Thiên 0 — Bài tựa kinh (của sa-môn Thần Phưởng)

 Lời tựa kinh Đại Thừa Đại Tập Địa Tạng Thập Luân

 Ngày xưa, mặt trời mới mọc thì chiếu lên núi cao trước: ở cung trời, Đức Phật cưỡi cỗ xe Nhất thừa (giáo pháp duy nhất đưa thẳng mọi người đến quả Phật). Ánh sáng ấy rồi tràn xuống đồng bằng và chỗ trũng: ở vườn Lộc Uyển (vườn Nai, nơi Phật thuyết pháp lần đầu), Đức Phật chuyển bánh xe Tứ đế (bốn chân lý: khổ, nguyên nhân của khổ, sự diệt khổ, con đường diệt khổ). Tuy xe khởi hành theo những ngả đường khác nhau, nhưng trên đường không có vết bánh xe nào lộn xộn. Một đám mây mưa thấm khắp nơi, mà cỏ cây mỗi loài đều tươi tốt theo cách riêng của nó.

 Từ khi rừng Hạc Lâm đổi màu (rừng cây sa-la nơi Phật nhập niết-bàn; tương truyền cây trắng ra như lông hạc), mặt trời trí tuệ (tức Đức Phật) đã tắt ánh sáng. Những bậc học thông suốt lần lượt qua đời nhanh như chớp, buông gánh nặng; các bậc chân nhân (những thánh giả đã chứng đạo) cũng đi mãi, tâm niệm lặng yên. Hơn nữa, các bậc hiền trước thuật lại lời Thánh mà vẫn khó làm cho ai nấy đều hiểu; người học đời sau thì hẹp hòi kém cỏi, lại càng khác xa với việc được nghe trực tiếp từ Phật. Huống chi thời Chánh pháp (giai đoạn đầu sau khi Phật mất, giáo pháp còn nguyên vẹn, người tu dễ chứng quả) đã qua, từ lâu đã đến thời Tượng pháp (giai đoạn giáo pháp chỉ còn giống như thật, hình thức còn mà người chứng đạo ít) và Mạt pháp (giai đoạn cuối, giáo pháp suy tàn, người tu chứng hầu như không còn).

 Định tuệ (sự tu tâm lắng yên và trí sáng suốt) và phúc đức (những điều lành tích được do làm việc thiện) mỗi thứ hợp với một thời khác nhau; sự giáo hóa thuần hậu và thói đời bạc bẽo cũng mỗi cái thuộc một vận khác nhau. Vậy thì cỗ xe Nhất thừa và cỗ xe Tam thừa (ba cỗ xe: Thanh văn, Độc giác và Bồ-tát, tức ba con đường tu tùy căn cơ) làm sao có thể đi chung một vết bánh xe được? Nếu biết rằng thời thế đến là do vận số, và không làm trái với tính của thuốc, thì sau đó mới có thể chữa sạch chứng bệnh cũ nằm sâu lâu ngày, và thấu hiểu rằng quyền (cách dạy tạm thời, phương tiện tùy cơ) và thật (giáo lý chân thật rốt ráo) cùng quy về một đích.

 Kinh Thập Luân chính là giáo pháp dành cho thời Mạt pháp ở cõi này. Lấy gì để làm rõ điều đó? Đức Phật, đối với chúng sinh trong thời Mạt pháp xấu ác, cách xa bậc Thánh ngày càng lâu, căn lành đã hư hoại, thì ví họ như đồ đựng đã vỡ; những người mắc tà kiến về "không" (cho rằng không có gì cả, không nhân không quả) thì được ví như kẻ mù từ lúc mới sinh; kẻ chìm đắm say mê trong năm thứ dục (ham muốn về sắc đẹp, âm thanh, mùi hương, vị ngon, sự xúc chạm) thì giống như ruộng đá không mọc mầm lúa; kẻ buông thả làm mười điều ác (giết hại, trộm cắp, tà dâm, nói dối, nói thô ác, nói đâm thọc, nói phù phiếm, tham lam, giận dữ, tà kiến) thì giống như thân thể hôi hám đầy dơ bẩn. Vì vậy kinh này có thể rửa sạch thân hôi hám, mở mắt cho kẻ mù, nung nặn lại đồ đã vỡ, tưới nước cho ruộng đá.

 Bởi thế, Bồ-tát (Địa Tạng) hiện ra hình dáng một vị Thanh văn (người xuất gia nghe lời Phật mà tu), voi chúa thì kính trọng áo của người xuất gia; dùng tướng áo ca-sa ấy (gọi là "tràng tướng", tức hình áo như lá cờ báu của bậc Thánh) mà cảm hóa những kẻ không biết hổ thẹn, làm rõ sự hộ trì của hai việc ấy (?), mà thành tựu đạo quả của cả ba thừa. Cho nên trong kinh nói: "Để cho dòng giống Tam Bảo (Phật, Pháp, Tăng) ở cõi này có uy đức hưng thịnh, còn mãi ở đời." Lại nói: "Phá diệt những phiền não cứng chắc như kim cương của tất cả các loài chúng sinh." Như vậy, việc Tam Bảo còn lâu dài cho thấy giáo pháp này được truyền vào thời Mạt pháp; còn phiền não cứng như kim cương thì chứng tỏ những chướng ngại (của chúng sinh thời này) khác với hàng người theo Nhất thừa.

 Xét bản kinh cũ được truyền vào thì niên đại đã khá lâu, nhưng trong sách mục lục chỉ còn ghi tên, người truyền dịch thì đã mất ghi chép; người chủ trì việc dịch đã qua đời, đến nay hầu như không ai còn nghe biết. Người đồng ý với ta thì mất hồn vì bản ấy thiếu vẻ đẹp chân thật; người khác ý với ta thì cười lớn vì vị nhạt nhẽo của nó. Sai một ly đi một dặm, há chẳng đáng buồn sao! Ánh sáng rực rỡ nhất làm đẹp bầu trời đôi khi còn bị sương mỏng che khuất; lời nói tối thượng làm khuôn phép cho muôn vật đôi khi cũng bị chìm lấp trong những lời biện luận dài dòng. Kim châm và đá chích chữa bệnh chỉ cần sai một lần là có nỗi đau lớn giữa sống và chết; học sai một mảy may là có những con đường khác nhau giữa bay lên và rơi xuống. Việc ấy há có thể xem nhẹ được sao?

 Gặp lúc có Tam tạng pháp sư Huyền Trang (vị cao tăng đời Đường thông suốt cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận), lúc đầu học vấn đã vượt trội cả triều đình phương Đông, về sau lại sang các nước phương Tây (Ấn Độ và Trung Á) tìm đạo. Ngài xem nhẹ tính mạng một đời, trải qua hàng vạn gian nan, quả thật như tát cạn biển cả để tìm viên ngọc bị mất, như bước vào cung rồng mà xem hết kho kinh bí mật. Ngài nuốt dòng pháp vào biển trí, như rót nước từ bình này sang bình khác không sót một giọt; nhận lấy hơi đạo ở rừng chiên-đàn (rừng gỗ thơm, ví nơi các bậc thầy giỏi), khiến gió thơm càng thêm ngào ngạt. Cho đến môn Nhân minh với ba lượng (môn luận lý học Phật giáo, với ba nguồn hiểu biết đúng: hiện lượng là thấy biết trực tiếp, tỷ lượng là suy luận, thánh giáo lượng là dựa vào lời dạy của bậc thánh), môn Thanh luận với tám cách (môn ngữ pháp tiếng Phạn, với tám cách biến đổi của danh từ), không môn nào ngài không thấu suốt đến tận nguồn gốc của việc lập luận và bác luận, đến tận gốc rễ của sự biến đổi chữ nghĩa. Những gì Như Lai đã nói, những gì Bồ-tát đã truyền, các kinh đã được đưa sang trước kia và các kinh chưa được đưa sang, đều được ngài gom đủ trong một sớm.

 Phưởng tôi (tức sa-môn Thần Phưởng, người viết lời tựa này và là một người chép bản dịch) nghiệp lành mỏng manh, không được gặp thân Phật thật đáp ứng ở đời; may mắn được gặp bậc thánh đã đến để chỉnh đốn sự rối loạn từ khi nó chưa nảy sinh (?), và các bậc hiền đời sau nối truyền ngọn đèn pháp vào lúc trời đã về chiều. Nhờ vậy, kẻ chắc chắn phải chết mà còn chút hơi tàn có thể mong nhờ thuốc pháp mà hồi sinh; kẻ lạc phương hướng giữa đồng hoang tối tăm có thể mong quay xe trở lại con đường giác ngộ. Thế là tôi chấm bút, cầm giấy, dứt sạch mọi lo nghĩ bên ngoài, gắng sức làm cho rõ ràng giáo pháp tối thượng, gỡ bỏ những chấp trước rối ren kia. Tôi cùng bàn hỏi với vị chủ pháp (tức pháp sư Huyền Trang), mở lại bản kinh chữ Phạn.

 Bắt đầu từ ngày Ất Mùi tháng Giêng năm thứ hai niên hiệu Vĩnh Huy (đời vua Đường Cao Tông), năm Tân Hợi (năm 651), đến ngày Giáp Dần tháng Chạp cùng năm ấy thì việc dịch mới xong, gồm tám phẩm, mười quyển. Đem bản mới dịch so với bản cũ: những gì bản cũ đã có thì nay lại càng rõ ràng chi tiết hơn; những gì bản cũ không có thì bản này đều chép đầy đủ. Do đó, những người ngồi tòa cao bàn luận sẽ vang tiếng sấm pháp mà nói lời biện tài; những người tĩnh lự (tu thiền định) thông suốt chỗ vi tế sẽ soi tâm mình như soi vào làn nước sâu thẳm. Những kẻ đội lửa trên đầu, bịt bụng bằng đồng (ví những kẻ ngoại đạo kiêu ngạo, khoe rằng trí mình nhiều đến mức sợ bụng vỡ, phải đội lửa để soi chỗ tối) sẽ phải thu ánh đom đóm của mình lại trước mặt trời trí tuệ; còn những người biết đủ, khiêm nhường sẽ nêu cao khí tiết trong làn gió trong lành. Đức Phật trước (Phật Thích-ca) đã đi rồi, Đức Phật sau (Phật Di-lặc) chưa ra đời; mong rằng giáo pháp này được treo cao mãi mãi, cứu độ mãi những người đời sau. Những người hoằng dương đạo pháp, sao có thể không suy nghĩ về điều này!

Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video