Xem việc tìm thầy chữa thuốc
Ở trước Nguyệt Kiến (chi của tháng hiện tại) hai ngôi là Thiên Y (thần thầy thuốc trên trời), đối diện với nó là Địa Y (thần thầy thuốc dưới đất). Chú: Giả như ngày Giáp Tý xem, (tính) trước hai ngôi là Dần làm Thiên Y, đối xung là Thân làm Địa Y. Lời nguyên chú này do ông Trịnh căn cứ sách Lục Nhâm Tập Yếu bổ vào. Thần cứu của ngày hôm nay cùng khắc Bạch Hổ (thiên tướng chủ bệnh tật) — chú: ngày hôm nay là Tý, Ngọ thì chi kế tiếp là thần cứu (?) — thì nên biết bệnh giảm lui, chắc không còn nghi. Lời chú họ Tuân: Nếu thần trên nhật thần (can ngày và chi ngày), niên mệnh (hành niên và bản mệnh của người bệnh) khắc chế Bạch Hổ thì bệnh liền khỏi.
Thần thầy thuốc thuộc thổ thì nên dùng thuốc viên, thuốc bột; thuộc thủy thì phải dùng thuốc sắc; thuộc hỏa thì dùng cứu ngải (đốt ngải trên huyệt). Kim là châm, mộc là thuốc, cứ xem theo loại; chớ đến phương dưới Khôi Cương (Tuất và Thìn) mà mời thầy. Lời chú họ Tuân: Phương dưới Khôi Cương không thể cầu thầy, nên đến phương dưới Đức thần, Sinh khí (các thần tốt chủ ân đức, sức sống) mà cầu thầy thì tốt. Sách Nhập Thức nói: Thiên Y, Địa Y, Sinh Khí, ba phương ấy tránh bệnh đều tốt.
Lại lời chú họ Tuân bàn về hình trạng của mạch: tam truyền (ba bước truyền của quẻ) đều dương thì mạch phù (mạch nổi, chạm nhẹ đã thấy); đều âm thì mạch trầm (mạch chìm, ấn sâu mới thấy). Hai dương một âm thì mạch khẩn (mạch căng như dây thừng xoắn); hai âm một dương thì mạch hoãn (mạch chậm, mềm). Tam truyền đều vượng thì mạch hồng (mạch to, mạnh như sóng dâng); trung truyền gặp không vong thì mạch khâu (mạch rỗng giữa như cọng hành); Phục ngâm (thế quẻ thiên bàn trùng khớp địa bàn) thì mạch sáp (mạch rít, đi không trơn); Phản ngâm (thế quẻ thiên bàn đối xung với địa bàn) thì mạch hoạt (mạch trơn tru như hạt châu lăn). Bốn khóa không đủ thì mạch hư (mạch yếu, rỗng). Thiên Ất (vị đứng đầu mười hai thiên tướng) đi thuận thì khí ắt thuận; Thiên Ất đi nghịch thì khí ắt nghịch. Sách Nhập Thức nói: Bệnh thuộc khí âm phần nhiều ở bên phải, bệnh thuộc khí dương phần nhiều ở bên trái. Những điều khác đều giống lời chú họ Tuân.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video