Mục trốn chạy và trộm cắp
Xem người bỏ trốn
Xoay bàn quẻ (phép Lục Nhâm dùng hai vòng mười hai chi: "địa bàn" cố định và "thiên bàn" xoay được; "A đặt lên B" là chi A của thiên bàn nằm trên chi B của địa bàn) để xem người bỏ trốn thì phải phân biệt người: kẻ hèn hay người lương thiện, nam hay nữ, phân theo vị trí mà xét. Xem "bế khẩu", "đức", "hình", và hai khóa đầu, suy xét kỹ thì linh nghiệm như thần.
Lời chú của Tuân (Tuân Ứng Thanh, người chú giải sách): Phàm xem người bỏ trốn, trước xem đức và hình. Người lương thiện thì xem "nhật đức" (thần đức của ngày, sao lành ứng với can ngày); kẻ hèn (bản ghi "kẻ gian") thì xem "nhật hình" (thần hình của ngày, sao xung phạm ứng với chi ngày). Mỗi bên xem đức hay hình đóng ở đâu mà đuổi theo đó. Đức khắc hình thì dễ bắt; hình khắc đức thì khó tìm.
Sách Nhập Thức nói: Nếu đức (bản ghi chữ hỏng) và hình hai bên không khắc chế nhau mà tỷ hòa (cùng hành), thì phải tìm ở "bế khẩu". Bế khẩu (nghĩa đen là "ngậm miệng") tức là thần mà Huyền Vũ (một trong mười hai "thiên tướng" — các vị thần đi kèm các chi trên thiên bàn; Huyền Vũ chủ trộm cắp, trốn chạy; sách viết là Nguyên Vũ) đặt lên.
Giả như Thiên Khôi (tên gọi chi Tuất trên thiên bàn) mang Huyền Vũ, thì Thiên Khôi chính là thân người bỏ trốn. Thiên Khôi cách Tuất (vị trí gốc của nó) bao xa thì biết người ấy xa hay gần: cách ba chi thì đi xa ba dặm. (Chú: muốn tìm người trốn, Thiên Khôi cách đất Tuất một chi là một dặm, ba chi là ba dặm.) Lấy số của thần trên và dưới cộng hay nhân mà tính: ba mươi lăm dặm là vì Thiên Khôi đóng ở Dần. (Chú: Dần là bảy, Khôi là năm, cộng lại nói là mười hai dặm; nếu nhân lên thì năm nhân bảy là ba mươi lăm dặm.)
Quý Nhân (tức Thiên Ất, vị đứng đầu mười hai thiên tướng; đi thuận hay nghịch sẽ định thứ tự các tướng) đi thuận thì bắt ở đầu (chú: là cuối ba truyền của Huyền Vũ). Thiên Ất đi nghịch thì tìm ở cuối của Huyền Vũ (chú: chỗ Huyền Vũ thành ra là đầu).
Lời chú của Tuân nói: Muốn biết người trốn ở đâu, xem Thiên Ất thuận hay nghịch, tìm chỗ thần âm, thần dương của Huyền Vũ đóng mà đuổi. Thiên Ất đi thuận thì tìm chỗ dừng; Thiên Ất đi nghịch thì tìm chỗ khởi. Giả như ngày Giáp Tý, Mùi là Thiên Ất đặt lên Mão, đi thuận, thì Thìn là Huyền Vũ, đặt lên Tý; Tý (trên thiên bàn) đặt lên Thân, nên đi về phía tây nam đất Thân mà đuổi. Bởi Tý là âm thần của Huyền Vũ (chi nằm trên chính chỗ của Huyền Vũ), dừng ở trên Thân, nên nói "thuận thì tìm chỗ dừng". Lại như ngày Giáp Tý, Sửu là Thiên Ất đặt lên Dậu, đi nghịch (bản ghi chữ hỏng), thì Thìn là Huyền Vũ, đặt lên Tý, nên đi về chính bắc đất Tý mà đuổi. Nếu không thấy thì quay về phía đông nam đất Thìn mà đuổi. Bởi Thìn là bản thần của Huyền Vũ (bản ghi chữ hỏng), nên nói "nghịch thì tìm chỗ khởi".
Gặp "phản ngâm" (thiên bàn nằm ngược hẳn, mỗi chi đối xung với vị trí gốc của nó) thì người trốn đi xa, ở chỗ đối xung với Huyền Vũ. Gặp "phục ngâm" (thiên bàn trùng khít với địa bàn, mỗi chi nằm đúng chỗ của nó) thì không xa, tìm ở nhà hàng xóm. (Chú: phản ngâm thì ở chỗ đối xung với Huyền Vũ; phục ngâm thì ở chi phía trước chỗ Huyền Vũ.)
Lời chú của Tuân: Phản ngâm thì hướng về chỗ đối xung với Huyền Vũ mà đuổi; phục ngâm thì hướng về chi đứng trước chi ngày một vị mà đuổi. Giả như ngày Giáp Tý gặp phục ngâm, Thiên Ất đi thuận thì đuổi ở Sửu, trước chi Tý một vị; Thiên Ất đi nghịch thì đuổi ở Hợi, sau chi Tý một vị (bản ghi chữ hỏng). Đó là "tìm ở nhà hàng xóm".
Huyền Vũ ở tây nam thì gần lò gạch, bếp; nếu ở phương bắc thì trốn ở bờ nước. Ở phương tây thì chỗ cối xay, ở phương đông thì rừng cây; ở Mùi là ruộng bằng, ở Sửu là mồ mả (chú: Mùi gần quẻ Khôn, là ruộng bằng; Sửu gần quẻ Cấn, là ruộng có mồ mả). Huyền Vũ sinh can ngày thì tự về nhà; Huyền Vũ sinh chi ngày thì hỏi ở nhà bạn bè, họ hàng.
Lời chú của Tuân: Huyền Vũ sinh can ngày thì tự về; sinh chi ngày thì ở nhà (bản ghi chữ hỏng) bạn bè, họ hàng.
Ba truyền Huyền Vũ ở trên can chi ngày (chú: một bản ghi "Huyền Vũ trong ba truyền đi cùng người", tức là cùng với can chi ngày hôm nay), thì người trốn sẽ về, không cần báo quan.
Lời chú của Tuân: Phàm ba truyền Huyền Vũ ở trên can chi ngày thì tự về. Bởi lấy Huyền Vũ làm truyền thứ nhất, thần trên truyền thứ nhất làm truyền thứ hai, thần trên truyền thứ hai làm truyền thứ ba, gọi là "ba truyền Huyền Vũ". Ba truyền ấy nếu tự khắc nhau thì không cần đuổi tìm mà tự về. Một thuyết nói: thần mà Huyền Vũ mang, đóng ở chỗ trường sinh của nó (nơi hành ấy bắt đầu sinh ra) thì cũng về; như Dần mang Huyền Vũ đặt (bản ghi chữ hỏng) lên Hợi. Một thuyết nói: Thanh Long (thiên tướng chủ vui mừng), Lục Hợp (thiên tướng chủ hòa hợp) đóng trên chi ngày, Thái Thường (thiên tướng chủ áo mũ, lễ nghi), Thái Âm (thiên tướng chủ việc kín) đặt lên can ngày, thì người trốn đều dễ bắt.
Ba truyền Huyền Vũ cho biết chỗ kẻ trốn ở: truyền đầu, truyền giữa có khắc thì tìm ở truyền cuối. (Vĩ Đường xét: bản họ Lã ghi "ngày cương ở truyền giữa, ngày nhu ở chi ngày". Bản của tiên sinh Trình Ký Sào ghi "truyền đầu, truyền giữa có khắc thì tìm ở truyền cuối". Thiển ý cho rằng câu này đúng.)
Xét: sách Nhập Thức nói: Phàm bắt người trốn, trước tìm ở truyền thứ nhất của Huyền Vũ; xem nếu tương sinh, tỷ hòa thì người trốn ở lại chỗ ấy. Nếu trên dưới khắc nhau thì sợ mà bỏ đi, phải tìm ở truyền thứ hai của Huyền Vũ: nếu tương sinh thì ở lại; tương khắc thì đi tiếp, phải đuổi đến truyền thứ ba. Nếu ba truyền trên dưới đều tương sinh, mà can chi ngày không chế ngự được Huyền Vũ, thì người trốn khó bắt. Lời chú của Tuân cũng đại để như vậy.
Lại xét: sách Nhập Thức nói: Du đô (một thần sát dùng trong việc truy bắt) khắc thần mà Huyền Vũ mang thì ắt bắt được. Nếu thần mà Huyền Vũ mang với Câu Trần (thiên tướng chủ bắt bớ, giam giữ) hay Du đô tương sinh, tỷ hòa, thì không bắt được, chủ người đi bắt bao che. Nếu Thái Tuế (chi của năm), nguyệt kiến (chi của tháng), can chi ngày khắc chế Huyền Vũ thì người trốn bại lộ, bị bắt; nếu Huyền Vũ ngược lại khắc chúng thì không bắt được. Trong khóa truyền không thấy Du đô thì xem Câu Trần mà khắc thần của Huyền Vũ, cũng bắt được. Nếu khóa gặp cách "Du tử" hay "Trảm quan" (tên các thế quẻ chủ đi xa, vượt thoát; bản ghi chữ hỏng)(?) thì không bắt được. Đều lấy ngày khắc thần mà Huyền Vũ mang làm kỳ bắt được. Lại nói: Nếu Huyền Vũ mang không vong (rơi vào hai chi bị bỏ trống trong tuần mười ngày, coi như rỗng), hoặc đặt lên đất tù, tử (chỗ đang suy yếu, như bị giam, như chết), thì khó tìm, hoặc người ấy chết ở ngoài.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video