Thiên 6 — Món ăn chữa tỳ vị yếu cho người già

 Phương thức ăn uống chữa chứng tỳ vị khí nhược ở người già, thứ sáu (tỳ vị: theo Đông y là hệ tiêu hoá, gồm việc tiếp nhận, nghiền nát thức ăn và chuyển chất bổ đi nuôi cơ thể; khí nhược: phần năng lượng vận hành của cơ quan ấy yếu kém)

 Một

 Phương làm mì sợi thịt dê

 Dùng món ăn để chữa cho người già có tỳ vị khí nhược, ăn được ít, tay chân mỏi mệt không có sức, da vàng người gầy.

 Thịt dê trắng (bốn lạng; lạng: đơn vị cân thời xưa, bằng một phần mười sáu cân) Bột mì trắng (sáu lạng) Nước cốt gừng tươi (một hợp; hợp: đơn vị đo dung tích, bằng một phần mười thăng)

 Các thứ trên: lấy nước gừng nhào bột mì, thịt thái làm phần thịt băm phủ lên mì (?). Cho ngũ vị (các thứ gia vị nêm nếm như muối, tương, giấm…), hạt tiêu, hành vào nấu chín, ăn lúc bụng đói, mỗi ngày ăn một lần, làm thường xuyên như vậy thì chắc chắn có ích (?).

 Phương canh lá đậu

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, ăn uống được ít, gầy yếu kém sức.

 Lá đậu (bốn lạng, thái nhỏ) Thịt cá diếc (năm lạng)

 Các thứ trên nấu thành canh. Cho ngũ vị, hạt tiêu, gừng, khuấy thêm chút bột mì, ăn lúc bụng đói. Thường cứ ba, năm ngày ăn một lần, rất bổ.

 Phương dạ dày lợn nhồi

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, không ăn uống được, hay mệt mỏi không có sức.

 Dạ dày lợn (một cái, chọn cái béo, rửa sạch) Bột nhân sâm (nửa lạng) Bột vỏ quýt khô (nửa lạng) Lá lách lợn (hai cái, thái nhỏ) Cơm (nửa bát) Hành củ trắng (nửa nắm)

 Các thứ trên cho tất cả vào trong dạ dày lợn trộn đều, thêm hạt tiêu, tương và ngũ vị xong thì khâu miệng lại, đem hấp cả cái cho thật nhừ. Ăn dần lúc bụng đói. Có thể làm hai ba lần, đồng thời bồi bổ chứng hư lao (cơ thể suy kiệt do làm lụng, bệnh tật lâu ngày).

 Phương bánh canh bột trứng gà (?)

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, ăn được ít, đi lại không có sức, da vàng người gầy, hơi thở yếu, thấy thức ăn là muốn nôn.

 Trứng gà (ba quả) Bột mì trắng (năm lạng) Thịt dê trắng (năm lạng, làm phần thịt băm phủ lên (?))

 Các thứ trên: lấy lòng trắng trứng gà nhào bột, làm theo cách thông thường. Nấu chín với ngũ vị, ăn lúc bụng đói, mỗi ngày ăn một lần. Làm thường xuyên thì rất bổ chỗ hư yếu.

 Phương mì sợi bột men

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, ăn vào không tiêu, gầy gò, cử động không có sức, hay nằm.

 Bột men (khúc: men ủ từ bột ngũ cốc, dùng làm thuốc giúp tiêu hoá; hai lạng, giã thành bột) Bột mì trắng (năm lạng) Nước cốt gừng tươi (ba lạng) Thịt dê trắng (hai lạng, làm phần thịt băm phủ lên (?))

 Các thứ trên: lấy nước gừng nhào bột men trộn với bột mì làm thành sợi. Thêm phần thịt dê băm và cho tương, hạt tiêu, ngũ vị vào nấu chín. Ăn lúc bụng đói. Mỗi ngày ăn một lần. Ăn thường xuyên càng có ích.

 Phương cháo xương sống dê

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, cơ thể hao mòn tổn thương, không ăn vào được.

 Xương sống dê to (một bộ, chọn con béo, đập vụn) Kê xanh (bốn hợp, vo sạch)

 Các thứ trên: dùng năm thăng nước (thăng: đơn vị đo dung tích thời xưa), sắc lấy hai thăng nước cốt, cho gạo kê vào nấu thành cháo, ăn lúc bụng đói. Có thể nêm ngũ vị, ăn thường xuyên, công hiệu khó món nào bì kịp, rất hiệu nghiệm.

 Phương cháo kê

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị hư nhược, nôn mửa, không ăn vào được, ngày càng gầy yếu.

 Kê (bốn hợp, vo sạch) Bột mì trắng (bốn lạng)

 Các thứ trên: lấy kê giã chung với bột mì cho đều. Nấu thành cháo, ăn lúc bụng đói, mỗi ngày ăn hai lần. Rất bồi dưỡng thận khí (theo Đông y là nguồn sinh lực gốc của cơ thể, do thận tàng chứa) và điều hoà dạ dày.

 Phương hoành thánh thịt gà mái vàng

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, người teo tóp gầy mòn.

 Thịt gà mái lông vàng (năm lạng) Bột mì trắng (bảy lạng) Hành củ trắng (hai hợp, thái nhỏ)

 Các thứ trên: lấy thịt đã thái làm hoành thánh, cho hạt tiêu, tương, ngũ vị nêm nếm, nấu chín, ăn lúc bụng đói. Mỗi ngày ăn một lần. Đều có ích cho tạng phủ (các cơ quan nội tạng theo Đông y), làm sắc mặt tươi tắn hồng hào.

 Hai

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, ăn uống không vào, hư yếu gầy gò, cùng với sức lực suy kém, không đi lại được. Phương gỏi cá diếc chín (?).

 Thịt cá diếc nửa cân (thái nhỏ (?))

 Các thứ trên cho vào nước đậu xị (nước nấu từ đậu nành lên men) nấu cho chín. Cho bột hạt tiêu, thì là cùng gừng, vỏ quýt khô… và ngũ vị vào, ăn lúc bụng đói. Ăn thường xuyên càng tốt.

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị khí nhược, nôn khan, không ăn vào được. Phương tiết dê.

 Tiết dê (một cân, loại tươi, trộn bột mì và tương làm thành miếng (?)) Hành củ trắng (một nắm) Bột mì trắng (bốn lạng, cán mỏng rồi thái)

 Các thứ trên: nấu tiết cho chín, ăn dần. Ăn ba, năm lần là rất có hiệu nghiệm, bồi bổ được tạng phủ.

 Dùng món ăn để chữa cho người già ăn uống không vào, hoặc nôn ngược, cơ thể hư yếu. Phương canh gừng tươi.

 Gừng tươi (hai lạng, bỏ vỏ, thái nhỏ) Nước chua (tương thuỷ: nước gạo hoặc nước cơm ngâm cho lên men chua; một thăng)

 Các thứ trên: hoà chút muối. Sắc lấy bảy hợp, ăn lúc bụng đói. Làm thường xuyên giúp mở vị, ăn được nhiều hơn.

 Dùng món ăn để chữa cho người già tỳ vị hư nhược, buồn nôn, không muốn ăn uống, thường nôn mửa. Phương thịt hổ nướng.

 Thịt hổ (nửa cân, thái thành miếng) Hành củ trắng (nửa nắm, thái nhỏ)

 Các thứ trên: nêm hạt tiêu, gừng, ngũ vị rồi nướng. Ăn lúc bụng đói, để nguội ăn là tốt. Không được ăn nóng, hại răng.

 Các phương bổ sung thêm

 Theo sách "Thọ thân dưỡng lão tân thư", quyển ba, cách làm bột củ mài (sơn dược): lấy củ mài gọt vỏ thái mỏng, phơi khô dưới nắng, cho vào nia đan bằng cành liễu giã (?) thành bột, rây lấy bột mịn. Dùng ăn như bột mì thường, thêm bơ sữa và mật ong làm thành bột tinh thì càng tốt. Có công dụng tăng sức lực, làm cơ thịt đầy đặn; ăn lâu thì thân thể nhẹ nhõm, tai thính mắt sáng, không biết đói, sống lâu.

 Theo sách "Thọ thân dưỡng lão tân thư", quyển bốn, cháo nhân sâm: nhân sâm nửa lạng, tán thành bột; gừng tươi nửa lạng, lấy nước cốt.

 Hai vị trên dùng một thăng nước, nấu còn lại một thăng. Cho vào một hợp kê, nấu thành cháo loãng, thấy đói thì ăn. Chữa chứng phản vị (ăn vào rồi lại nôn ra) và ợ nôn nước chua.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video