# Kinh Ngân Sắc Nữ (Kinh về người con gái tên Ngân Sắc, nghĩa là "Sắc Bạc")
Kinh Ngân Sắc Nữ
Phật-đà-phiến-đa đời Nguyên Ngụy (tức nhà Bắc Ngụy, vua mang họ Nguyên, khoảng thế kỷ 5–6) dịch.
Kinh Ngân Sắc Nữ
Tam tạng (danh hiệu tôn xưng nhà sư tinh thông cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh – lời Phật dạy, luật – giới luật, luận – sách giảng giải) Phật-đà-phiến-đa, người Thiên Trúc (tên cũ của Ấn Độ), dịch vào đời Nguyên Ngụy.
Tôi nghe như vầy (câu mở đầu quen thuộc của kinh Phật, ý là người kết tập kinh thuật lại đúng điều chính mình nghe Phật nói). Một thời, Bà-già-bà (phiên âm tiếng Phạn Bhagavat, một danh hiệu của Phật, nghĩa là Đấng được tôn kính) ở tại vườn Cấp Cô Độc trong rừng cây của thái tử Kỳ-đà, thuộc nước Xá-vệ (kinh đô nước Kiều-tát-la ở Ấn Độ xưa; khu vườn này do trưởng giả Cấp Cô Độc – người hay giúp kẻ mồ côi, cô độc – mua đất, thái tử Kỳ-đà hiến cây, cùng dâng cúng Phật), cùng với đại chúng tỳ-kheo (người xuất gia nam đã thọ đủ giới) gồm một nghìn hai trăm năm mươi vị.
Khi ấy Thế Tôn (Đấng được cả thế gian tôn kính, tức Phật) bảo các tỳ-kheo rằng: "Này các tỳ-kheo! Nếu có chúng sinh (mọi loài có sự sống, có tri giác) nào biết được hết thảy công đức (điều lành, phúc đức do việc tốt tạo ra) của sự bố thí (đem của cải, sức lực, thân mạng mình cho người khác) và quả báo (kết quả về sau do việc làm đưa lại) của sự bố thí, như ta đã biết, thì trong lúc ăn uống, dù là nắm cơm đầu tiên hay nắm cơm sau cùng, nếu chưa chia bớt đem cho thì không nên tự mình ăn."
Khi ấy Thế Tôn nói bài kệ (bài thơ ngắn tóm ý giáo lý) rằng:
Nếu có các chúng sinh, như lời Phật đã dạy,
Bớt phần ăn đem cho, sẽ thành quả báo lớn.
Hoặc nắm cơm đầu tiên, hoặc nắm cơm sau cùng,
Nếu chưa đem bố thí, thì chẳng nên tự ăn.
Khi ấy Thế Tôn nói bài kệ ấy xong, bảo các tỳ-kheo rằng: "Này các tỳ-kheo! Thuở xưa, cách đây vô lượng kiếp (kiếp là một khoảng thời gian cực kỳ dài trong vũ trụ quan Phật giáo; vô lượng kiếp là nhiều đến không đếm được), có một kinh đô, vua ở đó hiệu là Liên Hoa (Hoa Sen). Trong thành ấy có một cô gái tên là Ngân Sắc, dung mạo đoan trang, đẹp lạ thường, đầy đủ mọi vẻ đẹp, có thân hình tuyệt mỹ bậc nhất.
Cô gái Ngân Sắc ấy vì có việc cần, ra khỏi nhà mình đến nhà người khác. Vào nhà người ta rồi, cô thấy trong nhà có một người phụ nữ vừa sinh một bé trai, đoan trang xinh đẹp, thân hình đầy đủ. Lúc ấy người mẹ mới sinh lấy tay nâng đứa con lên, định ăn thịt nó. Cô Ngân Sắc liền hỏi: 'Em ơi, em làm gì vậy?' Người kia đáp: 'Em nay đói quá, không còn chút sức lực nào, không biết lấy gì ăn nên định ăn con.'
Cô Ngân Sắc liền nói: 'Em hãy dừng lại, việc này không được làm. Trong nhà em lẽ nào không còn chút thức ăn nào mà người ta ăn được sao?' Người kia đáp: 'Chị ơi, từ lâu em đã tích chứa tính keo kiệt, tham lam, bủn xỉn, cho nên đến nay chẳng có gì mà ăn.' Cô Ngân Sắc nói: 'Em hãy dừng lại, đợi chị về nhà lấy thức ăn cho em.' Người kia lại nói: 'Chị ơi, hai bên sườn em như sắp vỡ, lưng như sắp nứt, tim run rẩy không yên, bốn phương đều tối sầm. Chị vừa bước ra khỏi nhà là em tắt thở ngay.'
Lúc ấy cô Ngân Sắc nghĩ thế này: 'Nếu ta mang đứa bé đi thì người mẹ này sẽ chết; nếu không mang đi thì chắc chắn chị ta sẽ ăn đứa bé. Phải dùng cách nào để cứu cả hai mạng người này?' Cô liền nói: 'Em ơi, trong nhà này có con dao sắc nào không? Chị đang cần.' Người kia đáp: 'Có.' Rồi lấy dao đưa cho Ngân Sắc. Ngân Sắc cầm dao, tự cắt hai bầu vú của mình đưa cho người kia ăn, và nói: 'Hãy ăn hai bầu vú này của chị, để thân em thoát khỏi nỗi khổ đói khát.' Người kia lấy ăn xong, cô lại hỏi: 'Em đã no chưa?' Người kia đáp: 'No rồi.' Cô Ngân Sắc nói: 'Em nên biết, đứa bé này là do chị lấy chính thịt mình mà chuộc lại. Nay tạm gửi em giữ, chị phải về nhà lấy đồ ăn thức uống.'
Nói xong, cô máu chảy khắp người, lê lết trên đất mà đi. Về đến nhà, quyến thuộc và họ hàng của Ngân Sắc thấy vậy, đều cùng hỏi: 'Ai làm ra thế này?' Ngân Sắc đáp: 'Chính con tự làm.' Họ lại hỏi: 'Vì sao lại làm vậy?' Ngân Sắc đáp: 'Con đã khởi tâm không rời bỏ lòng đại bi (lòng thương xót lớn lao, muốn cứu mọi chúng sinh khỏi khổ), vì cầu thành tựu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (phiên âm tiếng Phạn, nghĩa là sự giác ngộ cao tột, chân chánh, trọn vẹn, tức quả vị Phật).'
Các người thân đều nói: 'Tuy làm việc bố thí mà trong lòng hối tiếc, thì đó chỉ là đàn (phiên âm tiếng Phạn dāna, nghĩa là sự cho tặng thông thường) chứ không phải ba-la-mật (phiên âm tiếng Phạn pāramitā, nghĩa là hạnh tu đã đạt đến mức hoàn hảo, đưa người tu vượt sang bờ giác ngộ).' Nói vậy rồi, họ lại hỏi: 'Lúc cắt bỏ, con có vui vẻ không? Đừng vì đau đớn mà sinh lòng hối hận phiền muộn.' Khi ấy cô Ngân Sắc liền phát lời thề: 'Tôi cắt hai bầu vú không hề sinh lòng hối hận, trong lòng không có ý nghĩ nào khác. Nhờ lời thề nguyện này, xin cho hai bầu vú của tôi trở lại như cũ.' Thề xong, ngay lúc ấy hai bầu vú liền trở lại như cũ.
Khi ấy các dạ-xoa (một loại quỷ thần, có loài dữ, có loài hộ trì Phật pháp) trong thành Liên Hoa cất tiếng lớn nói: 'Cô Ngân Sắc nay đã tự bỏ hai bầu vú của mình!' Bấy giờ các vị địa thiên (các vị trời, thần ở trên mặt đất) nghe rồi lại hô lên; các vị hư không thiên (các vị trời ở trên không trung) nghe rồi truyền nhau hô tiếp. Tiếng truyền như thế cho đến tận cõi Phạm thiên (cõi trời cao thuộc cõi sắc giới, nơi các vị trời có thân thanh tịnh, đã lìa dục lạc).
Lúc ấy vua trời Đế Thích (vị vua cai quản cõi trời Đao-lợi, tức cõi trời thứ ba mươi ba, cũng là vị hộ pháp trong Phật giáo) nghĩ thế này: 'Việc này thật hiếm có. Cô gái Ngân Sắc này vì thương xót chúng sinh mà tự bỏ hai bầu vú. Nay ta nên đến đó thử cô ấy.' Nghĩ vậy rồi, liền tự biến thân thành một người Bà-la-môn (người thuộc đẳng cấp tu sĩ, tư tế cao nhất trong xã hội Ấn Độ xưa), tay trái cầm bình nước bằng vàng và bát vàng, tay phải cầm một cây gậy vàng, rồi đi đến kinh đô của vua Liên Hoa. Đến nơi, ông dần dần tìm tới nhà cô Ngân Sắc ở, đứng ngoài cổng cất tiếng xin ăn.
Khi ấy cô Ngân Sắc nghe tiếng xin ăn ngoài cổng, liền ngay đó lấy đồ đựng thức ăn mang ra ngoài cổng. Người Bà-la-môn nói với cô: 'Này em, hãy khoan, ta không cần ăn.' Cô hỏi: 'Vì sao vậy?' Người Bà-la-môn nói: 'Ta là Đế Thích. Ta rất nghi ngờ về em nên mới đến đây. Ta hỏi điều gì, em phải trả lời ta.' Cô nói: 'Thưa đại Bà-la-môn, ngài cứ hỏi, ngài hỏi gì tôi xin đáp nấy, chắc chắn sẽ làm ngài vừa lòng.'
Người Bà-la-môn liền hỏi: 'Này em, em thật đã cắt hai bầu vú cho người khác phải không?' Cô đáp: 'Thật đúng như vậy, thưa đại Bà-la-môn.' Người Bà-la-môn hỏi: 'Vì sao lại làm thế?' Cô Ngân Sắc đáp: 'Vì lòng đại bi, để đạt được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề.' Người Bà-la-môn nói: 'Việc này rất khó. Việc rất khó ấy chính là A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Nếu bố thí rồi mà sinh lòng hối hận thì đó chỉ là đàn, chứ không phải ba-la-mật. Lúc em cho đi, em có vui vẻ không? Lúc cắt, vì đau đớn có sinh ý nghĩ nào khác không?'
Cô Ngân Sắc liền đáp: 'Thưa Kiều-thi-ca (một tên khác của Đế Thích), nay tôi xin lập lời thề: tôi vì tâm cầu nhất thiết trí (trí tuệ biết rõ tất cả mọi sự, tức trí tuệ của Phật), vì tâm cầu điều thù thắng nhất trong khắp thế gian, vì tâm cầu cứu tất cả chúng sinh mà cắt hai bầu vú này, thật không hề hối hận. Nếu quả thật không hối hận, xin cho thân nữ của tôi biến thành thân nam.' Khi cô Ngân Sắc thề như vậy xong, liền thành người nam. Người ấy thấy thân nữ đã thành thân nam, trong lòng vui mừng hớn hở vô cùng, rồi đi đến một nơi khác, nằm ngủ dưới gốc cây.
Bấy giờ vua Liên Hoa bỗng nhiên băng hà. Nhà vua không có con. Khi ấy trời rất nóng. Lúc đó các vị đại thần đi từ gốc cây này sang gốc cây khác, từ làng này sang làng khác, từ thành này sang thành khác, từ đô thị này sang đô thị khác, khắp nơi ra sức tìm người có tướng tốt xứng đáng làm vua. Các quan đều nói: 'Bây giờ chúng ta làm sao tìm được một vị vua cai trị đúng theo chánh pháp?'
Đúng lúc ấy có một vị đại thần vì nóng bức mệt mỏi nên xuống hồ sen. Vị đại thần ấy thấy người nằm dưới gốc cây, dung mạo đẹp đẽ khác thường, đủ mọi tướng tốt, đang ngủ say không hay biết; mặt trời tuy đã chuyển chỗ mà bóng cây vẫn không rời khỏi người ấy. Vị đại thần liền búng ngón tay đánh thức. Người ấy thức dậy rồi, ông đưa về cung vua, cạo tóc cho, mặc áo vua, đội mũ báu lên đầu, rồi nói: 'Xin ngài hãy lo việc trị nước.' Người ấy đáp: 'Tôi thật không thể lo việc trị nước được.' Ông lại nói: 'Nay ngài nhất định phải lo việc trị nước.'
Người ấy lại đáp: 'Nếu ta làm vua thì sẽ trị nước đúng theo chánh pháp. Các ngươi nếu đều chịu thọ trì thập thiện nghiệp đạo (mười điều lành phải làm: không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không nói hai lưỡi, không nói lời độc ác, không nói lời thêu dệt, không tham lam, không giận dữ, không si mê tà kiến), thì ta mới làm vua.' Họ đều đáp: 'Bề tôi xin vâng theo mà làm.' Ngay lúc ấy mọi người đều thọ trì mười điều lành.
Người ấy đã dùng mười điều lành như vậy khuyên dạy chúng sinh rồi, liền lên lo việc trị nước, hiệu là vua Ngân Sắc. Thuở ấy nhân dân trong nước sống thọ đến bảy vạn na-do-tha năm (na-do-tha là một đơn vị số đếm cực lớn của Ấn Độ xưa, thường hiểu là trăm nghìn ức). Nhà vua trị nước vô lượng trăm năm, vô lượng nghìn năm rồi mới qua đời. Lúc sắp mất, vua nói như sau:
Hết thảy đều vô thường (không có gì tồn tại mãi, luôn đổi thay), ắt có ngày hư hoại;
Có hợp ắt có tan, có sống đều phải chết.
Tùy việc làm đã tạo, hoặc lành hoặc chẳng lành,
Hết thảy loài có sinh, mạng sống chẳng ở lâu.
Nhà vua ấy mất rồi, lại sinh trở lại ở kinh đô Liên Hoa ấy, đầu thai vào bụng vợ một vị trưởng giả (người giàu có, có địa vị trong xã hội). Khoảng tám, chín tháng thì sinh ra một bé trai, đoan trang xinh đẹp khác thường, đủ mọi vẻ đẹp. Khi đứa bé ấy qua tám tuổi, có năm trăm đứa trẻ vây quanh đưa cậu đến trường học. Ở trường học ấy, trước đã có năm trăm đứa trẻ đang học chữ. Cậu bé hỏi những đứa trẻ cũ: 'Các bạn ở đây làm gì?' Những đứa trẻ cũ đáp: 'Chúng tôi học chữ.' Cậu lại nói: 'Học chữ thì được lợi ích gì? Các bạn cần gì phải học chữ này? Các bạn chỉ nên phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (phát tâm cầu sự giác ngộ cao tột, chân chánh, trọn vẹn, tức quả vị Phật).'
Những đứa trẻ cũ hỏi: 'Phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề thì phải làm gì?' Cậu bé đáp: 'Phải tu hành sáu ba-la-mật (sáu hạnh tu đạt đến mức hoàn hảo, đưa người tu vượt sang bờ giác ngộ). Sáu điều ấy là gì? Đó là: đàn ba-la-mật (bố thí hoàn hảo), thi ba-la-mật (giữ giới hoàn hảo), sằn-đề ba-la-mật (nhẫn nhục hoàn hảo), tỳ-lê-da ba-la-mật (tinh tấn – siêng năng không lui sụt – hoàn hảo), thiền ba-la-mật (thiền định – giữ tâm yên lặng, chuyên nhất – hoàn hảo), bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ thấu suốt chân lý hoàn hảo).' Những đứa trẻ ấy nghe xong liền nói: 'Chúng tôi phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề.'
Khi cậu bé ấy đã khiến mọi người phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề rồi, liền nghĩ thế này: 'Nay ta muốn đem chút vật mọn (?) này mà bố thí. Nay ta nên bố thí cho các loài hai chân, bốn chân như chim muông, hươu nai...' Nghĩ vậy rồi, cậu liền đi đến khu rừng thi-đà (rừng nơi người ta đem bỏ xác người chết), lấy dao sắc đâm vào thân cho máu chảy ra, bôi khắp người, lại thoa dầu lên mình, rồi nằm trong khu rừng ấy, tự cất tiếng nói: 'Các loài chim muông hai chân, bốn chân như hươu nai, dù ở gần hay ở xa, ai cần ăn thì xin hãy đến đây ăn thịt thân ta.'
Khi ấy, trong đàn chim bay ở chốn ấy có một con chim đến, tên là Hữu Thủ (nghĩa là "Có Tay"), đậu lên trán cậu, móc con mắt phải của cậu ra, móc xong lại thả trở vào. Cậu hỏi con chim: 'Vì sao nay ngươi móc mắt phải của ta ra rồi lại thả trở vào?' Con chim đáp: 'Trong các phần thịt trên thân người, không có chỗ nào ngon bằng con mắt.' Cậu nói với con chim: 'Giả sử ngươi móc mắt phải của ta ra rồi thả vào cả nghìn lần, ta cũng không sinh lòng giận ghét.' Con chim ấy bèn ăn cả hai mắt của cậu. Vô số chim kéo đến tụ trong khu rừng ấy, cùng nhau ăn hết thịt cậu, chỉ còn lại bộ xương trắng.
Cậu bỏ thân ấy rồi, lại sinh trở lại ở kinh đô Liên Hoa, đầu thai vào bụng vợ một người Bà-la-môn ở đó. Đủ mười tháng thì sinh một bé trai, đoan trang xinh đẹp khác thường, tột bậc không ai sánh bằng, thân hình đầy đủ. Sau năm hai mươi tuổi, cha mẹ bảo rằng: 'Ma-na-bà (tiếng Phạn māṇava, nghĩa là chàng thanh niên, người trẻ tuổi) ơi, con nên dựng nhà lập gia đình.' Chàng trai thưa với cha mẹ: 'Dựng nhà cho con thì có ý nghĩa gì? Lòng con nay không đặt ở chuyện nhà cửa. Chỉ mong cha mẹ cho con vào núi sâu.' Cha mẹ liền bằng lòng.
Chàng rời nhà mình đi đến rừng núi. Đến nơi, chàng thấy trong rừng núi trước đó đã có hai vị tiên nhân (người tu hành ẩn cư nơi rừng núi) gốc Bà-la-môn ở lâu trong rừng ấy. Bấy giờ chàng Ma-na-bà đến chỗ hai vị tiên nhân Bà-la-môn, hỏi: 'Các vị Phạm tiên (vị tiên tu hạnh thanh tịnh) ở trong rừng núi này để làm gì?' Hai vị tiên đáp: 'Này Ma-na-bà, chúng tôi đều vì lợi ích chúng sinh mà ở trong rừng này, tu khổ hạnh (lối tu tự hành xác, chịu cực khổ để rèn luyện thân tâm) và làm đủ mọi việc.' Chàng lại nói: 'Nay tôi cũng vì lợi ích tất cả chúng sinh mà đến đây, muốn tu khổ hạnh.'
Chàng Ma-na-bà liền đến một khu rừng khác, đo đất dựng nhà. Nhờ sức phúc đức của việc tu hạnh lành, chàng bỗng có được thiên nhãn (con mắt thần thông, nhìn thấy được những nơi xa xôi, bị che khuất mà mắt thường không thấy). Ngay khi ấy chàng nhìn xa thấy ở chỗ cách nơi mình ở không xa có một con hổ mẹ đang ở đó, mang thai sắp sinh. Chàng Ma-na-bà thấy vậy nghĩ: 'Con hổ mẹ này sắp sinh. Sinh xong, có khi nó sẽ chết đói, có khi đói quá chịu khổ cùng cực, hoặc sẽ ăn thịt chính con mình.'
Nghĩ vậy, chàng liền hỏi hai vị tiên nhân Bà-la-môn kia: 'Ai có thể cắt thân mình cho con hổ này?' Họ liền đáp: 'Chúng tôi không thể tự cắt thân mình mà cho.' Nói vậy xong, bảy ngày sau hổ mẹ sinh con. Hổ sinh xong, ngậm các con trong miệng, đặt xuống đất rồi lại ngậm lên. Chàng Ma-na-bà thấy việc ấy, liền đến chỗ hai vị tiên nói: 'Thưa đại tiên, hổ mẹ đã sinh rồi. Nếu các vị vì lợi ích chúng sinh mà tu khổ hạnh, thì nay chính là lúc. Có thể cắt thịt thân mình cho con hổ mẹ ấy.'
Khi ấy hai vị tiên nhân Bà-la-môn liền đi đến bên (?) hổ mẹ, rồi nghĩ thế này: 'Ai có thể chịu nổi việc khổ như vậy mà làm cuộc bố thí lớn? Ai có thể tự cắt thịt thân mình yêu quý mà cho con hổ đói?' Vừa nghĩ vậy, con hổ mẹ mới sinh liền lao tới đuổi theo họ từ xa. Hai vị tiên vì tiếc thân mạng nên bay lên không trung mà đi mất. Chàng Ma-na-bà liền từ xa nói với hai vị tiên nhân Bà-la-môn: 'Đây là việc mà các vị đã thề nguyện đấy ư?'
Nói vậy rồi, chàng liền phát lời thề: 'Nay ta bỏ thân để cứu con hổ đói. Nguyện cho thân ta nhờ nhân duyên (nguyên nhân và điều kiện dẫn đến kết quả) này mà nhất định đạt được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề.' Nguyện xong, ngay tại chỗ ấy chàng có được một con dao sắc, tự cắt thân mình để cho con hổ đói ăn.
Này các tỳ-kheo! Ta thương các ông còn sinh lòng nghi ngờ. Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, người con gái Ngân Sắc cắt hai bầu vú ở kinh đô Liên Hoa thuở ấy đâu phải người nào khác, chính là thân ta ngày nay. Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, ta chính là cô gái Ngân Sắc ở kinh đô Liên Hoa thuở ấy. Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, ta chính là người thuở ấy tên là cô gái Ngân Sắc, đã bỏ hai bầu vú để cứu đứa con kia.
Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, La-hầu-la (con trai của Phật khi còn là thái tử, về sau xuất gia làm đệ tử Phật) đâu phải người nào khác, chính là đứa bé thuở ấy. Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, người thuở ấy ở trong rừng thi-đà tại kinh đô Liên Hoa đã cắt bỏ thân mình cho đàn chim, đâu phải người nào khác, chính là thân ta.
Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, hai vị tiên nhân Bà-la-môn thuở ấy đâu phải người nào khác, chính là các ông, những vị tỳ-kheo đây. Này các tỳ-kheo! Chớ sinh nghi ngờ gì khác, chớ nghĩ là ai khác. Vì sao vậy? Các ông nên biết, ta chính là chàng Ma-na-bà, con người Bà-la-môn thuở ấy.
Này các tỳ-kheo! Vì thế nay ta nói với các tỳ-kheo: nếu các tỳ-kheo biết được công đức của sự bố thí và quả báo của sự bố thí, thì nên đem cho nắm cơm đầu tiên, hoặc đem cho nắm cơm sau cùng, rồi hãy ăn như vậy." Phật nói kinh này xong, các vị tỳ-kheo ấy đều rất vui mừng.
Kinh Ngân Sắc Nữ
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video