Thiên 1 — Kinh Phật nói về việc học trọn các kinh Phương Đẳng (toàn văn)

# Kinh Phật nói về việc học kinh Phương Đẳng để cứu giúp mọi người (Tế Chư Phương Đẳng Học Kinh)

 Kinh Phật nói về việc học kinh Phương Đẳng để cứu giúp mọi người (Phương Đẳng: tên gọi chung các kinh Đại thừa, tức giáo lý rộng lớn và bình đẳng, nhằm cứu độ hết thảy chúng sinh)

 Kinh Phật nói về việc học kinh Phương Đẳng để cứu giúp mọi người, một quyển

 Kinh dịch lại, nằm ngoài năm bộ lớn của Đại thừa (Đại thừa: "cỗ xe lớn", dòng Phật giáo chủ trương tu hành để cứu độ tất cả chúng sinh)

 Kinh Phật nói về việc học kinh Phương Đẳng để cứu giúp mọi người, một quyển

 Đời Tây Tấn, Tam tạng pháp sư Trúc Pháp Hộ dịch (Tam tạng pháp sư: vị thầy thông suốt cả ba kho kinh điển Phật giáo là Kinh, Luật, Luận)

 Kinh Phật nói về việc học kinh Phương Đẳng để cứu giúp mọi người

 Tôi nghe như thế này. Có một thời, Phật (bậc đã giác ngộ hoàn toàn, ở đây chỉ Phật Thích-ca Mâu-ni) ở trên núi Linh Thứu (núi Thứu Phong, nơi Phật thường giảng pháp) gần thành Vương Xá (kinh đô nước Ma Kiệt, tức nước Ma-kiệt-đà ở miền Bắc Ấn Độ xưa). Cùng ở với Ngài có đông đảo các vị đại tỳ-kheo (tăng sĩ xuất gia đã thọ đủ giới). Tỳ-kheo có sáu vạn vị. Bồ-tát (người tu hành phát nguyện thành Phật để cứu độ mọi chúng sinh) có tám mươi ức vị. Các ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tại gia đã quy y Phật và giữ giới) trong nước Ma Kiệt có sáu trăm vạn người. Ấy là lúc Phật sắp diệt độ (nhập niết-bàn, tức thân này qua đời và hoàn toàn thoát khỏi vòng sinh tử). Vào năm cuối cùng của đời Ngài, Ngài đến La Duyệt Kỳ (tên khác của thành Vương Xá) đúng đầu năm mới.

 Bấy giờ Thế Tôn (danh hiệu tôn xưng Phật, nghĩa là bậc được cả thế gian tôn kính) liền nhập tam-muội chính thọ (tam-muội: trạng thái thiền định, tâm chuyên nhất không tán loạn; chính thọ: tâm nhận đúng cảnh định) phù hợp với cảnh tượng ấy (?). Ngài trang hoàng khắp cõi tam thiên đại thiên thế giới này (một vũ trụ lớn gồm một nghìn triệu thế giới nhỏ, mỗi thế giới nhỏ có mặt trời, mặt trăng, núi Tu-di riêng): treo lụa là và phướn màu, dựng các cờ báu và lọng che, rải hoa, đốt hương, bày khắp những hoa sen có trăm nghìn cánh.

 Ức ức Phạm thiên vương (vua cõi trời Phạm thiên, các tầng trời trong sạch thuộc cõi Sắc) trong ba nghìn thế giới, mỗi vị cùng vô số trăm nghìn ức quyến thuộc (người thân thuộc và kẻ theo hầu), đến chỗ Phật, cúi đầu lạy sát chân Ngài, rồi lui đứng một bên, chắp tay quy y.

 Trong cõi đại thiên này còn có chư thiên ở cõi Tịnh Cư (các tầng trời cao nhất cõi Sắc, nơi các bậc thánh không còn trở lại cõi Dục cư ngụ), và Đại Thần Diệu thiên vương có uy linh và thế lực tôn quý. Lại có các vua loài rồng, các vua quỷ thần, vua A-tu-luân (loài thần hiếu chiến, hay đánh nhau với chư thiên), vua Ca-lưu-la (chim thần cánh vàng, ăn rồng), vua Chân-đà-la (thần ca múa, hình người mà có sừng) và vua Ma-hầu-lặc (thần rắn lớn). Mỗi vị cùng vô số trăm nghìn ức quan thuộc đến chỗ Phật, cúi đầu lạy sát chân Ngài, rồi lui đứng một bên, chắp tay quy y.

 Ở khắp mười phương, trong các thế giới của chư Phật nhiều như cát sông Hằng (sông lớn ở Ấn Độ, cát sông ấy dùng để ví số nhiều không đếm xuể), các vị bồ-tát đại sĩ (bậc tu hành lớn) thần thánh, siêu tuyệt, khí tiết cao vời, đều đến chỗ Phật, cúi đầu lạy sát chân Ngài, rồi dời đứng một bên, chắp tay quy y.

 Những người đến dự hội liền đứng chật khắp tam thiên đại thiên thế giới này, lên tới tận ba mươi hai tầng trời (?) ở cõi trên. Không còn chỗ trống, đến cây gậy cũng không lọt, mũi kim cũng không cắm vào được, đâu đâu cũng dày đặc. Chư thiên có thần lực lớn vô cùng, cùng rồng, quỷ thần, A-tu-luân, Ca-lưu-la, Chân-đà-la, Ma-hầu-lặc, ai nấy đứng yên chiêm ngưỡng dung nhan tôn quý của Phật. Thân hình mỗi loài mỗi khác nhưng lòng thì như một. Họ gác bỏ mọi duyên sự, đồng một lòng quy hướng về Phật.

 Bấy giờ Thế Tôn ung dung, khoan thai xuất khỏi tam-muội. Ngài ba lần nhìn khắp hội chúng đến dự. Nhìn ba lần xong, Ngài ba lần tự xét rồi vươn mình như sư tử (cử chỉ duỗi mình mạnh mẽ của sư tử, biểu thị oai lực không hề sợ hãi). Vươn mình ba lần xong, Ngài ba lần lè lưỡi. Lè lưỡi ba lần xong, Ngài ba lần dùng lưỡi trùm khắp tam thiên đại thiên thế giới, không chỗ nào không phủ tới. Ánh sáng rực rỡ chiếu khắp mười phương. Rồi bậc Đại Thánh (chỉ Phật) thu lưỡi lại, lại đưa mắt nhìn khắp những người đến dự hội. Những người đến dự hội đều đứng dậy, cúi đầu làm lễ, quy mạng về Phật.

 Bấy giờ Thế Tôn bảo bồ-tát đại sĩ Di Lặc (vị bồ-tát sẽ thành Phật kế tiếp sau Phật Thích-ca): "A Dật (tên khác của Di Lặc, nghĩa là 'không ai thắng được')! Ông nên biết rằng chẳng bao lâu nữa bậc Chính Giác (bậc giác ngộ chân chính, chỉ Phật) sẽ diệt độ. Ai muốn hỏi điều gì thì nay chính là lúc, nên thưa hỏi. Ai còn mối nghi vướng mắc, trong lòng chưa hiểu, thì hãy đến trước Như Lai mà hỏi, kẻo về sau hối hận. Đã được gặp mặt bậc Đại Thánh, sao lại không hỏi cho dứt mối nghi?"

 Bồ-tát Di Lặc tiến lên bạch Phật: "Thưa Thế Tôn, Ngài biết đúng thời, sáng suốt thấu đạt lục thông (sáu năng lực thần thông: đi lại biến hóa tự tại, thấy xa, nghe xa, biết tâm người khác, biết các đời trước, dứt sạch phiền não) và các độ vô cực (các hạnh ba-la-mật, tức những pháp tu đưa người vượt qua sinh tử sang bờ giải thoát). Không điều gì Ngài không giảng rõ, dứt hết mọi mối nghi. Lành thay, Thế Tôn! Xin Ngài tùy thời mà tuyên giảng kinh đạo cho thích hợp, để giáo pháp này được còn mãi lâu dài."

 Lúc ấy Đại Thần Diệu thiên vương cùng tám mươi ức chư thiên cõi Tịnh Cư vây quanh hầu hạ, cùng đi đến chỗ Phật, cúi đầu lạy sát chân Ngài, chắp tay quy y, rồi tiến lên bạch Phật: "Thưa Thế Tôn, kinh điển này tên là 'Học Phương Đẳng để cứu giúp mọi người'. Kinh này các đức Như Lai, Chí Chân, Đẳng Chính Giác (ba danh hiệu của Phật: Như Lai là bậc từ chân lý mà đến; Chí Chân là bậc chân thật tột bậc; Đẳng Chính Giác là bậc giác ngộ chân chính và trọn vẹn) thời quá khứ đã từng giảng. Hôm nay xin bậc Đại Thánh rủ lòng thương mà giảng lại ý nghĩa kinh này, để thương xót và đem lại an ổn cho nhiều người, khiến lời dạy của Như Lai được còn mãi." Phật im lặng, chấp thuận lời thỉnh của Đại Thần Diệu thiên vương. Thiên vương thấy Phật im lặng chấp thuận thì lui đứng một bên.

 Bấy giờ Thế Tôn bảo bồ-tát Di Lặc: "A Dật nên biết, các đức Như Lai, Chí Chân, Đẳng Chính Giác thời quá khứ không vị nào không giảng yếu nghĩa của kinh điển 'Học Phương Đẳng để cứu giúp mọi người' này. Các đức Như Lai, Chí Chân ở mười phương thế giới trong đời vị lai và hiện tại cũng đều giảng kinh này. Ai không truyền giảng kinh này tức là phỉ báng Phật, làm trái kinh điển, chê bai thánh chúng. Vì sao vậy? Vì nếu nói kinh này mà nghĩ rằng kinh vô ích, cho là kinh không đầy đủ, thì đó là phỉ báng Phật, làm trái mất kinh điển, chê bai thánh chúng. Kẻ hủy báng tam bảo (ba ngôi báu: Phật, Pháp là giáo lý, Tăng là đoàn thể người tu) tất phải rơi vào địa ngục.

 Vì thế, này Di Lặc, nếu nam tử, nữ nhân dòng họ tốt (cách Phật gọi những người con trai, con gái có căn lành đi theo đạo) học theo Bồ-tát thừa (cỗ xe Bồ-tát, tức con đường tu hành của bồ-tát để thành Phật), thì phải thông suốt các kinh và mọi giáo pháp khác, rồi mới phân tích, giảng giải nghĩa lý các kinh. Nếu muốn giảng cho đầy đủ, không thiếu sót văn tự, thì phải theo đúng lời dạy trong kinh điển chân chính, như thế mới không tự làm hại mình. Lại nữa, Di Lặc, ông nên chuyên tâm suy xét pháp môn này, để rồi vào đời mạt thế (thời kỳ cuối, khi chính pháp suy tàn) giữ gìn che chở chính pháp."

 Di Lặc thưa: "Vâng, thưa Thế Tôn, đúng như lời Thánh dạy. Con sẽ truyền bá ý chỉ thiêng liêng của Ngài, không dám trái lệnh."

 Phật lại bảo bồ-tát Di Lặc: "Như Lai, Chí Chân vào một đêm kia đạt được đạo vô thượng chính chân (đạo giác ngộ cao tột và chân chính), thành bậc Tối Chính Giác (giác ngộ chân chính cao nhất), cho đến ngày đêm diệt độ, vào cõi vô dư niết-bàn (niết-bàn trọn vẹn, không còn sót lại thân xác hay phiền não). Trong suốt thời gian ấy, Như Lai, Chí Chân có lúc nào thiếu sót, ý nghĩ lầm lẫn hay quên lãng không? Có nói lời ác, có ý nghĩ sai trái hay việc làm tì vết không?"

 Di Lặc đáp: "Thưa Thế Tôn, không có."

 Phật lại bảo: "A Dật, từ đêm Như Lai thành Tối Chính Giác cho đến ngày diệt độ, những gì Ngài giảng nói đều chân thật, chí thành, thuận thời hợp lẽ, không có gì hư dối." Phật nói: "Có kẻ ngu không phân biệt được phương tiện khéo léo của Như Lai (cách thức khéo léo tùy theo căn cơ người nghe mà dạy dỗ), không nhận ra những lời chân thật, thành thật của Ngài, lại truyền những lời điên rồ, tự ý bày đặt: 'Điều này hợp nghĩa, nghĩa kia không hợp.' Bằng những lối so đo như thế, họ phỉ báng chính đạo. Phỉ báng kinh tức là phỉ báng Phật. Ta nói bọn người ấy tất phải rơi vào địa ngục."

 Phật nói: "Di Lặc, vào đời mạt thế sau này, thời ngũ trược (năm thứ vẩn đục: thời thế vẩn đục, kiến giải sai lệch, phiền não lẫy lừng, chúng sinh xấu ác, tuổi thọ ngắn ngủi), trong năm mươi năm cuối cùng (?), sẽ có bốn chúng (tỳ-kheo; tỳ-kheo-ni là nữ tu xuất gia; ưu-bà-tắc; ưu-bà-di là nữ cư sĩ tại gia) có chí học hạnh bồ-tát. Họ quay lưng với lời thề nguyện ban đầu, lại ưa theo cái học khác lạ bên ngoài (?), vậy mà vẫn thờ phụng Như Lai. Họ thấy giáo pháp và giới luật Phật dạy mà xuất gia, làm sa-môn (người xuất gia tu hành), nhưng lại khúm núm kính nể những người dòng dõi sang trọng (?). Chí hướng của họ chỉ là cầu lợi lộc cúng dường, làm hư hỏng dòng họ (?). Họ tham lam ganh ghét chuyện nhà cửa của người, làm rối loạn công việc sinh sống của người ta. Mặt mày không vui vẻ, chí chỉ ham những điều nhỏ hẹp. Tính tình không cởi mở, không thể rộng rãi thư thái. Họ không dứt bỏ được tình dục, ham cầu nhiều thứ, lúc nào cũng tất tả. Họ xa rời mọi pháp môn, xa rời hạnh tam-muội và chính định (thiền định chân chính). Họ luôn xu nịnh, trong lòng nghĩ một đằng, lời nói và việc làm một nẻo. Họ ham dòng dõi sang, nương tựa kẻ có thế lực. Thấy người sáng suốt, hiểu thấu kho tàng giáo pháp thì bảo là kẻ không biết gì. Bản thân không biết gì lại tự khen mình có trí tuệ. Bản thân không thông minh lại tự khen mình thông minh.

 Họ nương vào Phật đạo để dựng lên ý riêng của mình. Trong khi Phật đem lòng bình đẳng đối với chúng sinh, khởi lòng thương xót lớn, lại chưa từng bỏ phương tiện khéo léo, thì họ nhờ uy lực của Phật mà lại làm trái những điều Phật giảng, chỉ tin ưa cái học của riêng mình (?). Có kẻ lại nói rằng: 'Kinh nào nói về việc của Thanh văn (người nghe lời Phật dạy mà tu, chỉ cầu tự mình giải thoát, quả vị cao nhất là A-la-hán) thì người tu hạnh bồ-tát không nên học, cũng không nên nghe. Đó không phải pháp của chúng ta, không phải đạo nghĩa của chúng ta, mà là hạnh của Thanh văn. Người tu bồ-tát hãy cẩn thận chớ học theo. Pháp của Bích-chi Phật (người tự tu, tự ngộ lý nhân duyên mà giải thoát, không giảng dạy cho ai) cũng vậy, hãy cẩn thận chớ nghe.'"

 Phật bảo A Dật: "Phật vì muốn chư thiên sinh lòng tin ưa và được giáo hóa nên tùy thời mà nói pháp. Ngài dạy dỗ các loài rồng thần, A-tu-luân, Ca-lưu-la, Chân-đà-la, Ma-hầu-lặc, Càn-thát-hòa (thần âm nhạc ở cõi trời, sống bằng mùi hương), loài người và các loài không phải người, tùy theo hạnh nghiệp vốn có và chí hướng của từng loài, xem họ nên được giải thoát bằng cách nào mà nói pháp giáo hóa. Ngài đi khắp mười phương, đến các thế giới nhiều như cát sông Hằng, dẫn dắt và làm lợi cho chúng sinh, tùy theo hạnh nghiệp vốn có của mỗi người, xem ai nên được độ thế nào mà làm lợi ích cho họ. Với chí hướng ấy, Ngài tuyên giảng kinh đạo, độ thoát hết thảy, khiến ai cũng được đạo."

 Phật bảo Di Lặc: "Vào thời ấy, trong hàng người học bồ-tát, có kẻ tự ôm lòng thành kiến. Trong hàng bồ-tát, có kẻ cứng cỏi khó dạy, xấu xa hung bạo, nói dối, nói hai lưỡi (đặt điều chia rẽ), ít nghe, ít trí. Khi truyền bá Phật đạo, họ chia giáo pháp ra làm hai phần, bảo rằng: 'Muốn làm bồ-tát thì nên học pháp này, không nên học pháp kia.' Mang tâm như thế, họ phỉ báng Phật, chê bai kinh điển, gây chia rẽ thánh chúng. Khi hết tuổi thọ, thân hoại, họ liền rơi vào địa ngục, bị nấu nung ở đó, chịu khổ trải qua vô số kiếp (kiếp: một khoảng thời gian cực kỳ dài). Tội vẫn chưa hết thì ra khỏi địa ngục lại sinh vào nhà nghèo khốn, phải trải qua đủ mọi hoạn nạn, rất xa xôi khó lường, rồi mới được thọ ký (được Phật báo trước rằng sẽ thành Phật). Dù đã được thọ ký, họ vẫn phải thành Phật trong đời ngũ trược, cũng như ta xưa kia gặp nạn, trải qua vô số kiếp dài lâu rồi mới thành Tối Chính Giác trong đời ngũ trược. Nếu có ai nghe lời những kẻ ấy mà tin theo, tin chắc, suy ngẫm và làm theo lời dạy của họ, thì cũng sẽ rơi vào ác đạo (các đường khổ: địa ngục, ngạ quỷ là quỷ đói, súc sinh) như vậy. Vì sao vậy? Vì tin theo bạn xấu nên chuốc lấy tai họa này."

 Phật bảo A Dật: "Về thời quá khứ, cách đây vô số kiếp không thể tính đếm, có đức Phật hiệu là Ly Cấu Diệm (?) Thành Tựu Công Xưng Như Lai, Chí Chân, Đẳng Chính Giác ra đời. Trong tám mươi cai năm (cai: một con số cực lớn), Ngài tuyên giảng kinh đạo cho chúng sinh. Lúc ấy có một tỳ-kheo tên là Tịnh Mệnh, làm đô giảng (người giảng chính trong hội pháp), tuyên giảng nhiều loại giáo pháp. Lời lẽ của ông mềm mỏng, tài biện luận chân thật đến tột cùng. Ông khuyến khích, giúp đỡ vô số người phát tâm, làm sáng tỏ giáo pháp bình đẳng, khiến nhiều người vui mừng. Bấy giờ Ly Cấu Thành Tựu Công Xưng Như Lai giao phó cho tỳ-kheo Tịnh Mệnh việc giữ gìn chính pháp trong đời mạt thế về sau. Giao phó xong, Ngài mới diệt độ.

 Sau khi Như Lai, Chí Chân diệt độ, suốt một ức năm vị tỳ-kheo ấy giữ gìn các phẩm kinh pháp, tuyên giảng lời Phật dạy. Nhờ vậy ông thấu suốt khắp yếu nghĩa của kinh điển 'Học Phương Đẳng để cứu giúp mọi người', truyền bá đạo, giáo hóa và giúp hết thảy mọi người phát tâm. Ông thuận theo điều tâm ý chúng sinh vốn ưa thích, xem ai nên hiểu điều gì mà phân tích giảng giải cho họ. Ông đi qua đi lại tám vạn thành ấp, xét xem bản nguyện và tâm ý của chúng sinh, khiến họ được no đủ về pháp, trừ hết nỗi khổ đói khát, trống rỗng trong lòng.

 Thời ấy có một nước lớn, kinh thành tên là Nhân Hiền, có tám mươi ức dân sinh sống. Ông cũng xét căn cơ của họ mà nói pháp. Lúc ấy tám mươi ức gia đình trong thành vui vẻ nhận lời dạy. Ông giáo hóa được một ức gia đình phát tâm bồ-tát, bảy mươi chín ức gia đình theo Thanh văn thừa (con đường tu của Thanh văn). Sau đó tỳ-kheo Tịnh Mệnh cùng một vạn bồ-tát đồng lòng đi đến nơi tu đạo.

 Ông đi chưa được bao lâu thì có một tỳ-kheo tên là Vi Pháp, đi đây đi đó từ phương xa tới thành Nhân Hiền. Ông này giữ hơn một nghìn quyển kinh Phương Đẳng, hiện chứng được tứ thiền (bốn bậc thiền định của cõi Sắc), nên tự cho mình là cao xa (?). Còn tỳ-kheo Tịnh Mệnh thì đã học mười bốn ức quyển kinh Phương Đẳng, lại tu học sáu trăm vạn quyển các kinh khác.

 Khi tỳ-kheo Vi Pháp ở thành Nhân Hiền, ông chỉ tuyên giảng một loại giáo pháp, không biết tùy thời xem hạnh nghiệp vốn có của người nghe mà giảng kinh pháp, cũng không hiểu thấu pháp giới (toàn thể các pháp, tức mọi sự vật hiện tượng). Ông chỉ đem pháp không (giáo lý cho rằng mọi pháp đều không có tự tính cố định) ra để giáo hóa, nói rằng mọi pháp đều không, hoàn toàn không có gì. Những điều ông giảng chỉ bàn về pháp không, nói rằng không có tội cũng không có phúc, coi thường các việc tu hành.

 Ông lại tự nói: 'Những gì ta nói nay đều là lời Phật dạy. Còn những gì tỳ-kheo Tịnh Mệnh giảng thì bám vào những điều vụn vặt, tâm tính không trong sạch, con người dơ bẩn. Ai đã đặt cho tỳ-kheo ấy cái tên Tịnh Mệnh (sống trong sạch)? Thật ra ông ta không trong sạch. Vì sao vậy? Ông ta nhận các thứ hoa, nhận rồi đem ăn. Ông ta cũng nhận các loại hương quý và các thứ hương xoa (dầu thơm để bôi lên thân), rồi cũng đem ăn. Cái học của ông ta ngu tối, chẳng biết gì. Ta thì học đã lâu, tu phạm hạnh (hạnh trong sạch, giữ giới, dứt dâm dục) từ lâu. Ông ta mới học, vừa thọ giới chưa được bao lâu, chớ có tin ông ta. Hơn nữa, vị tỳ-kheo ấy buông thả, tự tung tự tác.'

 Mọi người hết lòng kính trọng, một lòng vui vẻ quy hướng về tỳ-kheo Tịnh Mệnh. Tỳ-kheo Vi Pháp chê bai như thế, rêu rao những việc làm xấu của ông, nhưng mọi người không tin, không theo lời ông. Vì tỳ-kheo Vi Pháp ôm lòng độc ác phỉ báng bậc trí, nên sau khi chết ông rơi vào địa ngục suốt tám mươi kiếp. Vì phỉ báng Phật, chê bai chính pháp, ông ở trong địa ngục bảy mươi kiếp, lại thêm sáu mươi kiếp mê loạn mất trí. Hết số kiếp ấy, ông mới gặp được Hương Bảo Quang Minh Như Lai, nơi trước kia ông đã từng phát tâm cầu đạo. Đức Phật ấy giảng lại nghĩa pháp cho ông, khuyến khích ông phát tâm cầu đạo. Sau đó ông còn rơi vào loài súc sinh chín trăm vạn đời. Rồi sinh làm người sáu trăm vạn đời, thường gặp cảnh nghèo khốn, sinh ra ở đâu cũng câm, không có lưỡi. Sau đó, trải qua các đời, ông được gặp sáu mươi ba cai đức Phật Chính Giác. Ở chỗ các đức Phật, ông thường làm pháp sư (người giảng dạy giáo pháp). Đời nào sinh ra ông cũng đều thành tựu ngũ thông (năm loại thần thông: đi lại biến hóa tự tại, thấy xa, nghe xa, biết tâm người khác, biết các đời trước), đều được chư Phật trông thấy và dạy bảo, hiểu thấu các pháp, giảng nói nghĩa lý thanh tịnh."

 Phật bảo A Dật: "Ông muốn biết tỳ-kheo Tịnh Mệnh thuở ấy là ai chăng? Chớ nghĩ là người nào khác. Vì sao vậy? Đó chính là Phật A-di-đà (vị Phật ở cõi Cực Lạc phương Tây). Còn tỳ-kheo Vi Pháp chính là thân ta. Những gì ta đã trải qua ở đời ấy là như vậy."

 Phật bảo A Dật: "Mọi việc, mọi pháp thật khó hiểu, khó hiểu thay! Nghĩa lý vi tế đến như vậy. Chính vì thế mà ta phải thành Chính Giác trong đời ngũ trược." Phật nói: "A Dật, nếu có bồ-tát nào chia giáo pháp ra làm hai loại, thì vì thế mà phải thành Phật trong đời ngũ trược. Hơn nữa, cõi Phật của vị ấy sẽ có nhiều ma (các thế lực ác chuyên phá hoại người tu hành) thường xuyên gây rối. Khi thành Phật rồi, nếu vị ấy tuyên giảng kinh pháp thì bọn ma cũng quấy nhiễu."

 Bấy giờ những người đến dự hội đều nghẹn ngào, nước mắt chảy dài trên mặt, ai nấy đều nói: "Xin đừng để người học đạo tuyên giảng hai loại pháp khi giảng nghĩa kinh. Đừng để họ thiên vị bè phái, ngu dốt buông thả, cho mình là đúng, ghét bỏ những tỳ-kheo sống đúng pháp, rồi phân tích giảng giải cho các tỳ-kheo và người học tại gia rằng cái này đúng, cái kia không phải pháp."

 Lúc ấy trong hội có một trăm vị bồ-tát liền đứng dậy khỏi chỗ ngồi, rời chiếu ngồi xuống đất, thổn thức rơi lệ. Bấy giờ Thế Tôn biết rõ đầu đuôi tâm niệm của các bồ-tát ấy, nên hỏi: "Này các thiện nam tử dòng họ tốt, vì sao các ông ngồi xuống đất thổn thức rơi lệ?" Họ liền bạch Phật: "Thưa Thế Tôn, chúng con mỗi người tự xét thấy mình đã phạm tội lỗi này."

 Phật nói: "Đúng như điều các thiện nam tử tự xét. Vào thời Phật Định Quang (tức Phật Nhiên Đăng, vị Phật thời xa xưa đã thọ ký cho Phật Thích-ca) có một vị bồ-tát tên là Trí Tích. Sau khi Phật diệt độ, ông được lập làm pháp sư. Các vị hiền giả (chỉ các ông trong đời trước) tìm bới lỗi lầm của ông ấy. Từ đó đến nay, các ông chưa từng được gặp lại chư Phật, không nhận ra đạo tâm (tâm cầu giác ngộ), không được tổng trì (năng lực ghi nhớ, giữ gìn mọi giáo pháp không quên mất), không đạt được tam-muội.

 Này các thiện nam tử, đời trước các ông cũng đã cùng ta phát tâm cầu đạo. Lại nữa, các thiện nam tử, trong kiếp Bạt-đà này (tức Hiền kiếp, đại kiếp hiện tại, có một nghìn vị Phật ra đời), vị Phật cuối cùng có hiệu là Lâu Do. Phải đến đời ấy các ông mới đạt được vô sinh pháp nhẫn (trí tuệ an trụ vững vàng nơi chân lý rằng các pháp vốn không sinh không diệt). Rồi sau ba a-tăng-kỳ kiếp (a-tăng-kỳ: con số nhiều không thể đếm), các ông mới đạt được đạo vô thượng chính chân, thành Tối Chính Giác.

 Vì thế, này các thiện nam tử, bồ-tát với bồ-tát khi gặp nhau, chớ sinh lòng khác lạ mà tìm lỗi của nhau. Nếu gặp một vị bồ-tát, hãy tự nghĩ: 'Nay ta được thấy chùa Phật, thấy đức Phật Chính Giác, Phật đang đứng trước mặt ta.' Này các thiện nam tử, giả sử có bồ-tát nào thấy một bồ-tát khác mà khởi lòng khác lạ, coi vị ấy không bằng Phật, thì tự làm tổn hại mình. Vì thế chớ ôm lòng giận hờn. Ai thấy người mới phát tâm bồ-tát mà coi không bằng Phật, tức là khinh lấn người ấy. Hiện nay chư Phật Thế Tôn có mặt ở vô số thế giới không thể tính đếm.

 Lại nữa, này các thiện nam tử, nay Phật thấy trước rằng trong năm mươi năm cuối của đời mạt thế sau này, ai được tổng trì hay đạt tam-muội đều là nhờ uy thần của Như Lai. Vì thế, này các thiện nam tử, phỉ báng pháp sư, tìm lỗi của pháp sư, tức là phỉ báng Như Lai. Sau khi Như Lai diệt độ, nếu có người hiểu rõ việc tùy thời cho thích hợp, theo tâm ý chúng sinh và điều họ vốn tin, vốn làm mà nói yếu nghĩa của pháp; nếu trong hội chúng có người học bồ-tát mà chỉ trong khoảnh khắc một niệm phát tâm đã nổi da gà, nghe kinh một lần liền đọc thuộc, thì nên biết người ấy được ý chỉ thiêng liêng của Như Lai nâng đỡ.

 Vào thời ấy sẽ có kẻ ngu dốt, không có hạnh bồ-tát mà tự xưng là bồ-tát. Ở giữa hàng bồ-tát, họ hung hăng cố chấp, tự làm theo ý mình. Họ chia chẻ kinh điển, dối trá che lấp công đức người khác (?), chỉ cho riêng mình là thông đạt, chia pháp tu làm hai hạnh. Họ thường tự nói: 'Người này biết gì? Kẻ này hiểu gì?'"

 Phật bảo Di Lặc: "Những bài tụng, lời dạy ta tuyên giảng hiện nay là do khi tu Phật đạo ta đã bố thí (đem cho người khác) đầu, mắt, tay chân, thân thể, da thịt, vợ con, nước, thành ấp mà có được. Phật nhớ rõ: chỉ vì một bài tụng mà ta đã bố thí cả thiên hạ. Bọn người ngu mê ấy chỉ cầu lợi lộc cúng dường, không đến kính lễ Phật và người tuyên giảng đạo, không làm theo lời Phật dạy, làm trái mất khuôn phép của đạo."

 Phật nói: "A Dật, nên dùng lòng trong sáng, ôn hòa mà vâng giữ pháp này, chứ không phải bằng tranh cãi. A Dật, hãy xem bọn chúng sinh ấy quen thói bới tìm tì vết, khởi lòng sân hận (giận dữ). Đó là vì họ không suy nghĩ kỹ để hiểu thấu nghĩa lý. Như ta tu hành thành Tối Chính Giác, truyền bá trí tuệ Phật mà nói pháp, vậy mà họ lại bảo: 'Chớ truyền giáo pháp này.' Thuở ấy, vì lợi lộc cúng dường, tỳ-kheo Vi Pháp dù giảng hơn một nghìn quyển kinh Phương Đẳng, đạt được tứ thiền, mà còn gặp phải gian nan đến như thế, huống chi kẻ nói càn, làm trái nghĩa lý, không thuận theo đạo giáo.

 Nếu có tỳ-kheo vâng giữ giáo pháp Phương Đẳng, nhờ kho kinh Phương Đẳng được tuyên giảng mà phát tâm cầu đạo, rồi lại khởi tâm phỉ báng pháp sư, thì đó là phỉ báng kinh điển của chư Phật. Kẻ ấy hết sức kiêu ngạo, buông thả, tìm bới tì vết, lỗi lầm của người. Phật không cho rằng kẻ ấy đạt được cứu cánh (mục đích rốt ráo), dứt hết cội nguồn sinh tử. Những kẻ như thế tất phải rơi vào địa ngục. Vì sao vậy? Vì kẻ tìm lỗi của pháp sư tức là chán ghét Phật, chán ghét kinh pháp. Kẻ coi thường pháp sư tức là không kính Phật. Kẻ không muốn thấy pháp sư tức là không muốn thấy Phật. Kẻ hủy báng pháp sư tức là hủy báng chư Phật.

 Nếu ai khởi tâm muốn hại, nghĩ điều xấu về một bồ-tát mới phát tâm, thì tính từ khi khởi tâm hại ấy, kẻ đó sẽ đánh mất đạo tâm suốt bao nhiêu kiếp vô số. Ai dùng mắt ác nhìn bồ-tát bao nhiêu lần thì phải trải qua bấy nhiêu đời, đời nào sinh ra cũng mù. Ai miệng nói lời phỉ báng, nói xấu pháp sư bao nhiêu chữ (?) thì phải trải qua bấy nhiêu kiếp câm, không có lưỡi."

 Phật bảo A Dật: "Phật quan sát khắp nơi, thấy các bồ-tát không phải vì pháp nào khác mà mau rơi vào ác đạo. Chỉ vì họ đem tâm ác hướng về bồ-tát khác, chấp tưởng có ta có người, tham đắm bám trụ khi cầu pháp, nên mới rơi vào ác đạo." Phật nói: "A Dật, kẻ truyền giảng kinh điển mà theo lời dạy điên đảo, tâm còn vướng sinh tử, tự tung tự tác, buông thả, bám vào tưởng có ta có người, làm theo những pháp khác nhau, thì Như Lai không gọi kẻ ấy là bồ-tát. Chính vì thế mà kẻ ấy rơi vào địa ngục.

 Vì vậy, A Dật, bồ-tát tu tập sáu pháp ba-la-mật (sáu hạnh tu đưa người qua bờ giải thoát: bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ) mới có thể thành tựu trí tuệ Phật vô thượng chính chân. Có kẻ ngu miệng tự nói: 'Bồ-tát chỉ nên học bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ ba-la-mật, tức trí tuệ thấu suốt thực tướng của mọi pháp). Các kinh khác không phải ba-la-mật.' Rồi họ nói những chỗ thiếu sót của các kinh ấy. Theo ý A Dật thì sao? Vị quốc vương thuở trước đem đầu mình bố thí cho người, là vì không có trí tuệ chăng?"

 Di Lặc đáp: "Thưa Thế Tôn, không phải."

 "Sáu pháp ba-la-mật mà Phật tu thuở trước là hạnh chí thành, chân thật chăng? Hay là không tu những hạnh ấy mà vẫn được Phật đạo?"

 Di Lặc đáp: "Thưa Thế Tôn, không phải."

 Phật bảo A Dật: "Này nhân giả (?), từ những đời trước, ta đã tu đàn ba-la-mật (bố thí ba-la-mật) trọn sáu mươi kiếp. Thi ba-la-mật (trì giới), sằn ba-la-mật (nhẫn nhục), duy đãi ba-la-mật (tinh tấn), thiền định đã tu, và bát-nhã ba-la-mật cũng vậy, mỗi hạnh đều sáu mươi kiếp. Thế mà bọn ngu dốt lại tự nói rằng chỉ cần tu một hạnh bát-nhã ba-la-mật là đến được Phật đạo. Họ làm theo điều điên đảo, không mến chuộng gì.

 Những kẻ như thế, tuy miệng có nói mà việc làm không trong sạch. Họ nói lời hư dối, làm trái lời dạy, thường bám chấp, mong cầu cái không mà chẳng chịu tu hành, chỉ nói ngoài miệng rồi cho mình là bậc nhất. Dù họ đi tu đã rất lâu nhưng vẫn tham lam, đố kỵ, ganh ghét, kính trọng người dòng dõi sang, kính trọng họ hàng và người quen. Ta thuở trước thà đem đầu bố thí cho người chứ không màng ngôi Chuyển luân thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị cả thiên hạ bằng chính pháp). Còn bọn ấy tham đắm áo cơm, lợi lộc cúng dường. Khi vào nhà người ta, họ lại nói: 'Tu đạo là phải như thế này. Tu theo cách này thì lẽ là như vậy, không có nghĩa nào khác.' Nhiều pháp sư không hiểu rõ giáo pháp này, vì lợi lộc cúng dường mà thường sinh lòng muốn hại, nghĩ xấu về các pháp sư khác."

 Phật nói: "A Dật, Phật không coi những kẻ phàm phu ngu muội vô đạo, tham tiếc mạng sống như thế là người học đạo. Dù trải qua trăm kiếp, họ cũng không được nhu thuận pháp nhẫn (tâm thuận theo chân lý, bậc nhẫn thấp hơn vô sinh pháp nhẫn), huống chi là đạt đến Phật đạo." Phật nói: "A Dật, kẻ xu nịnh thì keo kiệt, tham lam, ganh ghét, không cung kính, không có trí sáng, lại đố kỵ dòng dõi người khác. Họ chia pháp tu làm hai hạnh mà cho đó là cầu đạo. Bọn người ngu ấy tự cho mình trí tuệ sáng suốt, tưởng mình hơn cả trí tuệ Phật. Vì sao vậy? Vì họ ngang nhiên tự nói rằng: 'Như Lai nói pháp, lời lẽ không phải như thế, không có chuyện Thanh văn. Phật cũng không nói pháp của Thanh văn.'"

 Bấy giờ Phật hỏi hiền giả Tu-bồ-đề (một đại đệ tử của Phật, nổi tiếng hiểu sâu lý không): "Bát-nhã ba-la-mật vốn có gốc là một, không có hai hạnh, phải không?" Tu-bồ-đề thưa: "Thưa Thiên Trung Thiên (bậc trời trong các trời, danh hiệu tôn xưng Phật), đúng vậy." Phật lại hỏi: "Tu-bồ-đề, hạnh của bồ-tát là bỏ mọi mong cầu và vọng tưởng, không bám chấp vào đâu, phải không?" "Thưa Thế Tôn, đúng vậy." Phật lại hỏi: "Tu-bồ-đề, bồ-tát tu hành là bỏ mọi sự rong ruổi, không buông thả, phải không?" "Thưa Thế Tôn, đúng vậy."

 Phật bảo Tu-bồ-đề: "Ông có thấy những người học mà bản thân không tự tu, lại không biết xấu hổ không? Họ mong được quả báo của công lao, nhưng rồi sẽ chuốc lấy nghèo khốn. Họ cầu dòng dõi quyền thế, mong được người giúp đỡ. Sao mà ngu đến thế!"

 Phật lại bảo A Dật: "Giả sử bồ-tát nghe nói rằng mọi pháp đều là pháp của Thanh văn, thì không nên sợ hãi. Nghe nói mọi pháp đều là pháp của Duyên giác (tức Bích-chi Phật, người tự ngộ lý nhân duyên mà giải thoát), mọi pháp đều là Phật pháp, cũng không nên sợ hãi, chớ ôm lòng mong cầu mà bám chấp vào đâu. Nghe nói mọi pháp đều là pháp của phàm phu (người thường chưa giác ngộ), mọi pháp đều là pháp trần lao (phiền não làm nhọc nhằn, vẩn đục tâm), thì cũng không nên sợ hãi. Nghe nói mọi pháp đều là pháp sân hận, hay mọi pháp đều không có giận hờn, thì cũng không nên sợ hãi.

 Có nhận lấy hay không nhận lấy, làm hay không làm, che lấp hay không che lấp, trong sạch hay không trong sạch, có tâm hay không có tâm, có niệm hay không có niệm, có tội hay không có tội, có phúc hay không có phúc, có quả báo hay không có quả báo, có an ổn hay không an ổn, có giải thoát hay không giải thoát, tinh tấn hay lười biếng, có tu hành hay không tu hành, tu pháp hiền thánh hay không có pháp hiền thánh, vắng lặng hay không vắng lặng, thọ nhận hay không thọ nhận, chí thành hay hư dối, thuận theo niệm hay không thuận theo niệm, an trụ hay không an trụ: đối với tất cả các pháp ấy, bồ-tát mãi mãi không sợ hãi gì.

 Phật thuở xưa khi tu học, ngồi dưới cây bồ-đề (cây nơi Phật thành đạo), thấu suốt các pháp mà thành Tối Chính Giác, hiểu rõ cảnh giới của hết thảy chúng sinh, hoàn toàn không điên đảo, thấu rõ các pháp đều là tự nhiên, không bám vào đâu cả (?). Vì thế Ngài phân tích, giảng nói điều này cho người đời. Như Lai, Chí Chân không đặt tên cho các pháp, cũng không tranh cãi điều gì. Nhờ vậy bồ-tát đạt được ánh sáng thánh và ánh sáng pháp vô cùng, khơi dậy tổng trì, nêu cao pháp ấn (dấu ấn của chân lý, tức tiêu chuẩn để xác nhận đâu là giáo pháp chân chính). Vì là pháp nên không có trên dưới, cao thấp."

 Phật bảo A Dật: "Phật vì pháp mà tuyên giảng kinh đạo cho bốn phương cõi. Chúng sinh ai cũng nghĩ: 'Như Lai vì ta mà giảng nghĩa kinh theo cách như thế.' Ngài giảng lên đến hai mươi bốn (?) tầng trời A-ca-nị-tra (tầng trời cao nhất của cõi Sắc). Kế đó Ngài giáo hóa cõi thứ hai, cũng lên đến hai mươi bốn tầng trời. Khắp tam thiên đại thiên thế giới cũng như vậy. Chúng sinh ai cũng nghĩ: 'Như Lai sinh ra ở đây, chuyển pháp luân (giảng dạy giáo pháp, ví như bánh xe pháp lăn đi nghiền nát mọi tà kiến), giảng nói kinh pháp.' Bằng vô số phương tiện như thế, Ngài giáo hóa chúng sinh ở vô số thế giới không bờ bến.

 Buổi sáng sớm, ở những nơi ta đi qua, ta làm Phật sự (công việc giáo hóa, độ chúng sinh của Phật) không thể đo lường. Buổi trưa và buổi chiều tà cũng vậy. Như Lai, Chí Chân luôn luôn như thế, không hề bỏ dở. Mắt Ngài không bị gì che chắn, thấy khắp cảnh giới của hết thảy chúng sinh. Mọi cõi Phật đều vô hạn như thế, cõi giới của chư Phật cũng vậy.

 Bồ-tát đều nên học nghĩa này: ở ngay nơi vọng tưởng về các pháp mà giáo hóa chúng sinh. Kẻ nào còn mong cầu điều gì nơi chư Phật thì đã đứng vào chỗ phỉ báng chư Phật. Kẻ đã đứng vào chỗ phỉ báng chư Phật thì đứng ở chỗ sắp rơi xuống đường hiểm. Rơi xuống đường hiểm thì rơi vào ác đạo. Kẻ ở trong ác đạo tức là ở nơi tranh cãi về các pháp. Vì thế, A Dật, hãy giữ gìn phương tiện khéo léo của Như Lai. Phật chỉ tùy thời mà nói pháp này thôi."

 Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi (vị bồ-tát tượng trưng cho trí tuệ) nói với các vị bồ-tát: bồ-tát Thú Tụ Phúc, bồ-tát Bất Hư Kiến, bồ-tát Nhất Biện Tâm, bồ-tát Thiện Liễu Thuyết Tâm, bồ-tát Ha Biện, bồ-tát Hỷ Vương, bồ-tát Ly Oán Mao Thụ Vô Úy Hạnh, bồ-tát Tâm Nguyện Vô Lượng Phật Độ (?), bồ-tát Quang Thế Âm (tức bồ-tát Quán Thế Âm), bồ-tát Chúng Hương Thủ, bồ-tát Trừ Chư Âm Cái, bồ-tát Bất Trí Viễn, bồ-tát Hợp Bách Thiên Đức, bồ-tát Uy Thần Âm, bồ-tát Tâm Bất Xả Chư Tuệ, bồ-tát Tuyên Danh Xưng Anh Tràng, bồ-tát Niệm Cầu Chư Nghĩa, bồ-tát Hạnh Bất Ly Phật Giới, bồ-tát Siêu Nguyệt Điện Uy Chước Chước, bồ-tát Nghiêm Chư Đại Giới. Văn-thù-sư-lợi nói với hai mươi vị bồ-tát ấy xong, lại bạch Phật: "Đúng vậy, đúng vậy, thưa Thế Tôn, đúng như lời Thánh dạy. Con đã đi về phương đông, vượt qua các cõi Phật nhiều như sáu mươi lần số cát sông Hằng, lễ bái các đức Thế Tôn, nghe các Ngài nói pháp cũng giống như hôm nay. Các cõi Phật ở phương tây, phương nam, phương bắc, bốn phương phụ (đông nam, tây nam, đông bắc, tây bắc), phương trên, phương dưới cũng đều như vậy. Con đi xem bảy ngày, lại tiếp tục đi tới nữa thì không thấy đức Phật nào khác, liền quay trở về cõi này, cúi đầu nghe kinh."

 Bấy giờ Thế Tôn bảo Văn-thù-sư-lợi: "Ông hãy xem trí tuệ thánh của Như Lai thật vô lượng, cảnh giới của chư Phật thật không thể nghĩ bàn, cao lớn đến như thế. Chỗ Như Lai thâm nhập là bình đẳng, không ai sánh bằng, không đâu không thấu khắp. Vậy mà có kẻ ngu không hiểu nghĩa lý, lại tự nói: 'Bát-nhã ba-la-mật là hạnh của Như Lai, là giáo pháp tu hành vô cùng của các đức Như Lai. Các kinh khác đều không phải lời Phật.'

 Văn-thù, hạnh của người tu bồ-tát là hạnh không phe nhóm. Đó mới là hạnh chân chính của bậc khai sĩ (tên khác của bồ-tát, nghĩa là người khai mở đạo cho mình và cho người). Hạnh không so bì hơn kém là hạnh bồ-tát. Hạnh không nhận lấy là hạnh bồ-tát. Hạnh không bám chấp mà cũng không phải không bám chấp là hạnh bồ-tát. Như vậy, Văn-thù, hạnh của bồ-tát là không khinh mạn. Ta tùy thời mà phân tích tuyên giảng. Các pháp khó thấy, cũng khó hiểu rõ. Vì thế, Văn-thù, tất cả các bậc hiền đều nên tu hạnh vắng lặng, không buông thả, thuận theo hạnh kiên cố của bậc chính sĩ (bậc tu hành chân chính, tức bồ-tát), luôn giữ lòng từ, không giận dữ làm hại. Người an trụ nơi các pháp mà tu hạnh bình đẳng tức là theo lời Phật dạy. Phật đã tu tập đạo này trong vô số kiếp, rồi dùng phương tiện khéo léo mà tuyên giảng.

 Có những người không có trí, mỗi người một ý khác nhau, nên rơi vào gian nan lớn. Họ sẽ chê bai, phỉ báng kinh đạo, bảo rằng đó không phải lời Như Lai giảng. Kẻ chê bai pháp không nhận ra lỗi nhỏ của mình, chỉ vì không giữ gìn miệng lưỡi. Hoặc trong lòng nghĩ điều này hay, hoặc cho là không hay, rồi vì thế mà phỉ báng pháp. Phỉ báng pháp tức là phỉ báng Phật. Đã phỉ báng Phật tức là hủy báng thánh chúng.

 Miệng ngang nhiên nói: 'Việc này hợp, việc kia không hợp.' Nói như thế là phỉ báng pháp. Nói: 'Giảng việc này cho các bồ-tát, giảng giáo pháp kia cho các Thanh văn.' Miệng nói như thế là phỉ báng pháp. Nói: 'Các bồ-tát nên học pháp này, nên bỏ pháp kia, không nên học.' Nói càn như thế là phỉ báng pháp. Nói: 'Người này có tài biện luận, người kia không có tài biện luận; người này tính lanh lợi, người kia tính chậm chạp vụng về', rồi tùy tiện chê trách. Giảng kinh như thế là phỉ báng pháp.

 Nếu nói: 'Gặp thời có Phật thì mới được tổng trì, không gặp thời có Phật thì không được tổng trì', là phỉ báng pháp. Nói: 'Tuy tu hành được tổng trì, nhưng tổng trì ấy chưa chắc đã thanh tịnh', nói như thế là phỉ báng pháp. Tìm lỗi của pháp sư, soi xét phép tắc của pháp sư rồi cho rằng việc làm của vị ấy có thiếu sót, là phỉ báng pháp. Không tin rằng việc làm của pháp sư là đầy đủ, cho rằng pháp sư không đúng oai nghi (cử chỉ, dáng điệu đúng phép của người tu), là phỉ báng pháp. Rêu rao rằng pháp sư làm việc buông thả, rong ruổi theo ý mình, không chuyên nhất, là phỉ báng pháp. Nói rằng pháp sư lễ tiết không đủ, làm trái kinh, trái phép, không phải giới đã vâng giữ, cứ nhốn nháo hung hăng, thì là phỉ báng pháp.

 Nói rằng nghĩa lý vị ấy giảng không sáng tỏ, không rộng, giảng bừa, là phỉ báng pháp. Nói rằng vị ấy lời lẽ không rõ ràng, tài biện luận không trôi chảy mà lại muốn truyền đạo, là phỉ báng pháp. Nói rằng vị ấy vốn học không siêng, biết rất ít, hiểu biết không rộng xa mà lại muốn truyền đạo, là phỉ báng pháp. Trong lòng tự nghĩ: 'Người ấy không biết giới hạn, không hiểu việc tùy thời, phải dạy dỗ khai hóa cho người ấy hiểu đến nghĩa lý', là phỉ báng pháp. Khởi lên ý nghĩ, không giữ gìn lời Phật dạy, ôm lòng muốn hại, là phỉ báng pháp. Mỗi người được một quyển kinh văn tự, ai cũng cho cái mình học là đúng, tranh cãi nghĩa lý đến mức làm mất nghĩa lý, là phỉ báng pháp. Mỗi người tụng một bài kệ rồi tranh cãi nghĩa lý, tự nói đúng sai, là phỉ báng pháp.

 Nói: 'Người này có lòng tin ưa, người kia không vững đạo; người này sẽ được giải thoát, người kia không được giải thoát', là phỉ báng pháp. Khi giảng pháp, mỗi người nói một khác, bảo rằng nghĩa lý trái ngược, không phải điều người kia giảng, rồi cố ý đến làm rối chỗ ngồi, bàn tán chuyện này chuyện nọ, là phỉ báng pháp. Nói: 'Người này nên tu, người kia không nên tu; người này thuận theo, người kia không thuận theo', là phỉ báng pháp. Nói: 'Người này biết tùy thời, người kia không biết thời, làm trái nghĩa lý, không theo khuôn phép của đạo', là phỉ báng pháp."

 Phật bảo Văn-thù-sư-lợi: "Những điều các vị Thanh văn ôm giữ mà phân tích giảng giải, những điều các bồ-tát thông minh, có tài biện luận tuyên giảng, đều là nhờ uy thần và ý chỉ thiêng liêng của Như Lai." Phật nói: "Văn-thù, giáo pháp của Như Lai là tùy thời cho thích hợp, lời nguyện của Ngài là như vậy. Bọn phàm phu ngu ấy chỉ nghĩ đến việc chê bai, soi xét hay dở của người khác. Họ không theo lời Phật dạy, ngược lại còn cho Như Lai là sai, nhắm vào pháp sư mà chê bai phỉ báng. Những kẻ ấy đều bị ma làm rối loạn. Vì bám vào việc cầu lợi lộc cúng dường mà họ khởi ý như thế, nên sẽ rơi vào ác đạo.

 Họ lo che chở những gia đình tại gia có của cải hậu hĩnh mà mình nương tựa, ngược lại không cẩn thận giữ gìn, an trụ trong lời dạy của Như Lai. Họ dựa vào thế lực của kẻ quyền thế, có địa vị: vua chúa, trưởng giả (người giàu có, có danh vọng trong xã hội), phạm chí (người tu theo đạo Bà-la-môn). Nếu có ai hỏi vặn nghĩa lý mà những người ấy đọc ra một đoạn nghĩa lý, thì bọn họ đều cùng khen: 'Việc này giảng hay quá! Hiểu biết thật tuyệt, đúng như lời Phật dạy. Điều giảng ra thật hết sức có nghĩa lý.' Rồi cùng nhau tán trợ. Do sự tán trợ ấy mà họ sa vào tội phỉ báng pháp. Cả bè đảng cùng ra vào, tới lui với nhau, rồi sau khi chết đều cùng rơi vào ác đạo."

 Phật lại bảo Văn-thù-sư-lợi: "Nếu có bồ-tát bám chấp vào các hạnh, ta không gọi người ấy là bồ-tát." Phật nói: "A Dật, kẻ dựa vào dòng dõi, có thế lực, ở ngôi cao, Phật không cho đó là thanh tịnh. Kẻ truyền giảng nghĩa kinh theo hai loại, lời nói và việc làm khác nhau, Phật không cho rằng kẻ ấy sẽ được giải thoát; kẻ ấy tất phải rơi vào địa ngục. Giả sử có người chuyên giảng một loại pháp, cho rằng nghĩa lý ấy là cao nhất, không gì hơn được, Phật không cho rằng người ấy vượt qua được hoạn nạn của ác đạo. Kẻ nói nhiều, ưa chỗ ồn ào đông đúc, Phật không cho rằng kẻ ấy xứng với hạnh trong sạch."

 Phật bảo Văn-thù: "Những pháp môn Phật tuyên giảng để sửa các điều điên đảo, để dẫn người tiến lên hay lui lại, nhiều như cát sông Hằng. Những pháp môn tuyên giảng cho người ưa đắm vào cái không, số lượng cũng nhiều như cát sông Hằng. Vì những kẻ vọng tưởng chấp rằng có 'người', Ngài giảng các pháp môn, số lượng cũng nhiều như cát sông Hằng. Đối với chúng sinh, Ngài nói về nghiệp vô tướng (không chấp vào hình tướng) và cội gốc của các tướng, về nghiệp vô nguyện (không còn mong cầu) và cội gốc của các nguyện (?); các pháp môn ấy cũng nhiều như cát sông Hằng. Nào là có người hay không có người, có mạng hay không có mạng, có thọ hay không có thọ, có dục hay không có dục, có tham hay không có tham, hữu vi (các pháp do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt) hay vô vi (pháp không do nhân duyên tạo thành, không sinh không diệt). Người này siêng năng, chạy theo chấp thường (cho rằng mọi thứ tồn tại mãi), người kia không siêng năng, chỉ nghĩ đến đoạn diệt (cho rằng chết là hết, không còn gì). Cái này là vui theo thế tục, cái kia là vượt khỏi thế gian. Người này đi theo cửa tham dục, người kia theo cửa sân hận, người khác ưa cửa si mê. Như Lai muốn khiến họ trừ bỏ hết những cửa ấy nên mới nói các pháp môn."

 Phật bảo Văn-thù: "Nếu ai tu hành theo lẽ bình đẳng, mãi mãi không bám chấp vào đâu, thì tất cả đều hợp với giáo pháp bát-nhã ba-la-mật. Nếu ai khi giảng thuyết mà trí tuệ mỗi người một khác, tâm còn vướng vào điều mình thấy mình nghe, giảng nói không theo trí tuệ, thì đó là phỉ báng Như Lai."

 Bấy giờ Văn-thù-sư-lợi lại hỏi Phật: "Thưa Thế Tôn, những người như thế vì theo bạn xấu, nhận lầm lời dạy, nên mới khởi lên sự chê bai như vậy. Họ phải dùng phương cách gì để ngay trong đời này tự trách mình mà trừ được tội?" Thế Tôn liền bảo Văn-thù-sư-lợi: "Giả sử người ấy trong bảy năm, mỗi ngày đêm ba lần sám hối, tự trách mình, thì tội phỉ báng đã gây ra mới dần dần tiêu trừ. Rồi còn phải tu hành trải qua mười lăm kiếp nữa mới đạt được pháp nhẫn (tâm an trụ vững vàng nơi chân lý)."

 Phật nói: "Văn-thù, bồ-tát học yếu nghĩa của kinh điển này mà không hiểu rõ, lại truyền giảng bừa, thì muốn gỡ ra thật khó mà thoát được. Văn tự của pháp thì nghĩa lý tản mát, khó thông suốt. Vì vậy bồ-tát phải học kỹ cho thật rõ trước, rồi sau mới giảng được. Học như thế thì không tự làm hại mình."

 Phật nói: "Văn-thù, bồ-tát có bốn pháp để hiểu rõ các hạnh. Bốn pháp ấy là gì? Một là đem lòng bình đẳng thương xót chúng sinh. Hai là hiểu các pháp một cách bình đẳng, không thiên lệch bè phái. Ba là bình đẳng đối với đạo nghĩa, không nghiêng về tà hay chính. Bốn là điều mình nói ra bình đẳng, không ôm vọng tưởng. Đó là bốn pháp. Nếu không hiểu bốn pháp bình đẳng này mà nói bừa thì tự làm hại mình.

 Nếu nam tử, nữ nhân dòng họ tốt đạt được và an trụ trong bốn pháp thì không tự làm hại mình. Bốn pháp ấy là gì? Một là không ôm lòng muốn hại chúng sinh. Hai là không tranh cãi với pháp sư. Ba là bản thân hiểu biết ít thì không chê bai người khác có trí tuệ rộng, thông đạt. Bốn là trong lòng tự nghĩ: 'Tất cả nghĩa lý này đều là lời Phật nói, vì thế nên kính trọng vâng theo, khiêm hạ, cung kính, thuận theo.' Đó là bốn pháp không tự làm hại mình."

 Phật nói: "Văn-thù, giả sử có bồ-tát đem bảy báu (bảy thứ quý: vàng, bạc, lưu ly, pha lê, xà cừ, xích châu, mã não) chất đầy các cõi Phật nhiều như cát sông Hằng, trong số kiếp nhiều như cát sông Hằng, ngày nào cũng cúng dường tất cả chư Phật mười phương như thế, bố thí dâng Phật không ngừng nghỉ. Lại có người nhận lấy yếu nghĩa của kinh điển 'Học Phương Đẳng để cứu giúp mọi người' này, chép lên thẻ tre, tấm lụa (vật dùng để viết thời xưa) và tuyên giảng một lần, thì phúc đức của người này hơn hẳn phúc đức cúng dường chư Phật kia. Vì sao vậy? Vì bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, nhất tâm (thiền định) và trí tuệ đều không sánh được với việc lành của người ấy. Bồ-tát học yếu nghĩa của kinh điển 'Học Phương Đẳng để cứu giúp mọi người' này thì công đức không gì sánh bằng, một mình bước đi mà không ai sánh kịp."

 Khi Phật nói kinh này, các bồ-tát nhiều như ba mươi lần số cát sông Hằng đều được vô sinh pháp nhẫn. Các bồ-tát nhiều như bảy mươi lần số cát sông Hằng đều được đứng vững ở bậc bất thoái chuyển (địa vị tu hành vững chắc, không còn lùi sụt), sẽ thành đạo vô thượng chính chân. Sáu mươi ức cai trăm nghìn người sinh trong tam thiên đại thiên thế giới này nghe kinh điển này, đều cùng tán trợ, phát tâm cầu đạo. Ai nấy đều hiểu ra, vượt qua nạn sinh tử của tám mươi kiếp, và cũng đều cùng lúc được bậc bất thoái chuyển.

 Phật nói kinh như vậy xong, các tỳ-kheo, các bồ-tát cùng toàn thể hội chúng, chư thiên, rồng, quỷ thần, Càn-thát-hòa, A-tu-luân và nhân dân thế gian nghe lời Phật nói, không ai không vui mừng, làm lễ rồi lui ra.

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video