyệt có phép gì? Long chính thì đặt chính, đó là bí quyết thật.
Thầy đời chỉ nói là đặt xung vào cửa não, thường tìm huyệt nương nép bên cạnh long.
Tinh hoa thoát mất nên phát không trọn vẹn; trái phải lệch khô, các chi trong họ bị tuyệt.
Cũng có long thật chạy lệch sang bên, long đến từ bên mà huyệt thì ngay chính.
Đó là thân long một lần quay đầu, kết đỉnh rồi rủ đầu, khéo tương xứng nhau.
Bảo ông: kết đỉnh là bí quyết thật, tôi bày gan mở mật mà nói với ông.
Long không nổi đỉnh thì không phải long thật; huyệt không nổi đỉnh thì không phải huyệt thật.
Kết đỉnh gọi là sao huyệt thật; sao huyệt có vầng tròn thì sinh ra Kim thật.
Muôn của báu trên đời, vàng là quý nhất; đó là dương thật lộ ra hình dạng tuyệt diệu.
Long thật đất lớn đều cùng một thể ấy; gặp được Kim thật thì chớ bỏ qua.
Cũng có sao huyệt kiêm cả bốn diệu (bốn sao khác trong năm sao), nhưng không rời thể Kim mới là tinh túy thật.
Thuyết Thiên Nguyên của Vô Cực không có gì khác, chỉ là hiểu được long thật và huyệt thật.
Biết được long thật và huyệt thật thì cơ trời và tạo hóa mặc ta đoạt lấy.
Không được long thật và huyệt thật thì thầy tôi còn có phép tạm dùng.
Nhánh bên, mạch bên mà có tình đến, chỉ cần sau huyệt sinh ra một chỗ nhô lên.
Bám sát ngay dưới chỗ nhô mà làm sao huyệt, phép này gọi là quyết "tiếp khí".
Người và của cải bổng lộc đều dồi dào, cũng đủ cho các con đỗ đạt bảng vàng.
Ông xem những mộ đang thời giàu sang, phần lớn là tiếp khí chứ không phải kết thật.
Cũng có long thật đi về phía trước, giữa lưng, trên sống có ba chỗ dừng.
Sát vào thân long mà đặt một huyệt, đó gọi là "kỵ long trảm khí".
Dư khí của long thật vốn không phải là huyệt, nhưng khi va vào lưng mà đến thì khí chưa dứt.
Cũng có bên cạnh long rủ xuống một mạch, gọi là "lưu thần", đều có thể phát phúc.
Người đời thấy phát phúc thì nói là huyệt thật, đâu ngờ đó chỉ là chút trăng sáng còn sót dưới cằm rồng.
Dặn ông nhận huyệt phải bám sát ở giữa, chớ chê là sát quá mà sinh ra cầu diêm (gò tròn và mép như mái hiên ở đầu huyệt).
Được long mà lệch khỏi mạch thì chân nguyên (khí gốc thật) tan mất, hứng nước hứng gió thì tai họa không nhỏ.
Tôi có sách "Chân nhân chẩm trung ký" (sách ghi chép giấu dưới gối của bậc chân nhân), nói hết mọi điều đại kỵ khi chôn ở núi.
Từng điều rõ ràng xin bảo người đời, để cứu khắp những kẻ mê lầm, giữ ý sống lâu dài.
Thứ nhất, rất kỵ đặt vào ổ trống; ổ trống đọng nước, khí lạnh nhiều.
Chôn xuống bùn đọng thì xương mục nát, con cháu tuyệt diệt, biết làm sao!
Phàm có nước dội vào thì sinh lỗi lớn: dội bên trái thì con trưởng bị trước, không tha.
Dội bên phải thì con út ít được yên; dội thẳng sau lưng thì đều không cứu được.
Huyệt không áp sát vào thân đất mà ngồi trên chỗ trống, ắt có nước chảy ròng ròng xông vào huyệt.
Nước chảy cắt ngang chân huyệt thì còn chịu được; nước dội lên đầu huyệt thì lập tức thấy họa.
Thứ hai, rất kỵ đặt vào chỗ bằng phẳng; huyệt ở chỗ bằng phẳng thì tình thật tan mất.
Sau lưng hoàn toàn không có sao (gò nổi) áp sát thân, dốc bằng mênh mông thì sinh lo lắng, hoạn nạn.
Thứ ba, chớ đặt vào chỗ thiên phong kiếp (chỗ gió trời cướp khí); trên đỉnh núi cao trống trải thì không có huyệt.
Cao mà có huyệt thì không gọi là trống; không có huyệt mà trời trống trải mới thật là kiếp sát (tai họa cướp đoạt).
Tám mặt gió lay, xương hóa thành bụi, đó là phong luân (gió cuốn như bánh xe) không thể nói hết.
Thứ tư, chớ đặt vào sườn, lưng của long; long tự đi sang chỗ khác nên khí không tụ.
Dù sau huyệt không trống trải, thì cũng như ở đầu tường, dưới vách, không có gốc rễ.
Tóm lại, huyệt thật ít người biết, chỉ toàn nói huyệt quái lạ khó nhìn ra.
Huyệt chính, tình chính vốn không có gì quái lạ; phải đem phúc đức mà hợp với cơ trời.
Giận thay muôn quyển kinh kham dư (phong thủy; "kham" là trời, "dư" là đất), năm xưa có loại sách mang tiếng là làm ra để hại dân man di.
Giả mượn tên Tăng, Dương làm quyết chính; không làm lầm được man di mà lại làm lầm hậu sinh.
Âm dương lưỡng tịnh (âm thuần âm, dương thuần dương, không lẫn nhau) là từ quẻ mà ra; long dương thì từng đốt đều là thai dương.
Long âm khi bác hoán (lột bỏ, chuyển đổi hình thế) cũng như vậy, chỉ lấy chỗ trong và thuần mà xếp hướng.
Nếu là long non thì rốt cuộc vẫn non; các phương Càn, Khôn, Thìn, Tuất đều anh tuấn.
Nếu là long già thì rốt cuộc vẫn già; các phương Tốn, Tân, Hợi, Cấn chưa phải là quý.
Nói bừa rằng quý âm mà khinh dương, nên những long kỳ lạ trong thiên hạ ít được dùng để chôn cất.
Ngũ tinh (năm loại hình núi ứng với năm sao Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ) chỉ lấy cái hình trong bóng; cửu tinh (chín loại hình núi ứng với chín sao Bắc Đẩu) biến hóa cũng không phải thật.
Bày ra sinh khắc của hậu thiên (ngũ hành theo thứ tự đời sau, có sinh có khắc), sao hiểu được đại ngũ hành của tiên thiên (ngũ hành gốc có từ trước khi trời đất thành hình).
Ngũ hành tiên thiên không có sinh khắc; một khí dương biến hóa, tất cả đều là Thái Cực.
Mộc thật vốn từ trong Thủy sinh ra; Hỏa thật vốn từ trong Thủy mà ra.
Bảo ông thôi kiêng long khắc thai; Mộc, Kim, Thủy, Hỏa vốn không hề nghịch nhau.
Lại đem phương hướng góc cạnh mà chia ngũ hành, xoay trái xoay phải mà phân âm dương.
Ở phương sinh, đất vượng thì tìm chỗ cao vót; buồn cười bọn thầy đời chỉ tìm trên bàn tay (bấm đốt ngón tay).
Long sống vốn có tình của sự sống; long chết cũng có hình của sự chết.
Sống hay chết đều theo sự biến hóa của long, há lại ở phương hướng thuận hay nghịch sao?
Có người lấy cách gọi tên theo hình (ví thế đất như con vật, đồ vật) để điểm huyệt; đó là cách ghi nhớ bí quyết của tiên nhân để lại.
Huyệt tốt khó nói cho người sau biết, nên ghi lấy hình thật để ướm cho hợp.
Lúc hỗn mang mới chia đã có núi rồi, muôn vật trên đời là về sau mới thêm vào.
Đồ vật, áo mũ mỗi thời mỗi khác, sao lại có thể sinh thành từ trước thời thái cổ?
Sách "Ngọc tủy" của Trương Tử Vi (nhà phong thủy đời Tống) khéo chia ra, chỉ vì lấy đỉnh núi mà bàn chuyện ứng với sao.
Nếu nói thai của long thật có hình tướng, thì người sau đoán suông mà mất tình thật.
Long thần trên núi không xuống nước, bí quyết thật của tiên hiền đã nói rõ ràng.
Thầy đời lại đem nước ra bàn, suy vượng thuận nghịch rối rắm không thôi.
Nào ai biết phép nước không liên quan đến núi; long khô không có nước cũng biết bay lên trời.
Nước chảy thẳng, chạy thẳng đều không kiêng; râu tôm mắt cua (những dòng nước nhỏ như râu tôm, vũng nước nhỏ như mắt cua quanh huyệt) cũng chớ cầu cho đủ.
Vân Dương (tác giả tự xưng) vốn là ông già của tiên thiên; các thuyết rối ren như bị chớp quét sạch.
Máu lệ thấm vạt áo, vừa ca vừa khóc; cơ trời đã tiết lộ hết, nào ai hiểu cho.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video