# Kinh Phật nói về Kim Cang tam-muội, bản tính thanh tịnh, không hoại, không diệt
(Tam-muội: trạng thái thiền định, tâm dồn chuyên vào một chỗ, lặng yên, không tán loạn. Kim Cang: kim cương, thứ cứng chắc nhất, không gì phá nổi mà lại phá được mọi thứ; ở đây ví cho một tầng định bền vững tuyệt đối, phá tan mọi phiền não. Bản tính thanh tịnh: bản chất vốn trong sạch.)
Kinh Phật nói về Kim Cang tam-muội, bản tính thanh tịnh, không hoại, không diệt
Không rõ người dịch.
Kinh Phật nói về Kim Cang tam-muội, bản tính thanh tịnh, không hoại, không diệt
Đã mất tên người dịch kinh. Nay xếp kèm vào sách mục lục đời Tam Tần (ba nước Tần: Tiền Tần, Hậu Tần, Tây Tần thời Nam Bắc triều).
Tôi nghe như thế này. Một thuở nọ, Phật ở nước Tỳ-da-li (Vaiśālī, một thành quốc ở miền bắc Ấn Độ xưa), tại giảng đường Trùng Các (giảng đường có lầu gác nhiều tầng) trong tinh xá Đại Lâm (tinh xá: nơi tăng chúng ở và tu hành; Đại Lâm nghĩa là "Rừng Lớn"). Cùng ở với Ngài có năm nghìn vị đại tỳ-kheo (tỳ-kheo: người nam xuất gia đã thọ đủ giới luật; "đại" chỉ bậc tu hành cao). Trong đó có tôn giả (bậc đáng tôn kính) Ma-ha Ca-diếp, tôn giả Xá-lợi-phất, tôn giả Đại Mục-kiền-liên, tôn giả Ma-ha Ca-chiên-diên… đều là những đệ tử lớn của Phật mà mọi người đều biết đến.
Lại có một vạn tám nghìn vị bồ-tát ma-ha-tát (bồ-tát: người phát tâm cầu thành Phật và cứu giúp mọi chúng sinh; ma-ha-tát: bậc lớn) cùng ở đó. Tên các vị là: Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi (vị bồ-tát tượng trưng cho trí tuệ), Bồ-tát Phạm Đức, Bồ-tát Quang Đức, Bồ-tát Tinh Đức, Bồ-tát Sư Tử Vương, Bồ-tát Sư Tử Tạng, Bồ-tát Diệu Âm Thanh, Bồ-tát Bạch Hương Tượng, Bồ-tát Kim Cang Tràng, Bồ-tát Giải Thoát Nguyệt, Bồ-tát Tu-di Tướng, Bồ-tát ma-ha-tát Di-lặc (vị bồ-tát sẽ thành Phật kế tiếp ở cõi này). Đó là những vị đứng đầu.
Từ các cõi phương khác lại có Bồ-tát Tuệ Đức, Bồ-tát Tinh Đức, Bồ-tát Thường Trang Nghiêm, Bồ-tát Phổ Quang, Bồ-tát Phổ Hiền, Bồ-tát Mãn Nguyệt, Bồ-tát Quán Thế Âm, Bồ-tát Đại Thế Chí, Bồ-tát Diệu Âm, Bồ-tát Hư Không Tạng, Bồ-tát Tịnh Âm Thanh. Các vị bồ-tát ma-ha-tát như vậy cũng có một vạn tám nghìn vị cùng đến.
Phạm vương (vua cõi trời Phạm thiên), Đế Thích (vua cõi trời Đao-lợi) và các Hộ thế thiên vương (bốn vị vua trời giữ gìn thế gian bốn phương) cùng vô số thiên tử (các vị trời) cũng có mặt. Long vương (vua loài rồng) Nan-đà và long vương Bạt-nan-đà, cùng bốn đại long vương với quyến thuộc là trăm nghìn con rồng, mỗi vị đều cầm viên ngọc như ý vương (viên ngọc quý bậc nhất, cầu gì được nấy) để cúng dường Phật (dâng lễ vật để tôn kính).
Vua Càn-thát-bà (loài thần chuyên tấu nhạc cho chư thiên), vua A-tu-la (loài thần có phép lực lớn, hay gây chiến với chư thiên), vua Ca-lâu-la (loài chim thần cánh vàng khổng lồ), vua Ma-hầu-la-già (loài thần mình rắn lớn), vua quỷ Đại Lực, mỗi vị đem theo quyến thuộc đông vô số. Họ mang trầm hương đen cứng và các thứ hương trộn từ gỗ chiên-đàn (gỗ đàn hương) ở bờ biển bên này đến cúng dường Phật.
Có một vị Phạm vương ở phương khác tên là Quảng Mục, cùng với Tư Ích, Võng Minh và mười nghìn vị Phạm thiên, mang hoa trời mạn-đà-la (loài hoa ở cõi trời, màu trắng, thơm, ai thấy cũng vui lòng) và hoa ma-ha mạn-đà-la (loại mạn-đà-la lớn) rải lên Phật và đại chúng. Những đóa hoa trời vi diệu mà các vị Phạm thiên rải xuống mềm mại, tươi sáng, rất đáng yêu thích. Hoa ngay trên đầu Phật biến thành một tấm màn hoa, làm cho giảng đường Trùng Các bừng sáng và đẹp đẽ, giống như cõi nước thanh tịnh (cõi Phật trong sạch) được tô điểm bằng bảy thứ báu.
Bấy giờ Thế Tôn (danh hiệu của Phật: bậc được cả thế gian tôn kính) từ trong tinh xá đi ra, đến pháp tòa (tòa ngồi để thuyết pháp). Ngài tự trải tấm ni-sư-đàn (tấm vải trải để ngồi của người tu), ngồi kiết-già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân gác lên hai đùi), nhập Diệt Ý tam-muội (định dứt bặt mọi ý nghĩ), thân và tâm không động.
Từ Diệt Ý tam-muội xuất ra, Ngài nhập Sư Tử Hống Ý tam-muội (định mà ý mạnh như tiếng sư tử rống). Từ Sư Tử Hống Ý tam-muội xuất ra, Ngài nhập Sư Tử Phấn Tấn Vương tam-muội (định vua, như sư tử vươn mình hăng hái). Từ Sư Tử Phấn Tấn Vương tam-muội xuất ra, Ngài nhập Đại Quang Minh Vương tam-muội (định vua của ánh sáng lớn). Từ Đại Quang Minh Vương tam-muội xuất ra, Ngài nhập Đại Bi Vương Tướng tam-muội (định mang tướng vua của lòng thương xót lớn). Từ Đại Bi Vương Tướng tam-muội xuất ra, Ngài nhập Vô Duyên Từ Tưởng tam-muội (định quán lòng thương yêu trùm khắp, không phân biệt người nào).
Từ Vô Duyên Từ Tưởng tam-muội xuất ra, Ngài nhập Thắng Ý Từ tam-muội (định của lòng từ với ý hướng cao vượt). Từ Thắng Ý Từ tam-muội xuất ra, Ngài nhập Đại Không tam-muội (định thấy cái không rộng lớn, mọi vật đều không có tự thể). Từ Đại Không tam-muội xuất ra, Ngài nhập Như Tướng tam-muội (định thấy tướng chân như, mọi vật đúng như vốn có). Từ Như Tướng tam-muội xuất ra, Ngài nhập Giải Thoát Tướng tam-muội (định mang tướng giải thoát, cởi bỏ mọi trói buộc). Từ Giải Thoát Tướng tam-muội xuất ra, Ngài nhập Bất Hoại Bất Diệt Vương tam-muội (định vua, không hoại, không diệt). Từ Bất Hoại Bất Diệt Vương tam-muội xuất ra, Ngài nhập Kim Cang tam-muội. Từ Kim Cang tam-muội xuất ra, Ngài nhập Đại Không Niết-bàn Tướng tam-muội (định mang tướng của cái không lớn và niết-bàn; niết-bàn: trạng thái dứt sạch phiền não, ra khỏi vòng sinh tử).
Bấy giờ Thế Tôn từ các tam-muội xuất ra, khắp thân phóng ánh sáng. Ánh sáng ấy như mây, đi vào miệng Phật rồi từ đỉnh đầu Phật đi ra, như một cây phướn kim cương đứng giữa hư không, chiếu khắp đại hội, khắp thành Tỳ-da-li và giảng đường Trùng Các, sắc như ngọc trắng.
Khi toàn thể đại chúng thấy tướng lạ ấy, Bồ-tát Di-lặc liền từ chỗ ngồi đứng dậy, trật áo để hở vai phải (cách bày tỏ lòng cung kính), đi quanh Phật bảy vòng, cúi đầu lạy sát chân Phật, quỳ gối phải xuống đất mà bạch Phật rằng:
– Bạch Thế Tôn! Như Lai (danh hiệu của Phật: bậc đến từ chân như, tức sự thật vốn như vậy) là bậc Đại Tiên, hôm nay vì sao lại nhập tam-muội thù thắng, ánh sáng càng rực rỡ, xưa nay chưa từng có? Ắt hẳn Ngài sắp vì các pháp vương tử (con của vua Pháp, tức các bồ-tát sẽ nối ngôi Phật) mà nói về ngôi vị pháp vương, về bậc địa và hạnh tu của pháp vương. Thế nào là bồ-tát ma-ha-tát an trụ trong Thủ-lăng-nghiêm tam-muội (định kiên cố, dũng mãnh, đi đến đâu cũng không gì ngăn trở)? Lấy gì để trang nghiêm (đem công đức tô điểm cho mình), dùng phương tiện (cách khéo léo) gì, tu trí tuệ gì mà được an trụ trong Kim Cang tam-muội, rồi liền thành tựu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chánh, trọn vẹn, tức quả vị Phật)?
Lúc ấy đại chúng nghe Bồ-tát Di-lặc hỏi Phật điều ấy thì đều rất vui mừng, cùng một lời khen Bồ-tát Di-lặc: "Hay thay, hay thay! Pháp vương tử đã biết hỏi Phật điều nghĩa lớn như vậy."
Bấy giờ Thế Tôn bảo Bồ-tát Di-lặc:
– Hãy lắng nghe, lắng nghe cho kỹ, và khéo suy nghĩ điều đó. Nay Ta sẽ vì ông phân tích, giảng giải các pháp về công đức và các địa (các tầng bậc trên đường tu) mà bồ-tát thực hành.
Bồ-tát ở sơ địa (bậc thứ nhất trong mười bậc tu của bồ-tát) giống như mặt trăng đầu tháng, ánh sáng chưa hiện rõ, nhưng tướng sáng thì đều đã có đủ. Bồ-tát nhị địa như trăng mồng năm. Bồ-tát tam địa như trăng mồng tám. Bồ-tát tứ địa như trăng mồng chín. Bồ-tát ngũ địa như trăng mồng mười. Bồ-tát lục địa như trăng ngày mười một. Bồ-tát thất địa như trăng ngày mười hai. Bồ-tát bát địa như trăng ngày mười ba. Bồ-tát cửu địa như trăng ngày mười bốn. Bồ-tát thập địa như trăng ngày rằm, tròn đầy, đáng ngắm, tướng sáng trọn vẹn. Tâm vị ấy lặng lẽ, an trụ không động, không chìm, không lui, an trụ trong Thủ-lăng-nghiêm tam-muội.
Bồ-tát đã an trụ trong Thủ-lăng-nghiêm tam-muội thì giống như thiên tử cung trăng, lấy mười thứ báu làm cung điện, mọc lên những cây bằng mười thứ báu, lấy ngọc ma-ni (ngọc quý tỏa sáng) tinh túy của mặt trăng làm quả. Nhờ sức của viên ngọc ấy mà cung điện của thiên tử cung trăng đi qua cõi Diêm-phù-đề (cõi đất loài người ở) ban sự mát mẻ khắp nơi. Bồ-tát ma-ha-tát an trụ trong Thủ-lăng-nghiêm tam-muội cũng như vậy.
Này Di-lặc, ông nên biết: bồ-tát ma-ha-tát đã an trụ trong Thủ-lăng-nghiêm tam-muội thì tu trăm cửa tam-muội, sau đó mới nhập Kim Cang tam-muội. Trăm cửa ấy là gì?
Một là Tính Không Vương tam-muội (định vua, thấy bản tính mọi vật vốn trống rỗng). Hai là Không Hải tam-muội (định như biển của cái không). Ba là Không Giới tam-muội (định về cõi không). Bốn là Diệt Không Ý tam-muội (định dứt cả ý nghĩ về cái không). Năm là Đại Không tam-muội (định về cái không rộng lớn). Sáu là Bất Trụ Không Tướng tam-muội (định không bám vào cả tướng không). Bảy là Bất Kiến Tâm Tướng tam-muội (định không thấy hình tướng của tâm). Tám là Trí Ấn Không Tướng tam-muội (định lấy trí tuệ ấn chứng tướng không). Chín là Hư Không Bất Trụ Tướng tam-muội (định như hư không, không dừng ở tướng nào). Mười là Không Vương Bất Hoại Diệt Tướng tam-muội (định vua của cái không, tướng chẳng hoại chẳng diệt).
Mười một là Đại Cường Dũng Mãnh Lực Vương tam-muội (định vua có sức mạnh lớn, dũng mãnh). Mười hai là Hoa Nghiêm tam-muội (định lấy hoa tô điểm). Mười ba là Phổ Hiện Sắc Thân Quang Minh Vương tam-muội (định vua ánh sáng, hiện thân khắp nơi). Mười bốn là Nhật Quang tam-muội (định ánh mặt trời). Mười lăm là Nhật Tạng tam-muội (định kho mặt trời). Mười sáu là Nhật Quang Hách Dịch tam-muội (định ánh mặt trời rực rỡ). Mười bảy là Phổ Nhật tam-muội (định mặt trời soi khắp). Mười tám là Tập Âm Thanh tam-muội (định gom mọi âm thanh). Mười chín là Mặc Nhiên Quang tam-muội (định ánh sáng lặng im). Hai mươi là Diệt Cảnh Giới Tướng tam-muội (định dứt tướng của mọi cảnh giới bên ngoài).
Hai mươi mốt là Động Tướng tam-muội (định tướng rung động). Hai mươi hai là Đại Động Tướng tam-muội (định tướng rung động lớn). Hai mươi ba là Biến Động Tướng tam-muội (định tướng rung động khắp). Hai mươi bốn là Phổ Biến Động Tướng tam-muội (định tướng rung động khắp cùng mọi nơi). Hai mươi lăm là Phổ Dũng tam-muội (định vọt lên khắp nơi). Hai mươi sáu là Phổ Hống tam-muội (định tiếng rống vang khắp). Hai mươi bảy là Phổ Trang Nghiêm tam-muội (định tô điểm khắp nơi). Hai mươi tám là Sư Tử Tướng tam-muội (định tướng sư tử). Hai mươi chín là Sư Tử Lực Vương tam-muội (định vua sức mạnh sư tử). Ba mươi là Sư Tử Hống Lực Vương tam-muội (định vua sức mạnh tiếng sư tử rống).
Ba mươi mốt là Nhật Diệu tam-muội (định mặt trời chói sáng). Ba mươi hai là Tuệ Cự tam-muội (định ngọn đuốc trí tuệ). Ba mươi ba là Phổ Môn tam-muội (định cửa mở khắp mọi hướng). Ba mươi bốn là Liên Hoa Tạng tam-muội (định kho hoa sen). Ba mươi lăm là Bất Hoại Tịnh tam-muội (định trong sạch không hư hoại). Ba mươi sáu là Diệt Độ Ý tam-muội (định ý diệt độ, tức dứt sạch phiền não, vượt qua sinh tử). Ba mươi bảy là Bảo Ấn tam-muội (định ấn báu). Ba mươi tám là Động Ma Tướng tam-muội (định làm rung chuyển các loài ma). Ba mươi chín là Kiên Trụ Chư Không Tướng tam-muội (định vững trụ nơi các tướng không). Bốn mươi là Phổ Diệt Ý tam-muội (định dứt khắp mọi ý niệm).
Bốn mươi mốt là Khởi Tĩnh Ý tam-muội (định khởi lên ý lặng yên). Bốn mươi hai là Trang Nghiêm Tướng Hảo tam-muội (định tô điểm các tướng tốt đẹp của thân Phật). Bốn mươi ba là Pháp Vương Vị Minh tam-muội (định ánh sáng của ngôi pháp vương). Bốn mươi bốn là Pháp Luân Hiện tam-muội (định hiện bánh xe Pháp, tức lời Phật dạy lăn đi khắp nơi phá trừ mê lầm). Bốn mươi lăm là Kim Cang Tạng tam-muội (định kho kim cương). Bốn mươi sáu là Kim Cang Tràng tam-muội (định phướn kim cương). Bốn mươi bảy là Kim Cang Ấn tam-muội (định ấn kim cương). Bốn mươi tám là Kim Cang Tụ tam-muội (định khối kim cương). Bốn mươi chín là Đại Từ Vương tam-muội (định vua của lòng từ lớn, tức lòng muốn cho mọi chúng sinh được vui). Năm mươi là Vô Hành Từ tam-muội (định lòng từ không tạo tác, không cố ý).
Năm mươi mốt là Đại Bi Thắng Ý tam-muội (định ý cao vượt của lòng bi lớn, tức lòng muốn cứu chúng sinh khỏi khổ). Năm mươi hai là Bất Trụ Bi Tướng tam-muội (định không bám vào tướng của lòng bi). Năm mươi ba là Nhật Luân Quang Minh tam-muội (định ánh sáng vầng mặt trời). Năm mươi bốn là Diệt Chúng Tướng Hàng Phục Chúng Ma tam-muội (định dứt mọi tướng, hàng phục mọi ma). Năm mươi lăm là Thắng Ý Từ tam-muội (định lòng từ với ý hướng cao vượt). Năm mươi sáu là Lưu Ly Quang Chiếu tam-muội (định ánh ngọc lưu ly soi chiếu). Năm mươi bảy là Thất Bảo Quả Quang tam-muội (định ánh sáng của quả bảy báu). Năm mươi tám là Phật Tập Tạng tam-muội (định kho tích tụ của Phật). Năm mươi chín là Công Đức Mãn Thắng tam-muội (định công đức đầy đủ, cao vượt). Sáu mươi là Phương Tiện Tuệ tam-muội (định trí tuệ về phương cách khéo léo).
Sáu mươi mốt là Vô Tuệ Tướng tam-muội (định không còn cả tướng trí tuệ). Sáu mươi hai là Đại Hải Quang tam-muội (định ánh sáng biển lớn). Sáu mươi ba là Phật Hải Mãn tam-muội (định biển Phật đầy đủ). Sáu mươi bốn là Phổ Hải tam-muội (định biển trùm khắp). Sáu mươi lăm là Hải Trí tam-muội (định trí sâu rộng như biển). Sáu mươi sáu là Bất Động Tuệ tam-muội (định trí tuệ không lay động). Sáu mươi bảy là Quá Khứ Phật Ấn tam-muội (định ấn của các Phật đời quá khứ). Sáu mươi tám là Tập Đà-la-ni tam-muội (định gom các đà-la-ni; đà-la-ni: năng lực ghi nhớ, nắm giữ mọi điều thiện không để mất, cũng chỉ các câu thần chú). Sáu mươi chín là Đà-la-ni Ấn Thụ tam-muội (định ấn và dây đeo ấn đà-la-ni). Bảy mươi là Bát Biện Tài tam-muội (định tám tài biện thuyết, nói năng lưu loát khéo léo).
Bảy mươi mốt là Cụ Phạm Âm tam-muội (định có đủ giọng nói trong trẻo thanh tịnh như Phạm thiên). Bảy mươi hai là Bạch Hào Hải tam-muội (định biển ánh sáng của sợi lông trắng giữa hai chân mày Phật). Bảy mươi ba là Trí Tuệ Quang tam-muội (định ánh sáng trí tuệ). Bảy mươi bốn là Hiệt Tuệ tam-muội (định trí tuệ sắc sảo lanh lợi). Bảy mươi lăm là Chư Phật Ấn Văn tam-muội (định văn ấn của chư Phật). Bảy mươi sáu là Bạch Quang Dũng Xuất Quang Minh Vương tam-muội (định vua ánh sáng, ánh sáng trắng vọt ra). Bảy mươi bảy là Phương Tiện Tuệ Tịnh Thủ-lăng-nghiêm tam-muội (định Thủ-lăng-nghiêm trong sạch với trí tuệ phương tiện). Bảy mươi tám là Tu-di Đỉnh tam-muội (định đỉnh núi Tu-di; Tu-di: ngọn núi lớn ở trung tâm thế giới). Bảy mươi chín là Phạm Đỉnh tam-muội (định đỉnh trời Phạm). Tám mươi là Chúng Thông Quang tam-muội (định ánh sáng của các phép thần thông).
Tám mươi mốt là Thông Tuệ Quang tam-muội (định ánh sáng trí tuệ thông suốt). Tám mươi hai là Cam Lộ Thắng tam-muội (định cam lộ cao vượt; cam lộ: thứ nước ngọt của cõi trời, uống vào không chết, ví cho Pháp của Phật). Tám mươi ba là Tịnh Ngũ Nhãn tam-muội (định làm trong sạch năm thứ mắt: mắt thịt, mắt trời, mắt tuệ, mắt pháp, mắt Phật). Tám mươi bốn là Thiên Nhãn Ấn tam-muội (định ấn của mắt trời, tức mắt thấy xa, thấy suốt mọi nơi). Tám mươi lăm là Tuệ Nhãn Ấn tam-muội (định ấn của mắt tuệ, tức mắt thấy rõ lẽ không của mọi vật). Tám mươi sáu là Pháp Ý Châu tam-muội (định viên ngọc của ý Pháp). Tám mươi bảy là Hư Không Sắc tam-muội (định sắc như hư không). Tám mươi tám là Tâm Bất Trước tam-muội (định tâm không vướng mắc). Tám mươi chín là Diệt Ngôn Thuyết tam-muội (định dứt mọi lời nói). Chín mươi là Vô Tâm Ý tam-muội (định không còn tâm ý phân biệt).
Chín mươi mốt là Giới Cụ Tuệ tam-muội (định giới luật đầy đủ, có trí tuệ). Chín mươi hai là Đỉnh Thắng Sĩ tam-muội (định của bậc sĩ hơn hết, ở trên đỉnh cao). Chín mươi ba là Điều Ngự Ý tam-muội (định điều phục ý). Chín mươi bốn là Bất Kiến Tuệ tam-muội (định trí tuệ không thấy có gì để chấp). Chín mươi lăm là Đoạn Thập Nhị Nhân Duyên tam-muội (định cắt đứt mười hai nhân duyên, tức chuỗi mười hai khâu nối nhau khiến chúng sinh xoay vòng sinh tử). Chín mươi sáu là Kim Cang Quang Tuệ tam-muội (định trí tuệ ánh sáng kim cương). Chín mươi bảy là Ma-ni Diễm tam-muội (định ngọn lửa ngọc ma-ni). Chín mươi tám là Kim Cang Tọa Hiển Hiện tam-muội (định hiện ra tòa kim cương, tức chỗ ngồi thành đạo của Phật). Chín mươi chín là Pháp Luân Vương Hống Lực tam-muội (định sức mạnh tiếng rống của vua bánh xe Pháp). Một trăm là Thụ Pháp Vương Ấn tam-muội (định nhận ấn của vua Pháp).
Này Di-lặc, ông nên biết: trăm tam-muội này như những viên ngọc ma-ni, ánh sáng của chúng soi chiếu lẫn nhau, theo đó mà đi vào biển Thủ-lăng-nghiêm tam-muội. Bồ-tát ma-ha-tát đã an trụ trong trăm tam-muội này thì trí tuệ có được như mặt trời giữa không trung, còn biển phiền não (những tâm trạng xấu như tham lam, giận dữ, si mê làm khổ và trói buộc con người) chỉ như làn khói mỏng che phủ.
Này Di-lặc, ông nên biết: như hồ lớn A-nậu (hồ A-nậu-đạt trên núi tuyết, tương truyền là nguồn của bốn sông lớn) chảy ra bốn con sông lớn, bốn sông lớn này lại chia thành tám sông, rồi cùng với tất cả các dòng nước ở cõi Diêm-phù-đề đều đổ về biển lớn. Nhờ có núi Ốc Tiêu (ngọn núi đá nóng bỏng dưới biển, hút cạn nước đổ vào) nên biển lớn không dâng thêm; nhờ có vòng kim cương (vòng kim cương nâng đỡ dưới đáy thế giới) nên biển lớn không vơi bớt. Vòng kim cương này xoay chuyển theo thời, khiến nước biển lớn cùng một vị mặn. Trăm tam-muội này cũng như vậy.
Này Di-lặc, ông nên biết: như vị Chuyển luân vương (vị vua thống trị khắp bốn châu thiên hạ nhờ bánh xe báu), nhờ sức của mười điều thiện mà bảy thứ báu tự đến ứng hiện. Báu bánh xe vàng có uy đức đặc biệt tôn quý, khiến khắp nơi đều quy phục. Báu ngọc thần đáp ứng mọi mong muốn của chúng sinh, tùy ý không trở ngại. Nhờ có nghìn người con mà vua uy mãnh, rực rỡ. Vị Chuyển luân vương này khi muốn đi thì dưới chân mọc lông, bước trên hư không mà đi, có mười đóa hoa báu đỡ lấy chân vua.
Này Di-lặc, ông nên biết: trăm tam-muội này sinh ra từ đạo chủng trí (trí biết rõ mọi con đường, mọi pháp môn để cứu độ từng loại chúng sinh) và mười ba-la-mật (mười hạnh tu đưa người sang bờ giác ngộ: bố thí, giữ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ, phương tiện, nguyện, lực, trí). Nó yên ổn, không rời đi, nhưng cũng không dừng lại nơi chỗ vắng lặng vô vi (không tạo tác), mà an trụ ở nhĩ-diệm địa (nhĩ-diệm: phiên âm từ tiếng Phạn, nghĩa là "điều cần được biết"; nhĩ-diệm địa là bậc trí tuệ biết rõ hết thảy những gì cần biết) (?).
Ở nhĩ-diệm địa này, không cần huân tập (tập dần cho thấm), không cần tu luyện, tự nhiên sẽ đạt được tám vạn bốn nghìn cửa tam-muội. Các tam-muội này như núi kim cương, không gì phá hoại được, rốt ráo an trụ nơi tận cùng của cái không lớn, lại cũng dạo vào pháp giới vô tướng (cõi chân thật của mọi pháp, không có hình tướng). Đối với mọi pháp, không thấy có tướng đến, đi, dừng hay diệt. Tâm vị ấy vắng lặng, liền được vượt lên mà nhập Kim Cang tam-muội.
Kim Cang tam-muội này giống như viên ngọc báu Nhân-đà-la (ngọc quý của trời Đế Thích) trên đỉnh đầu Phạm vương: không thấy hình sắc mà có ánh sáng. Kim Cang tam-muội không thấy biển kiết sử (kiết sử: phiền não trói buộc và sai khiến chúng sinh) và cũng không thấy bờ mé của kiết sử.
Này Di-lặc, ông nên biết: như viên ngọc lửa của trời Tự Tại (cõi trời Đại Tự Tại), không hình không tướng, chỉ có ánh sáng mềm dịu đáng yêu, có thể mưa xuống hương hoa làm vừa ý chư thiên, lại có thể phát ra ánh sáng màu vàng, che lấp ánh sáng thân của mọi vị trời.
Này Di-lặc, ông nên biết: ánh sáng của viên ngọc lửa này không có tâm, không có ý thức. Khi muốn phá bóng tối, nhờ sức của ngọc mà bóng tối tự nhiên tan mất, thân sắc chư thiên sáng gấp bội ngày thường. Kim Cang tam-muội cũng như vậy: không cần diệt kiết sử mà biển kiết sử tự cạn, không cần cắt đứt sinh tử mà ba độc (ba thứ độc hại tâm: tham lam, giận dữ, si mê) tự diệt.
Này Di-lặc, ông nên biết: ví như người lực sĩ có viên ngọc sáng trên trán và viên ngọc sau khuỷu tay, thường dùng bùa chú che giấu ngọc ấy, không để người khác thấy. Kim Cang tam-muội cũng vậy, ánh sáng lớn ẩn kín, lặng lẽ: không cần nhìn thấy kiết sử mà núi kiết sử tự sụp đổ; không cần quán xét phiền não mà tứ đại (bốn yếu tố đất, nước, lửa, gió cấu thành thân thể và vật chất) tự diệt; sông ái dục khô cạn, gió vô thường (sự đổi thay, không có gì bền lâu) dứt bặt.
Này Di-lặc, ông nên biết: như sư tử chúa ra uy rống lớn, mọi loài thú tự nhiên khiếp phục. Kim Cang tam-muội từ tỳ-bà-xá-na (phép quán: dùng trí tuệ soi xét thấy rõ sự thật) đi ra rồi vào trong xa-ma-tha (phép chỉ: dừng lặng mọi vọng niệm, tâm an trụ yên tĩnh), như kiếm kim cương đâm vào núi kim cương mà không thấy dấu vết.
Kim Cang tam-muội này không trụ, không khởi, không diệt, không hoại, không đứt, không khác, không lìa (?), không biến đổi. Nó đi vào tính sáng của trí tuệ, dấy khởi điều hết sức sâu xa (?). Với trí "một hợp tướng" (trí thấy mọi vật vốn hòa hợp thành một, không thể tách rời), không thấy thân, tâm hay pháp, sau đó thành A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Trí bồ-đề (trí giác ngộ) này không lìa, không sinh, không có các tướng, không gì phá hoại được, như núi kim cương không gì làm nghiêng lay.
Kim Cang tam-muội không lui, không chìm, đi vào chỗ đại tịch diệt (vắng lặng hoàn toàn, dứt sạch phiền não) rốt ráo, dạo chơi tự tại trong biển tam-muội. Chư Phật Như Lai nhờ vị vua của các tam-muội này, nhờ sức tam-muội mà đến khắp mọi pháp giới của cái không, và có thể dạo chơi nơi chốn giải thoát của bậc thánh.
Khi Phật nói lời này, Bồ-tát Di-lặc ngay lúc ấy liền chứng được bách pháp minh môn (cửa sáng soi tỏ trăm pháp, một bậc chứng đắc của bồ-tát). Các bồ-tát trong đại chúng ở hội ấy, thân tâm vui mừng; có vị chứng được Thủ-lăng-nghiêm tam-muội, có vị chứng được bách pháp minh môn, số đông vô lượng. Phạm vương, Đế Thích, các Hộ thế thiên vương và các thiên tử rưới xuống hoa trời, trỗi lên đủ thứ âm nhạc để cúng dường Phật.
Đại chúng cùng một lời khen ngợi Bồ-tát Di-lặc:
– Hay thay, hay thay! Thiện nam tử (người con trai hiền lành, cách gọi người tu theo Phật) đã biết hỏi Như Lai nghĩa trí tuệ lớn vô thượng như vậy. Nhờ ngài mà chúng tôi được nếm vị Pháp cam lộ vô thượng, được lợi ích lớn lao. Chỉ mong tôn giả vì chúng tôi hỏi Phật: chúng sinh đời sau nghe pháp này thì được bao nhiêu phúc?
Phật bảo đại chúng:
– Hãy lắng nghe, lắng nghe cho kỹ, và khéo suy nghĩ điều đó. Về thuở xa xưa, cách đây chín mươi mốt kiếp (kiếp: khoảng thời gian dài vô cùng, không thể tính bằng năm tháng), có một vị Phật Thế Tôn hiệu là Bảo Hoa, đủ mười danh hiệu (mười danh hiệu tôn quý của một vị Phật). Khi ấy Phật Bảo Hoa vì các bồ-tát mà giảng rộng trăm cửa tam-muội như thế này. Trong hội lúc đó có nghìn vị tỳ-kheo nghe Phật Thế Tôn nói về tam-muội này, thân tâm đều tùy hỷ (vui mừng theo điều lành). Nhờ sức nhân duyên của căn lành (gốc rễ điều thiện) tùy hỷ ấy mà họ vượt qua được tội lỗi sinh tử của năm trăm vạn ức a-tăng-kỳ (con số lớn đến mức không đếm được) kiếp. Nghìn vị tỳ-kheo lúc ấy đâu phải người nào khác, chính là nghìn vị Phật trong Hiền kiếp (kiếp hiện tại, có nghìn vị Phật ra đời) ngày nay.
Phật bảo đại chúng:
– Sau khi Phật diệt độ (nhập niết-bàn, qua đời), nếu có tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni (người nữ xuất gia thọ đủ giới), ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tu tại gia), ưu-bà-di (nữ cư sĩ tu tại gia), thiên long bát bộ (tám loài thần hộ trì Phật pháp: trời, rồng, dạ-xoa, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già) và tất cả các loài khác, dù chỉ được nghe qua về trí tuệ thù thắng của Phật mà hết lòng tùy hỷ, không khởi lòng chê bai, thì trong trăm nghìn kiếp trọn không rơi vào ba đường ác (ba cõi khổ: địa ngục, quỷ đói, súc sinh), đời đời sinh ra ở đâu cũng thường được gặp chư Phật, bồ-tát làm quyến thuộc.
Nếu nghe pháp này mà không khởi lòng nghi ngờ, chê bai, thì sau khi chết chắc chắn được sinh lên cõi trời Đâu-suất (cõi trời nơi Bồ-tát Di-lặc đang ở chờ ngày xuống thành Phật), được gặp Di-lặc, nghe giảng về hạnh pháp luân rất sâu xa của bậc bất thoái chuyển (bậc tu không còn lùi bước).
Nếu có ai thọ trì (nhận lấy và giữ gìn), đọc tụng, giảng giải, chép viết kinh này, dùng hương, hoa, âm nhạc và đủ mọi thứ để cúng dường, thì những người ấy khi sắp mất, nếu có thể hết lòng niệm pháp thân của Phật (thân chân thật của Phật, chính là chân lý), ngay lúc ấy liền thấy chín mươi ức vị Phật cùng đến đưa tay đón, tùy ý được vãng sinh (sinh sang cõi khác sau khi chết) về các cõi nước thanh tịnh của chư Phật, dạo chơi tự tại trong các biển tam-muội.
Phật bảo Di-lặc và dặn A-nan (người hầu cận của Phật, nổi tiếng nhớ giỏi nhất):
– Các ông hãy khéo thọ trì, cẩn thận chớ để quên mất, cho đến lúc Phật pháp diệt mất vẫn phải giảng nói rộng ra.
A-nan bạch Phật:
– Bạch Thế Tôn, nên đặt tên kinh này là gì? Pháp yếu (điều cốt lõi của pháp) này phải vâng giữ thế nào?
Phật bảo A-nan:
– Kinh này tên là "Trăm biển tam-muội không hoại không diệt", cũng gọi là "Tướng kim cương tịch diệt bất động" (tướng kim cương vắng lặng, không lay động), cũng gọi là "Kinh Kim Cang tam-muội bản tính thanh tịnh không hoại không diệt". Hãy vâng giữ như vậy.
Khi Phật nói lời này, các vị đại thanh văn (những đệ tử nghe lời Phật dạy mà tu chứng) như Xá-lợi-phất, các vị đại bồ-tát như Di-lặc, thiên long bát bộ và toàn thể đại chúng đều rất vui mừng, lạy Phật rồi lui ra.
Kinh Phật nói về Kim Cang tam-muội, bản tính thanh tịnh, không hoại, không diệt
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video