Chuyện thứ chín mươi mốt: Nhân duyên vị La-hán (tức A-la-hán, bậc thánh trong Phật giáo đã dứt hết phiền não, không còn phải tái sinh) Kỳ-dạ-đa đuổi con rồng dữ xuống biển
Ngày xưa có một vị tôn giả A-la-hán tên là Kỳ-dạ-đa. Bảy trăm năm sau khi Đức Phật qua đời, ngài ra đời ở nước Kế Tân (một nước xưa ở vùng tây bắc Ấn Độ, nay thuộc khu vực Kashmir). Bấy giờ ở nước Kế Tân có một vị vua rồng hung ác tên là A-lợi-na. Nó nhiều lần gây tai họa, quấy nhiễu các bậc hiền thánh, khiến người dân trong nước ai cũng khổ sở vì nó.
Khi ấy có hai nghìn vị A-la-hán, ai nấy đều dốc hết thần lực để xua đuổi con rồng này ra khỏi bờ cõi. Trong số đó có một trăm vị dùng thần thông (năng lực siêu phàm có được nhờ tu tập) làm rung chuyển mặt đất. Lại có năm trăm vị phóng ra ánh sáng lớn. Lại có năm trăm vị nhập thiền định (trạng thái tâm lắng đọng, chuyên chú vào một đối tượng) và kinh hành (đi chậm rãi qua lại một cách có chủ ý để tu tập). Mọi người đều dốc hết thần lực của mình mà vẫn không làm cho con rồng nhúc nhích được.
Lúc ấy tôn giả Kỳ-dạ-đa đến sau cùng. Ngài đi tới bên ao rồng, búng ngón tay ba lần rồi nói: "Này rồng, bây giờ ngươi hãy đi ra, không được ở đây nữa." Con rồng liền bỏ đi ngay, không dám ở lại.
Bấy giờ hai nghìn vị La-hán nói với tôn giả: "Chúng tôi và tôn giả đều đã đạt lậu tận (dứt sạch mọi phiền não, mọi cái 'rỉ chảy' khiến chúng sinh còn trôi lăn trong sinh tử), cùng chứng giải thoát pháp thân (thân chân thật đã thoát khỏi mọi ràng buộc), thảy đều ngang nhau. Vậy mà chúng tôi mỗi người dốc hết thần lực vẫn không làm nó nhúc nhích được. Vì sao tôn giả chỉ búng ngón tay ba lần đã khiến rồng A-lợi-na phải đi xa ra tận biển lớn?"
Tôn giả đáp: "Từ khi tôi còn là phàm phu cho đến nay, tôi vẫn thọ trì giới luật. Ngay cả những điều thuộc tội đột-cát-la (loại lỗi nhẹ nhất trong giới luật của người xuất gia), tôi cũng giữ gìn với lòng cẩn trọng như đối với bốn trọng giới (bốn giới nặng nhất: dâm, trộm, giết người, nói dối về sự chứng đắc; phạm vào thì bị đuổi khỏi tăng đoàn), không hề khác nhau. Nay các vị sở dĩ không làm con rồng này nhúc nhích được là vì sức thần thông không giống nhau, cho nên không lay chuyển được nó."
Sau đó tôn giả Kỳ-dạ-đa cùng các đệ tử đi về phía Bắc Thiên Trúc (miền bắc Ấn Độ). Giữa đường ngài thấy một con quạ, liền ngẩng lên mỉm cười. Đệ tử thưa: "Chúng con không rõ tôn giả vì sao mà mỉm cười, xin ngài nói cho biết ý ấy." Tôn giả đáp: "Đến lúc thì sẽ nói."
Rồi họ tiếp tục đi, đến thành Thạch Thất. Vừa tới cổng thành, nét mặt ngài bỗng buồn rầu, biến sắc. Đến giờ ăn, ngài vào thành khất thực. Xin được thức ăn xong, ngài trở ra cổng thành, lại một lần nữa buồn rầu biến sắc. Các đệ tử quỳ thẳng người thưa: "Chúng con không rõ lúc nãy vì sao ngài mỉm cười, rồi lại buồn rầu biến sắc?"
Bấy giờ tôn giả Kỳ-dạ-đa trả lời các đệ tử: "Vào chín mươi mốt kiếp (kiếp: một khoảng thời gian cực kỳ dài trong vũ trụ quan Phật giáo) về trước, sau khi Phật Tỳ-bà-thi (vị Phật đầu tiên trong bảy vị Phật thời quá khứ) nhập Niết-bàn (qua đời, đi vào cảnh giới tịch diệt, không còn tái sinh), ta là con trai của một nhà trưởng giả (người giàu có, có địa vị). Khi ấy ta muốn xuất gia, cha mẹ không cho, nói với ta rằng: 'Gia nghiệp nhà ta rất nặng, nếu con xuất gia thì ai nối dõi? Ta sẽ cưới vợ cho con; khi con sinh được một đứa con nối dõi thì ta sẽ cho con xuất gia.' Rồi cha mẹ cưới vợ cho ta.
Cưới vợ xong, ta lại xin xuất gia. Cha mẹ lại nói: 'Nếu con sinh được một đứa con thì ta cho con xuất gia.' Không lâu sau, ta sinh được một bé trai. Khi đứa bé đã biết nói, ta lại thưa với cha mẹ: 'Xin cha mẹ giữ lời hứa trước, cho con xuất gia.' Lúc ấy cha mẹ sợ phải làm trái lời đã hứa, bèn lén dặn bà vú dạy đứa cháu nói rằng: 'Khi nào cha con muốn bỏ đi xuất gia, con hãy đứng ở cửa, níu lấy cha mà nói: Cha đã sinh ra con, nay lại muốn bỏ con mà đi xuất gia sao? Nếu cha muốn đi thì xin cha giết con trước rồi hãy đi.'
Người cha nghe vậy liền đau lòng, đổi ý, nói với con: 'Nay cha sẽ ở lại, không đi nữa.' Cũng vì lẽ đó mà ta cứ trôi lăn mãi trong vòng sinh tử. Ta dùng đạo nhãn (con mắt trí tuệ có được nhờ tu đạo) quan sát túc mạng (các kiếp sống đã qua), thấy rằng dù ở cõi trời, cõi người hay ba đường ác (ba cõi khổ: địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh), muốn gặp lại nhau thật khó, gặp lại nhau thật khó! Nay mới được thấy lại một lần. Con quạ lúc nãy chính là đứa cháu của ta thuở ấy.
Còn ta sở dĩ buồn rầu biến sắc là vì ở bên thành, ta thấy một đứa con của loài ngạ quỷ (quỷ đói, loài chúng sinh chịu khổ vì đói khát triền miên). Nó nói với ta: 'Con ở bên thành này đã bảy mươi năm. Mẹ con vào thành tìm thức ăn cho con, chưa từng có lần nào trở về được. Nay con đói khát, khốn khổ vô cùng. Xin tôn giả vào thành, nếu gặp mẹ con thì nói giúp con, bảo mẹ mau ra thăm con.'
Lúc ta vào thành, gặp quỷ mẹ, bèn nói với nó: 'Con ngươi ở ngoài thành, đói khát rất nguy ngập, mong được gặp ngươi.' Quỷ mẹ đáp: 'Tôi vào thành đã hơn bảy mươi năm. Tự tôi phước mỏng, lại thêm mới sinh nở, đói lả không còn sức. Tuy có những thứ đồ ăn dơ bẩn như máu mủ, nước mũi, nước bọt, phân uế, nhưng bọn quỷ có sức mạnh đã giành lấy trước, tôi không giành được. Sau cùng tôi kiếm được một miếng đồ dơ, muốn mang ra cổng chia cho con ăn, thì trong cổng lại có bọn quỷ có sức mạnh, không cho tôi ra. Chỉ mong tôn giả thương xót dắt tôi đi, để mẹ con được gặp nhau mà ăn chút đồ dơ này.'
Khi ấy tôn giả liền dắt quỷ mẹ ra khỏi cổng thành. Mẹ con gặp nhau, chia nhau ăn đồ dơ. Lúc ấy tôn giả hỏi con quỷ: 'Ngươi ở đây đã bao lâu rồi?' Quỷ đáp: 'Tôi đã thấy thành này bảy lần được dựng nên rồi lại đổ nát.'"
Tôn giả than rằng: "Kiếp ngạ quỷ sống lâu, thật là khổ lớn!" Các đệ tử nghe những lời ấy đều chán ngán sinh tử, liền chứng được đạo tích (dấu vết đầu tiên của đạo, tức quả Tu-đà-hoàn – bậc thánh đầu tiên, người đã bước vào dòng thánh).
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video