Thiên 1 — Kinh Đại thừa Kho tạng ánh sáng soi khắp, lìa văn tự (toàn văn)

 Kinh Đại thừa Ly Văn Tự Phổ Quang Minh Tạng (Đại thừa: truyền thống Phật giáo chủ trương cứu độ tất cả chúng sinh; tên kinh có nghĩa là "kho ánh sáng soi khắp, vượt ngoài chữ nghĩa").

 Kinh Đại thừa Ly Văn Tự Phổ Quang Minh Tạng

 Đời Đường, ngài Địa-bà-ha-la dịch.

 Kinh Đại thừa Ly Văn Tự Phổ Quang Minh Tạng

 Tam tạng (danh hiệu tôn xưng vị sư thông suốt cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận) người nước Thiên Trúc (Ấn Độ) là Địa-bà-ha-la dịch vào đời Đại Đường.

 Tôi nghe như thế này. Một thời, Phật ở trong núi Kỳ-xà-quật (còn gọi là núi Linh Thứu, tức núi Đầu Chim Thứu) gần thành Vương Xá (kinh đô nước Ma-kiệt-đà ở Ấn Độ xưa), cùng với các vị đại Bồ-tát (bậc tu hành phát nguyện thành Phật để cứu giúp mọi chúng sinh) đông đến vô lượng trăm nghìn ức na-do-tha (một đơn vị số cực lớn trong kinh Phật, có thể hiểu là hàng trăm tỷ trở lên).

 Các vị đều có trí tuệ lớn, tinh tấn (siêng năng không lười trong việc tu tập), khéo léo; đã chứng được pháp không lời, có tài biện luận tuyệt diệu. Điều gì có thể xảy ra và điều gì không thể xảy ra, các vị đều phân biệt rõ, không hề lẫn lộn trái ngược. Các vị khéo điều phục thân tâm, đầy đủ các pháp giải thoát (sự thoát khỏi ràng buộc của phiền não và vòng sinh tử). Các vị thường an trú trong tam-muội (trạng thái tâm định, tập trung sâu lắng hoàn toàn) mà không rời lòng đại bi (lòng thương xót lớn, muốn cứu khổ cho mọi chúng sinh).

 Các vị lấy sự biết hổ thẹn với mình và với người làm thân, lấy trí tuệ làm đầu. Các vị đem lại lợi ích cho rất nhiều người, như một hòn đảo đầy châu báu lớn. Các vị hiểu rõ tướng thiện và tướng bất thiện của mọi pháp (mọi sự vật, hiện tượng). Các vị không bám vào chữ nghĩa mà vẫn dùng lời nói để giảng dạy.

 Đối với chân đế (chân lý tuyệt đối) và tục đế (chân lý theo cách hiểu thông thường của thế gian), các vị đều thông suốt không vướng mắc. Các vị hiểu sâu thực tế (bản chất chân thật rốt ráo của mọi sự vật) mà không dừng trụ trong đó. Các vị khéo phân biệt mọi điều mà không chấp giữ điều gì. Tuy chán lìa sinh tử, các vị vẫn luôn che chở thế gian. Danh tiếng lớn của các vị lan khắp mười phương.

 Các vị lặng lẽ an nghỉ trong kho tàng chân thật mầu nhiệm. Tuy hiện ra mang thân như người đời, các vị đã vĩnh viễn ra khỏi tam giới (ba cõi sinh tử: cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc), nhưng vẫn đi vào các cõi sinh tồn để gắng sức cứu giúp chúng sinh. Các vị dạy dỗ mọi người một cách bình đẳng, ý chí luôn hiền thiện; thương xót mọi người một cách bình đẳng, lòng không vướng nhiễm. Các vị có thể làm cho cả mình và người đều trở nên trong sạch. Các vị đã thành tựu vô lượng công đức như vậy.

 Tên các vị là: Bồ-tát Thắng Tư Duy, Bồ-tát Pháp Chấn Âm, Bồ-tát Diệu Thân, Bồ-tát Pháp Võng (?), Bồ-tát Biện Tích, Bồ-tát Trì Địa, Bồ-tát Trì Thế, Bồ-tát Đại Danh Xưng, Bồ-tát Cụ Chư Biện, Bồ-tát Thiên Dung Tướng, Bồ-tát Công Đức Sơn, Bồ-tát Liên Hoa Nhãn, Bồ-tát Liên Hoa Diện, Bồ-tát Châu Kế, Bồ-tát Diệu Âm. Các vị Bồ-tát ma-ha-tát (Bồ-tát lớn, bậc Bồ-tát có địa vị cao) như thế đều có dung mạo trang nghiêm như đồng tử (trẻ thơ trong sáng), và là những bậc đứng đầu trong đại chúng này.

 Bấy giờ, Bồ-tát Quán Tự Tại (tức Bồ-tát Quán Thế Âm) cùng với các vị Bồ-tát sắp nối ngôi vị tôn quý (tức sẽ thành Phật kế tiếp) nhiều như cát sông Hằng; Bồ-tát Thù Thắng Kiến cùng với vô số vị Thiên Đế Thích (vua cõi trời Đao Lợi, một vị thần hộ pháp); Bồ-tát Hư Không Tạng cùng với vô lượng Bồ-tát và vô lượng chúng Tứ Thiên Vương (bốn vị vua trời giữ gìn bốn phương); Bồ-tát Đại Thế Chí cùng với vô lượng ức chúng Phạm Thiên (các vị trời ở cõi trời Phạm, cõi thanh tịnh lìa dục); Bồ-tát Biến Cát Tường cùng với vô lượng thể nữ (các cô gái hầu cận nơi cõi trời);

 Bồ-tát Phổ Hiền, Bồ-tát Bất Không Kiến, Bồ-tát Tinh Tú Vương, Bồ-tát Ly Nghi, Bồ-tát Tức Chư Cái (tên có nghĩa là "dứt các thứ che lấp tâm", tức dứt các phiền não ngăn che), Bồ-tát Dược Vương, Bồ-tát Dược Thượng, mỗi vị đều cùng với vô lượng chúng Bồ-tát. Trong đó cũng có vô lượng chư Phật tự biến thân mình thành hình Bồ-tát.

 Tôn giả Xá-lợi-phất, Ma-ha Mục-kiền-liên, Ma-ha Ca-diếp — những vị đại A-la-hán (bậc tu hành đã dứt hết phiền não, không còn tái sinh) như thế — mỗi vị đều cùng với vô lượng chúng Thanh văn (những người tu học nhờ nghe lời Phật giảng mà giác ngộ). Vô lượng chúng trời như Na-la-diên (một vị trời có sức mạnh lớn), cho đến các vị trời mặt trời, mặt trăng của các cõi nước nhiều như cát sông Hằng, ánh sáng oai nghiêm chói rọi, đều đến chỗ Phật.

 Đến chỗ Phật rồi, ánh sáng oai nghiêm của các vị trời ấy không còn hiện ra được nữa, giống như một đống mực đen đặt cạnh vàng Diêm-phù (thứ vàng quý nhất, ánh màu tía rực rỡ). Long vương Bà-lâu-na, Long vương Đức-xoa-ca, Long vương A-na-bà-đạt-đa, Càn-thát-bà vương Mỹ Âm (vua của loài thần nhạc cõi trời), Ca-lâu-la vương Vô Nhiễu Trọc (vua của loài chim thần cánh vàng), mỗi vị đều cùng với vô lượng quyến thuộc đến dự hội này.

 Tất cả Bồ-tát ở các thế giới khắp mười phương nhiều như cát sông Hằng đều ở ngay cõi nước của mình mà thưa xin với Như Lai (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như), rồi cùng với tứ chúng (bốn hạng người theo Phật: tăng, ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ) đồng thời đến nơi này. Mỗi vị cầm đủ thứ phẩm vật cúng dường đẹp đẽ vượt hơn mọi thứ ở thế gian, dâng lên Phật và các vị Bồ-tát xong, liền ngồi trên tòa sen ngay trong hội.

 Bấy giờ, Bồ-tát ma-ha-tát Thắng Tư Duy từ chỗ ngồi đứng dậy, để trần vai phải, quỳ gối phải xuống đất, chắp tay hướng về Phật mà thưa rằng: "Bạch Thế Tôn (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc được cả thế gian tôn kính), nay con muốn thưa hỏi ý nghĩa của hai chữ (?). Cúi xin Như Lai rủ lòng thương mà cho phép."

 Phật bảo Bồ-tát Thắng Tư Duy rằng: "Này thiện nam tử (người con trai hiền lành, cách Phật gọi người nghe pháp), ông muốn hỏi điều gì thì cứ tùy ý mà hỏi. Như Lai không phải vì một chúng sinh mà xuất hiện ở thế gian, mà vì muốn đem lợi ích cho vô lượng chúng sinh nên mới xuất hiện."

 Khi ấy, Bồ-tát Thắng Tư Duy liền bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, một pháp nào mà các Bồ-tát phải lìa bỏ vĩnh viễn? Một pháp nào mà các Bồ-tát phải luôn giữ gìn? Một pháp nào mà chư Như Lai đã tự mình giác ngộ rõ ràng?"

 Phật nói: "Hay thay, hay thay, thiện nam tử! Nhờ sức oai thần của Như Lai mà ông mới có thể hỏi ta ý nghĩa sâu xa như thế. Hãy lắng nghe, lắng nghe cho kỹ, và khéo suy nghĩ ghi nhớ. Ta sẽ vì ông mà nói.

 Thiện nam tử, có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là lòng tham dục (ham muốn đắm say các thú vui). Thiện nam tử, một pháp như thế các Bồ-tát phải lìa bỏ vĩnh viễn. Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là sân giận. Một pháp như thế các Bồ-tát phải lìa bỏ vĩnh viễn. Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là ngu si (mê muội, không hiểu lẽ thật). Một pháp như thế các Bồ-tát phải lìa bỏ vĩnh viễn.

 Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là ngã thủ (sự bám chấp vào một cái "tôi" có thật). Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là nghi ngờ. Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là kiêu mạn (tự cao, xem thường người khác). Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là lười biếng. Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là hôn trầm buồn ngủ (tâm mờ mịt, nặng nề, ham ngủ). Thiện nam tử, lại có một pháp Bồ-tát phải lìa bỏ, đó là ái trước (lòng yêu thích bám dính). Thiện nam tử, một pháp như thế các Bồ-tát phải lìa bỏ vĩnh viễn.

 Thiện nam tử, ông lại hỏi ta: một pháp nào mà các Bồ-tát phải luôn giữ gìn? Thiện nam tử, đó là: điều gì chính mình không thấy yên ổn thì Bồ-tát không đem áp đặt lên người khác. Nếu các Bồ-tát giữ gìn pháp này, tức là giữ được tất cả giới cấm của chư Phật Như Lai. Vì sao vậy? Vì mình quý thân mạng mình thì không nên giết hại; mình quý của cải mình thì không nên trộm cắp; mình giữ gìn vợ mình thì không nên xâm phạm vợ người. Những việc làm như thế đều gọi là một pháp.

 Thiện nam tử, nếu ai kính vâng lời Như Lai thì phải luôn ghi nhớ một pháp này. Vì sao vậy? Vì không có chúng sinh nào ưa thích khổ đau; mọi việc làm đều là để mong được an vui. Cho đến Bồ-tát cầu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao tột, chân chính và trọn vẹn, tức quả vị Phật) cũng là vì muốn cho cả mình và người đều được an vui. Thiện nam tử, vì ý nghĩa như thế nên ta nói câu này: điều gì chính mình không thấy yên ổn thì không đem áp đặt lên người khác. Một pháp như thế các Bồ-tát phải luôn giữ gìn.

 Thiện nam tử, như ông đã hỏi một pháp nào mà chư Như Lai đã tự mình giác ngộ rõ ràng. Thiện nam tử, không có một pháp nhỏ nào là điều Như Lai giác ngộ. Vì sao vậy? Vì sự giác ngộ của Như Lai là không có gì để giác ngộ. Thiện nam tử, mọi pháp vốn không sinh ra — đó là điều Như Lai giác ngộ. Mọi pháp vốn không mất đi — đó là điều Như Lai giác ngộ. Mọi pháp lìa khỏi hai bên (hai thái cực đối lập như có và không, thường còn và đứt đoạn) — đó là điều Như Lai giác ngộ. Mọi pháp đều không thật — đó là điều Như Lai giác ngộ.

 Thiện nam tử, bản tính của các nghiệp (những hành động tạo nên quả báo) — đó là điều Như Lai giác ngộ. Mọi pháp đều do nhân duyên (nguyên nhân chính và các điều kiện phụ hợp lại) mà sinh — đó là điều Như Lai giác ngộ. Các pháp do nhân duyên sinh ra giống như tia chớp — đó là điều Như Lai giác ngộ. Do nhân duyên mà có các nghiệp — đó là điều Như Lai giác ngộ.

 Thiện nam tử, pháp tính (bản tính chân thật của mọi sự vật) của mọi pháp là Phổ Quang Minh Tạng (kho ánh sáng soi khắp) — đó là điều Như Lai giác ngộ. Thiện nam tử, vì sao pháp tính được gọi là Phổ Quang Minh Tạng? Thiện nam tử, trí tuệ thế gian và trí tuệ xuất thế gian (trí tuệ vượt khỏi thế gian, hướng tới giải thoát) đều nương vào nó mà sinh ra, như người mẹ mang thai con, nên gọi là "tạng" (kho chứa). Khi trí tuệ sinh ra thì soi ngược lại cội gốc của mình; pháp tính như thế được Bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ siêu việt đưa người qua bờ giác ngộ) bao trùm cất giữ. Vì thế gọi là Phổ Quang Minh Tạng.

 Thiện nam tử, mọi pháp như trò ảo thuật, như ánh nắng dợn (ảo ảnh nước giữa trời nắng) — đó là điều Như Lai giác ngộ. Thiện nam tử, tính chân thật của các pháp là sự giải thoát một vị (một hương vị duy nhất, không phân biệt sai khác) — đó là điều Như Lai giác ngộ. Sự giải thoát một vị ấy chính là Phổ Quang Minh Tạng.

 Thiện nam tử, pháp một tướng (chỉ một dạng duy nhất, không có sự sai biệt) là điều Như Lai giác ngộ. Thế nào là một tướng? Đó là các pháp không đến không đi, không phải nhân cũng không phải duyên, không sinh không diệt, không lấy không bỏ, không tăng không giảm. Thiện nam tử, bản tính các pháp vốn không có gì, không thể lấy gì để ví dụ, chẳng phải chữ nghĩa lời lẽ có thể biện giải được. Một pháp như thế là điều chư Như Lai đã tự mình giác ngộ rõ ràng."

 Khi Phật nói pháp môn Trang Nghiêm Vương Ly Văn Tự Phổ Quang Minh Tạng này, có số chúng sinh nhiều như số hạt bụi nhỏ mà Bồ-tát Thập địa (Bồ-tát đã lên đến mười bậc tu chứng cao nhất) có thể thấy, đều phát tâm cầu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Lại có số chúng sinh nhiều như bụi nhỏ như thế đều phát tâm Thanh văn và Bích-chi Phật (bậc tự mình giác ngộ nhờ quán xét lẽ nhân duyên, không có thầy dạy trực tiếp). Lại có số chúng sinh nhiều như bụi nhỏ như thế đang ở địa ngục đều được thoát khổ, sinh vào cõi người và cõi trời. Vô lượng Bồ-tát được vào Sơ địa (bậc đầu tiên trong mười bậc tu chứng của Bồ-tát). Vô lượng Bồ-tát đạt được trăm nghìn tam-muội. Vô lượng chúng sinh đều được lợi ích, không ai đến đây mà về không.

 Bấy giờ, Phật bảo La-hầu-la (con trai của Phật, về sau xuất gia làm đệ tử) rằng: "Thiện nam tử, pháp yếu (giáo pháp cốt lõi) này của ta, ông phải thọ trì (nhận lấy và giữ gìn tu theo)." Khi Phật nói lời ấy, trong hội có chín mươi ức Bồ-tát ma-ha-tát nhờ oai thần của Phật liền đều rời chỗ ngồi, bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, chúng con nguyện sẽ thọ trì pháp yếu Như Lai đã nói. Vào thời kỳ cuối cùng ở cõi nước Ta-bà (thế giới chúng ta đang sống, nơi chúng sinh phải nhẫn chịu nhiều khổ), nếu thấy có người lưu truyền và giảng nói kinh này, chúng con sẽ hộ trì."

 Bấy giờ, Tứ Thiên Vương (bốn vị vua trời giữ gìn bốn phương) bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, nếu có ai giữ gìn kinh điển này, chúng con sẽ che chở người ấy, khiến mọi chí nguyện của họ đều được thỏa mãn. Vì sao vậy? Vì người giữ gìn được kinh này là pháp khí (người có căn cơ đủ sức tiếp nhận giáo pháp, như đồ đựng chứa được pháp)."

 Bấy giờ, Thế Tôn nhìn khắp đại chúng trong hội mà nói rằng: "Này các nhân giả (cách gọi tôn trọng người nghe), pháp môn rất sâu xa, rộng lớn (phương quảng: giáo lý rộng lớn của Đại thừa), hiếm có mà ta nói đây, chẳng phải chúng sinh nào có chút ít căn lành mà nghe nhận được. Người nghe nhận được tức là đã phụng sự, cúng dường ta, cũng là gánh vác sự giác ngộ cao tột. Người ấy sẽ có tài biện luận không trở ngại, chắc chắn được sinh về cõi Phật thanh tịnh. Khi lâm chung, người ấy nhất định được tận mắt thấy Phật A-di-đà (vị Phật ở cõi Cực Lạc phương Tây) cùng đại chúng Bồ-tát hiện ra trước mặt.

 Nay ta ở núi Kỳ-xà-quật này, có các chúng Bồ-tát cùng vây quanh; lúc người ấy lâm chung cũng sẽ thấy như vậy. Nên biết người ấy đã được kho pháp vô tận. Nên biết người ấy được túc mạng trí (trí biết rõ các đời trước của mình và người). Nên biết người ấy không rơi vào ác đạo (các đường xấu ác như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh).

 Thiện nam tử, nay ta nói pháp này mà cả thế gian khó tin. Giả sử có chúng sinh đã phạm tội ngũ nghịch (năm tội nặng nhất: giết cha, giết mẹ, giết A-la-hán, làm thân Phật chảy máu, phá hòa hợp tăng đoàn), nghe kinh này rồi biên chép, giữ gìn, đọc tụng, giảng giải cho người khác, thì mọi nghiệp chướng (chướng ngại do nghiệp xấu đã tạo gây ra) đều được tiêu trừ, rốt cuộc không phải chịu khổ trong ác thú (các cõi xấu ác). Người ấy được chư Phật, Bồ-tát che chở, nhớ nghĩ đến. Sinh ra ở bất cứ nơi đâu, các giác quan đều đầy đủ, được Phật làm lễ quán đỉnh (nghi thức rưới nước lên đỉnh đầu để chứng nhận, trao truyền), ngũ nhãn (năm loại mắt: mắt thịt, mắt trời, mắt tuệ, mắt pháp, mắt Phật) đều trong sáng. Thiện nam tử, nói tóm lại, ta thấy người ấy đã thành Phật đạo."

 Phật nói kinh này xong, Bồ-tát Thắng Tư Duy cùng tất cả các vị Bồ-tát, các vị Thanh văn, cùng thiên long bát bộ (tám loài thần hộ pháp, trong đó có trời và rồng), đều rất vui mừng, tin nhận và vâng làm theo.

 Kinh Đại thừa Ly Văn Tự Phổ Quang Minh Tạng

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video