Bàn về sống chết, không bàn về âm dương
Có người hỏi: Long (mạch núi) âm thì vượng tướng (khí thịnh), long dương thì cô hư (khí lẻ loi, trống rỗng): đó là thuyết của Ngọc xích kinh. Người bàn đời sau lại nói các long Càn, Khôn, Thìn, Tuất đều phát phúc lớn, xem khắp các mộ xưa đều như vậy. Thế thì Ngọc xích sai chăng? Trong các long âm, quý nhất không gì bằng chân Hợi (long đúng chính Hợi). Sách Mai hoa viện toản lại nói: "Hợi không có vảy giáp thì không nên táng." Chẳng lẽ long chân Hợi không đáng quý?
Đáp: Đạo trời có dương thì tất có âm; đạo người thì nén âm mà đỡ dương. Chia ra âm, chia ra dương là thể (bản chất); nén âm đỡ dương là dụng (cách vận dụng). Vì vậy Ất Sửu, Ất Mùi tuy vị trí nạp âm (phép gán ngũ hành cho từng cặp trong sáu mươi tổ hợp can chi Giáp Tý) ở Tân, mà sinh, vượng, mộ của long vẫn theo Canh. Đinh Mão, Đinh Dậu tuy vị trí nạp âm ở Đinh, mà sinh, vượng, mộ của long vẫn theo Bính. (Sinh, vượng, mộ là các giai đoạn mới sinh, cực thịnh, bị chôn cất kín trong vòng mười hai giai đoạn của một hành.) Sáu luật (sáu âm thanh dương trong nhạc) lấy sáu lữ (sáu âm thanh âm) làm vợ, tức âm theo dương; đất thuộc về trời, mẹ theo cha. Thuyết ấy là như vậy.
Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ chia nhau thịnh vượng trong bốn mùa, cùng vận hành mà không trái nhau. Chỉ có phương vị thì mỗi nơi có vượng tướng riêng. Còn cô hư thì luận theo nét quẻ. Quẻ Càn sáu nét đều lẻ, dương đã đến cực, nên Giáp, Nhâm của Càn là cô. Như vậy không có nghĩa là Giáp, Nhâm của trời đất bốn mùa đều cô. Quẻ Khôn sáu nét đều chẵn, âm đã đến cực, nên Quý, Ất của Khôn là hư. Như vậy không có nghĩa là Quý, Ất của trời đất bốn mùa đều hư.
Một trăm hai mươi phân kim (phép chia vòng la bàn thành một trăm hai mươi ô nhỏ để đặt quan tài) phải bỏ các ô cô hư, chỉ giữ Bính, Canh, Đinh, Tân là ô vượng tướng. Điều đó không hợp với bốn mươi tám cục (bốn mươi tám cách định chỗ ngồi và hướng của huyệt), là do sách Đồng hàm kinh đặt bậy ra để làm lẫn lộn cái thật của bốn mươi tám cục, chứ không phải lời bàn đúng về cô hư. Nếu quả Giáp, Nhâm là cô, Quý, Ất là hư, thì trời đất chỉ có tây nam mà không có đông bắc, chỉ có hạ thu mà không có xuân đông. Có lẽ nào như thế?
Hai mươi bốn vị trí (hai mươi bốn sơn trên la bàn) một nửa thuộc âm, một nửa thuộc dương, số lượng thật ngang nhau, mới thành trời đất. Giống sai lầm truyền lời giả, cho đó là khí ngược, nên mới thiên về âm (?). Họ không biết rằng xét khí ở hoàng tuyền (suối vàng, chỉ chỗ khí dứt hẳn dưới đất) thì đã là cực của âm. Nếu cứ phải tìm ở mười hai long âm, thì xét theo nghĩa phối ngẫu là không cân đối, xét theo lẽ nén âm đỡ dương là coi dương như người quân tử, âm như kẻ tiểu nhân (?). Nối theo cái sai, tiếp nhận cái giả như vậy, không đợi người trí cũng biết.
Làm sáng tỏ ý chỉ của Dương, Tăng (Dương công và Tăng công, hai bậc thầy tổ của phong thủy) không sách nào bằng Ngọc xích. Sở dĩ sách ấy quý dương hèn âm, nói tam cát lục tú (ba phương tốt và sáu phương đẹp theo quẻ), là xét theo quẻ khí (khí của tám quẻ Bát quái gán cho các phương) mà nói. Câu kết của sách nói: "Lệ thì khó cố chấp theo nạp giáp (phép gán thiên can vào các quẻ), phép thì không gì diệu bằng biến thông." Rõ ràng là lấy huyền không (phép xét khí theo vận chuyển của các sao, không theo hình thức cố định) làm chủ, còn âm dương thì có lúc kết thúc (?).
Sách lại nói: "Ta tiết lộ bí mật của thiên cơ (then máy của trời), rồi cất vào hòm trong nhà đá", cũng chỉ là giấu mà không nói ra. Cuối sách lại nói: "Then chốt của tạo hóa thông suốt thì văn thần tự hiện, chỉ đợi người xứng đáng mà thôi."
Thiên Thẩm khí nói: "Long Càn, Khôn vào đầu huyệt tuy phát phúc nhưng cuối cùng cũng suy bại tuyệt diệt; long Thìn, Tuất đi vào, dù hanh thông thì đời đời vẫn chịu cô đơn nghèo khổ." Thầy tục nhân đó bèn nói bốn long ấy không dùng được. Họ không hề biết rằng chôn cất để đón sinh khí, được sinh vượng thì giàu sang đủ cả. Nếu long đi ở các giai đoạn Suy, Mộc dục, Bệnh, Mộ, Tuyệt (các giai đoạn khí suy yếu, non nớt, ốm, bị chôn, dứt hẳn), thì các cách nói trên đều không nên lấy.
Bởi vì Ất Hợi của Càn là đất Tuyệt, Bính Thân của Khôn là đất Bệnh, Canh Tuất của Tuất là vị trí Suy, Bính Thìn, Nhâm Thìn của Thìn là phương Mộ, đều là chỉ theo sáu mươi long (cách chia vòng la bàn thành sáu mươi ô can chi để xét long) mà nói. Chú giải cũ cho rằng đó là bốn Kim già cỗi, quá mức nên không dùng được. Vậy thì Đinh Hợi là Lâm quan (giai đoạn trưởng thành), Giáp Thân là Trường sinh (giai đoạn mới sinh), Giáp Thìn là Quan đới (giai đoạn đội mũ, lớn khôn), Mậu Tuất là Dưỡng (giai đoạn được nuôi trong thai), cũng đều bỏ hết sao? Câu "các vị trí Lâm quan, Thai, Quan đới, Dưỡng, Sinh, Vượng thì không cần bàn đến âm dương nữa" chẳng phải là trái ngược nhau lắm sao?
Nay điều thầy tục hay buột miệng nói nhất không gì bằng long chân Hợi. Nhưng Hợi thì không lìa Càn và Nhâm. Ngọc xích kinh nói: "Cho thông một đường." Quý Hợi là Lâm quan của Thủy, Kỷ Hợi là Trường sinh của Mộc, nên mới cho thông một đường; như vậy mới là dòng chính của Dương, Tăng. Đã không có vảy giáp thì đó là chính Hợi; dù có kết tụ thì cũng là long bệnh. Cho nên đến đầu huyệt thì khí bị giam tàn, đoạn vào huyệt thì suy yếu, dù có phát phúc lớn (?) cũng không nên táng.
Sách lại nói: "Phải dụng tâm mà táng", là vì sao? Vì đoạn vào huyệt là Tân Hợi, ngồi tây bắc hướng đông nam, dễ bị xung vào phương sinh, khó lập hướng. Đó là lý do người hiền xưa phải thận trọng khi táng vào long lẻ loi (?).
Kinh lại nói: "Đất Tốn sợ gặp Thìn, Tỵ, chỉ ưa đi đơn một mình." Tốn là Tân Tỵ; kiêm Thìn thì là Kỷ Tỵ, kiêm Tỵ thì là Quý Tỵ. Long ở chỗ Bệnh, Tuyệt đều không nên lấy. Đó là thuyết về sinh vượng và hưu tù (giai đoạn khí suy, bị giam hãm).
Ngay cả nghĩa của "bác hoán" (long chuyển đổi tính chất từ đốt này sang đốt khác) cũng rõ ràng là chỉ theo nạp âm. Như Nhâm đổi sang Quý, Quý đổi sang Nhâm, là Thủy đổi sang Thủy; Đinh đổi sang Bính, Bính đổi sang Đinh, là Mộc đổi sang Mộc. Cho đến Nhâm là Nhâm Dần (?), Giáp là Kỷ Mão, Cấn là Mậu Dần, thì nước đi núi đến cách dùng khác nhau, sao có thể cùng đến một lúc? Chỉ có Canh, Dậu, Tân đều là Thủy, Thổ (?) nên mới có thể đi đôi.
Thiên ngọc (Thiên ngọc kinh, bộ kinh phong thủy của Dương công) nói: "Lấy huyền không làm chủ, mà cốt ở chỗ không ra khỏi quẻ." Người đời sau đọc phần nhiều không hiểu. Thiên Thẩm khí của Ngọc xích chính là lời chú xác đáng cho câu ấy. Nhưng Bính thuộc Mộc mà sách lại nói "khí Hỏa cần đến nhau", là vì theo thói thường cho Bính, Đinh thuộc Hỏa, còn giấu mà chưa nói ra.
Thiên cơ phú nói: "Tuổi trẻ nổi tiếng nhờ thi đỗ, ắt là có nước từ Dần Giáp chảy đến." Sau lại nói: "Nước Dần Giáp chảy đến, sao chịu nổi bệnh điên quấn thân." Trong một bài mà tự mâu thuẫn, chẳng qua vì thiên cơ huyền diệu, phải phân biệt sinh, suy, vượng của ngũ hành. Người học đời sau nghĩ xem vì sao mâu thuẫn, thì sẽ biết núi nào cũng có sinh vượng, núi nào cũng có hưu tù. Nếu ở chỗ Bệnh, Tử, Mộ, Tuyệt thì không chỉ dương không nên lấy, mà âm cũng phải chê (?). Vậy còn đâu chuyện quý âm hèn dương là đúng?
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video