# Kinh Phật nói về Mười Trụ của Bồ Tát (Bồ Tát: người tu hành phát nguyện tự mình thành Phật và cứu giúp mọi chúng sinh thoát khổ; Mười Trụ: mười bậc tu hành mà Bồ Tát lần lượt đạt tới và đứng vững ở đó)
Kinh Phật nói về Mười Trụ của Bồ Tát
Đời Đông Tấn, Chỉ Đa Mật dịch
Kinh Phật nói về Mười Trụ của Bồ Tát, một quyển
Đời Đông Tấn, Tam tạng (danh hiệu tôn xưng vị pháp sư thông suốt cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận) Chỉ Đa Mật dịch
Phật giảng về giới của Bồ Tát (giới: những điều răn, khuôn phép người tu phải giữ), suốt mười hai thời (tức trọn một ngày một đêm) mới xong (?). Văn Thù Sư Lợi (vị Bồ Tát tượng trưng cho trí tuệ) thưa với Phật rằng: "Bồ Tát nhờ công đức (phước lành và năng lực tốt đẹp có được nhờ tu hành) gì mà đạt được mười trụ này? Kính mong Thiên Trung Thiên (danh hiệu tôn xưng Phật, nghĩa là bậc tôn quý nhất trong các bậc trời) phân tích giảng giải cho."
Phật nói: "Lành thay, lành thay! Văn Thù Sư Lợi Bồ Tát Ma Ha Tát (bậc Đại Bồ Tát, Bồ Tát lớn) lo nghĩ nhiều cho chúng sinh, đem lại nhiều sự yên ổn. Ta sẽ vì ông nói đầy đủ những điều cốt yếu. Hãy lắng nghe cho kỹ, ghi nhận cho kỹ."
Văn Thù Sư Lợi thưa: "Xin vâng lời dạy."
Phật nói: "Có công đức của mười trụ Bồ Tát, mỗi bậc có cao có thấp, tự có thứ tự trước sau."
Văn Thù Sư Lợi hỏi: "Mười trụ ấy là những gì?"
Trụ thứ nhất là phép trụ của Bồ Tát Ba Lam Chất Đâu Ba (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Phát tâm trụ, tức bậc mới bắt đầu khởi lòng cầu thành Phật).
Phật nói: "Trước hết, người ấy thấy Phật đoan chính không ai sánh bằng, ngắm dung nhan sắc mặt không biết chán, không ai theo kịp; tôn quý không ai vượt hơn; những điều Ngài dạy bảo không ai vượt qua được. Thấy oai lực thần diệu, dáng vẻ và phép tắc của Phật như thế, người ấy bèn dần dần đi vào đạo Phật, lại chuyển sang mở lối dẫn dắt người khác (?), đều theo ý muốn của từng người mà dạy dỗ, độ thoát (giúp vượt qua và thoát khỏi khổ đau của vòng sinh tử) cho họ. Thấy ai khổ nhọc đều thương xót. Dần dần hiểu lời Phật dạy, tin tưởng hướng theo, mới khởi phát chí nguyện, học đạo Phật, muốn biết rõ trọn vẹn mười điều khó của trí tuệ Phật, đều muốn đạt được cả."
"Mười điều khó ấy là gì? Đó chính là mười lực (mười năng lực trí tuệ đặc biệt chỉ Phật mới có đầy đủ) của Phật. Một là phải cúng dường (dâng lễ vật để tỏ lòng tôn kính) Phật. Hai là phải theo điều người ta ưa thích mà dạy bảo họ. Ba là nơi sinh ra đều tôn quý. Bốn là trên cõi trời, dưới cõi đời không ai bằng. Năm là đạt được trọn vẹn trí tuệ của Phật. Sáu là đời đời ở nơi sinh ra đều được gặp vô số Phật. Bảy là thông đạt hết kinh Phật. Tám là vượt qua hết mọi vòng sinh tử. Chín là chẳng bao lâu nữa sẽ được giải thoát. Mười là độ thoát hết thảy người ở mười phương (khắp mọi nơi: đông, tây, nam, bắc, bốn hướng góc, phía trên và phía dưới)."
Trụ thứ hai: thế nào là phép trụ của Bồ Tát A Xà Phù (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Trị địa trụ, tức bậc sửa sang, vun đắp nền tâm)?
Phật nói: "Có mười ý nghĩ hướng về người mười phương. Mười ý nghĩ ấy là gì? Một là luôn nghĩ đến điều lành cho thế gian. Hai là tâm trong sạch. Ba là tâm muốn mọi người đều yên ổn. Bốn là tâm mềm mỏng hiền hòa. Năm là thương yêu tất cả như nhau. Sáu là tâm chỉ nghĩ muốn bố thí (đem của cải, sức lực, lời hay giúp cho người khác). Bảy là tâm luôn che chở mọi người như nhau. Tám là nghĩ người khác với thân mình không khác gì nhau. Chín là nghĩ đến người mười phương, nhìn họ như nhìn thầy mình. Mười là nghĩ đến người mười phương, nhìn họ như nhìn Phật."
"Phép của Bồ Tát A Xà Phù: nên học nhiều kinh. Học nhiều kinh rồi, nên ở một mình nơi yên tĩnh. Ở một mình rồi, nên thường theo thầy tốt mà làm việc. Ở bên thầy tốt thì phải dễ sai bảo. Phải làm đúng lúc. Việc làm đúng lúc thì phải hăng hái mạnh mẽ. Việc làm đã hăng hái mạnh mẽ, thì nên học trí tuệ của người. Trong đó, những pháp (lời dạy, giáo lý của Phật) đã thọ nhận thì phải giữ gìn trọn vẹn, không được quên. Đã không quên rồi, thì nên ở yên nơi an ổn. Vì sao vậy? Vì để làm lợi ích cho người mười phương."
Trụ thứ ba: thế nào là phép trụ của Bồ Tát Dụ A Xà (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Tu hành trụ, tức bậc chuyên tâm tu tập)?
Phật nói: "Đi sâu vào các pháp (ở đây chỉ mọi sự vật, hiện tượng) bằng mười điều. Mười điều ấy là gì? Một là thấy mọi thứ đều vô thường (không bền lâu, luôn biến đổi). Hai là thấy mọi thứ đều khổ nhọc. Ba là thấy mọi thứ đều trống rỗng. Bốn là thấy mọi thứ đều chẳng phải của ta. Năm là thấy mọi thứ đều không có chỗ đứng cố định. Sáu là thấy mọi thứ đều không có gì đáng để mưu lợi. Bảy là thấy mọi thứ đều không có chỗ dừng lại. Tám là thấy mọi thứ đều không có nơi chốn. Chín là thấy mọi thứ đều không có gì để bám víu. Mười là thấy tất cả đều không có gì. Các pháp đều thu vào trong một pháp, một pháp lại thu vào trong các pháp. Đó là phép dạy của Bồ Tát Dụ A Xà."
Trụ thứ tư: thế nào là phép trụ của Bồ Tát Xà Ma Kỳ (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Sinh quý trụ, tức bậc được sinh vào dòng dõi cao quý của Phật)?
Phật nói: "Luôn nguyện được sinh vào nơi có Phật, có mười điều. Một là không còn thoái lui trở lại. Hai là suy nghĩ sâu xa về Phật. Ba là suy nghĩ sâu xa về Pháp (giáo lý Phật dạy). Bốn là nghĩ đến chúng tì-kheo Tăng (đoàn thể những người xuất gia tu hành), nhìn người mười phương bằng lòng từ (lòng thương yêu, mong mọi người được an vui). Năm là suy nghĩ rằng muôn vật đều không có thật. Sáu là thấy các cõi Phật (thế giới do một vị Phật giáo hóa) ở mười phương đều trống rỗng. Bảy là thấy những việc đã làm từ các đời trước rốt cuộc đều không có thật. Tám là thấy mọi thứ đều như huyễn (như trò ảo thuật, có hình mà không thật), đều trống rỗng. Chín là thấy mọi khổ nhọc đều không có thật. Mười là thấy Nê Hoàn (tức Niết Bàn: cảnh giới dứt sạch phiền não, khổ đau, thoát khỏi vòng sinh tử) cũng trống rỗng, cũng không có gì. Vì thế mà được sinh vào trong Phật pháp. Đó là phép dạy của Bồ Tát Xà Ma Kỳ."
Trụ thứ năm: thế nào là phép trụ của Bồ Tát Ba Du Tam Bát (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Cụ túc phương tiện trụ, tức bậc có đầy đủ cách khéo léo để cứu giúp chúng sinh)?
Phật nói: "Mọi công đức làm ra đều để độ thoát người mười phương, có mười điều. Một là che chở hết thảy người mười phương. Hai là luôn mong điều lành cho hết thảy người mười phương. Ba là luôn mong cho người mười phương được yên ổn. Bốn là thương yêu hết thảy người mười phương. Năm là xót thương hết thảy người mười phương. Sáu là luôn nghĩ đến người mười phương, không để họ làm điều ác. Bảy là dẫn dắt hết thảy người mười phương vào con đường của Bồ Tát. Tám là làm cho người mười phương đều được trong sạch. Chín là độ thoát hết thảy người mười phương. Mười là khiến hết thảy người mười phương đều được Bát Nê Hoàn (nhập Niết Bàn, tức hoàn toàn giải thoát). Đó là phép dạy của Bồ Tát Ba Du Tam Bát."
Trụ thứ sáu: thế nào là phép trụ của Bồ Tát A Kỳ Tam Bát (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Chính tâm trụ, tức bậc tâm ngay thẳng vững vàng)?
Phật nói: "Có mười pháp của lòng xót thương sâu xa. Một là có người nói Phật tốt hay xấu, tâm vẫn không đổi khác. Hai là có người nói Pháp tốt hay xấu, tâm vẫn không đổi khác. Ba là có người nói Bồ Tát tốt hay xấu, tâm vẫn không đổi khác. Bốn là những người cầu đạo Bồ Tát cùng chỉ bảo nhau điều tốt điều xấu, tâm vẫn không đổi khác. Năm là có người nói người mười phương nhiều hay ít, tâm vẫn không đổi khác. Sáu là thấy người mười phương lần lượt dẫn dắt nhau làm điều tốt điều xấu, tâm vẫn không đổi khác. Bảy là trong đó có người nói người mười phương dễ độ thoát hay khó độ thoát, tâm vẫn không đổi khác. Tám là nếu có người nói pháp nhiều hay ít, tâm vẫn không đổi khác. Chín là có người nói pháp bị hủy hoại hay không bị hủy hoại, tâm vẫn không đổi khác. Mười là nơi có pháp hay nơi không có pháp, tâm vẫn không đổi khác. Đó là phép dạy của Bồ Tát A Kỳ Tam Bát."
Trụ thứ bảy: thế nào là phép trụ của Bồ Tát A Duy Việt Trí (phiên âm tiếng Phạn, nghĩa là bậc không còn thoái lui, ứng với bậc thường gọi là Bất thoái trụ)?
Phật nói: "Bồ Tát có mười điều đứng vững không lay động. Một là dù nói có Phật hay không có Phật, tâm cũng không lay động, không thoái lui. Hai là dù có Pháp hay không có Pháp, cũng không lay động thoái lui. Ba là dù có Bồ Tát hay không có Bồ Tát, cũng không lay động thoái lui. Bốn là dù có người cầu đạo Bồ Tát hay không có người cầu đạo Bồ Tát, cũng không lay động thoái lui. Năm là dù giữ pháp này mà đạt được, hay giữ pháp này mà không đạt được, cũng không lay động thoái lui. Sáu là dù có các vị Phật quá khứ hay không có Phật quá khứ, cũng không lay động thoái lui. Bảy là dù có các vị Phật tương lai hay không có Phật tương lai, cũng không lay động thoái lui. Tám là dù có Phật hiện tại hay không có Phật hiện tại, cũng không lay động thoái lui. Chín là dù trí tuệ của Phật có cùng tận hay không cùng tận, cũng không lay động thoái lui. Mười là dù việc đời tương lai, quá khứ, hiện tại có nhiều loại khác nhau hay chỉ là một loại (?), cũng không lay động thoái lui. Đó là phép dạy của Bồ Tát A Duy Việt Trí."
Trụ thứ tám: thế nào là phép trụ của Bồ Tát Cưu Ma La Phù Đồng Nam (phiên âm tiếng Phạn, nghĩa là bậc "cậu bé trai", chỉ bậc trong sạch như trẻ thơ, như người con của Phật; ứng với bậc thường gọi là Đồng chân trụ)?
Phật nói: "Bồ Tát đứng vững trong mười điều. Một là việc thân làm, lời miệng nói, điều tâm nghĩ đều trong sạch. Hai là không ai bắt bẻ được lỗi lầm. Ba là chỉ trong một ý nghĩ đã biết mình muốn sinh về nơi nào. Bốn là biết trong người mười phương, ai là người có lòng từ. Năm là biết hết những điều người mười phương tin theo. Sáu là biết hết các loại người khác nhau ở mười phương. Bảy là biết hết việc làm của người mười phương. Tám là biết hết sự hình thành và hư hoại của các cõi Phật ở mười phương. Chín là đạt được thần túc (năng lực thần thông đi đến bất cứ đâu tùy ý), nghĩ đến nơi nào là bay tới nơi đó. Mười là thấy các pháp đều trong sạch. Đó là phép dạy của Bồ Tát Cưu Ma La Phù Đồng Nam."
Trụ thứ chín: thế nào là phép trụ của Bồ Tát Du La Xà (phiên âm tiếng Phạn, nghĩa là bậc thái tử, tức người con sẽ nối ngôi của đấng Pháp vương là Phật; ứng với bậc thường gọi là Pháp vương tử trụ)?
Phật nói: "Nhờ mười điều mà đạt được. Một là biết hết nơi sinh ra của người mười phương. Hai là biết hết những ràng buộc ân ái của người mười phương. Ba là biết hết gốc ngọn những ý nghĩ của người mười phương và chúng từ đâu mà đến. Bốn là biết hết những việc người mười phương đã làm từ các đời trước và nơi họ sẽ hướng tới. Năm là biết hết các loại pháp khác nhau của người mười phương. Sáu là biết hết các loại biến đổi trong ý nghĩ của người mười phương. Bảy là biết hết sự tốt xấu, hư hoại của các cõi Phật. Tám là biết hết vô số việc đời trong quá khứ, tương lai, hiện tại. Chín là biết hết người mười phương ngang bằng hay không ngang bằng nhau. Mười là biết rõ cách dạy dỗ người mười phương, giảng cho họ pháp về tính trống rỗng của vạn vật. Đó là phép dạy của Bồ Tát Du La Xà."
Trụ thứ mười: thế nào là phép trụ của Bồ Tát A Duy Nhan (phiên âm tiếng Phạn, ứng với bậc thường gọi là Quán đỉnh trụ, ví như thái tử được làm lễ rưới nước lên đầu để chính thức lên ngôi, tức bậc sắp kế thừa ngôi vị Phật)?
Phật nói: "Bồ Tát đi vào mười loại trí tuệ, có thể phân biệt mà biết rõ mười điều. Một là biết do nhân duyên gì mà làm chấn động các cõi Phật ở mười phương. Hai là sẽ soi sáng mọi việc trong vô số cõi Phật. Ba là ngày ngày ta sẽ sắp đặt các vị Bồ Tát trong vô số cõi Phật. Bốn là ngày ngày ta sẽ độ thoát nhân dân trong vô số cõi Phật. Năm là ta sẽ làm cho chúng sinh trong vô số cõi Phật được yên ổn. Sáu là người mười phương không ai nghe tiếng ta mà không vui mừng và được độ thoát. Bảy là khiến hết thảy nhân dân mười phương đạt được đạo Phật, đều rời bỏ gia đình làm sa môn (người xuất gia tu hành). Tám là những điều tốt xấu người mười phương suy nghĩ, ta đều biết hết. Chín là ta sẽ đưa hết thảy người mười phương vào đạo Phật, khiến họ đều phát ý Bồ Tát (khởi lòng cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh). Mười là ta sẽ độ thoát hết thảy người mười phương."
"Bồ Tát A Du La Xà (có lẽ tức Bồ Tát Du La Xà ở trụ thứ chín) (?) hoàn toàn không thể biết tới được những việc thân làm, miệng nói, tâm nghĩ và mọi hành động của A Duy Nhan; hoàn toàn không thể biết tới được việc của Bồ Tát A Duy Nhan; cũng không thể biết được thần túc của vị ấy, không thể biết được cách bay đi của vị ấy, cũng không thể biết tới được những việc tương lai, quá khứ và hiện tại của Bồ Tát A Duy Nhan. Đó là phép dạy của Bồ Tát A Duy Nhan."
Khi Phật nói kinh này, Bồ Tát Hòa Luân Điều cùng bảy vạn hai nghìn người đều hớn hở vui mừng khôn xiết, mỗi người đều tỏa ra ánh sáng, chiếu qua chiếu lại lẫn nhau. Ai nấy đều đứng dậy sửa sang y phục, tiến lên cúi đầu sát đất lễ Phật rồi lui ra.
Kinh Phật nói về Mười Trụ của Bồ Tát
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video