Thiên 1 — Kinh nhân duyên tiên nhân Nhất Thiết Trí Quang Minh vì lòng từ không ăn thịt (toàn văn)

 # Kinh Không ăn thịt, nói về nhân duyên lòng từ của vị tiên Nhất Thiết Trí Quang Minh

 Kinh Không ăn thịt, nói về nhân duyên lòng từ của vị tiên Nhất Thiết Trí Quang Minh

 Không rõ người dịch.

 Kinh Không ăn thịt, nói về nhân duyên lòng từ của vị tiên Nhất Thiết Trí Quang Minh

 Không còn biết tên người dịch, nay tạm xếp vào danh mục kinh dịch đời Tần.

 Tôi nghe như vầy (lời ngài A-nan, thị giả của Phật, mở đầu kinh để xác nhận đây là lời chính ông nghe Phật nói). Một thời, Phật (bậc đã tự mình giác ngộ hoàn toàn và giúp người khác giác ngộ, ở đây chỉ Phật Thích-ca Mâu-ni) ở tại nước Ma-già-đề (tức nước Ma-kiệt-đà ở miền đông bắc Ấn Độ xưa), tại đạo tràng Tịch Diệt (nơi Phật thành đạo; "tịch diệt" là dứt sạch phiền não, an tĩnh tuyệt đối), trong tinh xá (nhà ở cho người tu) cạnh đền thờ trời Tự Tại, thuộc làng Di-gia-nữ.

 Khi ấy có một người con của Bà-la-môn (giai cấp tu sĩ, giữ việc tế lễ, đứng đầu xã hội Ấn Độ xưa) Ca-ba-lợi, tên là Di-lặc. Thân hình chàng màu vàng ròng, có đủ ba mươi hai tướng tốt (ba mươi hai đặc điểm khác thường trên thân của bậc vĩ nhân, như Phật hay vua Chuyển luân) và tám mươi vẻ đẹp (tám mươi nét đẹp nhỏ đi kèm ba mươi hai tướng ấy). Thân chàng toả ánh sáng màu bạc, lại được điểm trang bằng vàng ròng, trông như một ngọn núi bạc, uy nghi rực rỡ không lường được. Chàng đi đến chỗ Phật.

 Lúc ấy, Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, một danh hiệu của Phật) đang cùng một nghìn hai trăm năm mươi vị tỳ-kheo (người xuất gia đã thọ đủ giới, sống bằng cách đi xin ăn để tu hành) đi kinh hành (đi chậm qua lại để giữ tâm tỉnh lặng) trong rừng. Lại có năm trăm vị phạm chí (người tu theo đạo Bà-la-môn) búi tóc, từ xa trông thấy Di-lặc dáng điệu đoan trang thong thả, tướng mạo trong sạch tốt đẹp.

 Di-lặc gieo năm vóc xuống đất (hai đầu gối, hai khuỷu tay và trán chạm đất, cách lạy kính cẩn nhất) lễ Phật, như núi bạc đổ xuống. Thân chàng hoá thành một khối hoa vàng, xen lẫn các thứ báu; có hoa vàng, có đài vàng, lấy bảy thứ báu (vàng, bạc, lưu ly, pha lê, xà cừ, xích châu, mã não) làm quả. Từ trong đài gác ấy vang ra tiếng nói vi diệu, nói lên bài kệ (bài thơ trong kinh Phật, dùng để tóm ý hoặc ca ngợi) rằng:

 Con thấy đấng Mâu-ni (bậc Thánh lặng lẽ, chỉ Phật Thích-ca) tôn quý, nét mặt luôn trong sạch,

 Trăm phúc thành tướng lạ, thế gian không ai bằng.

 Phiền não dơ bẩn đã dứt hẳn, trí tuệ đều tròn đầy.

 Con một lòng luôn quy mạng (đem cả thân mạng nương tựa), thân và tâm không hề mỏi mệt.

 Vì thế con gieo năm vóc, mong được niềm an vui cao tột,

 Thoát khổ, không còn sợ hãi, cúi lạy đức Thích-ca Văn (tức Phật Thích-ca Mâu-ni).

 Khi ấy các vị phạm chí thấy và nghe việc này, liền bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, cậu bé này dáng điệu đoan trang, ánh sáng không lường, chẳng khác gì Phật. Cậu ấy đã phát tâm cầu đạo lần đầu ở chỗ vị Phật nào, đã thọ trì (nhận lấy và giữ gìn, tụng đọc, làm theo) kinh của ai? Xin Thiên Tôn (bậc được cả cõi trời tôn kính, chỉ Phật) giảng giải cho chúng con."

 Phật bảo phạm chí Thức Can: "Nay ông hãy lắng nghe cho kỹ và suy nghĩ cho khéo. Ta sẽ phân tích giảng giải cho ông, khiến ông vui mừng.

 Thuở xưa, cách đây vô lượng vô biên a-tăng-kỳ kiếp (a-tăng-kỳ: con số lớn không đếm xuể; kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài trong vũ trụ quan Phật giáo), có một thế giới tên là Thắng Hoa Phu, có vị Phật hiệu là Di-lặc. Đức Phật ấy thường dùng lòng từ và pháp Tứ vô lượng tâm (bốn tâm rộng lớn không giới hạn: từ — ban vui, bi — cứu khổ, hỷ — vui theo điều lành của người, xả — buông bỏ, bình đẳng với tất cả) để giáo hoá mọi chúng sinh.

 Đức Phật ấy nói một bộ kinh tên là Từ Tam-muội Quang Đại Bi Hải Vân (Kinh Ánh sáng của Định Từ, Mây Biển Đại Bi; tam-muội là trạng thái tâm định, chuyên chú vào một đối tượng, không tán loạn). Ai được nghe kinh ấy liền vượt khỏi tội lỗi của sinh tử trong trăm ức vạn kiếp, chắc chắn sẽ thành Phật, không còn gì phải nghi ngờ.

 Bấy giờ trong nước ấy có một vị đại Bà-la-môn tên là Nhất Thiết Trí Quang Minh (nghĩa là "Ánh sáng của trí biết tất cả"), thông minh nhiều trí, hiểu rộng các kinh sách, sáu mươi bốn môn tài nghệ ở đời không môn nào không tinh thông. Nghe tin có Phật ra đời giảng kinh Từ Tam-muội Quang Đại Bi Hải Vân, ông liền đem tất cả lý luận của thế gian ra chất vấn vị Phật ấy, dùng hết tài biện luận mà vẫn không thắng được. Ông liền tin phục, làm đệ tử Phật, rồi phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (tâm cầu đạt giác ngộ hoàn toàn, chân chính, cao tột không gì hơn — tức cầu thành Phật), và nói rằng:

 "Nay tôi ở trong Phật pháp, tụng đọc giữ gìn kinh Đại Từ Tam-muội Quang Đại Bi Hải Vân. Nhờ công đức này, nguyện cho tôi về sau, qua số kiếp không đếm xuể, chắc chắn sẽ thành Phật, hiệu là Di-lặc."

 Thế rồi ông rời bỏ gia đình, vào sâu trong núi, để tóc dài làm dấu hiệu, tu phạm hạnh (lối sống trong sạch, giữ giới, dứt dục). Suốt tám nghìn năm, ông ít ham muốn, không bận việc đời, đi xin ăn để sống, tụng giữ kinh ấy, một lòng dẹp bỏ tâm tán loạn.

 Thời ấy trên đời xuất hiện mưa sao; nhà vua dâm loạn hoang tàn, sao chổi bay ngang trời; mưa liên tiếp không dứt, nước lũ dâng cao dữ dội. Vị tiên ngồi ngay ngắn, không đi xin ăn được, trải qua bảy ngày.

 Khi ấy trong khu rừng có năm trăm con thỏ trắng, trong đó có một thỏ chúa. Hai mẹ con thỏ chúa thấy vị tiên bảy ngày không có gì ăn, liền nói: "Nay vị tiên này vì cầu Phật đạo mà nhịn ăn đã nhiều ngày, mạng sống chẳng còn bao lâu. Cờ chánh pháp sắp đổ, biển chánh pháp sắp cạn (ý nói người giữ gìn và truyền bá giáo pháp sắp mất, giáo pháp có thể suy tàn). Nay ta vì giáo pháp cao tột, muốn cho pháp được ở lâu trên đời, sẽ không tiếc thân mạng."

 Thỏ chúa liền bảo bầy thỏ: "Mọi sự vật, mọi việc làm đều vô thường (không bền lâu, luôn biến đổi). Chúng sinh thương tiếc thân mình, sống uổng chết uổng, chưa từng vì chánh pháp. Nay ta muốn làm chiếc cầu lớn cho tất cả chúng sinh, khiến chánh pháp được ở lâu, bằng cách cúng dường (dâng hiến để tỏ lòng kính trọng) vị pháp sư (người giảng dạy, giữ gìn giáo pháp)."

 Bấy giờ thỏ chúa vì bầy thỏ mà nói bài kệ rằng:

 Nếu có loài súc sinh, được nghe danh hiệu các đức Phật,

 Thì mãi lìa ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ — loài quỷ đói, và súc sinh), không sinh vào tám chỗ khó khăn (tám hoàn cảnh khó gặp Phật, khó nghe pháp, như ở địa ngục, làm thú, sinh ở cõi trời sống quá lâu, sinh nơi biên địa, đui điếc câm ngọng, quá thông minh theo lý luận đời, sinh trước hoặc sau thời có Phật).

 Nếu nghe pháp rồi vâng làm, sinh ra chỗ nào cũng thường gặp Phật,

 Tin chánh pháp không nghi ngờ, quy y (nương tựa) chư Tăng hiền thánh (đoàn thể những người tu hành đã có đạo đức và chứng đắc),

 Thuận theo các giới hạnh (điều răn và hạnh tu), như thế mau được thành Phật,

 Ắt sẽ đến Đại Niết-bàn (trạng thái dứt hết phiền não và sinh tử, an lạc tuyệt đối), luôn hưởng niềm vui cao tột.

 Thỏ chúa nói bài kệ ấy xong, bảo bầy thỏ: "Nay ta muốn đem thân mình cúng dường chánh pháp, các ngươi hãy cùng vui theo. Vì sao vậy? Vì từ bao kiếp đến nay ta đã mất thân vô số lần, bị ba thứ độc (tham lam, giận dữ, si mê) sai khiến mà mang hình chim thú, sống uổng chết uổng, chưa từng vì chánh pháp. Nay ta muốn vì chánh pháp cao tột mà bỏ thân mạng, cúng dường vị pháp sư."

 Khi ấy thần cây núi liền chất củi thơm lại rồi đốt lửa. Hai mẹ con thỏ chúa đi quanh vị tiên đủ bảy vòng (cách tỏ lòng tôn kính), rồi thưa: "Bạch đại sư, nay chúng con vì chánh pháp mà cúng dường tôn giả (người đáng tôn kính)."

 Vị tiên nói: "Các ngươi là loài vật, tuy có lòng từ, lấy gì mà lo liệu được?" Thỏ thưa với vị tiên: "Con tự lấy thân mình cúng dường ngài, để chánh pháp được ở lâu, khiến chúng sinh được lợi ích."

 Nói xong, thỏ mẹ bảo con: "Con cứ tuỳ ý đi tìm nước, tìm cỏ mà sống, giữ tâm suy nghĩ, nhớ nghĩ đúng đắn về Tam bảo (ba ngôi quý: Phật, Pháp — giáo lý của Phật, và Tăng — đoàn thể người tu)."

 Thỏ con nghe mẹ nói, quỳ thưa với mẹ: "Như lời mẹ dạy, nếu muốn cúng dường giáo pháp cao tột thì con cũng xin vui lòng." Nói xong, thỏ con tự lao vào lửa, thỏ mẹ lao theo sau.

 Ngay lúc Bồ-tát (người tu hạnh lớn cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh; ở đây chỉ thỏ chúa) bỏ thân, trời đất rung chuyển mạnh; cho đến cõi Sắc giới (tầng trời của các vị đã lìa dục vọng nhưng vẫn còn thân hình) và các cõi trời, đều rải mưa hoa trời xuống để cúng dường.

 Khi thịt đã chín, thần cây núi thưa với vị tiên: "Hai mẹ con thỏ chúa vì muốn cúng dường mà lao thân vào lửa. Nay thịt đã chín, ngài có thể ăn."

 Vị tiên nghe thần cây nói, đau buồn đến không nói nên lời. Ông chép bộ kinh mình tụng lên lá cây, lại nói bài kệ rằng:

 Thà đốt thân mình, phá nát đôi mắt, chứ không nỡ giết hại, ăn thịt chúng sinh.

 Kinh từ bi do các đức Phật nói, trong kinh ấy dạy người thực hành lòng từ:

 Thà vỡ xương tuỷ, toác cả óc đầu, chứ không nỡ ăn thịt chúng sinh.

 Như Phật đã dạy, người ăn thịt thì hạnh từ bi của người ấy chẳng trọn vẹn,

 Thường chịu thân yểu mạng nhiều bệnh, mê muội chìm đắm trong sinh tử, không thành Phật được.

 Vị tiên nói bài kệ ấy xong, liền phát lời thề: "Nguyện cho tôi đời đời không khởi ý giết hại, mãi mãi không ăn thịt, nhập vào Bạch Quang Minh Từ tam-muội (trạng thái định tâm với lòng từ, sáng trong như ánh sáng trắng), cho đến khi thành Phật sẽ đặt ra giới cấm ăn thịt."

 Nói xong, ông tự lao vào hố lửa, chết cùng với hai con thỏ. Khi ấy trời đất chấn động theo sáu cách (sáu kiểu rung chuyển của mặt đất khi có việc lớn lao: rung, nổi lên, vọt lên, chấn, rống, đập). Nhờ thần lực của chư thiên (các vị thần ở cõi trời), cây cối phát ra ánh sáng, màu vàng chói lọi soi khắp nghìn cõi nước.

 Bấy giờ dân chúng trong nước thấy ánh sáng màu vàng phát ra từ cây trên núi, liền theo ánh sáng tìm đến. Họ thấy vị tiên cùng hai con thỏ đã chết trong lửa, thấy bài kệ ông nói và được bộ kinh Phật, bèn mang về dâng lên vua. Vua nghe pháp này, cho truyền bá rộng khắp, khiến ai nghe được đều phát tâm cầu đạo chân chính cao tột.

 Phật bảo Thức Can: "Nay ông nên biết, thỏ chúa trắng khi ấy chính là thân ta hiện nay, Phật Thích-ca Văn Ni. Thỏ con khi ấy nay là La-hầu-la (con trai Phật Thích-ca khi còn tại gia, về sau xuất gia làm đệ tử Phật). Vị tiên tụng kinh khi ấy, nay chính là con của Bà-la-môn trong hội chúng này, tức Di-lặc Bồ-tát ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn).

 Sau khi ta nhập Niết-bàn năm mươi sáu ức vạn năm, Di-lặc sẽ ở trong vườn Hoa Lâm thuộc đất nước của vua Chuyển luân Thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị cả thiên hạ bằng chánh pháp) Nhương-khư, tại chỗ toà Kim cương (chỗ ngồi vững chắc không gì phá nổi, nơi Phật ngồi thành đạo), dưới cây bồ-đề (cây mà dưới gốc vị Phật thành đạo) Long Hoa mà thành Phật đạo, chuyển bánh xe pháp nhiệm mầu (tức giảng dạy giáo pháp; giáo pháp được ví như bánh xe lăn đi, nghiền nát phiền não).

 Năm trăm con thỏ khi ấy, nay là năm trăm vị tỳ-kheo như Ma-ha Ca-diếp (một đại đệ tử của Phật, nổi tiếng về hạnh khổ tu). Hai trăm năm mươi vị thần cây núi khi ấy, nay là hai trăm năm mươi vị tỳ-kheo như Xá-lợi-phất (đại đệ tử trí tuệ bậc nhất) và Mục-kiền-liên (đại đệ tử thần thông bậc nhất). Nghìn vị quốc vương khi ấy, nay là nghìn vị Bồ-tát như Bạt-đà-bà-la. Dân chúng trong nước của vị vua ấy được nghe kinh, nay là những đệ tử thọ nhận giáo pháp mà đắc đạo, từ khi ta ra đời cho đến khi Phật Lâu-chí (vị Phật cuối cùng trong một nghìn vị Phật ra đời ở kiếp hiện tại) ra đời.

 Phật bảo Thức Can: "Bồ-tát cầu pháp siêng năng khó nhọc trải qua nhiều kiếp, không tiếc thân mạng. Dù do quả báo phải mang thân súc sinh, vẫn luôn vì chánh pháp mà không tiếc thân mạng, lao vào hố lửa để lấy thân cúng dường, nhờ đó vượt khỏi tội lỗi sinh tử trong chín trăm vạn ức kiếp. Do vậy mới được thành Phật trước vô lượng chư Phật nhiều như cát sông Hằng, thành Phật đạo trước cả Di-lặc. Các ông sao lại không siêng năng vì chánh pháp?"

 Khi Phật nói lời ấy, Thức Can cùng năm trăm vị phạm chí xin Phật cho xuất gia. Phật nói: "Lành thay, hãy đến đây!" Râu tóc họ tự rụng, liền thành sa-môn (người xuất gia tu hành). Phật giảng pháp cho họ, họ bỗng nhiên tâm ý thông suốt, thành A-la-hán (bậc đã dứt hết phiền não, không còn tái sinh trong sinh tử). Tám vạn vị trời cũng phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (tâm cầu giác ngộ hoàn toàn, cao tột, tức cầu thành Phật). Đại chúng trong hội nghe Phật nói, ai nấy đều khen ngợi hạnh làm của Bồ-tát.

 Xá-lợi-phất bạch Phật: "Vị tiên ấy sau khi lao vào hố lửa, được sinh về đâu?" Phật bảo Xá-lợi-phất: "Vị tiên ấy sau khi lao vào hố lửa thì sinh lên cõi Phạm thế (cõi trời Phạm thiên, tầng trời trong sạch đã lìa dục), khắp vì tất cả mà giảng đại Phạm pháp (giáo pháp trong sạch cao cả), cho đến khi thành Phật sẽ chuyển đại Phạm luân (giảng dạy giáo pháp trong sạch cao cả). Kinh điển ngài giảng cũng tên là Từ Tam-muội Quang Đại Bi Hải Vân.

 Trong Ba-la-đề-mộc-xoa (bộ giới luật căn bản của người xuất gia, giữ được thì giải thoát khỏi điều ác) do ngài đặt ra, ai không thực hành lòng từ thì gọi là người phạm giới cấm; còn ai ăn thịt thì phạm trọng cấm (giới cấm nặng nhất), thân sau sinh ra ở đâu cũng thường phải uống nước đồng sôi. Đến khi vị tiên ấy thành Phật thì sẽ như điều đã nói trong Kinh Di-lặc Bồ-tát hạ sinh."

 Tôn giả A-nan (thị giả của Phật, nổi tiếng nhớ nhiều nghe nhiều) nghe Phật nói, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, trật áo bày vai phải, gối phải quỳ sát đất (cách bày tỏ sự cung kính theo lễ nghi Ấn Độ), chắp tay hướng về Phật, quỳ thẳng người, bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, giới pháp do Di-lặc nói khi thành Phật lại vì lòng từ mà đặt ra việc không ăn thịt, coi ăn thịt là phạm trọng cấm, thật là rất kỳ lạ, rất đặc biệt!"

 Lúc ấy đại chúng trong hội đồng thanh khen ngợi giới không ăn thịt của chúng sinh ở cõi nước ấy, nguyện được sinh về cõi nước ấy. Thế Tôn đều thọ ký (báo trước điều chắc chắn sẽ xảy ra trong tương lai) rằng họ sẽ được sinh về đó.

 Tôn giả A-nan lại bạch Phật: "Kinh này nên gọi tên là gì, và phải thọ trì thế nào?" Phật bảo A-nan: "Cốt yếu của pháp này gọi là: Bồ-tát Thỏ chúa trắng không tiếc thân mạng vì đạo cao tột; cũng gọi là Kinh Không ăn thịt, nói về nhân duyên lòng từ của vị tiên Nhất Thiết Trí Quang Minh. Hãy thọ trì như thế."

 Tôn giả A-nan cùng các vị tỳ-kheo nghe Phật nói đều vui mừng, vâng theo mà làm.

 Kinh Không ăn thịt, nói về nhân duyên lòng từ của vị tiên Nhất Thiết Trí Quang Minh

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video