Thiên 16 — Phẩm 12 – Hạnh kín đáo của người quán Phật

 Phẩm Quán Phật Mật Hạnh, thứ mười hai (phẩm nói về hạnh giữ kín của người quán Phật).

 Phật bảo A-nan (vị thị giả của Phật Thích-ca): "Chúng sinh đời sau, người nào được Niệm Phật tam-muội (tam-muội: trạng thái tâm lắng yên, chuyên chú trọn vẹn vào một đối tượng; Niệm Phật tam-muội là phép định chuyên tâm nhớ nghĩ đến Phật), người nào quán tướng hảo (ba mươi hai tướng tốt và tám mươi vẻ đẹp phụ trên thân Phật) của chư Phật, người nào được Chư Phật hiện tiền tam-muội (phép định thấy chư Phật hiện ra trước mắt), thì nên dạy người ấy giữ kín thân, miệng, ý; chớ khởi tà mạng (sinh sống bằng cách sai trái, như phô bày điều kỳ lạ để được cúng dường), chớ sinh cống cao (kiêu căng, tự đề cao mình).

 Nếu khởi tà mạng và cống cao, nên biết người ấy là kẻ tăng thượng mạn (chưa chứng đắc mà tự cho là đã chứng đắc), phá hoại Phật pháp, khiến nhiều chúng sinh khởi tâm bất thiện, làm rối loạn chúng tăng đang hòa hợp, phô bày điều lạ để mê hoặc mọi người; đó là bạn bè của ác ma. Kẻ ác như thế, dù có niệm Phật cũng mất vị cam lộ (nước ngọt bất tử của cõi trời, ví với pháp mầu). Người ấy sinh ra ở đâu, vì cống cao nên thân luôn thấp bé, sinh vào nhà hạ tiện, nghèo cùng suy hèn, vô lượng nghiệp ác làm đồ trang sức cho mình. Bao nhiêu việc ác như thế, phải tự phòng giữ cho mãi mãi không sinh ra. Nếu khởi nghiệp tà mạng như thế, thì nghiệp tà mạng ấy như con voi điên phá nát ao sen; nghiệp tà mạng cũng như vậy, phá hoại căn lành (gốc rễ của điều thiện trong tâm)."

 Phật bảo A-nan: "Người niệm Phật nên tự phòng giữ, chớ buông lung. Người tu Niệm Phật tam-muội nếu không phòng giữ mà sinh cống cao, thì gió dữ tà mạng sẽ thổi lửa kiêu mạn thiêu rụi pháp lành. Pháp lành, tức là tất cả vô lượng thiền định và các pháp niệm Phật, sinh ra từ các tâm tưởng; đó gọi là kho công đức."

 Phật bảo A-nan: "Ví như một vị trưởng giả (người giàu có, có danh vọng) nhiều tiền của châu báu, chỉ có một người con trai. Trưởng giả tự biết mình sắp chết không lâu, bèn đem các kho tàng giao hết cho con. Người con nhận được rồi tha hồ vui chơi. Bỗng một lúc gặp nạn do nhà vua gây ra, vô số giặc từ bốn phía kéo đến tranh cướp của cải trong kho, không thể ngăn giữ. Chỉ còn một thỏi vàng, là vàng tía Diêm-phù-đàn-na (thứ vàng quý nhất), nặng mười sáu lạng, thỏi vàng dài cũng mười sáu tấc. Một lạng vàng này giá bằng trăm nghìn vạn lạng các thứ báu khác. Bị giặc bức bách, không biết làm sao với thỏi vàng, người ấy liền lấy đồ dơ quấn bọc thỏi vàng thật, đặt vào trong một cục bùn. Bọn giặc thấy, không biết là vàng, đạp chân lên mà đi. Giặc đi rồi, người chủ của lấy lại được vàng, lòng rất vui mừng. Niệm Phật tam-muội cũng như thế, nên cất giữ thật kín."

 "Lại nữa, A-nan, ví như có người nghèo cùng, ít phúc, nương nhờ các nhà giàu sang hiền đức để sống. Bấy giờ có một vị vương tử (con vua) nhân đi dạo chơi, cầm một chiếc bình báu lớn, trong bình cất ấn tín và dây ấn của vua. Lúc ấy người nghèo giả vờ đến thân cận, lấy được bình báu của vua, ôm chạy trốn. Vương tử biết được, sai sáu quân lính lớn cưỡi sáu con voi đen, tay cầm gươm bén, gấp rút đuổi theo.

 Người cầm bình chạy vào chốn đồng không, đầm hoang cỏ rậm, thấy cả đầm rộng đầy rắn độc, bốn phía phun độc hút lấy người cầm bình. Người nghèo hoảng hốt kinh sợ, chạy đông chạy tây, rắn cũng đuổi theo, không có chỗ trốn tránh. Giữa đầm vắng, thấy một cây lớn cành lá sum suê rậm rạp, rất hợp ý mình, bèn đội bình báu trên đầu, leo lên cây. Vừa lên cây xong, sáu quân lính cưỡi voi nhanh như gió đã kéo tới. Người nghèo thấy thế, nuốt ấn báu của vua vào bụng, cầm bình úp lên đầu, lấy tay che mặt; vì tham tiếc nên không nỡ nhìn. Bấy giờ sáu con voi đen lấy vòi quấn cây, khiến cây đổ ngã. Người nghèo rơi xuống đất, thân thể tan nát; chỉ còn ấn vàng, và bình báu hiện ra ánh sáng. Các con rắn thấy ánh sáng thì chạy tán loạn bốn phía."

 Phật bảo A-nan: "Người an trụ nơi niệm Phật, tâm ấn (dấu ấn của tâm, tức sự chứng ngộ trong tâm) không hư hoại cũng như thế."

 "Lại nữa, A-nan, ví như một vị trưởng giả nhiều tiền của châu báu, không có con trai, chỉ có một con gái. Bấy giờ trưởng giả tuổi đã ngoài trăm, tự biết mình già yếu, sắp chết không lâu, nghĩ rằng: 'Của báu của ta đây, vì không có con trai nên sẽ thuộc về nhà vua.' Nghĩ thế rồi gọi con gái lại, kín đáo bảo: 'Nay có một báu vật kỳ diệu, bậc nhất trong các thứ báu, ta để lại cho con. Con được báu này hãy cất giấu thật kín, chớ để vua biết.' Người con gái vâng lời cha, đem ngọc ma-ni (ngọc báu quý nhất) và các châu báu giấu trong đống phân rác, cả nhà lớn nhỏ đều không ai biết.

 Gặp lúc đời đói kém, chồng cô bảo vợ: 'Nhà ta nghèo khó, thiếu thốn cơm áo, nàng hãy đi nơi khác tìm chỗ tự sống.' Người vợ thưa với chồng: 'Cha thiếp là trưởng giả, lúc sắp mất đã cho thiếp của báu, nay đang ở chỗ kia, chàng có thể lấy.' Người chồng đào lên, được rất nhiều châu báu cùng viên ngọc như ý (ngọc báu cầu gì được nấy). Cầm ngọc như ý, đốt hương lễ lạy, trước hết phát nguyện rằng: 'Hãy mưa thức ăn xuống cho ta.' Theo lời nói, liền mưa xuống trăm món ăn uống. Các thứ như thế, muốn gì được báu nấy. Người chồng được rồi bảo vợ: 'Nàng như thiên nữ, có thể ban của báu cho ta. Nàng giấu báu này, đến ta còn không biết, huống chi người khác.'"

 Phật bảo A-nan: "Niệm Phật tam-muội, tâm bền chắc không lay động, cũng như thế."

 "Lại nữa, A-nan, ví như có vị vua tàn bạo trái đạo, dân chịu khổ độc, người oán thần giận. Trong nước hạn hán lớn, cầu đảo thần linh mà không được mưa. Có vị quan tâu: 'Đại vương nên biết, nay trong rừng rậm ở cõi nước này có một vị tiên được năm thần thông (năm năng lực phi thường: thấy xa, nghe xa, biết tâm người khác, biết các đời trước, đi lại và biến hóa tự do) không gì ngăn ngại. Đại vương có thể cầu thỉnh, khiến ông đọc chú sai rồng làm mưa.' Vua nghe xong vô cùng vui mừng, sai người đến rừng cầu thỉnh vị tiên. Vị thần tiên bay đến trước điện vua, lớn tiếng nói: 'Đại vương vô đạo, các trời, rồng, thần đều đã bỏ đi bốn phương, không còn che chở nước của vua. Sao lại bảo ta cầu mưa?' Vua nghe lời ấy hết sức hổ thẹn, ăn năn sửa đổi những việc ác đã làm trước kia. Vị tiên biết lòng vua đã mềm lại và hiền lành, bèn ứng theo niệm mà tụng chú. Nhờ sức thần thông, trời mưa cam lộ, đất tuôn suối, thấm nhuần tất cả."

 Phật bảo A-nan: "Người muốn niệm Phật như vị vua bỏ điều ác; người được niệm Phật như người khéo đọc chú."

 "Lại nữa, A-nan, ví như một lực sĩ cậy sức lớn, nhiều lần phạm phép vua. Vua sai năm người bắt lực sĩ giam vào ngục, năm chỗ gông xiềng thật chắc chắn. Lực sĩ dốc sức giận dữ, cả thân lộ máu, gông xiềng gãy nát, vượt tường trốn đến bờ biển, mở búi tóc lấy viên ngọc sáng ra để thuê người lái thuyền. Người lái thuyền nói: 'Thứ đá trắng như thế dưới biển có vô số, ta dùng làm gì?' Lực sĩ quỳ thẳng thưa: 'Viên ngọc sáng của tôi có sáu màu.'

 Liền lấy lụa vàng bọc ngọc thả vào nước, nước liền thành màu vàng. Lại thu ngọc lên, lấy lụa trắng bọc thả vào nước, nước liền biến trắng. Thu lên, lại lấy lụa xanh lục bọc thả vào nước, màu nước biến thành màu lưu ly (ngọc trong suốt) xanh lục. Thu lên, lấy lụa xanh biếc bọc thả vào nước, nước liền biến thành màu tinh chất của vàng ròng. Thu lên, lại lấy lụa đỏ thẫm bọc thả vào nước, nước liền biến thành màu xà cừ. Thu lên, lại lấy lụa tía bọc thả vào nước, nước liền biến thành màu kim cương cõi trời, trên mặt nước lại có ánh sáng ngọc ma-ni màu tía.

 Người lái thuyền thấy vậy, liền nhận ngọc báu, dùng kiệu báu lớn khiêng người dũng sĩ đặt lên thuyền lớn, thuận gió giương buồm, nhanh như tên bắn, đến bờ bên kia. Đến bờ bên kia rồi, lòng thư thái, yên ổn không còn sợ hãi, lấy thật nhiều châu báu để đền ơn người lái thuyền."

 Phật bảo A-nan: "Người tu niệm Phật như vị lực sĩ lớn, bứt thoát (?) gông xiềng của tâm vương (cái tâm làm chủ, tức tâm thức chính), đến được bờ bên kia của trí tuệ.

 Lại nữa, A-nan, ví như khi kiếp (một chu kỳ thời gian cực kỳ dài của vũ trụ) sắp hết: hai mặt trời cùng mọc thì núi rừng, cây cối, sông ao đều khô cạn; ba mặt trời mọc thì lửa đủ màu bùng lên; bốn mặt trời mọc thì biển lớn cạn bớt, ba phần chỉ còn một; năm mặt trời mọc thì biển lớn khô kiệt; sáu mặt trời mọc thì núi Tu-di (ngọn núi khổng lồ ở trung tâm mỗi thế giới) sụp đổ; bảy mặt trời mọc thì đất lớn bốc cháy rực, lửa lan đến tận cõi Sắc (các cõi trời còn hình thể vi tế, ở trên cõi dục của loài người). Chỉ có núi kim cương là không thể phá vỡ, vẫn đứng nguyên ở chỗ cũ. Niệm Phật tam-muội cũng như thế: người tu định này an trụ trong biển thật tế (chân lý tuyệt đối, chỗ cùng tột của thực tại) của chư Phật quá khứ."

 Phật bảo A-nan: "Ta nay muốn cùng chư Phật mười phương đền ơn Niệm Phật tam-muội." Bấy giờ Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính) nói lời ấy xong, cùng với chư Phật mười phương và các Bồ-tát (người tu cầu thành Phật và nguyện cứu giúp mọi chúng sinh) của Hiền kiếp (kiếp hiện tại, trong đó có một nghìn vị Phật ra đời) nhập Nhất thiết sắc thân quang minh tam-muội (phép định khiến tất cả thân hình phát ra ánh sáng). Lúc ấy từ mỗi lỗ chân lông trên thân chư Phật vọt ra rất nhiều mây hóa Phật (Phật do thần lực biến hiện) kỳ diệu, không thể đếm xuể. Các hóa Phật ấy ngồi kiết già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân đặt ngửa trên hai đùi) giữa hư không. Vô số tất cả hóa Phật như thế đều duỗi tay phải xoa đầu A-nan, và bảo Thích-đề-hoàn-nhân (tức trời Đế Thích, vua cõi trời Đao-lợi): "Hai người các ông hãy giữ gìn pháp mầu này, cẩn thận chớ để quên mất. Vì chúng sinh ác trược (xấu ác, nhơ đục) ở đời sau, để diệt trừ các chướng ngại do tội lỗi, nên Như Lai (danh hiệu của Phật: bậc từ chân lý mà đến), bậc Chánh Biến Tri (hiểu biết đúng đắn và khắp tất cả), nay ở giữa đại chúng nói về thân tướng của tất cả các Phật."

 Bấy giờ tôn giả (bậc đáng tôn kính) A-nan liền đứng dậy khỏi chỗ ngồi, cúi đầu lạy sát chân Phật, bạch Phật: "Bạch Thế Tôn! Nên đặt tên kinh này là gì? Yếu chỉ của pháp này nên thọ trì (nhận lấy và giữ gìn) thế nào?"

 Phật bảo A-nan: "Kinh này tên là Hệ Tưởng Bất Động (buộc tâm tưởng không lay động), hãy thọ trì như thế. Cũng gọi là Quán Phật Bạch Hào Tướng (quán tướng sợi lông trắng xoáy giữa hai mày Phật), hãy thọ trì như thế. Cũng gọi là Nghịch Thuận Quán Như Lai Thân Phần (quán ngược và quán xuôi từng phần thân Như Lai). Cũng gọi là Nhất Nhất Mao Khổng Phân Biệt Như Lai Thân Phần (phân biệt thân Như Lai trong từng lỗ chân lông). Cũng gọi là Quán Ba Mươi Hai Tướng, Tám Mươi Vẻ Đẹp Phụ và các Ánh Sáng Trí Tuệ. Cũng gọi là Quán Phật Tam Muội Hải (biển định quán Phật). Cũng gọi là Niệm Phật Tam Muội Môn (cửa vào định niệm Phật). Cũng gọi là Chư Phật Diệu Hoa Trang Nghiêm Sắc Thân (sắc thân của chư Phật được trang nghiêm bằng hoa mầu nhiệm). Cũng gọi là Kinh Nói Về Sắc Thân Vi Diệu Có Được Do Quả Báo Của Giới, Định, Tuệ, Giải Thoát, Giải Thoát Tri Kiến, Mười Lực, Bốn Vô Sở Úy, Mười Tám Pháp Bất Cộng (giới, định, tuệ, giải thoát, giải thoát tri kiến: giữ giới, thiền định, trí tuệ, sự giải thoát và sự thấy biết rõ về giải thoát; mười lực: mười năng lực trí tuệ của Phật; bốn vô sở úy: bốn điều Phật hoàn toàn không e sợ khi thuyết pháp; mười tám pháp bất cộng: mười tám phẩm chất chỉ riêng Phật mới có). Con hãy khéo thọ trì, cẩn thận chớ để quên mất."

 Khi Phật nói lời ấy, các tỳ-kheo (tăng sĩ nam), tỳ-kheo-ni (tăng sĩ nữ), ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tu tại gia), ưu-bà-di (nữ cư sĩ tu tại gia), đại chúng Bồ-tát, trời rồng tám bộ (tám loài thần hộ trì Phật pháp), tất cả quỷ thần, nghe Phật nói về thân tướng vi diệu này, có người chứng quả Tu-đà-hoàn (quả thánh đầu tiên, mới vào dòng thánh), Tư-đà-hàm (quả thánh thứ hai, chỉ còn trở lại cõi người một lần), A-na-hàm (quả thánh thứ ba, không còn trở lại cõi dục); có người chứng quả A-la-hán (quả thánh cao nhất, dứt sạch phiền não, không còn tái sinh); có người gieo nhân duyên cho đạo Bích-chi Phật (bậc tự giác ngộ nhờ quán nhân duyên, không cần nghe Phật dạy); có người phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (tâm cầu sự giác ngộ cao tột, chân chánh, trọn khắp của Phật); có người được Vô sinh pháp nhẫn (thấu suốt mọi sự vật vốn không sinh không diệt, tâm an nhiên không lay động); số người rất nhiều không thể kể xiết. Lúc ấy đại chúng nghe Phật thuyết pháp, cung kính cúi đầu lạy, vâng làm theo lời Phật, làm lễ xin lui.

 Lúc ấy A-nan liền đứng dậy khỏi chỗ ngồi, chắp tay quỳ thẳng bạch rằng: "Bạch Thế Tôn! Nay Như Lai đã nói xong tất cả thân tướng, chỉ chưa nói rõ về tướng đỉnh đầu không ai thấy được (một tướng của Phật: đỉnh đầu cao đến mức không ai nhìn thấy được chóp). Cúi mong Thiên Tôn (bậc tôn quý hơn cả các trời) nói qua về ánh sáng và điềm lành của tướng đỉnh đầu, để chúng sinh phàm phu ngu muội đời sau biết được tướng thù thắng (vượt trội) của Phật."

 Bấy giờ Thế Tôn liền nhập Đỉnh tam-muội hải (biển định nơi đỉnh đầu), khiến từ mỗi lỗ chân lông trong nhục kế (khối thịt nổi cao như búi tóc trên đỉnh đầu Phật) vọt ra ánh sáng lưu ly (ngọc trong suốt). Ánh sáng ấy như nước, có vằn xoắn như vỏ ốc xoay về bên phải, đầy khắp vô số thế giới ở mười phương, như những biển nhiều bằng số bụi nhỏ của trăm ức thế giới. Từ tám vạn bốn nghìn sợi tóc như thế đều phát ra tướng nước này; mỗi tướng nước lại hơn thế gấp trăm nghìn vạn lần, nhiều không thể biết. Trên các dòng nước lưu ly ấy sinh ra rất nhiều hoa sen báu của cõi trời. Hoa có vô số trăm nghìn ức cánh; cánh có vô số trăm nghìn ức màu báu; cánh nhỏ nhất cũng che phủ khắp tam thiên đại thiên thế giới (một vùng vũ trụ gồm một nghìn triệu thế giới). Trên các hoa như thế, giữa mỗi sợi nhụy có vô lượng a-tăng-kỳ (con số lớn không thể đếm xuể) trăm nghìn vạn ức hóa Phật nhiều như cát sông Hằng. Tướng nhục kế trên đỉnh đầu mỗi hóa Phật cũng tuôn ra các ánh sáng như thế. Lúc ấy thân lượng của chư Phật lớn bằng hư không, không thể biết được. Các đức Phật như thế, Phật này nối Phật kia, đến tận bờ biển các thế giới.

 Khi tướng này hiện ra, ở khắp mười phương, mỗi phương có số Bồ-tát nhiều bằng số bụi nhỏ của trăm ức thế giới, thân bay lên hư không, hiện thần thông biến hóa lớn, đến chỗ Phật Thích-ca Mâu-ni. Lúc ấy các Bồ-tát nhờ thần lực của Phật, tạm thấy được một phần nhỏ điềm lành trong một lỗ chân lông, ngay lúc ấy liền được vô lượng trăm nghìn Kim cương tướng đà-la-ni (đà-la-ni: năng lực ghi nhớ và nắm giữ trọn vẹn giáo pháp; ở đây là loại vững chắc như kim cương). Khi Phật hiện tướng này, nghìn vị Bồ-tát của Hiền kiếp và chư Phật mười phương cũng đều hiện tướng này.

 Lúc ấy, trong đại chúng của hội, ai thấy được một phần nhỏ tướng ấy: người đã chứng Tu-đà-hoàn thì chỉ trong khoảnh khắc thành A-la-hán; người quán nhân duyên thì không còn vin theo các duyên mà thành A-la-hán; Bồ-tát mới phát tâm thì vượt qua các cảnh giới, tăng tiến vào cửa biển tam-muội rất sâu, an trụ nơi Tánh địa (giai vị mà hạt giống Phật trong tâm Bồ-tát đã thành tựu vững chắc); Bồ-tát vô sinh (Bồ-tát đã chứng Vô sinh pháp nhẫn) càng tăng tiến thêm vô lượng pháp thù thắng, an trụ trong Thủ-lăng-nghiêm tam-muội (phép định kiên cố, dũng mãnh, phá tan mọi phiền não).

 Phật bảo A-nan: "Sau khi Phật diệt độ (nhập niết-bàn, tức qua đời và vào cõi tịch lặng tuyệt đối), trong đời ác trược, nếu có chúng sinh nghe về tướng thù thắng của Phật mà tâm không kinh nghi, không sinh sợ hãi, nên biết người ấy diệt được tất cả phiền não (những tâm lý xấu làm rối loạn và khổ não) và nghiệp chướng (chướng ngại do việc ác đã làm). Người nghe về tướng thù thắng của Phật mà sinh lòng tùy hỉ (vui mừng theo) thì trừ được nghiệp ác cực nặng của nghìn ức kiếp; đời sau sinh ra không rơi vào ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ tức quỷ đói, súc sinh), không sinh vào tám chỗ nạn (tám hoàn cảnh khó được gặp Phật, nghe pháp)."

 Khi Phật nói lời ấy, trưởng lão Kiều-trần-như (một trong năm vị đệ tử đầu tiên của Phật) cùng các vị đại tỳ-kheo, Di-lặc (vị Bồ-tát sẽ thành Phật kế tiếp) cùng các vị đại Bồ-tát, và vô lượng đại chúng, nghe Phật nói xong đều rất vui mừng, cung kính đội lên đầu mà vâng làm.

 Kinh Quán Phật Tam Muội Hải do Phật nói, quyển thứ mười.

◄ Trước

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video