Tác dụng (cách vận dụng)
"Bốn hung bốn cát chia thuận nghịch, hai quẻ cha mẹ xoay đảo ngược. Một sao ở hướng thủ nắm quyền họa phúc, hai miệng nước đến nước đi là cửa sống chết." Đó là lời Thiên nguyên ca nói về phép ai tinh (phép xếp sao lần lượt vào các cung). Hướng thủ là phương nhà quay mặt ra.
Tám quẻ chia làm hai quẻ đại âm dương: bốn quẻ hung quy về một quẻ, bốn quẻ cát quy về một quẻ. Gặp vận, hợp nguyên thì tốt; mất vận, mất nguyên thì xấu. Xoay đảo ngược để lấy sao của bốn quẻ cát, bỏ sao của bốn quẻ hung. Trong bốn quẻ cát, lại lấy quẻ chính thiên tâm (quẻ đang nắm vận hiện tại) là tốt thật, quẻ sắp đến vận là tốt thứ hai, còn quẻ đã qua vận thì không dùng.
Giới khí (ranh nước, ranh đất giữ khí) của các cục phải lấy sao cho khí quẻ tiên thiên và hậu thiên đều đến. Tiên thiên và hậu thiên là hai cách xếp tám quẻ theo phương vị, một của Phục Hy, một của Văn Vương.
Khẩu quyết rằng (?): "Càn sáu tiên thiên là dấu của Ly; Tốn vào thì mạch ứng với cung Khôn; nước Khảm đến thì chầu về Đoài; Khôn hai, Khảm một, mạch hòa thông nhau; Cấn tám với Càn Kim là bạn; Thất Kim, Tứ Mộc khí theo nhau; long Ly chín đến định ở ngôi Chấn; mạch ra thành công nhờ trời ba đất tám; long đến theo hậu thiên, hướng theo tiên thiên; thần dương thu định thì khí giao hòa."
Ở đất có nước, nên biết nước đưa long mạch đến chính nhà mình là nước đến, nước ở cửa ra là nước đi. Phải lấy sao sao cho tiên thiên và hậu thiên chiếu nhau rõ ràng; nước đi cần được bốn sao cát. Khí của đường đi cũng luận như vậy.
(Chảy tới là đến, chảy đi là đi; cho nên chỗ dòng nước chính chảy ra là nước đi. Nếu là lạch cụt không thông thì miệng chỗ nhánh nước chảy ra chính là miệng mà nước sông, hồ, khe, đầm chảy vào. Khi ấy lấy nước lớn chảy vào nhánh là nước đến, lấy đáy lạch là nước dừng; xem kỹ thiên Lai tình trong Quy hậu lục.)
(Theo vận mà luận sao thì tóm lại lấy sao đắc vận là sinh, sao sắp đến vận là vượng, sao đã qua hoặc còn xa chưa đến là suy tử. Không chuyên lấy Tử, Bạch là tốt và Bích, Lục, Hắc, Xích, Hoàng là xấu. Phàm sao đắc vận và sao sắp đến vận đều tốt, sao mất vận thì xấu. Riêng Tử, Bạch là thiện diệu (sao lành). Ngũ Hoàng mất vận thì rất xấu; các sao khác mất vận đều không lợi. Lại lấy sinh khắc giữa sao với sao mà tham xét thì ứng nghiệm rất chuẩn.)
Mười tám đồ hình trên đây do Dương Quân Tùng trao cho Tăng Văn Siểm, về sau đời nào cũng có người truyền. Đến triều ta, ông Tưởng Bình Giai nhận được phép này từ Vô Cực Tử; về già ông trao cho Khương Nhữ Cao người Cối Kê cùng mấy người nữa, đều chỉ truyền miệng, không có bản in.
Hai bên bờ Đại Giang (sông Trường Giang) truyền thuật sai lầm. Thỉnh thoảng có người được khẩu quyết này thì phần nhiều lại chỉ giảng huyền không (phép tính khí theo sao và thời vận) mà bỏ đất thực. Họ không biết rằng trời nương vào hình, đất dựa vào khí; hình với khí không thể bỏ bên nào, chỉ khác nhau ở chỗ cái nào là thể (gốc), cái nào là dụng (cách dùng), cái nào là gốc, cái nào là ngọn.
Tôi tìm học phép của ông Tưởng. Ngoài các sách Thiên kinh quyết, Cổ kính ca, tôi có được chín cục mười tám đồ này, lại có ba đồ thiên, địa, nhân và năm mươi tư đồ phân quẻ. Năm Canh Dần (năm 1830), ở Tây Việt (Quảng Tây), tôi gặp quan thái thú Bình Lạc là ông Du Thiều Cầm. Khi nói chuyện về địa học, ông đưa mấy loại sách cho tôi xem, trong đó có một tập Tác pháp chân truyền, so với bản tôi cất giữ không sai một chữ.
Mùa thu năm Đinh Dậu (năm 1837), tôi đi chơi Đại Lương, gặp ông Trình Dung Bình. Sau khi bàn luận, ông xin chân quyết, tôi bèn đưa mười tám đồ này tặng ông, khắc in kèm trong Trạch pháp cử ngung để chia sẻ với người cùng sở thích, mong chân truyền lâu ngày không bị mai một. Lại mong người học thuật này cốt biết trước thể sau dụng, chớ đến nỗi quên gốc mà đuổi theo ngọn.
Húc Luân ghi.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video