Thiên 1 — Kinh Tam-ma-địa Tịch Chiếu Thần Biến (trọn kinh)

 # Kinh Tịch Chiếu Thần Biến Tam-ma-địa (kinh nói về phép định tên là "Tịch Chiếu Thần Biến": lặng yên mà soi sáng, hiện ra biến hoá thần diệu; tam-ma-địa là định, tức trạng thái tâm chuyên chú vào một chỗ, vững vàng và lắng lặng)

 Kinh Tịch Chiếu Thần Biến Tam-ma-địa

 Đời Đường, Huyền Trang dịch.

 Kinh Tịch Chiếu Thần Biến Tam-ma-địa

 Pháp sư Tam Tạng (vị thầy tinh thông cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh – lời Phật dạy, luật – giới luật, luận – sách giảng giải) Huyền Trang nước Đại Đường vâng chiếu vua dịch.

 Tôi nghe như vầy. Một thời, Bạc-già-phạm (danh hiệu tôn xưng Đức Phật, nghĩa là bậc có đầy đủ phúc đức và trí tuệ, được thế gian tôn kính; cũng gọi là Thế Tôn) ở trong núi Thứu Phong (núi "Đỉnh Kên Kên", tức núi Linh Thứu) gần thành Vương Xá (kinh đô nước Ma-kiệt-đà ở Ấn Độ xưa). Ngài ở cùng đại chúng bí-sô (tỳ-kheo, tức người nam xuất gia đã thọ đủ giới) một nghìn hai trăm năm mươi người. Lại có các vị Bồ Tát Ma-ha-tát (Bồ Tát là người phát tâm cầu giác ngộ thành Phật để cứu giúp chúng sinh; Ma-ha-tát là "bậc lớn", chỉ những Bồ Tát đã tu hành cao sâu) nhiều bằng số hạt cực vi trần (hạt bụi nhỏ nhất, không thể chia nhỏ hơn) có trong mười câu-chi (một đơn vị số lớn của Ấn Độ, thường hiểu là mười triệu) cõi Phật (thế giới do một vị Phật giáo hoá).

 Tên các vị ấy là: Bồ Tát Mạn-thù-thất-lợi Đồng Tử (tức Bồ Tát Văn-thù), Bồ Tát Quán Tự Tại, Bồ Tát Dược Vương, Bồ Tát Dược Thượng, Bồ Tát Chế-đa Lôi Âm, Bồ Tát Hồng Liên Hoa Thủ, Bồ Tát Nhật Quang, Bồ Tát Nguyệt Quang, Bồ Tát Viễn Trần Dũng Mãnh, Bồ Tát Đoạn Chư Ác Thú, Bồ Tát Trí Thượng Trí, Bồ Tát Bảo Thượng Trí, Bồ Tát Hữu Tình Thượng Trí, Bồ Tát Hương Hoa Thượng Trí, Bồ Tát Nhật Thượng Trí, Bồ Tát Nguyệt Thượng Trí, Bồ Tát Ly Cấu Thượng Trí, Bồ Tát Kim Cương Thượng Trí, Bồ Tát Viễn Trần Thượng Trí, Bồ Tát Biến Chiếu Thượng Trí, Bồ Tát Minh Tràng, Bồ Tát Cao Tràng, Bồ Tát Bảo Tràng, Bồ Tát Vô Trước Tràng, Bồ Tát Hương Hoa Tràng, Bồ Tát Ly Cấu Tràng, Bồ Tát Nhật Tràng, Bồ Tát Nguyệt Tràng, Bồ Tát Viễn Trần Tràng, Bồ Tát Biến Chiếu Tràng, Bồ Tát Trì Uy Quang, Bồ Tát Bảo Uy Quang, Bồ Tát Đại Tuệ Uy Quang, Bồ Tát Trí Kim Cương Uy Quang, Bồ Tát Ly Cấu Uy Quang, Bồ Tát Nhật Uy Quang, Bồ Tát Nguyệt Uy Quang, Bồ Tát Phúc Sơn Uy Quang, Bồ Tát Trí Chiếu Uy Quang, Bồ Tát Đẳng Thắng Uy Quang, Bồ Tát Trì Tạng, Bồ Tát Hư Không Tạng, Bồ Tát Hồng Liên Hoa Tạng, Bồ Tát Bảo Tạng, Bồ Tát Nhật Tạng, Bồ Tát Nguyệt Tạng, Bồ Tát Công Đức Thanh Tịnh Tạng, Bồ Tát Pháp Ấn Tạng, Bồ Tát Biến Chiếu Tạng, Bồ Tát Tề Tạng, Bồ Tát Hồng Liên Hoa Thắng Tạng, Bồ Tát Nhật Nhãn, Bồ Tát Thanh Tịnh Nhãn, Bồ Tát Ly Cấu Nhãn, Bồ Tát Vô Trước Nhãn, Bồ Tát Phổ Kiến Nhãn, Bồ Tát Thiện Lợi Nhãn, Bồ Tát Kim Cương Nhãn, Bồ Tát Bảo Nhãn, Bồ Tát Hư Không Nhãn, Bồ Tát Phổ Nhãn, Bồ Tát Thiên Quan, Bồ Tát Pháp Giới Quang Ảnh Mạt-ni Châu Quan, Bồ Tát Diệu Giác Quan, Bồ Tát Biến Chiếu Quan, Bồ Tát Xuất Sinh Nhất Thiết Phật Tạng Quan, Bồ Tát Xuất Hiện Nhất Thiết Thế Gian Quan, Bồ Tát Phổ Biến Chiếu Quan, Bồ Tát Vô Năng Thắng Quan, Bồ Tát Đẳng Phú Nhất Thiết Như Lai Sư Tử Toà Quan, Bồ Tát Phổ Chu Pháp Giới Hư Không Quang Ảnh Quan, Bồ Tát Phạm Chủ Đỉnh Kế, Bồ Tát Long Chủ Đỉnh Kế, Bồ Tát Nhất Thiết Phật Hoá Quang Ảnh Đỉnh Kế, Bồ Tát Diệu Giác Đỉnh Kế, Bồ Tát Nhất Thiết Nguyện Hải Âm Thanh Mạt-ni Châu Vương Đỉnh Kế, Bồ Tát Nhất Thiết Tam Thế Bình Đẳng Âm Thanh Đỉnh Kế, Bồ Tát Đại Quang, Bồ Tát Ly Cấu Quang, Bồ Tát Bảo Quang, Bồ Tát Viễn Trần Quang, Bồ Tát Minh Quang, Bồ Tát Nhất Thiết Như Lai Thần Biến Quang Ảnh Mạt-ni Tràng Vương Mạt-ni Bảo Võng Đẳng Phú Đỉnh Kế, Bồ Tát Nhất Thiết Như Lai Pháp Luân Âm Thanh Đỉnh Kế, Bồ Tát Nhất Thiết Như Lai Phóng Đại Quang Luân Mạt-ni Bảo Châu Lôi Âm Đỉnh Kế, Bồ Tát Nhất Thiết Không Trung Chúng Tạp Hiển Chiếu Mạt-ni Bảo Châu Trang Nghiêm Đỉnh Kế, Bồ Tát Pháp Quang, Bồ Tát Tịnh Quang, Bồ Tát Nhật Nguyệt Quang, Bồ Tát Thần Biến Quang, Bồ Tát Thiên Quang, Bồ Tát Phúc Đức Cao Tràng, Bồ Tát Trí Tuệ Cao Tràng, Bồ Tát Thần Thông Cao Tràng, Bồ Tát Quang Minh Cao Tràng, Bồ Tát Hương Hoa Cao Tràng, Bồ Tát Mạt-ni Cao Tràng, Bồ Tát Giác Tuệ Cao Tràng, Bồ Tát Phạm Cao Tràng, Bồ Tát Phổ Chiếu Cao Tràng, Bồ Tát Phạm Thanh, Bồ Tát Trì Hống Thanh, Bồ Tát Hải Thanh, Bồ Tát Thế Chủ Thanh, Bồ Tát Chư Đại Sơn Vương Hỗ Tương Kích Thanh, Bồ Tát Nhất Thiết Pháp Giới Biến Mãn Thanh, Bồ Tát Nhất Thiết Pháp Hải Lôi Thanh, Bồ Tát Hàng Phục Nhất Thiết Ma Luân, Bồ Tát Đại Bi Lý Thú Vân Lôi Thanh, Bồ Tát An Uỷ Nhất Thiết Chúng Sinh Khổ Thanh, Bồ Tát Pháp Dũng, Bồ Tát Thắng Dũng, Bồ Tát Trí Dũng, Bồ Tát Phúc Diệu Cao Dũng, Bồ Tát Đức Tuệ Dũng, Bồ Tát Danh Xưng Dũng, Bồ Tát Phổ Chiếu Dũng, Bồ Tát Đại Từ Dũng, Bồ Tát Trí Hiện Dũng, Bồ Tát Như Lai Tộc Tính Dũng, Bồ Tát Quang Thắng, Bồ Tát Diệu Thắng, Bồ Tát Sinh Thắng, Bồ Tát Biến Chiếu Thắng, Bồ Tát Hư Không Thắng, Bồ Tát Bảo Thắng, Bồ Tát Cao Tràng Thắng, Bồ Tát Trí Thắng, Bồ Tát Cao Chủ Vương, Bồ Tát Thế Chủ Vương, Bồ Tát Phạm Chủ Vương, Bồ Tát Sơn Chủ Vương, Bồ Tát Bất Động Chủ Vương, Bồ Tát Tôn Chủ Vương, Bồ Tát Diệu Giác Chủ Vương, Bồ Tát Tịch Tĩnh Âm, Bồ Tát Vô Trước Âm, Bồ Tát Trì Thanh Âm, Bồ Tát Hải Triều Âm, Bồ Tát Bản Nguyện Giác Âm, Bồ Tát Đạo Tràng Thanh Âm, Bồ Tát Trí Cao Giác, Bồ Tát Hư Không Giác, Bồ Tát Ly Cấu Giác, Bồ Tát Vô Trước Giác, Bồ Tát Giác Ngộ Giác, Bồ Tát Chiếu Tam Thế Giác, Bồ Tát Bảo Giác, Bồ Tát Quảng Giác, Bồ Tát Phổ Minh Giác, Bồ Tát Chiếu Pháp Giới Lý Thú Giác.

 Những vị như thế đứng đầu, cùng các Bồ Tát Ma-ha-tát nhiều bằng số hạt bụi nhỏ nhất của mười câu-chi cõi Phật. Tất cả đều đã ở địa vị bất thoái chuyển (địa vị không bao giờ còn lùi bước trên con đường tu tới quả Phật). Tất cả đều thành tựu sự rộng lớn vô lượng như cõi hư không; thành tựu sự bình đẳng không chướng ngại của pháp giới (toàn thể mọi sự vật, hiện tượng, gọi chung là "pháp"). Các vị tin hiểu rằng dị thục (quả báo chín muồi về sau, khác thời và khác tính chất với hành động đã gây ra nó) sinh khởi tuỳ theo nghiệp (hành động bằng thân, lời nói, ý nghĩ để lại sức tác động về sau); tin hiểu rằng các quả sinh khởi tuỳ theo nhân. Các vị thấy mọi pháp thành ra giống như dấu in hiện lên từ con ấn (?). Bằng bình đẳng tính trí (trí tuệ thấy rõ mọi pháp vốn bình đẳng, không phân biệt ta và người), các vị thấy các pháp như bóng của ánh sáng và như hình ảnh phản chiếu. Thấy các pháp có tính bình đẳng, giống như tiếng vang trong hang núi, các vị bày tỏ rõ tính bình đẳng ấy.

 Tất cả đều đã đạt được thắng định giải thoát không thể nghĩ bàn (phép định cao vượt, đưa tới sự giải thoát – tức thoát khỏi mọi trói buộc của phiền não và khổ đau). Các vị an trú trong các tam-ma-địa Kiện Hành (phép định "bước đi mạnh mẽ", tức định Thủ Lăng Nghiêm, vững chãi như bậc dũng sĩ, không gì phá được); an trú trong định có thể dẫn hiện ra hình sắc thân Phật vô biên; viên mãn các đà-la-ni (năng lực ghi nhớ, nắm giữ trọn vẹn giáo pháp không quên mất). Trong một lỗ chân lông, các vị có thể hiện ra khắp tất cả cõi Phật. Trong một lỗ chân lông, các vị có thể hiện ra khắp cả việc mất đi ở cõi trời, việc thọ sinh, ra khỏi thai, xuất gia; dùng phương tiện (cách khéo léo thích hợp để giáo hoá) mà thị hiện tu những khổ hạnh khó làm; đến toà bồ-đề (chỗ ngồi dưới cội cây bồ-đề, nơi Phật thành đạo) đánh dẹp quân ma, thành Đẳng Chánh Giác (giác ngộ hoàn toàn, trọn vẹn, tức thành Phật), chuyển chánh pháp luân (bánh xe chánh pháp, tức bắt đầu đem giáo pháp ra giảng dạy, như bánh xe lăn đi nghiền nát phiền não); sau cùng thị hiện nhập Đại Niết-bàn (sự diệt độ trọn vẹn của Phật, vĩnh viễn ra khỏi sinh tử).

 Các vị thành tựu việc chỉ trong một lần ngồi kiết già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân đặt ngửa trên hai đùi) mà trí tuệ có thể trùm khắp tất cả thế giới mười phương. Trong mọi hội chúng của tất cả Như Lai (danh hiệu của Phật: bậc từ chân như mà đến) ở khắp mười phương, các vị hiện ra một vị Như Lai; trong hội chúng của một vị Như Lai, các vị có thể hiện ra khắp tất cả Như Lai. Ở giữa sự vô biên của mọi pháp, các vị nói ra đều khéo léo thông thạo; đều đạt tới bờ mé vô biên của mọi pháp. Đi vào trong muôn thứ lưới huyễn hoá vô biên, các vị có thể hiện ra khắp chúng sinh trong số kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài) không bờ không mé.

 Ngay trong thân mình, các vị có thể ngộ nhập (hiểu thấu và đi sâu vào), khéo léo thông thạo thắng giải (sự hiểu biết quyết định, vững chắc) để gìn giữ thân của tất cả hữu tình (chúng sinh có tình thức, tức mọi loài có cảm giác, tâm thức). Trong một thân, các vị có thể ngộ nhập, khéo léo thông thạo thắng giải để gìn giữ thân của tất cả Như Lai. Trong một thân Phật, các vị có thể ngộ nhập, hiện ra thân của tất cả Như Lai, và đối với thân của mọi hữu tình khác không sót ai cũng đều khéo léo thông thạo. Trong thân mình, các vị có thể ngộ nhập, hiện ra tất cả thế giới mười phương, đều khéo léo thông thạo. Trong một pháp thân (thân chân lý của Phật, không hình tướng, trùm khắp mọi nơi), các vị có thể hiện ra trùm khắp tất cả hữu tình trong ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai).

 Các vị có thể dùng một thân nhập vào tam-ma-địa, rồi hiện ra vô biên thân hữu tình mà ra khỏi định. Trong một thân, các vị hiện chứng Đẳng Giác (sự giác ngộ trọn vẹn), có thể hiện ra khắp những thân giống như thân của tất cả hữu tình. Trong thân của tất cả hữu tình, các vị có thể hiện ra một thân hữu tình; lại có thể trong một thân hữu tình hiện ra khắp thân của tất cả hữu tình. Trong thân hữu tình có thể hiện ra pháp thân; trong pháp thân có thể hiện ra thân hữu tình.

 Trong mọi lời nguyện của Bồ Tát, các vị có thể ngộ nhập và gìn giữ sự khéo léo của vô nguyện (không còn mong cầu, tạo tác điều gì). Các vị có thể vì hữu tình mà hiện ra cảnh chư Phật hiện chứng Đẳng Giác, hiện chứng Đẳng Giác ở nơi chốn do sức nguyện tạo nên. Vì các loài hữu tình đã chín muồi căn lành, tuỳ theo chỗ đáng được giáo hoá, các vị có thể hiện ra Vô thượng Chánh đẳng Bồ-đề (sự giác ngộ cao tột, chân chính, trọn vẹn của Phật). Các vị có thể dừng lại tất cả số kiếp, không còn mong cầu (?). Trong thân của tất cả hữu tình, các vị có thể hiện ra khắp sức nguyện tự tại. Các vị chuyển đổi thân thức (thân do tâm thức phân biệt tạo nên), xây dựng thân trí (thân do trí tuệ thành tựu). Các vị có thể hiện ra khắp việc thân mình dứt mất mà điều nguyện của thân các hữu tình khác được viên mãn; có thể hiện ra khắp việc tất cả hữu tình thành tựu đại nguyện. Ở trong mỗi một thế giới, các vị đều hiện ra tất cả số kiếp, tu hạnh Bồ Tát không hề gián đoạn. Trong một lỗ chân lông, bằng sức đại nguyện, các vị có thể hiện ra việc đi khắp tất cả cõi Phật. Ở trong mỗi thế giới của những thế giới nhiều không thể nói, không thể nói, các vị có thể hiện thân khắp nơi thành Đẳng Chánh Giác.

 Trong một câu pháp, các vị có thể bày ra và giảng nói trọn vẹn không sót, trùm khắp mọi pháp giới. Các vị có thể tuôn xuống vị cam lộ (thứ nước ngọt bất tử của cõi trời, ví cho giáo pháp làm dứt khổ) mầu nhiệm từ dòng pháp rộng lớn. Các vị có thể soi rõ khắp các minh (trí sáng suốt) và giải thoát; vang rền tiếng sấm của pháp chân thật, làm đầy đủ cho tất cả cõi hữu tình, viên mãn đại nguyện. Các vị có thể ngộ nhập khắp tĩnh lự (thiền định, tâm lắng yên mà suy xét sáng suốt) và giải thoát, cùng cảnh giới hoạt động của thần thông (năng lực siêu phàm do tu định mà có) và trí sáng; chỉ một lần khởi tâm trong chốc lát, các vị có thể ở những nơi các loài sinh ra, chết đi, trôi lăn trong tất cả thế giới mười phương, hiện ra sự khác biệt về thân tướng của tất cả hữu tình đã sinh.

 Đối với trí biết tâm mình và trí biết tâm người không bị ngăn ngại, đối với trí biết sự vận hành của tâm một hữu tình và tâm tất cả hữu tình, các vị đều khéo léo thông thạo. Trong khoảng một sát-na (đơn vị thời gian cực ngắn, như một chớp mắt), các vị ngộ nhập trí mầu nhiệm của mười lực của Như Lai (mười năng lực trí tuệ đặc biệt chỉ Phật mới có, như biết rõ điều hợp lý và không hợp lý, biết nghiệp và quả báo của chúng sinh…), đều khéo léo thông thạo. Các vị có thể ngộ nhập khắp trí không ngăn ngại về số kiếp đã trải qua trong cả ba đời, và trí mầu nhiệm thấy rõ dòng tương tục (dòng thân tâm nối tiếp không dứt từ đời này sang đời khác) của các hữu tình khác, đều khéo léo thông thạo. Trong mỗi một sát-na của tâm, các vị có thể hiện ra tất cả hữu tình ở mọi nơi chúng trôi lăn trong tất cả thế giới mười phương, đều khéo léo thông thạo. Lại nữa, ngay nơi ý nghĩ về một hữu tình, các vị có thể ngộ nhập trọn vẹn trí mầu nhiệm thấy rõ tận mắt mọi nghiệp đã làm của tất cả hữu tình, đều khéo léo thông thạo. Nơi tiếng nói phát ra của một hữu tình, các vị ngộ nhập và hiện ra trí mầu nhiệm về tiếng nói của tất cả hữu tình, đều khéo léo thông thạo. Dựa vào một thân, các vị có thể hiện ra khắp mọi thân có trong tất cả thế giới, đều khéo léo thông thạo. Trong hội chúng của một Như Lai, các vị ngộ nhập và hiện ra việc thuyết pháp và thọ trì (tiếp nhận và giữ gìn) ở hội chúng của tất cả Như Lai, đều khéo léo thông thạo. Trong hội chúng của tất cả Như Lai, các vị có thể ngộ nhập và hiện ra việc thuyết pháp và thọ trì ở hội chúng của duy nhất một Như Lai, đều khéo léo thông thạo.

 Các vị đều đạt được tất cả đà-la-ni mầu nhiệm, ngộ nhập và gìn giữ tài biện luận khéo léo, quyết định; giảng nói về căn tính (khả năng, trình độ tiếp nhận) của tất cả cõi hữu tình, đều khéo léo thông thạo. Lấy tâm của một hữu tình làm đối tượng, các vị chứng đại Bồ-đề (sự giác ngộ lớn) nhiều lần không thể kể xiết, giác ngộ trí về tâm của tất cả hữu tình, trí ấy khéo léo thông thạo. Chỉ bằng một tiếng nói, các vị có thể dạy bảo khắp nơi, có thể biết rõ khắp tất cả thế giới, biết sự khác biệt về ý thích của tất cả hữu tình, có thể soi rõ dòng tương tục của các hữu tình khác, đều khéo léo thông thạo. Chỉ bằng một tâm, các vị có thể theo trí nhớ mà ngộ nhập số kiếp thuở trước của tất cả chúng sinh, hiện ra khắp dị thục của nghiệp quả mà họ đã gây, tuỳ chỗ thích hợp mà khai mở cho hữu tình, khiến tất cả đều được thấy tận mắt, đều khéo léo thông thạo. Các vị có thể trang nghiêm (làm cho đẹp đẽ) khắp tất cả thế giới, đều khéo léo thông thạo. Các vị ngộ nhập và thông thạo tất cả các đời; đối với sự giác ngộ tính bình đẳng của tất cả chư Phật, đối với đại nguyện của Bồ Tát, tự thể của hạnh và nguyện, các vị có thể biết rõ khắp và phóng ra ánh sáng của pháp, đều khéo léo thông thạo.

 Các vị có thể khiến những thế giới nhiều không thể nói đều đi vào trong một hạt bụi nhỏ nhất, đều khéo léo thông thạo. Có thể khiến một hạt bụi nhỏ nhất lớn bằng tất cả thế giới, đều khéo léo thông thạo. Trong một cõi Phật có thể hiện ra khắp tất cả cõi Phật, đều khéo léo thông thạo. Các vị thu khối nước rộng lớn của tất cả biển cả đặt vào một lỗ chân lông, đi lại qua những thế giới nhiều bằng pháp giới, mà không làm tổn hại, phiền não các loài hữu tình, đều khéo léo thông thạo. Các vị khiến mọi vật có trong những thế giới nhiều không thể nói đi vào thân mình, hiện ra khắp việc làm của tất cả hữu tình, đều khéo léo thông thạo. Các vị có thể thu những núi Tiểu Thiết Vi, núi Đại Thiết Vi (những dãy núi sắt bao quanh thế giới theo cách hình dung vũ trụ của Phật giáo) và các núi lớn khác, nhiều vô số, không thể nghĩ bàn, không thể cân lường, không có bờ mé, không thể nói hết, đặt vào một lỗ chân lông, đi lại khắp tất cả thế giới mà không làm các loài hữu tình kinh sợ, đều khéo léo thông thạo. Các vị rút ngắn những kiếp nhiều không thể nói, không thể nói lại thành một kiếp; có thể kéo dài một kiếp thành những kiếp nhiều không thể nói, không thể nói, và ở trong đó hiện ra khắp sự khác biệt của các thời thành và hoại của thế giới, đều khéo léo thông thạo. Vì các loài hữu tình đáng được giáo hoá, ở khắp các thế giới khác nhau, tuỳ chỗ thích hợp, các vị hoặc hiện ra nạn nước, hoặc hiện ra nạn lửa, hoặc hiện ra nạn gió (ba đại nạn huỷ diệt thế giới vào cuối một thời kỳ dài), đều khéo léo thông thạo. Các vị dùng ngón chân phải hất ném đi những thế giới nhiều vô số, không thể nghĩ bàn, vô lượng, mà không làm tổn hại, phiền não các loài hữu tình, đều khéo léo thông thạo.

 Tất cả các vị đều đã an trú Pháp Vân địa (bậc thứ mười, cao nhất trong mười bậc tu của Bồ Tát; ở bậc này trí tuệ và giáo pháp trùm khắp như mây tuôn mưa), có thể gánh đỡ mọi tai hoạ rộng lớn, lo buồn, đói kém, hiểm nạn của các hữu tình được giáo hoá ở mười phương, đều khéo léo thông thạo, mà không làm tổn hại, phiền não các hữu tình khác. Bằng sức thần thông, các vị có thể ở những thế giới không có Phật mà hiện ra cảnh có Phật ra đời. Các vị đều thành tựu công đức vô lượng vô biên như thế.

 Lại có năm trăm vị Bồ Tát Ma-ha-tát, đứng đầu là Bồ Tát Hiền Hộ, tất cả đều ở địa vị bất thoái chuyển.

 Bấy giờ, trong thành lớn Phệ-xá-li (một thành lớn ở Ấn Độ xưa), có đồng tử dòng Lê-xa-tì (một dòng tộc quý tộc ở thành Phệ-xá-li) tên là Bảo Khoáng, cùng với hai vạn một nghìn đồng tử dòng Lê-xa-tì, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi bên phải, ngước nhìn Thế Tôn (danh hiệu của Phật: bậc được cả thế gian tôn kính) không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Ở thành lớn Yết-xà có một cư sĩ (người tu tại gia) tên là Xa-ma, cùng với năm trăm ô-ba-sách-ca (nam cư sĩ đã quy y Phật, giữ giới tại gia), trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Lại có cư sĩ tên là Thiện Điều Phục, cùng với năm nghìn cư sĩ, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Lại có cư sĩ tên là Thương Chủ, cùng với đông đảo quyến thuộc (người nhà, người thân và kẻ tuỳ tùng), trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Ở thành lớn Chiêm-ba (một thành lớn ở Ấn Độ xưa) có con trai nhà trưởng giả (người giàu có, có danh vọng) tên là Thiện Tý, cùng với tám vạn bốn nghìn con trai các nhà trưởng giả, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Lại có ma-nạp-phược-ca (thanh niên học trò, thường chỉ người trẻ dòng Bà-la-môn) tên là Na-la-đạt-đa, cùng với năm trăm ma-nạp-phược-ca, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Lại có ma-nạp-phược-ca tên là Lạc Dục, cùng với năm trăm ma-nạp-phược-ca, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Vua nước Ma-kiệt-đà tên là Vị Sinh Oán (tức vua A-xà-thế), cùng với năm nghìn người trước sau vây quanh, cưỡi voi chúa tên Hộ Tài đi đến núi Thứu Phong. Vua cưỡi voi Hộ Tài cho đến hết chỗ đất còn cưỡi được (?); đến đài quán rồi thì xuống voi, đi bằng hai chân lên núi Thứu Phong. Vua cùng năm nghìn người đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Ở thành lớn Bà-la-nại-tư (thành Varanasi ở Ấn Độ) có con trai nhà trưởng giả tên là Thiện Quốc, cùng với năm trăm con trai các nhà trưởng giả, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài, rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Lại có Thiên vương Đế Thích (vua cõi trời Đao-lợi), Đại Phạm Thiên vương là chúa cõi Sách-ha (cõi Ta-bà, tức thế giới chúng ta đang sống, nơi chúng sinh phải nhẫn chịu nhiều khổ), bốn vị Hộ Thế vương (bốn vị vua trời giữ gìn bốn phương thế gian), thiên tử Đại Tự Tại, thiên tử Mặt Trời và thiên tử Mặt Trăng, thiên tử Thiện Dũng Mãnh Tư, thiên tử Tô-thất-lợi-ma, cùng vô số thiên tử khác không thể nghĩ bàn, không thể cân lường, không có bờ mé. Mỗi một vị thiên tử ấy đều cùng với vô số trăm nghìn câu-chi thiên tử quyến thuộc, trước sau vây quanh, đi đến núi Thứu Phong. Họ đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài. Mỗi một vị thiên tử, tuỳ theo khả năng của mình, bày ra những món cúng dường mầu nhiệm không thể nghĩ bàn, xong rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Bấy giờ, từ mỗi lỗ chân lông, mỗi vẻ đẹp phụ (tuỳ hình hảo: tám mươi vẻ đẹp phụ trên thân Phật) và mỗi tướng tốt (ba mươi hai tướng tốt chính trên thân Phật) của Thế Tôn, phát ra những tia sáng nhiều màu sắc, nhiều bằng số hạt bụi nhỏ nhất của mười cõi Phật. Mỗi một tia sáng ấy chiếu khắp mười phương; ở mỗi một phương, các thế giới nhiều bằng số hạt bụi nhỏ nhất của mười câu-chi cõi Phật, không nơi nào không được chiếu khắp. Từ mỗi một thế giới, ánh sáng ấy triệu tập vô số trăm nghìn câu-chi na-dữu-đa (một đơn vị số lớn của Ấn Độ, thường hiểu là hàng trăm tỷ) vị Bồ Tát. Mỗi một vị Bồ Tát ấy ngồi trên đài báu mầu nhiệm, có lầu gác báu rộng dài trăm câu-chi du-thiện-na (do-tuần, đơn vị đo đường dài của Ấn Độ xưa, khoảng mười mấy cây số) vây quanh, được trang hoàng bằng những chuỗi ngọc mạt-ni (ngọc báu sáng trong) và trân châu, được tô điểm bằng cờ cao, phướn và lọng. Vô lượng, vô số, không thể nghĩ bàn trăm nghìn câu-chi na-dữu-đa thiên nữ trước sau vây quanh, các vị đi đến núi Thứu Phong, đến chỗ Như Lai, cúi đầu lạy sát hai bàn chân Ngài. Các vị mang theo những đám mây hoa trời, mây châu báu, mây y phục rộng lớn bằng cả thế giới, mây gỗ chiên-đàn "kiên cố của loài bò bằng bụng" (một loại gỗ thơm quý hiếm, tương truyền mọc nơi có rắn quấn quanh), mây kỹ nhạc và lời ca tán của chư thiên, rải toả ra để cúng dường (?), rồi lui về ngồi một bên, ngước nhìn Thế Tôn không rời mắt giây phút nào, cung kính mà ở đó.

 Bấy giờ, trong tam thiên đại thiên thế giới này (một nghìn lần một nghìn lần một nghìn thế giới nhỏ hợp lại, tức một vũ trụ rất lớn do một vị Phật giáo hoá), các vị trời, rồng, dược-xoa (một loại quỷ thần có sức mạnh, đi nhanh), kiện-đạt-phược (thần âm nhạc của cõi trời), a-tố-lạc (a-tu-la, loài thần hay ganh đua, chiến đấu với chư thiên), yết-lộ-đồ (chim thần cánh vàng), khẩn-nại-lạc (một loài thần ca hát của cõi trời), mâu-hô-lạc-già (thần rắn lớn) có uy đức rộng lớn, cùng Đế Thích, Phạm Thiên, các vị Hộ Thế, người và các loài chẳng phải người, cùng chúng Bồ Tát, chen chúc đứng chật cả, cho đến không còn một chỗ nhỏ bằng đầu sợi lông nào mà không đầy kín.

 Bấy giờ, trong hội chúng, Bồ Tát Hiền Hộ đứng dậy khỏi chỗ ngồi, trật áo để trần một vai, gối phải quỳ sát đất, chắp tay cung kính mà bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, con muốn thưa hỏi Như Lai, bậc Ứng Chánh Đẳng Giác (Ứng: bậc đáng được cúng dường; Chánh Đẳng Giác: bậc giác ngộ chân chính, trọn vẹn), đôi chút. Cúi xin Ngài cho phép và đáp những điều con thưa hỏi." Nói lời ấy xong, bấy giờ Thế Tôn bảo Bồ Tát Ma-ha-tát Hiền Hộ: "Này Hiền Hộ, ông muốn hỏi gì thì cứ tuỳ ý mà hỏi. Ta sẽ tuỳ theo đó mà đáp, khiến lòng ông vui mừng." Ngài nói lời ấy xong.

 Bấy giờ, Bồ Tát Ma-ha-tát Hiền Hộ bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, do ở chỗ nào, do tu hạnh gì, do theo khuôn phép nào, do căn lành (gốc rễ của điều thiện, những việc lành làm nền tảng sinh ra quả tốt) gì, do tinh tấn (siêng năng, gắng sức không ngừng) thế nào, do nương tựa vào đâu, do tuệ khéo léo nào, do trí mầu nhiệm nào, do sự ghi nhớ nào, do hướng về đâu, do được dẫn dắt bởi điều gì, do giữ gìn chân lý nào, do mặc áo giáp (ví cho lời thệ nguyện kiên cố) gì, mà khiến các chúng Bồ Tát Ma-ha-tát đối với Vô thượng Chánh đẳng Bồ-đề (sự giác ngộ cao tột, chân chính, trọn vẹn của Phật) không đổi dời, không lùi bước, không thoái lui hoàn toàn, và đối với Vô thượng Chánh đẳng Bồ-đề thì dũng mãnh tiến lên?

 Thế nào là hạnh mà Như Lai đã tu, sự tinh tấn rực cháy? Thế nào là trí mầu nhiệm của Như Lai? Thế nào là đại tuệ và sự khéo léo của trí? Thế nào là giới trong sạch? Thế nào là đầy đủ chánh niệm, nghe pháp nào thì không quên mất pháp ấy? Thế nào là sinh ra sự nhớ lại, có thể hiểu rõ tất cả căn lành đã làm trong các đời trước? Thế nào là khéo léo thông thạo về túc trú (những đời sống trong quá khứ), có thể khai mở giác ngộ cho các hữu tình khác? Thế nào là đầy đủ sự giác ngộ và các căn (giác quan, năng lực) thù thắng? Thế nào là đầy đủ tướng tốt, được thấy Phật, nghe pháp, phụng sự chúng tăng? Thế nào là an trú ở các thế giới khác mà có thể thấy khắp chư Phật ở những thế giới không bờ không mé, nghe pháp của các Ngài, giữ gìn tất cả, thông suốt rốt ráo, và rộng vì người khác giảng nói, chỉ bày?

 Làm sao để được như ngọn lửa, có thể đốt cháy tất cả gốc rễ bất thiện? Làm sao để được như trăng sáng, có thể chứng đắc tất cả pháp trắng trong thuần tịnh? Làm sao để được như núi chúa, có thể giữ gìn tất cả căn lành thù thắng? Làm sao để được như kim cương, nhẫn chịu rất sâu, không thể phá hoại? Làm sao để được không sợ hãi gì, như đỉnh núi? Làm sao để được tiếng nói khéo léo, trong sạch, biện luận không vướng mắc? Làm sao để được đầy đủ sự học rộng nghe nhiều, phân tích mọi pháp một cách quyết định, khéo léo? Làm sao để được dung mạo hiền hoà trong sáng, luôn mỉm cười, không bao giờ cau mày? Làm sao để được xa lìa ganh ghét và bủn xỉn? Làm sao để có thể dùng tiếng nói dạy bảo khắp vô biên thế giới? Làm sao có thể đặt tất cả những gì có trong vô biên vô tận thế giới vào một lỗ chân lông, mà các hữu tình trong đó không hay biết "chúng ta nay đang đi đến đâu", chỉ có người đáng được độ mới hiểu rõ đúng đắn? Làm sao trong hội chúng lớn của tất cả Như Lai ở mười phương, có thể hiện ra khắp nơi để làm chín muồi căn lành cho hữu tình mà không rời chỗ cũ? Làm sao có thể hiện ra trong một lỗ chân lông việc mất đi ở cung trời Đổ-sử-đa (cõi trời Đâu-suất, nơi Bồ Tát ở trước khi xuống đời thành Phật), vào thai, ra đời, vượt thành xuất gia, thị hiện tu khổ hạnh, đến toà bồ-đề, hàng phục quân ma, thành Đẳng Chánh Giác, chuyển bánh xe pháp mầu, nhập Đại Niết-bàn, và hiện ra thời kỳ chánh pháp còn lưu lại? Làm sao để được chỉ trong một sát-na tâm mà có thể biết rõ khắp mọi sự vận hành của tâm nơi tất cả hữu tình?" Nói lời ấy xong.

 Bấy giờ, Thế Tôn bảo Bồ Tát Ma-ha-tát Hiền Hộ: "Lành thay, lành thay, Hiền Hộ! Lành thay, nay ông lại có thể thưa hỏi Như Lai nghĩa sâu xa như thế. Hạnh mà ông đang làm hôm nay là vì muốn đem lợi ích cho nhiều chúng sinh, vì muốn đem an vui cho nhiều chúng sinh, vì thương xót đại chúng ở thế gian, vì muốn đem lại lợi ích lớn và sự an vui cho trời và người. Hôm nay ông đã thành tựu lòng đại bi. Vì vậy, này Hiền Hộ, nay ông hãy lắng nghe cho kỹ, khéo chú tâm suy nghĩ, ta sẽ vì ông mà phân biệt giảng giải." Bồ Tát Ma-ha-tát Hiền Hộ thưa: "Vâng, bạch Thế Tôn, con rất mong được nghe."

 Phật bảo Bồ Tát Ma-ha-tát Hiền Hộ: "Này Hiền Hộ, có một tam-ma-địa tên là Tịch Chiếu Thần Biến, là hạnh của Bồ Tát, thuộc về địa vị của Phật. Bồ Tát Ma-ha-tát an trú trong định này thì có thể đạt được những công đức thù thắng như thế cùng vô lượng công đức khác. Này Hiền Hộ, thế nào gọi là tam-ma-địa Tịch Chiếu Thần Biến? Đó là có thể giác biết đúng như thật mọi pháp, thông suốt tướng trạng của chúng: thông suốt tướng không điên đảo (không sai lệch so với sự thật), thông suốt tướng có điên đảo; làm tăng thêm tướng không điên đảo, làm giảm bớt tướng có điên đảo. Không chấp giữ chỗ đứng của mình, không giành lấy chỗ đứng của người (?). Không cậy vào tuổi thọ. Ở trong sinh tử mà không bị trôi lăn, biết khắp mọi việc.

 Tu xa-ma-tha (pháp tu dừng lặng tâm, giữ tâm chuyên chú một chỗ) hiện tiền; tu tập tỳ-bát-xá-na (pháp tu quán chiếu, dùng trí tuệ soi xét rõ thực tướng sự vật). Quán xét nghiệp hiện tiền, tâm được an trú. Chánh niệm không tán loạn, tầm và tứ (tầm: tâm suy xét thô; tứ: tâm suy xét tế) đều lắng yên. Xa lìa điều bất thiện, gần gũi điều thiện. Dừng dứt tham dục, sân hận, ngu si. Trừ bỏ vô minh (sự mê muội không thấy rõ chân lý, gốc rễ của khổ đau), tập gần với minh (trí sáng suốt). Biết khắp nhân quả, xa lìa vô tri. Dứt sạch hẳn ái (lòng luyến ái, khát khao), đoạn hẳn sự tham đắm vui thích. Đối với Phật thì niềm tin quyết định, đối với Pháp thì không nghi, đối với Tăng thì tin sâu. Lời nói không gây chia rẽ, mà hoà hợp mọi người; ý thầm hướng về sự xa lìa (?). Lời lẽ đẹp đẽ, dung mạo đoan chính. Xa lìa sự đắm nhiễm mùi vị khoái lạc, không làm các điều ác. Trợ giúp cho sự lìa bỏ trói buộc, tự mình xa lìa trói buộc. Đối với các việc lặt vặt ở đời không sinh lòng ưa thích. Đối với sinh tử thì thấy rõ tai hại sâu nặng; đối với Niết-bàn thì thấy rõ công đức thù thắng. Do ý chí thù thắng mà vui hướng về bát-niết-bàn (sự tịch diệt trọn vẹn, ra khỏi hẳn sinh tử).

 Không dua nịnh quanh co, không dối trá lừa gạt; không giả dối, không nói lời gian trá; không giả làm ra vẻ (để được cúng dường), không dò hỏi gợi ý để kiếm lợi. Luôn vui lòng tránh xa của cải, lợi lộc và sự cung kính. Dũng mãnh tinh tấn, nhẫn nại tột bậc. Không lười biếng, dứt hẳn các triền cái (những phiền não che lấp tâm, như tham muốn, giận dữ, hôn trầm, xao động, nghi ngờ). Luôn vui mừng được gặp mười thiện nghiệp đạo (mười điều lành: không sát sinh, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không nói đâm thọc, không nói lời ác, không nói lời vô ích, không tham, không sân, không tà kiến). Giới uẩn (khối giới hạnh đã giữ) không thiếu khuyết, định uẩn (khối công phu thiền định) không lay động. Không nương tựa vào đâu mà nhập vào đẳng trì (tâm giữ bình đẳng, chuyên chú một cảnh) và đẳng chí (các tầng định đã đạt tới). Đối với việc làm viên mãn các ba-la-mật-đa (các hạnh tu đưa người qua bờ bên kia, tức từ mê đến giác, như bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ) thì không bao giờ cho là đủ. Đối với tĩnh lự, giải thoát, đẳng trì, đẳng chí thì chuyển đổi tự tại. Đối với các thần túc (năng lực thần thông đi lại, biến hoá tự do) thì tuỳ ý vui chơi. Nhất thiết trí trí (trí tuệ biết tất cả mọi sự, trí của Phật) vận chuyển tự tại, khéo phân biệt và giác biết.

 Tính không ngu đần, tính không câm điếc, không bị người khác sai khiến. Trong những việc kéo dài, tính có thể xa lìa (?). Được ở với bậc thiện nhân, không nhìn đến kẻ ác nhân. Xa lìa kẻ ngu, vui gặp người sáng suốt. Giữ vững sức chánh niệm, giữ vững sức trí tuệ. Không ưa ở lẫn lộn giữa người tại gia và người xuất gia, vui sống ở nơi vắng vẻ xa lánh. Đối với các pháp không, vô tướng, vô nguyện (ba cửa giải thoát: thấy mọi sự không có tự tính cố định; không chấp vào hình tướng; không mong cầu tạo tác), có thể nhẫn chịu đúng đắn (tức chấp nhận, an trú trong đó). Đối với mọi pháp thông suốt đúng như thật. Này Hiền Hộ, đó gọi là tam-ma-địa Tịch Chiếu Thần Biến. Bồ Tát siêng năng tu học đúng đắn trong tam-ma-địa này thì được trí không chướng ngại đối với mọi pháp.

 Lại nữa, này Hiền Hộ, tam-ma-địa Tịch Chiếu Thần Biến là: trí thấy tính bình đẳng của mọi pháp; trí không để mọi lời nói khởi lên hiện hành; bỏ việc nhà, không ưa thích ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc – toàn bộ thế giới sinh tử), không thoái lui yếu nhược; đối với mọi pháp tâm không chấp trước; thâu nhận chánh pháp, kín đáo giữ gìn các pháp; đối với dị thục (quả báo chín muồi về sau của nghiệp) của pháp thì tin hiểu sâu xa; đối với tỳ-nại-da (giới luật) thì khéo léo phương tiện; dập tắt các cuộc tranh luận, không trái nghịch, không ganh đua; nhẫn chịu bình đẳng, hướng đến tính bình đẳng; khéo léo trong việc chọn lựa pháp, khéo léo trong việc quyết đoán pháp; khéo léo về câu pháp, có trí phân tích câu pháp; trí biết quá khứ, trí biết vị lai; trí ba vòng trong sạch (khi làm việc thiện như bố thí, không chấp người cho, người nhận và vật cho); trí an trú thân, trí an trú tâm, trí giữ gìn uy nghi (cử chỉ đi đứng nằm ngồi đúng phép).

 Đối với pháp thì trong sạch, vượt qua đối tượng nhận biết, có trí biết khắp các uẩn (năm nhóm hợp thành con người: sắc – thân thể vật chất, thọ – cảm giác, tưởng – tri giác, hành – ý chí, thức – nhận thức); trí thấy các giới (mười tám yếu tố của nhận thức) bình đẳng; soi rõ các xứ (mười hai chỗ: sáu giác quan và sáu đối tượng của chúng); dứt hẳn mọi ái; hướng đến chứng vô sinh (chân lý không sinh không diệt); soi rõ nơi nhân; khiến nghiệp và quả diệt hoại, thấy pháp mà tu đạo; vui mừng được gặp Như Lai, tính tuệ sắc bén; trí phân biệt chữ nghĩa, biết khắp âm thanh; chứng được niềm hoan hỷ, niềm vui pháp không giảm sút; mềm mỏng ngay thẳng, không cau mày; hiền hoà, thuận thảo, vui vẻ, nói lời chào trước, nói "xin mời đến"; lìa mọi lười biếng; cung kính, tôn trọng, vâng nghe lời thầy dạy; đối với (việc cứu độ trong) sinh tử thì không bao giờ cho là đủ (?); đối với pháp trắng trong thì đầy đủ trọn vẹn; đời sống trong sạch, không bỏ sự an trú tĩnh lặng; đứng vững nơi địa vị thù thắng, không để chánh niệm hư hoại; khéo léo về các uẩn, khéo léo về các giới, khéo léo về các xứ; hướng đến chứng thần thông, làm tổn giảm các phiền não (những tâm trạng xấu làm rối loạn, khổ não như tham, sân, si); diệt hẳn dòng nối tiếp của mọi tập khí (thói quen, dấu vết còn sót lại do phiền não lâu đời huân tập); hướng đến sự thăng tiến, tu tập cho thành tựu.

 Đối với việc thoát ra khỏi các tội thì khéo léo phương tiện; đối với kiến triền (sự trói buộc của các tà kiến) có thể dẹp tan hẳn; đối với các tùy miên (phiền não tiềm ẩn, nằm ngủ trong tâm, theo đuổi người tu) thì đoạn trừ chúng mà không để chúng khởi ra; đầy đủ trí nhớ về các đời trước, đối với dị thục của nghiệp không còn nghi ngờ; đối với các pháp sinh khởi trong tâm đều không phó mặc (?); đối với các việc làm không ra sức tạo tác (?); đối với các xứ bên trong không khởi tác ý (để tâm hướng tới); đối với các xứ bên ngoài không để hiện hành; không tự đề cao mình, không khinh miệt người; đối với các điều thiện không chấp trước; đối với hàng phàm phu thì trọn không phó thác (?); giới hạnh được tiếp nối đều đặn, việc khó làm mà làm được; có khối ánh sáng lớn, tự mình biết rõ; lìa mọi xao động, giữ gìn các uy nghi; không có sân hận, lìa lời thô bạo, không làm hại người; theo hộ trì bạn lành, xa lìa oán thù làm hại; đầy đủ thi-la (giới hạnh) trong sạch, không làm tổn hại ai, lời lẽ dịu dàng; không nương vào ba cõi, giữ gìn sự thân thiết; đối với tính không, vô ngã (không có cái "tôi" thường còn, độc lập) của mọi pháp thì thuận theo và nhẫn chịu; có ý muốn mãnh liệt hướng về nhất thiết trí trí; ánh sáng trí tuệ soi rõ, giới hạnh vững chắc; nhập vào các tầng định, luôn vui sống một mình; trí không phân biệt được hỷ túc viên mãn (?); tâm không rối đục, lìa những gì do tà kiến tạo nên; được đà-la-ni (năng lực ghi nhớ, nắm giữ giáo pháp không quên), đi vào trí mầu nhiệm.

 Đối với điều hợp lý và điều không hợp lý thì có sự hiểu và hành đúng đắn; nhờ cửa ngõ của lý nhân quả mà dạy bảo, răn nhắc; có thể tu hành đúng đắn, thuận theo nhẫn địa (bậc tu chấp nhận được chân lý), xa lìa sự không nhẫn; đứng vững ở trí địa, dứt hẳn vô tri, lập nên trí mầu nhiệm; đó là hạnh của Bồ Tát ở bậc du-già sư (bậc tu tập thiền quán chuyên sâu); trí mầu nhiệm thấu đạt tự tính của mọi pháp; đốt sạch (phiền não trong) tâm, không sinh lại, không tiếp nối; trí không vướng mắc, không mang gánh nặng; trí mầu nhiệm của Như Lai chữa trị tham dục, trừ bỏ sân hận, dứt hẳn ngu si; hoà hợp với chánh lý, xa lìa điều phi lý; mong muốn pháp lành, thực hành ý chí thù thắng, gần gũi sự giác ngộ; không bỏ sự đoạn trừ, giữ gìn pháp trắng trong; đứng đầu các căn lành, khéo léo phương tiện; dứt hẳn các tướng, chuyển đổi các tưởng; dẫn khởi khế kinh (kinh điển hợp với chân lý và căn cơ người nghe) và giới luật tốt đẹp; đối với chân lý thì quyết đoán chọn lựa, hướng đến chứng giải thoát; lời lẽ nhất định, duyên ấy không thể dẫn sinh (?), khởi lên như thật; về trí và về thấy, ưa tìm học rộng nghe nhiều, trí không biết chán đủ.

 Tâm trong sạch, thân trong sạch, lời trong sạch, nói không ngờ vực; tập gần với không, thân cận vô tướng, đối với tính vô nguyện không chấp giữ; được vô sở uý (không còn sợ hãi gì); đối với những người đang chịu khổ thì không khinh chê, lại đem của cải mà bố thí cho; đối với kẻ nghèo khốn thì không quở trách xua đuổi; đối với người phạm giới thì khởi lòng thương xót, làm việc lợi ích; dùng pháp mà thâu nhận, đem của cải mà ban cho; đối với người giữ giới thì khen ngợi mà không dua nịnh; có thể xả bỏ tất cả những gì mình có; dùng ý chí thù thắng mà mời thỉnh (?), nói sao làm vậy; nhiều lần khởi lên sự gắng sức mãnh liệt; ân cần vui mừng mà lĩnh nhận, thành tựu trí về ví dụ; khéo léo về quá khứ; tên gọi chỉ là đặt tạm; có trí ngộ nhập, diệt hẳn sự đặt tạm ấy.

 Không mong được cung kính, tha thứ cho sự bất kính; với lợi không cầu, với suy không buồn; được khen không mừng, bị chê không giận; được ca tụng không ưa thích, bị chế giễu không thấy mình thua kém; gặp vui không đắm, gặp khổ không quay lưng, không chấp vào các hành (mọi sự vật do nhân duyên tạo tác); được khen đúng sự thật mà không đắm trước, bị khen không đúng sự thật mà không nhận lấy; tránh chỗ không nên đến, đi chỗ nên đến; gần gũi bậc thầy mô phạm, xa lánh kẻ không phải mô phạm; đối với các loài hữu tình có ít căn lành thì trọn không khinh chê; đối với giáo pháp của Phật thì có thể hộ trì đúng đắn; lời nói gọn gàng, tính tình mềm mỏng; khéo léo phương tiện trong lời lẽ thế tục; có thể dẹp được kẻ thù, làm việc đúng lúc; uy nghi trong sạch, uy nghi đoan nghiêm; đối với điều có nghĩa và vô nghĩa thì thành tựu trí khéo léo, thấu suốt thế gian, thấu suốt các luận thuyết, lời lẽ biện bạch rõ ràng; ưa làm việc bố thí, luôn mở rộng bàn tay; tâm không chấp trước, đầy đủ tàm quý (biết hổ thẹn với mình và với người khi làm điều sai); đối với các điều bất thiện, tâm luôn chán ghét; luôn không rời bỏ công đức đỗ-đa (đầu-đà, những hạnh khổ hạnh giản dị để dứt bỏ lòng tham như ăn xin, ở rừng, mặc áo vá…); giữ vững hạnh chân chính, việc làm ngay thẳng; đối với các bậc đáng tôn trọng thì cung kính đứng dậy đón tiếp, dâng giường toà, dẹp bỏ kiêu mạn; tâm bình đẳng mà sách tấn, thấu suốt nghĩa lý.

 Thâu nhận trí tuệ, dứt bỏ vô trí, ngộ nhập trí biết tâm; đối với tự tính của tâm có trí giác biết theo; đối với điều dẫn đến, điều không dẫn đến và việc dẫn khởi, đều thành tựu trí khéo léo; trí mầu nhiệm về lời lẽ của tất cả hữu tình; trí mầu nhiệm trong việc lập ra muôn thứ lời lẽ; trí quyết đoán nghĩa lý, xa lìa điều vô nghĩa; phân biệt các tầng tĩnh lự mà ở trong đó không đắm vị; quán sát tâm của tất cả hữu tình; trí mầu nhiệm biết căn tính hơn kém của hữu tình; có thể quán sát đúng điều hợp lý và điều không hợp lý; có thể phân biệt đúng mọi việc làm; ngộ nhập trí mầu nhiệm nơi chẳng phải nghiệp, chẳng phải dị thục; ngộ nhập muôn thứ thắng giải (sự hiểu biết quyết định) mà không quên; đối với muôn thứ giới (cảnh giới, tính chất) và không chỉ một giới đều có thể thấy rõ đúng đắn; ở trong định Kim Cương Dụ (phép định vững chắc như kim cương, phá tan mọi phiền não sau cùng) mà không có gì để thấy; đầy đủ Phạm âm (tiếng nói trong trẻo, thanh tịnh như của Phạm Thiên), đẳng trì và đẳng chí; trí nhớ theo được các việc đời trước, dù có tên hay không tên; có thể quán sát đúng trí biết các con đường đi đến khắp nơi (?); trí biết thời điểm chứng được lậu tận (sạch hết mọi phiền não rỉ chảy) và đoạn trừ hẳn; thiên nhãn (mắt nhìn thấu mọi nơi xa gần, mọi việc sống chết của chúng sinh) không ngăn ngại, quán sát đúng khắp nơi; hiện ra mọi hình sắc, vui chơi bằng thần thông; trí nhập vào sự bình đẳng của có hình sắc và không hình sắc; thấu suốt các thành phần của muôn thứ tiếng nói; có thể ngộ nhập trí đà-la-ni.

 Có bình đẳng tính trí đối với mọi hình ảnh và tiếng vang trong hang núi, tuỳ chỗ thích hợp mà giảng nói chánh pháp; trí khiến căn hoan hỷ của tất cả hữu tình nhờ được nói khéo mà chuyển hướng (?); quán sát lúc nên và lúc không nên, trí nhập vào thật tế (chân lý tận cùng của mọi sự vật); phàm pháp gì đã nói ra trọn không uổng phí; có thể làm viên mãn tất cả ba-la-mật-đa; trí khéo léo trong việc sách tấn và chế phục các hữu tình; đối với các uy nghi không phân biệt; trí mầu nhiệm trôi chảy về pháp giới không pha tạp; diệt trừ mọi phân biệt và muôn thứ phân biệt.

 Kinh Tịch Chiếu Thần Biến Tam-ma-địa

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video