(Ba mươi)
Thuở xưa, Bồ-tát làm thái tử của một vị vua, tên là Pháp Thí. Trong lòng trong sạch, bên ngoài thanh tịnh, ngài thường lấy tai họa của việc đi theo đường tà để tự răn lòng mình. Ngài tôn kính bậc thánh, hiếu thảo với cha mẹ, thương xót cứu giúp chúng sinh. Mỗi khi thái tử vào chầu, ngài thường đợi tướng quốc; tiến lui đúng lễ, chưa từng sai nghi tiết.
Người thiếp được vua yêu trong lòng ôm ý tà dâm, bước ra níu lấy thái tử. Thái tử ra sức giằng co mới thoát được. Thái tử vỗ vào đầu tướng quốc mà nói: "Đi thôi!" Mũ của tướng quốc rơi xuống đất, đầu tướng quốc không có tóc. Các thiếp trong cung cười ông, ông xấu hổ mà ôm lòng căm giận.
Người thiếp kia đến trước vua khóc rằng: "Thiếp tuy hèn mọn, nhưng vẫn là vợ của vua. Thái tử vô lễ, có ý muốn với thiếp." Vua nói: "Thái tử giữ đức hạnh: điều không phải ý Phật thì không nghĩ, điều không phải lời Phật dạy thì không nói, điều không phải đạo Phật thì không làm. Tám phương đều ngợi khen đức của nó, các nước không ai bằng. Lẽ nào nó lại làm điều sai trái?"
Lời gièm pha đến nhiều lần, làm mê hoặc lòng vua. Vua nói: "Cốt nhục tàn hại nhau thì gọi là loạn tặc, ta không làm việc ấy." Vua phong thái tử làm Biên Vương, cách kinh đô tám nghìn dặm. Vua dặn: "Con trấn giữ cõi ngoài, hãy noi theo trời mà làm điều nhân. Đừng tàn hại mạng dân, đừng vì tham lam cẩu thả mà làm khốn đốn lê dân. Hãy kính người già như cha mẹ, thương dân như con. Hãy cẩn thận tu theo giới Phật, giữ đạo cho đến chết. Đời nhiều kẻ gian trá, chỉ những mệnh lệnh có xỉ ấn thì con mới tin."
Thái tử cúi đầu sát đất, khóc lóc thưa: "Con không dám trái lời dạy của cha." Rồi liền đến đất được phong (?). Ngài lấy năm giới, mười đức mà đem lòng từ giáo hóa dân trong nước. Ở ngôi được một năm, dân phương xa ngưỡng mộ ân trạch, kéo đến quy phục đông như mây tụ, số hộ tăng thêm hơn một vạn. Thái tử đem tình hình tâu lên, khen rằng đó là do ân đức của vua chiếu tỏa đến tận phương xa mà được như vậy. Vua cùng các hậu phi đều vui mừng mà khen ngợi.
Người thiếp kia càng ôm lòng oán hận, cùng tướng quốc làm việc gian, mưu trừ khử thái tử. Họ rình lúc vua ngủ, lấy sáp ấn dấu răng (?), làm giả một bức thư rằng: "Con có tội khinh nhờn bề trên, ta không nỡ giết con trước mặt. Thư đến thì mau móc tròng mắt ra, giao cho sứ giả mang về nước."
Sứ giả đến nơi, quần thần đều nói: "Đây là sứ giả của kẻ yêu quái làm loạn, không phải từ Đại vương." Thái tử nói: "Đại vương trước đã dặn về dấu răng, nay dấu tin ấy đã hiện ra. Thương thân mình mà trái lệnh cha thì gọi là đại nghịch." Thái tử liền cùng quần thần vui vầy ba ngày, đi khắp cõi nước, chu cấp cho kẻ nghèo, cứu giúp người thiếu thốn, lấy hình mẫu của Phật (?) mà đem lòng từ dạy dỗ dân chúng. Ngài cho tìm người có thể móc mắt. Một đứa trẻ bán cỏ liền móc mắt cho ngài, rồi giao cho sứ giả. Sứ giả bỏ vào hộp, phi ngựa về nước.
Tướng quốc đem đôi mắt giao cho người thiếp được vua yêu. Người thiếp treo trước giường, mắng rằng: "Không theo ý ta, bị khoét mắt có sướng không?"
Đại vương mộng thấy rắn và ong đốt vào mắt thái tử (?). Tỉnh dậy, vua nghẹn ngào nói: "Con ta sắp có điều chẳng lành chăng?" Người thiếp nói: "Vua nhớ thương quá mức nên mới có giấc mộng ấy, ắt không có chuyện gì đâu."
Thái tử gảy đàn xin ăn để sống qua ngày, lưu lạc qua các nước, đến nước của vua cha bà phi. Vua nước ấy nghe có người gảy đàn hay, cho gọi đến nghe. Tiếng đàn trước thì than thở ngợi ca đức của tiên vương, sau là tiếng ai oán của kẻ mồ côi không người thân thích (?). Bà phi hiểu được tiếng đàn, nghẹn ngào nói: "Chồng ta khốn cùng thay!" Vua hỏi: "Sao lại nói vậy?" Bà phi kể rõ đầu đuôi.
Bà phi từ biệt cha mẹ, nói: "Đây là số mệnh của con. Người con gái mang hai họ chồng thì không phải trinh tiết. Xin cho con đi theo phò giúp người chồng chí hiếu." Cha mẹ bà đều khóc thương. Bà phi đưa thái tử trở về nước nhà.
Vua nghe có người gảy đàn hay, cho gọi vào gảy. Hình dung thái tử tiều tụy, vua chỉ nhận ra được tiếng đàn. Vua hỏi: "Ngươi có phải là con ta, Pháp Thí, không?" Thái tử phục xuống đất nghẹn ngào. Vua, hoàng hậu, cung nhân cùng cả nước, lớn nhỏ, không ai không thương xót khóc lóc. Bà phi kể lại đầu đuôi sự việc.
Vua nói: "Than ôi! Đàn bà bất nhân, như cơm gạo tẻ trộn thuốc độc. Lời Phật dạy phải tránh xa, chẳng phải đúng lắm sao!" Vua liền bắt tướng quốc và người thiếp được yêu, đánh bằng roi gai, nấu keo nhỏ vào vết thương, keo khô thì xé ra, rồi đào hố chôn sống.
Phật bảo các tỳ-kheo: "Đời trước, thái tử từng bán ngọc trắng. Người thiếp kia khi ấy là con gái nhà giàu, đi xe trên đường; tướng quốc khi ấy là người đánh xe. Cô gái gọi đứa trẻ bán ngọc lại, nói: 'Đem ngọc của ngươi lại đây cho ta xem.' Cô cầm ngọc mà không mua, lại nhìn dâm đãng, nói lời trêu ghẹo. Đứa trẻ giận dữ nói: 'Không trả ngọc cho ta lại còn nhìn dâm đãng, ta sẽ khoét mắt ngươi.' Cô gái và người đánh xe đều nói: 'Đánh mày bằng roi gai, nhỏ keo vào, xé thịt, chôn sống mày, có được không?'"
Phàm việc thiện hay ác đã làm thì họa phúc tự theo, như bóng gắn liền với hình. Điều ác chín muồi thì tội thành, như tiếng vang đáp lại âm thanh. Làm ác mà muốn không gặp tai ương thì như gieo hạt mà mong nó đừng mọc. Bồ-tát thọ giới thanh tịnh của Phật, thà bị móc mắt mà chết chứ không phạm dâm để sống.
Thái tử Pháp Thí khi ấy chính là thân ta. Tướng quốc là Điều Đạt. Người thiếp được vua yêu là vợ của Điều Đạt. Bồ-tát giữ vững chí nguyện, thực hành trì giới độ vô cực là như vậy.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video