Thiên 52 — Cục chiến

 Mười tám: Chiến cục (thế cục giao chiến, tức các thiên can, địa chi trong lá số khắc và xung lẫn nhau).

 Trời đánh nhau còn tạm được, đất đánh nhau thì gấp như lửa. ("Trời" chỉ thiên can, "đất" chỉ địa chi. Thiên can và địa chi là hai bộ ký hiệu dùng để ghi năm, tháng, ngày, giờ sinh; mỗi ký hiệu thuộc một trong năm hành Mộc, Hỏa, Thổ, Kim, Thủy.)

 Lời chú gốc: Trên thiên can gặp (Giáp với) Canh, Ất với Tân (?) thì gọi là thiên chiến (trời đánh nhau). Nếu được địa chi thuận hòa thì không hại. Địa chi gặp Dần với Thân, Mão với Dậu thì gọi là địa chiến (đất đánh nhau), khi ấy thiên can không giúp sức được, thế hung đến rất nhanh, vì trời chủ động còn đất chủ tĩnh. Gặp cả hai thì gọi là trời đất giao chiến, ắt hung không còn nghi ngờ.

 Nếu gặp tuế vận (vận năm và đại vận) hợp hoặc hội với chúng, thì xem bên nào thắng bên nào thua, cũng có trường hợp còn giữ được, còn phát được. Có khi gặp một xung hay hai xung (xung: hai địa chi đối nhau va chạm, khắc phá nhau), chỉ cần một hợp thần có lực, hoặc có (nguyên văn ghi "không có" (?)) khố thần (các chi Thìn, Tuất, Sửu, Mùi, có tính chứa giữ như cái kho) hay quý thần (thần tốt lành giúp đỡ) để thu khí động, dập khí tranh, thì cũng có khi tốt. Còn như hỉ thần (hành có lợi cho nhật chủ) ẩn náu ở chỗ tử, tuyệt (lúc khí suy kiệt đến cùng), thì lại cần xung cho động để dẫn khí sinh phát ra.

 Ông Nhậm (Nhậm Thiết Tiều, người chú giải sách này đời Thanh) nói: Khí của thiên can thuần một, nếu được địa chi yên tĩnh thì dễ chế hóa, nên nói "trời đánh nhau còn tạm được". Khí của địa chi lẫn tạp (mỗi chi chứa nhiều can bên trong), thiên can dù thuận tĩnh cũng khó chế hóa, nên nói "đất đánh nhau gấp như lửa".

 Vả lại, thiên can nên động không nên tĩnh, động thì có tác dụng, tĩnh thì càng cố chấp một chiều. Địa chi nên tĩnh không nên động, tĩnh thì có tác dụng, động thì bật gốc. Phải có hợp thần có lực, hội thần thành cục để dập khí động, hoặc khố thần thu nhận thần động, giữ yên thần tĩnh, gọi là trong động giúp cho tĩnh, đổi hung thành cát.

 Như Giáp Dần với Canh Thân, Ất Mão với Tân Dậu, Bính Dần với Nhâm Thân, Đinh Mão với Quý Dậu, đó là trời đất giao chiến. Dù có hợp thần, hội thần cũng không dập được khí động, thế hung đến rất nhanh.

 Có người nói "hai không xung một", đó là lời sai. Hai Dần gặp một Thân thì xung mất một Dần, còn lại một Dần. Còn hai Thân gặp một Dần, dù không xung thì Kim nhiều Mộc ít cũng khắc sạch. Cho nên thiên can thì nói khắc, địa chi thì nói xung, xung tức là khắc, lẽ rõ ràng như vậy, còn ngờ gì nữa?

 Còn như dụng thần (hành được chọn làm chỗ dựa chính của lá số) ẩn náu hoặc bị hợp mất, trong trụ lại không có thần dẫn nó ra, thì lại nên xung cho động mới phát huy được. Cho nên hợp có chỗ nên chỗ không nên, xung cũng có chỗ nên chỗ không nên, cần xét cho sâu.

 Năm: Quý Dậu. (Thiên can thuộc hành như sau: Giáp, Ất là Mộc; Bính, Đinh là Hỏa; Mậu, Kỷ là Thổ; Canh, Tân là Kim; Nhâm, Quý là Thủy. Địa chi thuộc hành như sau: Dần, Mão là Mộc; Tỵ, Ngọ là Hỏa; Thân, Dậu là Kim; Hợi, Tý là Thủy; Thìn, Tuất, Sửu, Mùi là Thổ. Mỗi trụ, tức mỗi cột năm, tháng, ngày, giờ, gồm một can và một chi.)

 Tháng: Ất Mão.

 Ngày: Đinh Mùi.

 Giờ: Tân Hợi. Đại vận (các vận lớn, mỗi vận mười năm, kể lần lượt): Giáp Dần.

 Quý Sửu.

 Nhâm Tý.

 Tân Hợi.

 Canh Tuất.

 Kỷ Dậu.

 Lá số của Lý Đô ty (Đô ty: một chức quan võ). Đinh Hỏa sinh vào trọng xuân (tháng giữa mùa xuân, tức tháng Mão). Địa chi đủ Mộc cục (Hợi, Mão, Mùi hợp lại thành khối Mộc), Quý ngồi trên Dậu. Dường như là tài (hành bị nhật chủ khắc, ở đây là Kim) nuôi sát yếu (sát: hành khắc nhật chủ một cách dữ dội, ở đây là Thủy), rồi sát với ấn (hành sinh ra nhật chủ, ở đây là Mộc) sinh nhau.

 Người ta không biết rằng Mão với Dậu xung nhau đã phá ấn cục; trên thiên can Ất với Tân giao chiến, lại làm tổn thương nguyên thần (gốc khí chính) của ấn, thế là tài và sát hoành hành. Đến vận Tân Hợi, gặp năm Nhâm Tý, lại gặp tài sát, người này phạm pháp mà bị hình phạt.

 Năm: Quý Dậu.

 Tháng: Tân Dậu.

 Ngày: Ất Mão.

 Giờ: Kỷ Mão. Đại vận: Canh Thân.

 Kỷ Mùi.

 Mậu Ngọ.

 Đinh Tỵ.

 Bính Thìn.

 Ất Mão.

 Thiên can là Ất, Tân, Kỷ, Quý; địa chi là hai Mão hai Dậu. Kim sắc bén, Mộc héo úa, trời đất giao chiến. Kim đương lệnh (nắm khí của tháng sinh, mạnh nhất), lại được Kỷ Thổ sinh cho; Mộc hưu tù (mất thời, suy yếu), Quý Thủy không sinh giúp được.

 Trung vận đi qua phương nam, vận Hỏa chế được sát, người này xuất thân bằng đường khác (không qua thi cử), thăng đến tri huyện (quan đứng đầu một huyện). Đến vận Thìn sinh Kim giúp sát, bèn mắc vào phép nước.

 Năm: Nhâm Thân.

 Tháng: Nhâm Dần.

 Ngày: Nhâm Ngọ.

 Giờ: Giáp Thìn. Đại vận: Quý Mão.

 Giáp Thìn.

 Ất Tỵ.

 Bính Ngọ.

 Đinh Mùi.

 Mậu Thân.

 Nhâm Thủy sinh tháng Dần, trụ năm và trụ tháng đều thấu tỷ kiên (can cùng hành, cùng âm dương với nhật chủ; nhật chủ là can ngày, đại diện cho bản thân), lại ngồi trên Thân gặp sinh (Thân là nơi Thủy sinh ra), nên thế Thủy có nguồn. Vả lại đầu xuân Mộc còn non, gặp xung dường như không đẹp. Mừng là ngày ngồi trên Ngọ Hỏa, giải được cái lạnh mùa xuân, Mộc được nảy nở, Kim cũng bị chế.

 Hay hơn nữa là can giờ Giáp Mộc, nguyên thần lộ ra, Thủy ở thiên can cũng có chỗ quy về. Vận đi qua đất Mộc, có tình sinh hóa, không có nạn tranh chiến. Vì thế người này thi đỗ ở trường thi, ra làm quan ở một huyện nổi tiếng. Đến vận Thân, hai lần xung Dần Mộc, thì qua đời.

 Năm: Nhâm Thân.

 Tháng: Nhâm Dần.

 Ngày: Nhâm Thân.

 Giờ: Tân Sửu. Đại vận: Quý Mão.

 Giáp Thìn.

 Ất Tỵ.

 Bính Ngọ.

 Đinh Mùi.

 Mậu Thân.

 Thiên can ba Nhâm, địa chi hai Thân. Đầu xuân Mộc còn non, khó chịu nổi hai Thân kẹp hai bên mà xung. Năm hành không có Hỏa, thiếu tình chế hóa. Càng hiềm Sửu là Thổ ẩm lại sinh Kim, gọi là tượng khí đục, thần khô.

 Vận đầu Quý Mão, Giáp Thìn giúp chỗ thiếu của Mộc, nên được che chở dư dả. Vận Ất Tỵ, hình và xung cùng thấy (hình: các chi gây tổn hại cho nhau), tang thương phá bại. Vận Bính Ngọ, các tỷ kiên tranh tài, thiên can không có Mộc để hóa giải, nhà tan người mất.

 Năm: Ất Hợi.

 Tháng: Tân Tỵ.

 Ngày: Mậu Thân.

 Giờ: Giáp Dần. Đại vận: Canh Thìn.

 Kỷ Mão.

 Mậu Dần.

 Đinh Sửu.

 Bính Tý.

 Ất Hợi.

 Thiên can là Ất, Tân, Giáp, Mậu; địa chi là Dần, Thân, Tỵ, Hợi, trời đất giao chiến, dường như không đẹp. Nhưng mừng là trên thiên can, Tân khắc Ất, trừ được cái lẫn lộn giữa quan tinh (Ất: hành khắc nhật chủ có chừng mực, chỉ chức quyền) với sát (Giáp); dưới địa chi, Thân xung Dần, chế được sát hoành hành.

 Tỵ với Hợi gặp xung làm hỏng ấn, vốn là điều không thích. Mừng là sinh sau Lập hạ mười ngày, khi Mậu Thổ tư lệnh (nắm quyền khí trong khoảng ngày ấy của tháng), nên Hợi Thủy bị chế mà Tỵ Hỏa không bị tổn thương. Đường vận trung niên là Mộc, Hỏa giúp ấn đỡ thân, liên tiếp đỗ tiến sĩ, làm quan đến quận thủ (quan đứng đầu một phủ). Đến vận Tý, giúp Hợi Thủy mạnh lên, sinh sát mà phá ấn, thì qua đời.

 Năm: Ất Hợi.

 Tháng: Tân Tỵ.

 Ngày: Giáp Tý.

 Giờ: Canh Ngọ. Đại vận: Canh Thìn.

 Kỷ Mão.

 Mậu Dần.

 Đinh Sửu.

 Bính Tý.

 Ất Hợi.

 Thiên can là Giáp, Ất, Canh, Tân; địa chi là Tỵ, Hợi, Tý, Ngọ, trời đất giao chiến. Trong cục Hỏa vượng Thủy suy, ấn thụ không phải là không mừng được quan sát sinh cho. Nhưng người ta không biết rằng Canh, Tân đứng trên Tỵ, Ngọ, chẳng dính dáng gì tới Hợi, Tý, đúng là nhật chủ bị khắc và bị rút khí cùng lúc.

 Thêm vào đó đường vận không gặp đất Thủy, nên tang thương hao tổn khác thường, khắc chết ba vợ bốn con. Đến vận Đinh Sửu, Sửu hợp mất Tý Thủy, lại làm mờ Hỏa mà sinh Kim, người này chẳng nên việc gì rồi chết.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video