Phẩm thứ tư: Các vị Bồ-tát (người tu hành phát nguyện thành Phật để cứu giúp mọi loài) được thụ ký từ thuở trước, phần bốn.
Bấy giờ năm người liền đến chỗ Phật, đem những vật mình có được dâng cúng Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, tức là Phật) và chúng tỳ-kheo (đoàn người nam xuất gia theo Phật). Cúng dường xong, họ lại thưa Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, kính mong Như Lai (một danh hiệu của Phật: bậc từ chân lý mà đến) thụ ký (báo trước rằng người tu hành ấy về sau chắc chắn sẽ thành Phật, có tên gì, vào lúc nào) cho chúng con sẽ đạt A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, trọn vẹn và chân chính của một vị Phật), cho chúng con được thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề trong Hiền kiếp (kiếp: một khoảng thời gian cực kỳ dài; Hiền kiếp là kiếp hiện tại, trong đó có một nghìn vị Phật hiền thánh lần lượt ra đời)."
Này thiện nam tử (người nam có lòng lành, cách Phật gọi người nghe), bấy giờ đức Bảo Tạng Như Lai liền thụ ký A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề cho năm người ấy: "Thủ Long, trong Hiền kiếp ở đời sau, ông sẽ thành Phật hiệu là Kiên Âm Như Lai, đầy đủ mười danh hiệu (mười danh xưng tôn quý mà mọi vị Phật đều có). Sau khi Kiên Âm Như Lai bát-niết-bàn (nhập Niết-bàn trọn vẹn, tức là Phật rời bỏ thân xác, ra khỏi vòng sống chết mãi mãi), Lục Long kế tiếp sẽ thành Phật hiệu là Khoái Lạc Tôn Như Lai, đầy đủ mười danh hiệu. Sau khi Phật Khoái Lạc Tôn bát-niết-bàn, Thủy Long kế tiếp sẽ thành Phật hiệu là Đạo Sư Như Lai, đầy đủ mười danh hiệu. Sau khi Phật Đạo Sư bát-niết-bàn, Hư Không Long kế tiếp sẽ thành Phật hiệu là Ái Thanh Tịnh Như Lai, đầy đủ mười danh hiệu. Sau khi Phật Ái Thanh Tịnh bát-niết-bàn, Diệu Âm Long kế tiếp sẽ thành Phật hiệu là Na-la-diên Thắng Diệp Như Lai, đầy đủ mười danh hiệu."
Này thiện nam tử, sau khi đức Bảo Tạng Như Lai thụ ký cho năm người ấy sẽ thành Phật trong Hiền kiếp, phạm chí (người Bà-la-môn tu hành) Bảo Hải lại bảo Trì Lực Tiệp Tật: "Này thiện nam tử, nay ông có thể chọn lấy các thế giới trang nghiêm, trong sạch, tốt đẹp đủ loại; lòng ông ưa thích thế nào thì cứ phát nguyện như thế, để ban cho tất cả chúng sinh vị cam lồ của giáo pháp (cam lồ: thứ nước ngọt bất tử của cõi trời, ví giáo pháp giúp người thoát khỏi sống chết). Hãy chuyên tâm, siêng năng thực hành con đường của Bồ-tát, chớ nghĩ ngợi rằng số kiếp dài lâu xa xôi."
Này thiện nam tử, bấy giờ phạm chí nắm cánh tay Trì Lực Tiệp Tật dẫn đến chỗ Phật. Đến nơi rồi, ông ngồi trước Phật, thưa rằng: "Bạch Thế Tôn, ở đời vị lai, trong Hiền kiếp, có bao nhiêu vị Phật giống như Như Lai ra đời?" Bấy giờ Phật bảo Trì Lực Tiệp Tật: "Này thiện nam tử, trong nửa Hiền kiếp có một nghìn lẻ bốn vị Phật xuất hiện ở đời."
Trì Lực Tiệp Tật thưa: "Bạch Thế Tôn, sau khi các vị Phật Thế Tôn trong Hiền kiếp ấy đã bát-niết-bàn, người cuối cùng là Diệu Âm Long thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, hiệu là Na-la-diên Thắng Diệp. Bạch Thế Tôn, con nguyện trong suốt khoảng thời gian ấy tu đạo Bồ-tát, tu các hạnh khổ, giữ giới, bố thí, học rộng nghe nhiều, tinh tấn (siêng năng không lười biếng), nhẫn nhục, nói lời êm ái, tích phúc đức và trí tuệ; các pháp trợ đạo (những việc tu tập hỗ trợ cho con đường giác ngộ) đủ loại đều làm cho đầy đủ.
Khi các vị Phật trong Hiền kiếp sắp thành Phật, nguyện con là người đầu tiên dâng cúng thức ăn uống; sau khi các Ngài bát-niết-bàn, con thu nhặt xá-lợi (phần di cốt còn lại sau khi hỏa táng thân Phật), xây tháp cúng dường, giữ gìn chánh pháp (giáo pháp chân chính của Phật). Thấy ai phạm giới, con khuyên bảo, đặt họ yên ổn trong việc giữ giới. Ai xa rời chánh kiến (cái thấy đúng đắn), rơi vào các tà kiến (cái thấy sai lầm), con khuyên bảo, đặt họ yên ổn trong chánh kiến. Ai có tâm tán loạn, con khuyên bảo, đặt họ yên ổn trong tâm định (tâm lắng đọng, chuyên nhất). Ai không có uy nghi (phong thái, cử chỉ đúng phép của người tu), con khuyên bảo, đặt họ yên ổn trong uy nghi của bậc thánh. Nếu có chúng sinh muốn làm các căn lành (những việc tốt làm gốc rễ sinh ra quả tốt), con sẽ chỉ bày căn lành cho họ.
Sau khi các vị Thế Tôn ấy bát-niết-bàn, chánh pháp sắp diệt, lúc ấy con sẽ giữ gìn chánh pháp, không để đứt đoạn, thắp ngọn đèn chánh pháp trong thế gian. Vào kiếp đao binh (thời kỳ chiến tranh, chém giết lan tràn), con sẽ giáo hóa tất cả chúng sinh giữ giới không sát sinh cho đến giữ chánh kiến, kéo chúng sinh ra khỏi mười điều ác (giết hại, trộm cắp, tà dâm, nói dối, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời thêu dệt, tham lam, giận dữ, si mê), đặt họ yên ổn trong mười điều thiện, dẹp tan mọi sự mù tối, chỉ bày pháp lành. Con sẽ diệt trừ năm thứ trược (năm thứ vẩn đục của thời mạt thế): kiếp trược (thời đại đục ác), mệnh trược (tuổi thọ ngắn ngủi), chúng sinh trược (con người xấu ác), phiền não trược (tham, giận, si mê hừng hực) và kiến trược (cái thấy sai lầm lan tràn), khiến không còn sót lại gì.
Vào kiếp đói kém, con sẽ khuyên bảo tất cả chúng sinh, đặt họ yên ổn trong Đàn ba-la-mật (ba-la-mật: hạnh tu đưa người sang bờ giác ngộ; Đàn ba-la-mật là hạnh bố thí trọn vẹn) cho đến Bát-nhã ba-la-mật (hạnh trí tuệ trọn vẹn, thấy rõ thực tướng của mọi sự). Cũng như thế, khi con khuyên chúng sinh an trú trong sáu ba-la-mật (sáu hạnh tu: bố thí, giữ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ), thì mọi sự đói khát, tối tăm nhơ đục, giặc thù, tranh chấp, cùng các phiền não của chúng sinh đều được lắng yên. Vào kiếp dịch bệnh, con sẽ giáo hóa tất cả chúng sinh, khiến ai nấy an trú trong sáu pháp hòa kính (sáu cách sống hòa thuận với nhau về thân, lời nói, ý nghĩ, giới luật, hiểu biết và lợi lộc), cũng đặt họ yên ổn trong bốn pháp nhiếp (bốn cách thu phục lòng người: bố thí, nói lời êm ái, làm việc lợi ích, cùng làm việc với họ). Mọi dịch bệnh và tối tăm của chúng sinh đều phải được diệt hết. Trong nửa Hiền kiếp con dứt trừ những khổ não như thế của chúng sinh.
Một nghìn lẻ bốn vị Phật ra đời trong nửa kiếp, rồi nhập Niết-bàn, chánh pháp của các Ngài diệt rồi, sau đó con mới thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề. Tuổi thọ và số đệ tử thanh văn (người nghe tiếng Phật dạy mà tu, cầu tự giải thoát cho mình) của một nghìn lẻ bốn vị Phật như thế nào, thì tuổi thọ và đệ tử thanh văn của con cũng như thế, ngang nhau không khác. Như một nghìn lẻ bốn vị Phật điều phục (dạy dỗ, uốn nắn cho thuần thục) chúng sinh trong nửa kiếp, nguyện con cũng điều phục chúng sinh trong nửa Hiền kiếp.
Trong nửa kiếp ấy, những đệ tử thanh văn của các vị Phật mà phá hủy giới cấm, rơi vào các tà kiến, không cung kính các vị Phật, sinh lòng giận dữ, muốn gây hại, phá pháp, phá hòa hợp của tăng đoàn, phỉ báng bậc hiền thánh, hủy hoại chánh pháp, phạm tội ác nghịch (những tội cực nặng như giết cha mẹ, giết bậc A-la-hán, làm thân Phật chảy máu, phá tăng đoàn); bạch Thế Tôn, khi con thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, con sẽ kéo tất cả họ ra khỏi bùn nhơ sinh tử (vòng sống chết luân hồi không dứt), đưa vào thành Niết-bàn không còn sợ hãi.
Sau khi con bát-niết-bàn, chánh pháp của con và Hiền kiếp cùng một lúc diệt hết. Khi chánh pháp của con và Hiền kiếp đều đã diệt hết, răng xương và xá-lợi của con đều sẽ biến hóa thành hình tượng Phật, thân trang sức bằng ba mươi hai tướng tốt (ba mươi hai đặc điểm thân thể khác thường của một vị Phật), trong mỗi tướng lại có tám mươi vẻ đẹp phụ, lần lượt trang nghiêm, đi khắp vô lượng vô biên thế giới không có Phật ở mười phương. Mỗi vị Phật hóa hiện ấy dùng pháp tam thừa (ba cỗ xe, tức ba con đường tu: thanh văn, duyên giác và Bồ-tát) giáo hóa vô lượng vô biên chúng sinh, khiến ai nấy đều không thoái lui.
Nếu ở thế giới ấy, lúc kiếp dịch bệnh nổi lên mà không có Phật pháp, thì những tượng Phật hóa hiện ấy cũng sẽ đến đó, giáo hóa chúng sinh như đã nói ở trên. Nếu có những thế giới không có của báu, con nguyện làm viên ngọc ma-ni như ý (viên ngọc quý thần diệu, muốn gì được nấy), mưa xuống các thứ châu báu, tự nhiên mở ra những kho vàng ròng. Nếu chúng sinh trong các thế giới xa lìa căn lành, bị các nỗi khổ quấn thân, con sẽ ở đó mưa xuống hương ưu-đà-sa (?), hương chiên-đàn, hương trầm thủy cùng đủ các loại hương, khiến chúng sinh dứt được bệnh phiền não, bệnh tà kiến và bệnh do tứ đại trong thân (bốn yếu tố đất, nước, lửa, gió tạo nên thân thể) gây ra, siêng năng tu hành ở ba chỗ tạo phúc (bố thí, giữ giới và tu thiền định), để khi mạng chung được sinh vào cõi trời, cõi người.
Bạch Thế Tôn, khi con thực hành đạo Bồ-tát, con sẽ làm lợi ích cho chúng sinh như thế. Khi con đã thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, con sẽ làm Phật sự như thế. Sau khi con bát-niết-bàn, xá-lợi lại đến vô lượng thế giới, làm lợi ích chúng sinh như thế. Bạch Thế Tôn, nếu điều con nguyện không thành, con không đạt được lợi ích của chính mình, không thể làm đại y vương (vị thầy thuốc lớn, ví Phật chữa bệnh khổ cho chúng sinh) cho chúng sinh, không thể làm lợi ích cho họ, thì nay con là kẻ lừa dối các vị Phật Như Lai hiện đang ở khắp nơi trong vô lượng thế giới mười phương, và hôm nay Ngài cũng không nên thụ ký A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề cho con.
Bạch Thế Tôn, vô lượng vô biên ức a-tăng-kỳ (con số lớn đến mức không thể đếm được) chúng sinh được Ngài thụ ký A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, con cũng không được gặp những người ấy, cũng không được nghe tiếng Phật, tiếng Pháp, tiếng Tăng, tiếng làm việc lành, mà thường đọa trong địa ngục A-tỳ (địa ngục khổ nhất, chịu khổ liên tục không gián đoạn). Bạch Thế Tôn, nếu điều con nguyện thành tựu, con đạt được lợi ích của mình, thì nay Như Lai hãy khen ngợi con."
Khi ấy Phật liền khen Trì Lực Tiệp Tật: "Lành thay, lành thay! Này thiện nam tử, đời sau ông sẽ làm đại y vương, khiến chúng sinh lìa mọi khổ não. Vì thế đặt tên ông là Hỏa Tịnh Dược Vương."
Phật bảo Hỏa Tịnh Dược Vương: "Ở đời sau, khi đã trải qua số a-tăng-kỳ kiếp nhiều như số cát của một sông Hằng, bước vào a-tăng-kỳ kiếp thứ hai nhiều như cát sông Hằng, đến phần sau là Hiền kiếp, khi một nghìn lẻ bốn vị Phật sắp thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, ông đều sẽ được dâng cúng thức ăn uống, cho đến mọi điều ông đã nguyện như trên. Sau khi Phật Na-la-diên Thắng Diệp bát-niết-bàn, chánh pháp diệt rồi, ông sẽ thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, hiệu là Lâu Chí Như Lai, Ứng Cúng (xứng đáng được cúng dường), Chánh Biến Tri (hiểu biết chân chính, khắp cả), Minh Hạnh Túc (trí sáng và đức hạnh đầy đủ), Thiện Thệ (khéo đi đến nơi giải thoát), Thế Gian Giải (hiểu thấu thế gian), Vô Thượng Sĩ (bậc cao nhất không ai hơn), Điều Ngự Trượng Phu (bậc khéo dạy dỗ, chế ngự người), Thiên Nhân Sư (thầy của trời và người), Phật Thế Tôn, tuổi thọ nửa kiếp.
Số đệ tử thanh văn ông có được ngang bằng với đệ tử của một nghìn lẻ bốn vị Phật, không khác. Những chúng sinh ông giáo hóa, sau khi ông bát-niết-bàn, chánh pháp diệt rồi, Hiền kiếp cũng hết, răng xương và xá-lợi đều hóa thành Phật, cho đến khiến chúng sinh sinh vào cõi trời, cõi người, tất cả cũng đúng như vậy."
Bấy giờ Bồ-tát Hỏa Tịnh Dược Vương lại thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, nếu điều con nguyện thành tựu, con được lợi ích của mình, kính mong Như Lai lấy bàn tay màu vàng được trang nghiêm bởi trăm phúc đức xoa lên đỉnh đầu con." Này thiện nam tử, bấy giờ Bảo Tạng Như Lai liền dùng bàn tay trang nghiêm trăm phúc xoa lên đỉnh đầu Hỏa Tịnh Dược Vương. Này thiện nam tử, khi ấy Bồ-tát Hỏa Tịnh Dược Vương thấy việc ấy rồi, lòng sinh vui mừng, liền cúi đầu sát đất lễ dưới chân Phật, rồi lui đứng sang một bên.
Bấy giờ phạm chí Bảo Hải đem áo đẹp cõi trời tặng Bồ-tát Hỏa Tịnh Dược Vương, khen rằng: "Lành thay, lành thay! Này thiện nam tử, điều ông nguyện thật vô cùng kỳ lạ, vô cùng đặc biệt. Từ nay về sau ông không cần phải chịu sai bảo của ta nữa, hãy luôn được tự do tu hạnh an lạc."
Bấy giờ Phật bảo Bồ-tát Tịch Ý: "Này thiện nam tử, khi ấy phạm chí Bảo Hải suy nghĩ thế này: 'Nay ta đã khuyên vô lượng vô biên trăm nghìn ức na-do-tha (một con số cực lớn) chúng sinh an trú trong A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề. Nay ta thấy các vị đại Bồ-tát ấy, ai nấy đều phát nguyện chọn lấy cõi Phật trong sạch; chỉ trừ một người là Bà Do Tỳ Nữu, còn các Bồ-tát khác trong Hiền kiếp này đều xa lìa cõi có năm trược. Nay ta sẽ ở trong đời mạt thế này đem vị giáo pháp chân thật ban cho chúng sinh.
Nay ta sẽ tự mình kiên cố trang nghiêm, phát các lời nguyện lành như tiếng sư tử rống (ví lời tuyên bố mạnh mẽ, không chút sợ hãi), khiến tất cả Bồ-tát nghe rồi đều sinh lòng ngạc nhiên lạ lùng, khen là chưa từng có; lại khiến tất cả đại chúng: trời, rồng, quỷ thần, càn-thát-bà (thần nhạc cõi trời), a-tu-la (loài thần hay giận dữ, hiếu chiến), ca-lâu-la (chim thần cánh vàng), khẩn-na-la (thần ca hát), ma-hầu-la-già (thần rắn lớn), người và loài không phải người, đều chắp tay cung kính cúng dường ta; khiến Phật Thế Tôn khen ngợi ta và thụ ký cho ta; khiến các vị Phật hiện đang ở khắp nơi trong vô lượng vô biên thế giới mười phương đang giảng chánh pháp cho chúng sinh, khi nghe tiếng sư tử rống của ta, đều khen ngợi và thụ ký A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề cho ta, lại sai sứ đến để đại chúng đều được thấy.
Nay sau cùng ta phát lời thệ nguyện lớn, thành tựu tất cả lòng đại bi của Bồ-tát; cho đến khi ta đã thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, nếu có chúng sinh nào nghe tiếng tăm về lòng đại bi của ta, đều khiến họ sinh lòng cho là hiếm có. Nếu về sau có các Bồ-tát thành tựu lòng đại bi, cũng sẽ nguyện chọn thế giới như thế này: chúng sinh trong thế giới ấy đói khát giáo pháp, mù lòa không có mắt trí tuệ, chìm trong đủ cả bốn dòng nước xiết (bốn thứ cuốn trôi con người: ham muốn, chấp vào sự tồn tại, cái thấy sai lầm, và vô minh – sự tối tăm không hiểu chân lý). Các Bồ-tát ấy sẽ cứu giúp che chở và thuyết pháp cho họ.
Cho đến sau khi ta đã bát-niết-bàn, các vị Phật hiện đang ở khắp nơi trong vô lượng vô biên trăm nghìn ức thế giới mười phương, ở giữa đại chúng Bồ-tát, sẽ khen ngợi tên ta, cũng tuyên nói những lời nguyện lành của ta, khiến các Bồ-tát ấy với lòng đại bi siêng năng đều chuyên tâm lắng nghe; nghe việc ấy rồi, lòng vô cùng kinh ngạc, khen là chưa từng có, lòng bi mà trước kia họ có đều thêm rộng lớn. Như ta nguyện chọn cõi không trong sạch, các Bồ-tát ấy cũng đều như ta, ở thế giới không trong sạch mà thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, kéo chúng sinh ra khỏi bốn dòng nước xiết, đặt họ yên ổn trong tam thừa (ba con đường tu: thanh văn, duyên giác, Bồ-tát) cho đến Niết-bàn.'
Này thiện nam tử, khi ấy phạm chí Bảo Hải suy nghĩ lời nguyện đại bi như thế rồi, trật áo bày vai phải (cách mặc áo để lộ vai phải, tỏ lòng cung kính), đi đến chỗ Phật. Bấy giờ lại có vô lượng trăm nghìn vạn ức vị trời ở giữa hư không trỗi nhạc trời, mưa xuống đủ loại hoa, cùng đồng thanh khen ngợi: "Lành thay, lành thay! Bậc đại trượng phu hiền thiện, nay đến chỗ Phật phát lời nguyện kỳ lạ, muốn dùng nước trí tuệ dập tắt phiền não của chúng sinh trong thế gian."
Bấy giờ tất cả đại chúng chắp tay cung kính, đứng trước phạm chí, đồng thanh lễ kính và khen rằng: "Lành thay, lành thay! Bậc đại trí đáng tôn kính, nay chúng tôi được lợi ích lớn vì ngài có thể phát những lời nguyện lành bền chắc. Nay chúng tôi mong được nghe những lời nguyện lành mà ngài phát ra."
Bấy giờ phạm chí quỳ gối phải sát đất trước Phật. Khi ấy tam thiên đại thiên thế giới (một hệ thống gồm một tỷ thế giới, phạm vi giáo hóa của một vị Phật) chấn động theo sáu cách, đủ loại nhạc cụ không ai đánh mà tự vang lên, chim bay thú chạy cùng hòa tiếng kêu, tất cả cây cối nở hoa trái mùa. Trong tam thiên đại thiên thế giới, các chúng sinh sống trên mặt đất, dù đã phát tâm hướng về A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề hay chưa phát tâm, chỉ trừ chúng sinh ở địa ngục, ngạ quỷ (loài quỷ đói khát) và súc sinh hạ đẳng, còn tất cả các chúng sinh khác đều sinh lòng muốn làm lợi ích lớn, lòng thuần thiện, lòng không thù hằn, lòng không nhơ đục, lòng từ ái hiếm có.
Chúng sinh biết bay liền dừng giữa hư không, lòng sinh vui mừng, rải đủ loại hoa, hương bột, hương thoa, dùng đủ loại nhạc, phướn cờ, y phục để cúng dường, dùng tiếng hay êm dịu ca ngợi phạm chí, tất cả một lòng muốn nghe những lời nguyện lành của phạm chí. Cho đến chư thiên ở cõi trời A-ca-nhị-tra (tầng trời cao nhất của cõi có hình sắc) cũng xuống cõi Diêm-phù-đề (cõi đất loài người ở), ở giữa hư không rải đủ loại hoa, hương bột, hương thoa, dùng đủ loại nhạc, phướn cờ, y phục để cúng dường, dùng tiếng hay êm dịu ca ngợi phạm chí, siêng năng một lòng muốn nghe những lời nguyện lành của phạm chí. Bấy giờ phạm chí Bảo Hải chắp tay cung kính, đọc kệ (bài thơ trong kinh Phật) khen ngợi Phật:
Dạo chơi tự tại trong thiền định, như vị Đại Phạm vương (vị vua của cõi trời Phạm thiên);
Ánh sáng đoan nghiêm rực rỡ, như Thiên đế Thích (vua của cõi trời Đao-lợi);
Bỏ của cải ra bố thí, như vua Chuyển luân (vị vua lý tưởng cai trị cả thiên hạ bằng chánh pháp);
Giữ gìn châu báu quý giá, như vị quan coi kho báu;
Công đức tự tại, như sư tử chúa;
Không thể lay chuyển, như núi Tu-di (ngọn núi lớn ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo);
Lòng không dậy sóng, như nước biển cả;
Với kẻ có tội hay không tội, lòng Ngài như mặt đất (nâng đỡ tất cả như nhau);
Gột trừ mọi phiền não, như dòng nước trong sạch;
Đốt cháy các kết sử (những phiền não trói buộc và sai khiến con người), như ngọn lửa hừng hực;
Không gì ngăn ngại, như cơn gió lớn;
Chỉ bày pháp chân thật, như bốn vị Thiên vương (bốn vị vua trời giữ gìn bốn phương);
Mưa xuống mưa pháp, như vị đại Long vương (vua rồng làm mưa);
Làm đầy đủ tất cả, như mưa đúng mùa;
Phá tan các ngoại đạo (những đạo ngoài Phật giáo), như vị đại luận sư (người giỏi tranh biện);
Tiếng hay của công đức, như hoa tu-mạn (một loài hoa thơm quý);
Tiếng nói pháp vi diệu, như tiếng Phạm thiên;
Trừ mọi khổ não, như vị đại y vương;
Lòng bình đẳng với tất cả, như mẹ thương con;
Che chở thu nhận chúng sinh, như người cha hiền từ;
Thân không thể hoại, như núi kim cương;
Chặt đứt cành ái dục, như con dao sắc bén;
Đưa người vượt qua biển sinh tử, như người lái thuyền;
Dùng trí tuệ cứu người, như chiếc thuyền;
Ánh sáng mát dịu, như trăng tròn đầy;
Làm nở hoa lòng chúng sinh, như mặt trời mới mọc;
Có thể ban cho chúng sinh bốn quả sa-môn (bốn bậc chứng đạt của người tu, từ thấp đến cao, cao nhất là A-la-hán),
Như cây mùa thu, sinh ra trái chín;
Tiên thánh vây quanh, như phượng hoàng (được muôn chim theo hầu);
Ý Ngài sâu rộng, như biển lớn;
Lòng bình đẳng với chúng sinh, như với cỏ cây;
Biết rõ tướng của các pháp, như nhìn nắm tay rỗng (biết mọi sự vốn trống rỗng, như nắm tay không chứa gì);
Lấy lòng bình đẳng đi giữa đời, phẳng lặng như mặt nước;
Thành tựu tướng tốt vi diệu, khéo léo trong lòng đại bi;
Có thể thụ ký cho vô lượng chúng sinh.
Nay con điều phục vô lượng chúng sinh,
Kính mong Như Lai thụ ký cho con:
Ở đời vị lai, thành tựu đạo thù thắng.
Bậc trí tuệ vi diệu, Đại Tiên Thế Tôn,
Mong Ngài dùng tiếng nhiệm mầu, nói cho đúng sự thật.
Con ở đời ác, quyết tu các hạnh nhẫn,
Chiến đấu với bọn giặc kết sử phiền não,
Cứu vớt vô lượng tất cả chúng sinh,
Đặt họ yên ổn trong con đường tịch diệt (Niết-bàn, nơi mọi phiền não lắng tắt).
Này thiện nam tử, phạm chí Bảo Hải đọc kệ khen Phật xong, khi ấy tất cả đại chúng đều khen rằng: "Lành thay, lành thay! Bậc đại trượng phu khéo khen ngợi Như Lai, vị Pháp vương (vua của giáo pháp)."
Bấy giờ phạm chí lại thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, con đã giáo hóa vô lượng ức người phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề. Các chúng sinh ấy đều đã nguyện chọn thế giới trong sạch tốt đẹp, lìa cõi không trong sạch, đem tâm thanh tịnh trồng các căn lành, khéo thu nhận chúng sinh mà điều phục họ. Một nghìn lẻ bốn người như ma-nạp (thanh niên Bà-la-môn) Hỏa Man, ai nấy đều đọc tụng kinh Tỳ-đà (kinh Vệ-đà, kinh điển của đạo Bà-la-môn) và sách vở ngoại đạo; Như Lai đã thụ ký cho những người ấy sẽ thành Phật trong Hiền kiếp. Những chúng sinh phần nhiều tham dục, giận dữ, si mê, kiêu mạn, đều sẽ được điều phục trong tam thừa.
Còn những kẻ mà một nghìn lẻ bốn vị Phật ấy bỏ đi, đó là những chúng sinh phiền não dày nặng, ở đời ác năm trược, có thể phạm năm tội nghịch (giết cha, giết mẹ, giết A-la-hán, làm thân Phật chảy máu, phá hòa hợp tăng đoàn), hủy hoại chánh pháp, phỉ báng bậc thánh, theo tà kiến, xa lìa bảy của báu của bậc thánh (lòng tin, giữ giới, biết hổ thẹn với mình, biết hổ thẹn với người, nghe pháp, bố thí, trí tuệ), không hiếu thảo cha mẹ, đối với các sa-môn (người xuất gia tu hành) và Bà-la-môn không có lòng cung kính, làm điều không nên làm, điều nên làm thì không làm, không làm việc phúc, không sợ đời sau, không có lòng muốn tu ở ba chỗ tạo phúc, không cầu quả báo ở cõi trời, cõi người, siêng làm mười điều ác, hướng theo ba điều bất thiện (tham, giận, si), xa lìa bạn lành, không biết gần gũi trí tuệ chân thật, vào ngục tù sinh tử của ba cõi (cõi dục, cõi sắc và cõi vô sắc – toàn bộ thế giới luân hồi), theo bốn dòng nước xiết trôi dạt, chìm trong sông tro (một loại địa ngục, sông đầy tro nóng), bị si mê làm mù lòa, xa lìa các nghiệp lành, chuyên làm nghiệp ác.
Những chúng sinh như thế không được các thế giới của chư Phật dung nạp, vì vậy bị đuổi đến tụ tập ở thế giới này. Vì xa lìa nghiệp lành, làm nghiệp bất thiện, đi theo đường tà, tội ác nặng nề chất cao như núi lớn. Bấy giờ, trong Hiền kiếp, người ở thế giới Ta-bà (thế giới chúng ta đang sống, nơi chúng sinh phải nhẫn chịu nhiều khổ) thọ một nghìn tuổi. Lòng đại bi của một nghìn lẻ bốn vị Phật ấy chưa thành tựu trọn vẹn, nên không chọn đời xấu ác như thế, để mặc chúng sinh trôi lăn trong sinh tử như con rối máy, không ai cứu giúp, không nơi nương tựa, không chốn che thân, không đèn soi sáng, chịu các khổ não mà lại bị bỏ đi. Ai nấy đều nguyện chọn thế giới trong sạch tốt đẹp; chúng sinh ở cõi trong sạch ấy tự mình đã khéo được điều phục, tâm đã trong sạch, đã trồng căn lành, siêng tu tinh tấn, đã được cúng dường vô lượng chư Phật, vậy mà các vị ấy lại thu nhận họ. Bạch Thế Tôn, những người ấy có thật như vậy chăng?"
Bấy giờ Thế Tôn liền bảo phạm chí: "Thật đúng như lời ông nói. Này thiện nam tử, những người ấy theo điều mình ưa thích, mỗi người chọn một thế giới trang nghiêm trong sạch khác nhau, ta theo tâm họ mà đã thụ ký cho họ."
Bấy giờ phạm chí lại thưa Phật: "Bạch Thế Tôn, nay lòng con run rẩy như lá cây khẩn hoa (?), lòng vô cùng buồn lo, thân thể tiều tụy. Các vị Bồ-tát ấy tuy sinh lòng đại bi mà không thể chọn đời ác năm trược này; nay các chúng sinh kia rơi vào bóng tối si mê. Bạch Thế Tôn, cho đến đời sau, trải qua số a-tăng-kỳ kiếp nhiều như cát một sông Hằng, bước vào a-tăng-kỳ kiếp thứ hai nhiều như cát sông Hằng, đến phần sau là Hiền kiếp khi người thọ một nghìn tuổi, lúc ấy con sẽ thực hành đạo Bồ-tát, ở lâu trong sinh tử, nhẫn chịu mọi khổ; nhờ sức tam-muội (trạng thái tâm định sâu, chuyên nhất) của các Bồ-tát, con quyết không bỏ những chúng sinh như thế.
Bạch Thế Tôn, nay con tự thực hành sáu ba-la-mật để điều phục chúng sinh. Như lời Phật dạy: đem của cải bố thí gọi là Đàn ba-la-mật. Bạch Thế Tôn, khi con thực hành Đàn ba-la-mật, nếu có chúng sinh đời đời xin con những thứ họ cần, con quyết cho đầy đủ đúng như họ xin: thức ăn uống, thuốc men, quần áo, đồ nằm, nhà cửa, làng xóm, hoa, hương, chuỗi ngọc, hương thoa thân, thuốc men và người hầu cho người bệnh, phướn cờ, lọng báu, tiền bạc, lúa gạo, vải lụa, voi ngựa, xe cộ, vàng bạc, tiền của, ngọc trai, lưu ly, pha lê, vỏ ốc quý, ngọc bích, san hô, ngọc thật, ngọc giả, mũ trời, đồ trang sức bằng phất trần; những vật như thế, con đối với chúng sinh, dù bản thân nghèo khó đến đâu, cũng sinh lòng đại bi mà đem cho hết. Tuy bố thí như thế nhưng không cầu quả báo cõi trời, cõi người, chỉ vì muốn điều phục và thu nhận chúng sinh; vì lý do ấy mà xả bỏ mọi thứ mình có.
Nếu có chúng sinh xin những thứ quá mức, đó là: tôi tớ, làng xóm, thành ấp, vợ con, con trai con gái, tay chân, mũi lưỡi, đầu mắt, da, máu, xương thịt, thân mạng; xin những thứ quá mức như thế, lúc ấy con sẽ sinh lòng đại bi, đem những thứ ấy bố thí mà không cầu quả báo, chỉ vì muốn điều phục và thu nhận chúng sinh. Bạch Thế Tôn, khi con thực hành Đàn ba-la-mật, các Bồ-tát thực hành Đàn ba-la-mật trong quá khứ không thể sánh kịp; các Bồ-tát đời vị lai sẽ phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, thực hành Đàn ba-la-mật cũng không thể sánh kịp. Bạch Thế Tôn, đời sau con vì thực hành đạo Bồ-tát, sẽ thực hành Đàn ba-la-mật như thế trong trăm nghìn ức kiếp. Bạch Thế Tôn, ở đời vị lai nếu có ai muốn thực hành đạo Bồ-tát, con sẽ vì họ mà thực hành Đàn ba-la-mật, không để đứt đoạn.
Khi con mới vào Thi-la ba-la-mật (hạnh giữ giới trọn vẹn), vì A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề mà giữ đủ loại giới, tu các hạnh khổ, như đã nói trong phần bố thí. Quán xét ngã và vô ngã (thấy rõ cái gọi là "tôi" và sự thật rằng không có cái "tôi" thường còn), nên năm giác quan không bị năm trần (năm đối tượng của giác quan: hình sắc, âm thanh, mùi, vị, cảm xúc chạm) làm tổn hại; đó là Sằn-đề ba-la-mật (hạnh nhẫn nhục trọn vẹn). Con thực hành Sằn-đề ba-la-mật như thế cũng như đã nói ở trên. Quán xét các pháp hữu vi (mọi sự vật do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt) mà lìa mọi lỗi lầm; thấy pháp vô vi (cái không do nhân duyên tạo thành, không sinh không diệt, tức Niết-bàn) vi diệu, tịch diệt; siêng năng tu tập đạo vô thượng, không sinh thoái lui; đó là Tỳ-lê-da ba-la-mật (hạnh tinh tấn trọn vẹn). Con cũng thực hành Tỳ-lê-da ba-la-mật như thế. Nếu ở mọi nơi tu tập tướng không (thấy mọi sự đều trống rỗng, không có thực thể), đạt được pháp tịch diệt, gọi là Thiền ba-la-mật (hạnh thiền định trọn vẹn). Nếu hiểu rằng các pháp vốn không có tính sinh, nay cũng không có diệt, gọi là Bát-nhã ba-la-mật.
Con trong vô lượng trăm nghìn ức a-tăng-kỳ kiếp kiên cố, siêng năng tu tập Bát-nhã ba-la-mật. Vì sao vậy? Vì có những Bồ-tát trong quá khứ không vì A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề mà thực hành đạo Bồ-tát, kiên cố siêng năng tu tập Bát-nhã ba-la-mật; ở đời vị lai cũng có những Bồ-tát chưa vì A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề mà thực hành đạo Bồ-tát, kiên cố siêng năng tu tập Bát-nhã ba-la-mật. Vì thế, nay con sẽ ở đời vị lai phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, tu đạo Bồ-tát, khiến các pháp lành không bị đứt đoạn.
Bạch Thế Tôn, từ khi con mới phát tâm, con đã vì các Bồ-tát đời vị lai mà chỉ bày lòng đại bi cho đến Niết-bàn; ai được nghe tiếng tăm lòng đại bi của con thì lòng sinh kinh ngạc, khen là chưa từng có. Vì vậy, con bố thí mà không tự khen, giữ giới mà không ỷ vào, nhẫn nhục mà không nghĩ đến, tinh tấn mà không dựa dẫm, không đắm vị các tầng thiền, trí tuệ có được không chấp vào ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai); tuy thực hành sáu ba-la-mật như thế mà không cầu quả báo.
Có những chúng sinh xa lìa bảy của báu của bậc thánh, bị các thế giới của chư Phật ruồng bỏ, phạm năm tội nghịch, hủy hoại chánh pháp, phỉ báng hiền thánh, theo tà kiến, tội ác nặng nề như núi lớn, thường bị đường tà che lấp. Vì thế nay con vì những chúng sinh ấy mà chuyên tâm trang nghiêm, siêng năng tu tập sáu ba-la-mật. Vì muốn cho mỗi một chúng sinh trồng được căn lành, con vào địa ngục A-tỳ chịu vô lượng khổ trong mười kiếp; ở loài súc sinh, ngạ quỷ, quỷ thần nghèo khó và trong loài người thấp hèn cũng như vậy. Nếu có chúng sinh trống rỗng không có căn lành, mất chánh niệm (sự tỉnh giác, nhớ rõ điều đúng), lòng khô héo, con đều thu nhận mà điều phục họ, khiến họ trồng căn lành; cho đến hết Hiền kiếp, trong khoảng thời gian ấy, con trọn không nguyện ở cõi trời cõi người hưởng các khoái lạc, chỉ trừ một đời ở cõi trời Đâu-suất (cõi trời nơi các Bồ-tát chờ đến lúc xuống trần thành Phật) để đợi thời thành Phật.
Bạch Thế Tôn, con phải ở lâu trong sinh tử như thế, trải số kiếp nhiều như số hạt bụi nhỏ của một cõi Phật, đem mọi thứ cần dùng cúng dường chư Phật. Vì muốn cho một chúng sinh trồng căn lành, con đem số đồ cúng dường nhiều như số hạt bụi của một cõi Phật cúng dường từng vị Phật trong vô lượng vô biên thế giới mười phương; cũng ở chỗ từng vị Phật trong vô lượng vô biên thế giới mười phương, con được các công đức lành nhiều như số hạt bụi của một cõi Phật; trước mỗi vị Phật, con lại giáo hóa được số chúng sinh nhiều như số hạt bụi của một cõi Phật, khiến họ an trú trong đạo Bồ-đề vô thượng; với duyên giác (người tự quán xét lẽ nhân duyên mà giác ngộ) và thanh văn cũng như vậy, tùy theo điều chúng sinh mong cầu mà dạy dỗ.
Nếu có thế giới chưa có Phật ra đời, con nguyện làm vị tiên nhân dạy chúng sinh an trú trong mười điều thiện, ở trong năm thần thông (năm năng lực siêu phàm như thấy xa, nghe xa, biết lòng người, biết đời trước, biến hóa) mà xa lìa các tà kiến. Nếu có chúng sinh thờ trời Ma-hê-thủ-la (Đại Tự Tại thiên, vị thần lớn được ngoại đạo thờ), con nguyện hóa thân giống như Ma-hê-thủ-la mà giáo hóa họ, khiến họ an trú trong pháp lành. Ai thờ vị thần tám tay, con cũng nguyện hóa làm thân thần tám tay mà giáo hóa họ, khiến an trú trong pháp lành. Ai thờ mặt trời, mặt trăng, Phạm thiên, con cũng nguyện hóa làm thân mặt trời, mặt trăng, Phạm thiên mà giáo hóa họ, khiến an trú trong pháp lành. Có người thờ chim cánh vàng cho đến thờ thỏ, con nguyện hóa làm thân thỏ, theo đó mà giáo hóa, khiến an trú trong pháp lành. Nếu thấy chúng sinh đói khát, con sẽ đem máu thịt thân mình cho họ ăn no. Nếu có chúng sinh phạm các tội, con sẽ đem thân mạng chịu tội thay cho họ, làm chỗ cứu giúp che chở.
Bạch Thế Tôn, trong đời vị lai có những chúng sinh xa lìa căn lành, thiêu diệt tâm lành; lúc ấy con vì những chúng sinh ấy sẽ siêng năng tinh tấn thực hành đạo Bồ-tát, ở trong sinh tử chịu mọi khổ não, cho đến trải qua số a-tăng-kỳ kiếp nhiều như cát một sông Hằng, vào a-tăng-kỳ kiếp thứ hai nhiều như cát sông Hằng, đến phần sau, lúc mới vào Hiền kiếp, khi ma-nạp Hỏa Man thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, hiệu là Câu-lưu-tôn Như Lai: những người con đã giáo hóa – vốn xa lìa nghiệp lành, làm nghiệp bất thiện, thiêu đốt tâm lành, xa lìa bảy của báu của bậc thánh, phạm năm tội nghịch, hủy hoại chánh pháp, phỉ báng bậc thánh, theo tà kiến, tội ác nặng nề như núi lớn, thường bị đường tà che lấp, bị các thế giới không có Phật vứt bỏ – con khiến họ phát tâm A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, thực hành Đàn ba-la-mật cho đến Bát-nhã ba-la-mật, an trú ở địa vị không thoái chuyển (bậc tu hành vững chắc, không bao giờ lùi bước), khiến tất cả đều thành Phật, ở trong các thế giới mười phương nhiều như số hạt bụi của một cõi Phật mà chuyển pháp luân (giảng dạy giáo pháp, ví như lăn bánh xe pháp), khiến chúng sinh trồng các căn lành hướng về A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, ra khỏi đường ác, an trú trong các pháp công đức trí tuệ giúp cho sự giác ngộ; nguyện lúc ấy con đều được thấy họ.
Bạch Thế Tôn, nếu có các vị Phật ở khắp nơi sai các chúng sinh đến chỗ Phật nhận thụ ký A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, khiến họ được đà-la-ni (năng lực ghi nhớ, giữ gìn giáo pháp không quên), tam-muội và nhẫn (sự an nhiên chấp nhận chân lý), liền được lần lượt lên các địa vị Bồ-tát, được đủ loại thế giới trang nghiêm, ai nấy đều được tùy ý chọn lấy cõi Phật trong sạch; những chúng sinh như thế đều là người do con khuyên bảo giáo hóa. Khi vào Hiền kiếp, lúc Phật Câu-lưu-tôn ra đời, những người như thế cũng ở trong các thế giới mười phương nhiều như hạt bụi mà thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, ở khắp nơi trụ thế thuyết pháp; nguyện cũng cho con được thấy.
Bạch Thế Tôn, khi Phật Câu-lưu-tôn thành Phật, con đến chỗ Ngài, đem các đồ cúng dường dâng lên Ngài, hỏi han đủ điều về phép xuất gia, giữ giới thanh tịnh, học rộng nghe nhiều, chuyên tu tam-muội, siêng năng tinh tấn, nói pháp vi diệu; trừ Như Lai ra, không ai hơn được. Lúc ấy có những chúng sinh căn tính chậm lụt, không có căn lành, rơi vào tà kiến, đi đường không chính, phạm năm tội nghịch, hủy hoại chánh pháp, phỉ báng thánh hiền, tội ác nặng nề như núi lớn; khi ấy con sẽ vì những chúng sinh như thế nói chánh pháp, thu nhận và điều phục họ. Sau khi mặt trời Phật đã lặn (Phật đã nhập Niết-bàn), con ở sau đó tự nhiên sẽ làm vô lượng Phật sự. Khi Phật Câu-na-hàm Mâu-ni, Phật Ca-diếp và các vị khác trụ thế thuyết pháp, cho đến việc tự nhiên làm Phật sự, cũng như vậy.
Cho đến khi người thọ một nghìn tuổi, lúc ấy con khuyên chúng sinh tu ở ba chỗ tạo phúc. Qua nghìn năm rồi, con lên sinh cõi trời, vì chư thiên giảng nói chánh pháp, khiến họ được điều phục. Cho đến khi người thọ một trăm hai mươi tuổi, lúc ấy chúng sinh ngu si buông lung, cậy mình xinh đẹp, dòng dõi sang trọng, họ hàng quyền quý, phóng túng, keo kiệt, ganh ghét, rơi vào đời ác năm trược tối tăm, tham dục, giận dữ, si mê, kiêu mạn, keo kiệt, ganh ghét dày nặng, làm chuyện dục trái phép, tìm của cải trái phép, theo cái thấy tà vạy điên đảo, xa lìa bảy của báu của bậc thánh, không hiếu thảo cha mẹ, không cung kính các sa-môn và Bà-la-môn, điều nên làm thì không làm, làm điều không nên làm, không làm việc phúc, không sợ đời sau, không siêng tu ở ba chỗ tạo phúc, không ưa tam thừa, không thể tu ba căn lành (không tham, không giận, không si), chuyên làm ba điều ác, không tu mười điều thiện mà siêng làm mười điều ác.
Tâm họ thường bị bốn điên đảo (bốn cách thấy ngược: cho vô thường là thường, khổ là vui, không có "tôi" là có "tôi", nhơ bẩn là sạch) che lấp, an trú trong bốn sự phá giới (?), khiến bốn ma vương (bốn thứ ma: phiền não, thân năm uẩn, cái chết và thiên ma) luôn được tự tung tự tác; trôi dạt (?) trong bốn dòng nước xiết, năm thứ che lấp (tham dục, giận dữ, hôn trầm buồn ngủ, xao động hối hận, hoài nghi) che lấp tâm trí. Trong đời vị lai, những chúng sinh như thế để sáu căn (mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) buông lung, làm theo tám pháp tà (ngược lại với tám con đường chân chính), vào núi tội lớn, khởi lên các sự trói buộc, không cầu quả báo cõi trời cõi người, theo các cái thấy tà vạy điên đảo, hướng về đường tà, phạm năm tội nghịch, hủy hoại chánh pháp, phỉ báng bậc thánh, xa lìa căn lành, nghèo cùng hèn hạ, không biết kiêng sợ gì, không biết ơn nghĩa, mất chánh niệm, khinh rẻ pháp lành, không có trí tuệ, không thể học hỏi, phá giới, nịnh hót, vì lòng ganh ghét nên vật mình có được không chia cho người khác, khinh mạn lẫn nhau, không có lòng cung kính, lười biếng trễ nải, các giác quan khiếm khuyết, thân thể gầy yếu, thiếu áo mặc, gần gũi bạn ác, ở trong thai thì mất trí nhớ; vì chịu đủ loại khổ não nên sắc mặt xấu xí tiều tụy, mắt nhìn nhau mà không biết hổ thẹn, sợ hãi lẫn nhau; chỉ trong khoảng một bữa ăn, các điều ác do thân, miệng, ý tạo ra đã vô lượng vô biên; vì làm được điều ác mà lại được khen ngợi.
Bấy giờ chúng sinh cùng nhau chuyên tu tập hai cái thấy đoạn và thường (cho rằng chết là hết, hoặc cho rằng có cái "tôi" tồn tại mãi), bám chặt vào thân năm ấm (năm yếu tố hợp thành con người: thân thể, cảm thọ, tri giác, ý chí, ý thức) mong manh dễ vỡ, tham đắm sâu nặng trong năm dục (ham muốn về sắc đẹp, âm thanh, mùi hương, vị ngon, xúc chạm), thường khởi lòng giận dữ thù hằn muốn hại chúng sinh, tâm thường giận dữ phiền não, nhơ đục thô lỗ, chưa được điều phục, keo kiệt tham đắm, không bỏ điều trái phép, không có chủ kiến vững vàng, sợ hãi lẫn nhau, khởi lên tranh giành, đem tâm nhơ đục giết hại lẫn nhau, xa lìa pháp lành, khởi tâm không lành, làm các nghiệp ác; đối với thiện và bất thiện thì không tin có quả báo.
Đối với các pháp lành thì khởi lòng chống trái; đối với việc diệt pháp lành thì sinh lòng vui mừng; đối với pháp bất thiện thì khởi lòng chuyên làm; đối với Niết-bàn tịch diệt thì khởi lòng không muốn cứu mình; đối với sa-môn và Bà-la-môn giữ giới thì sinh lòng bất kính; đối với các sự trói buộc thì khởi lòng mong cầu; đối với già, bệnh, chết thì khởi lòng tin sâu; đối với các phiền não thì khởi lòng nắm giữ; đối với năm thứ che lấp thì khởi lòng thu nhận; đối với ngọn cờ chánh pháp thì khởi lòng xa lánh; đối với ngọn cờ các tà kiến thì khởi lòng dựng lên; thường khởi lòng chống trái, khinh chê; cùng khởi lòng tranh đấu, ăn nuốt lẫn nhau; ai nấy chống đối, xâm lấn lẫn nhau; ôm giữ lòng oán hận, quấy nhiễu; đối với các điều ác của dục thì khởi lòng không biết chán; đối với tài vật của người khác thì khởi lòng ganh ghét; đối với ơn đã nhận thì khởi lòng không báo đáp; đối với chúng sinh thì khởi lòng trộm cướp; đối với vợ con gái nhà người thì khởi lòng xâm phạm.
Lúc ấy chúng sinh trong mọi tâm niệm đều không có ước nguyện lành. Vì thế họ thường nghe tiếng địa ngục, tiếng súc sinh, tiếng ngạ quỷ, tiếng bệnh tật, tiếng già chết, tiếng hãm hại, tiếng tám nạn (tám hoàn cảnh không thể gặp Phật nghe pháp), tiếng giam cầm, tiếng cùm kẹp, gông xiềng, trói buộc, tiếng cướp đoạt tài vật của người, tiếng giận dữ khinh chê mắng nhiếc, tiếng phá hòa hợp của mọi người, tiếng binh giáp của giặc nước khác, tiếng đói khát, tiếng lúa đắt, trộm cắp, tiếng tà dâm, nói dối, điên cuồng, tiếng nói hai lưỡi, nói lời ác, nói lời thêu dệt, tiếng keo kiệt tham lam ganh ghét, vơ vét, tiếng tranh giành "tôi" và "của tôi", tiếng ghét thương, vừa ý và không vừa ý, tiếng buồn thương vì xa lìa người thân yêu, tiếng khổ não vì phải gặp gỡ người oán ghét, tiếng tôi tớ sợ hãi lẫn nhau, tiếng hôi thối nhơ bẩn khi ở trong thai, tiếng lạnh nóng, đói khát, mỏi mệt, tiếng cày bừa trồng trọt vội vã, tiếng làm đủ nghề thủ công mệt nhọc chán ngán, tiếng bệnh tật đau khổ suy kiệt. Lúc ấy chúng sinh ai nấy đều thường nghe những tiếng như thế.
Những chúng sinh như thế dứt hết căn lành, xa lìa bạn lành, thường ôm lòng giận dữ, đầy khắp thế giới Ta-bà; tất cả đều do nghiệp nặng mà bị các thế giới của chư Phật phương khác ruồng bỏ. Trong Hiền kiếp, họ thọ một trăm hai mươi tuổi. Do nhân duyên nghiệp của những chúng sinh như thế, họ ở thế giới Ta-bà chịu cảnh hèn kém, bị những người thành tựu các căn lành xa lánh. Đất ở thế giới Ta-bà phần nhiều là đất mặn chát, muối, sỏi cát, đá, gò đồi, khe suối, hang hố; muỗi mòng, rắn độc, các loài chim thú dữ đầy dẫy trong đó. Gió dữ thô ráp nổi lên trái mùa; mưa đá, mưa nước dữ xuống trái mùa; vị nước mưa thì độc, chua, mặn, đắng. Do mưa ấy mà các loài cây thuốc, cỏ cây, thân đốt, cành lá, hoa quả, trăm thứ lúa và các vị đều xen lẫn chất độc.
Những thứ trái mùa, thô ráp, dữ dằn, nhơ đục, lẫn chất độc như thế, chúng sinh ăn vào rồi thì càng thêm giận dữ, sắc mặt tiều tụy không tươi nhuận, đối với chúng sinh không có lòng thương xót, phỉ báng bậc thánh, ai nấy không có lòng cung kính, thường ôm sợ hãi, tàn hại lẫn nhau, sinh lòng quấy nhiễu, ăn thịt uống máu, lột da làm áo, cầm dao gậy siêng làm việc giết hại, cậy mình dòng dõi quyền quý, dung mạo xinh đẹp, đọc tụng sách ngoại đạo, tập cưỡi ngựa, giỏi dùng đao giáo, cung tên, bắn cung, đánh xe, đối với chính quyến thuộc mình thì sinh lòng ganh ghét. Các chúng sinh tu tập tà pháp ấy chịu đủ loại khổ.
Bạch Thế Tôn, nguyện lúc ấy con từ cõi trời Đâu-suất xuống sinh vào nhà vua Chuyển luân tối thắng, hoặc nhà vua Tự tại, ở trong thai vị đệ nhất phu nhân. Vì muốn điều phục tâm chúng sinh, cho họ tu căn lành, nên vừa khi vào thai, con phóng ánh sáng lớn; ánh sáng ấy vi diệu chiếu khắp thế giới Ta-bà, từ đáy kim cương (tầng cứng chắc nhất ở dưới cùng của mặt đất) lên đến cõi trời A-ca-ni-tra, khiến tất cả chúng sinh ở đó, dù ở địa ngục, súc sinh, ngạ quỷ, dù ở cõi trời, cõi người, dù có hình sắc hay không hình sắc, dù có tưởng (có tri giác) hay không có tưởng, dù chẳng phải có tưởng chẳng phải không có tưởng, đều nguyện thấy được ánh sáng vi diệu của con; nếu ánh sáng chạm đến thân cũng nguyện họ biết được. Nhờ thấy và biết ánh sáng ấy, họ đều phân biệt được những tai hại của sinh tử, siêng cầu Niết-bàn tịch diệt vô thượng, cho đến trong một niệm dứt các phiền não. Đó gọi là khiến chúng sinh bắt đầu trồng gốc rễ Niết-bàn.
Nguyện con ở trong thai suốt mười tháng, được tam-muội chọn lựa tất cả các pháp, đi vào tất cả các cửa pháp, tức là cửa tam-muội vô sinh và không (định thấy mọi sự vốn không sinh, trống rỗng); trong vô lượng kiếp đời vị lai nói về tam-muội này với tâm quyết định khéo léo cũng không thể nói hết. Khi con ra khỏi thai và thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề rồi, các chúng sinh ấy con sẽ kéo ra khỏi sinh tử; những người như thế đều khiến được thấy con. Tuy con ở trong thai mẹ đủ mười tháng, nhưng thật ra là đang trụ trong tam-muội Trân bảo, ngồi kiết già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân đặt ngửa trên hai đùi), nhập định chân chính mà suy nghĩ.
Mười tháng đủ rồi, con ra từ hông bên phải; nhờ sức tam-muội thành tựu mọi công đức, khiến thế giới Ta-bà, từ đáy kim cương lên đến cõi trời A-ca-ni-tra, chấn động theo sáu cách; chúng sinh trong đó, dù ở địa ngục, súc sinh, ngạ quỷ, cõi trời hay cõi người, đều được tỉnh ngộ. Lúc ấy lại có ánh sáng vi diệu chiếu khắp thế giới Ta-bà, cũng khiến vô lượng chúng sinh tỉnh ngộ. Nếu có chúng sinh chưa trồng căn lành, con sẽ đặt họ yên ổn, khiến họ trồng căn lành. Trồng căn lành hướng về Niết-bàn rồi, khiến chúng sinh nảy mầm tam-muội.
Khi con ra từ hông phải, chân đặt xuống đất, lại nguyện thế giới Ta-bà, từ đáy kim cương lên đến cõi trời A-ca-ni-tra, chấn động theo sáu cách; tất cả chúng sinh nương nước, nương đất, nương hư không, sinh từ thai, sinh từ trứng, sinh từ nơi ẩm ướt, sinh do biến hóa, ở trong năm đường (năm cõi luân hồi: địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, trời), đều được tỉnh ngộ. Chúng sinh nào chưa được tam-muội thì nguyện đều được; được tam-muội rồi, đặt họ yên ổn ở địa vị không thoái chuyển trong pháp tam thừa.
Khi con sinh ra rồi, tất cả chư thiên, Phạm vương, trời của ma vương, chư thiên Đao-lợi, trời mặt trời, mặt trăng, bốn vị Thiên vương, các đại Long vương, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, thần tiên hóa sinh, dạ-xoa (loài quỷ thần nhanh nhẹn, có loài ác loài lành), la-sát (loài quỷ dữ ăn thịt người) ở thế giới Ta-bà, đều khiến hết thảy đến cùng cúng dường con. Khiến con sinh ra liền đi bảy bước; đi bảy bước rồi, nhờ sức tam-muội chọn lựa công đức, nói chánh pháp, khiến đại chúng lòng sinh vui mừng, an trú trong tam thừa. Trong chúng ấy nếu có chúng sinh học theo thanh văn, nguyện ngay đời này được điều phục; nếu có người tu học thừa duyên giác, tất cả đều được nhẫn Nhật Hoa (tên một bậc nhẫn chứng đạt); người học đại thừa (con đường Bồ-tát cứu độ mọi người) đều được tam-muội Chấp trì kim cương ái hộ đại hải; nhờ sức tam-muội ấy mà vượt qua ba trụ (ba bậc tu tập của Bồ-tát).
Lúc ấy con mong được tắm gội, nguyện có vị đại Long vương tối thắng đến tắm thân con; chúng sinh nào thấy liền an trú trong tam thừa, công đức có được như đã nói ở trên. Khi con là đứa trẻ cưỡi xe dê, những tài nghệ con bày ra đều để giác ngộ tất cả chúng sinh. Ở trong cung điện, giữa vợ con, thể nữ và năm dục, cùng vui chơi, rồi thấy rõ tai hại của chúng; nửa đêm ra khỏi thành, bỏ hết chuỗi ngọc, đồ trang sức trên thân. Vì muốn phá các thầy ngoại đạo như Ni-kiền-tử (phái tu khổ hạnh lõa thể), và vì cung kính y phục người tu, nên con mặc áo cà-sa (áo của người xuất gia) đi đến dưới cây Bồ-đề (cây nơi Phật ngồi giác ngộ).
Chúng sinh thấy con ở dưới cây Bồ-đề, đều phát nguyện mong con mau dùng sức tam-muội thành tựu mọi công đức mà nói pháp tam thừa. Nghe pháp ấy rồi, họ sinh lòng mong muốn sâu nặng đối với tam thừa, siêng năng tinh tấn. Nếu có người đã phát tâm theo thừa thanh văn, khiến họ thoát phiền não; người còn một đời nữa thì quyết ở chỗ con mà được điều phục. Nếu có người đã phát tâm theo thừa duyên giác, đều khiến được nhẫn Nhật Hoa. Nếu có người đã phát tâm đại thừa, đều được tam-muội Chấp trì kim cương ái hộ đại hải; nhờ sức tam-muội ấy mà vượt qua bốn địa (bốn bậc tu chứng của Bồ-tát).
Con tự nhận cỏ, trải dưới cây Bồ-đề ở chỗ tòa kim cương (chỗ ngồi vững chắc nơi chư Phật thành đạo), ngồi kiết già, thân tâm ngay thẳng, buộc niệm vào tam-muội A-phả (?) (phép định ngưng hơi thở); nhờ sức tam-muội ấy khiến hơi thở ra vào ngừng lặng yên tĩnh. Ở trong định ấy, mỗi ngày đêm chỉ ăn nửa hạt mè, nửa hạt gạo, còn nửa kia đem cho người khác. Con tu tập khổ hạnh lâu dài như thế. Trong thế giới Ta-bà lên đến cõi trời A-ca-ni-tra, ai nghe tên con đều đến chỗ con cúng dường con. Con khổ hạnh như thế, những người như thế đều sẽ làm chứng cho con. Bạch Thế Tôn, nếu có chúng sinh đã trồng căn lành theo thừa thanh văn, nguyện khiến họ được tâm lắng yên đối với các phiền não; nếu còn một đời nữa thì quyết đến chỗ con, con sẽ điều phục họ; với duyên giác và đại thừa cũng như vậy.
Nếu có các loài rồng, quỷ thần, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, ngạ quỷ, tỳ-xá-giá (loài quỷ ăn tinh khí người), thần tiên có năm thần thông đến chỗ con cúng dường con, thì con khổ hạnh như thế, những chúng sinh ấy đều làm chứng. Nếu có người đã học thanh văn, duyên giác và đại thừa cũng như vậy.
Nếu có chúng sinh ở bốn châu thiên hạ (bốn châu lục lớn quanh núi Tu-di) tu theo ngoại đạo, ăn uống kham khổ, tu khổ hạnh, sẽ có những loài không phải người đến chỗ họ nói thế này: "Các ông không thể làm hết mọi hạnh khổ, cũng không được quả báo lớn, chẳng phải là điều hiếm có. Như ở vùng đất của chúng tôi có một vị Bồ-tát nhất sinh (Bồ-tát chỉ còn một đời nữa là thành Phật) đang tu khổ hạnh, lại vào thiền định vi diệu như thế, thân, miệng, ý đều lắng yên, dứt hơi thở ra vào, mỗi ngày đêm chỉ ăn nửa hạt mè nửa hạt gạo. Khổ hạnh như thế được quả báo lớn, được lợi ích lớn, khai hóa được nhiều người. Người tu khổ hạnh ấy chẳng bao lâu sẽ thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề. Nếu các ông không tin lời tôi, hãy tự đến chỗ ấy xem việc làm của Ngài." Bạch Thế Tôn, nguyện những người ấy bỏ pháp mình đang tu, đều đến chỗ con xem con khổ hạnh. Hoặc có chúng sinh đã học thanh văn cho đến đại thừa cũng như vậy.
Nếu có các vua, đại thần, nhân dân, người tại gia, người xuất gia, tất cả thấy con tu khổ hạnh này, đến chỗ con cúng dường con, hoặc người đã học thanh văn, duyên giác, đại thừa cũng như vậy. Nếu có người nữ thấy con khổ hạnh, đến chỗ con cúng dường con, thì thân người nữ họ đang mang chính là thân cuối cùng (không còn phải mang thân nữ nữa); nếu đã học thanh văn, duyên giác, đại thừa cũng như vậy. Nếu có các loài chim thú thấy con khổ hạnh cũng đến chỗ con, thì các loài chim thú ấy sau khi chết ở đây sẽ không còn phải mang thân súc sinh nữa; nếu đã phát tâm theo thừa thanh văn, còn một đời nữa thì quyết đến chỗ con mà được điều phục; nếu đã phát tâm duyên giác cũng như vậy; cho đến những loài sâu bọ nhỏ nhoi và ngạ quỷ cũng như vậy.
Con khổ hạnh lâu dài như thế, chỉ trong một lần ngồi kiết già, đã có trăm nghìn ức na-do-tha vô lượng chúng sinh làm chứng cho con. Những chúng sinh như thế đã từ vô lượng vô biên a-tăng-kỳ kiếp trồng hạt giống giải thoát. Bạch Thế Tôn, con khổ hạnh như thế, chúng sinh trong quá khứ chưa từng có ai làm được như thế, cùng các người ngoại đạo, thanh văn, duyên giác, đại thừa khác cũng không ai làm được khổ hạnh như thế. Bạch Thế Tôn, con khổ hạnh như thế, chúng sinh đời vị lai cũng không ai làm được, cùng các người ngoại đạo, thanh văn, duyên giác, đại thừa khác cũng không ai làm được khổ hạnh như thế.
Khi con chưa thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, đã có thể làm việc lớn, tức là phá tan ma vương và quyến thuộc của hắn. Con nguyện phá ma phiền não, thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề rồi, vì muốn cho một chúng sinh an trú trong quả A-la-hán (bậc đã dứt sạch phiền não, không còn tái sinh) thù thắng vi diệu, con tùy theo bấy nhiêu thời gian mà hiện mang thân chịu quả báo của nghiệp còn sót lại. Như thế, khiến chúng sinh thứ hai an trú quả A-la-hán, thứ ba, thứ tư cũng như vậy. Vì từng chúng sinh một, con hiện ra trăm nghìn vô lượng thần túc (thần thông đi lại, biến hóa tự tại), muốn khiến họ an trú trong chánh kiến. Vì từng chúng sinh một, con nói nghĩa lý của trăm nghìn vô lượng cửa pháp, tùy theo sức họ kham nổi mà khiến họ an trú trong quả thánh. Dùng trí tuệ kim cương phá vỡ núi phiền não của tất cả chúng sinh, vì chúng sinh nói pháp tam thừa. Vì từng chúng sinh một, con đi qua trăm nghìn do-tuần (đơn vị đo đường dài của Ấn Độ cổ, mỗi do-tuần khoảng mười mấy cây số) mà không dùng sức thần thông, đến chỗ họ thuyết pháp, khiến họ an trú trong sự không sợ hãi.
Nếu có người muốn xuất gia trong giáo pháp của con, nguyện không có gì ngăn trở, như: yếu đuối, mất chánh niệm, điên loạn, kiêu mạn, không biết kiêng sợ, ngu si không trí tuệ, nhiều kết sử, tâm tán loạn. Nếu có người nữ muốn xuất gia học đạo trong giáo pháp của con, thọ đại giới (giới đầy đủ của người xuất gia), thì được thành tựu nguyện lớn. Bốn chúng của con: tỳ-kheo (nam xuất gia), tỳ-kheo-ni (nữ xuất gia), ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tại gia), ưu-bà-di (nữ cư sĩ tại gia) đều được cúng dường. Nguyện chư thiên, loài người và các quỷ thần đều chứng được bốn thánh đế (bốn chân lý: khổ, nguyên nhân của khổ, sự diệt khổ, con đường diệt khổ). Các loài rồng, a-tu-la và các loài súc sinh khác thì thọ trì tám giới (tám điều giới cư sĩ giữ trong một ngày đêm), tu hạnh trong sạch.
Bạch Thế Tôn, khi con đã thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, nếu có chúng sinh giận con, hoặc dùng dao gậy, hầm lửa và đủ cách khác muốn giết hại con, hoặc dùng lời ác phỉ báng mắng chửi, khinh chê con khắp mười phương, hoặc đem thức ăn có độc cho con ăn, những quả báo của nghiệp còn sót lại như thế con đều nhận chịu. Thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề rồi, những chúng sinh oán thù thuở trước đã khởi lòng muốn hại, nói đủ lời ác, cho con ăn thức ăn có độc, làm thân con chảy máu, những người như thế đều mang lòng ác đến chỗ con; con sẽ dùng giới, học rộng, tam-muội, lòng đại bi thấm nhuần tâm, dùng tiếng Phạm âm (giọng nói trong trẻo cao quý như Phạm thiên) vi diệu mà thuyết pháp cho họ, khiến họ nghe xong lòng sinh trong sạch, an trú trong pháp lành; nghiệp ác đã làm liền sám hối, không làm lại nữa; đều khiến được sinh vào cõi trời cõi người không gì ngăn trở; sinh vào cõi trời cõi người rồi được giải thoát vi diệu, an trú trong quả thù thắng, lìa các ác của dục, dứt hẳn các dòng nước xiết, nghiệp chướng ngại đều hết. Nếu chúng sinh nào còn nghiệp sót lại, đều được dứt hết không còn sót gì.
Bạch Thế Tôn, khi con đã thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, từ tất cả lỗ chân lông trên thân, ngày ngày thường có các vị Phật hóa hiện ra, thân trang sức bằng ba mươi hai tướng tốt, tám mươi vẻ đẹp phụ lần lượt trang nghiêm. Con sẽ sai họ đến các thế giới không có Phật, thế giới có Phật và thế giới năm trược. Nếu ở thế giới ấy có người phạm năm tội nghịch, hủy hoại chánh pháp, phỉ báng bậc thánh, cho đến dứt hết căn lành; hoặc người học thanh văn, duyên giác, đại thừa mà phá các giới, rơi vào tội lớn, thiêu diệt tâm lành, đánh mất đường lành, rơi vào đầm hoang trống trải của sinh tử, đi theo các đường tà, trèo lên núi tội; những chúng sinh như thế trăm nghìn vạn ức, mỗi vị Phật hóa hiện trong một ngày đều thuyết pháp khắp cho họ. Hoặc có người thờ Ma-hê-thủ-la, thì hóa làm hình Ma-hê-thủ-la mà thuyết pháp cho họ, cũng vào lúc ấy xưng tên con mà khen ngợi; nguyện những chúng sinh ấy nghe khen ngợi con thì lòng sinh vui mừng, trồng các căn lành, sinh về thế giới của con.
Bạch Thế Tôn, khi những chúng sinh ấy lâm chung, nếu con không có mặt trước họ để giảng pháp cho tâm họ trong sạch, thì trong đời vị lai con trọn không thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề. Nếu sau khi chết những chúng sinh ấy đọa vào ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh), không sinh vào cõi nước của con để được thân người, thì vô lượng chánh pháp con biết đều sẽ mất hết, mọi Phật sự đều không thành tựu. Với người thờ thần Na-la-diên (một vị thần có sức mạnh lớn của Ấn Độ) cũng như vậy.
Bạch Thế Tôn, khi con đã thành A-nậu-đa-la-tam-miệu-tam-bồ-đề, nguyện khiến những người phạm năm tội nghịch ở các thế giới phương khác, cho đến người đi theo các đường tà, trèo lên núi tội, những chúng sinh như thế khi lâm chung đều đến tụ họp, sinh vào thế giới của con. Tùy theo hình tướng vốn có, thân thể họ mang có màu trắng bệch như lá ngải (?), không tươi nhuận, mặt mũi xấu xí như quỷ tỳ-xá-giá, mất chánh niệm, phá giới, hôi hám nhơ bẩn, tuổi thọ ngắn; vì những điều xấu ác ấy mà thân thể hao tổn, những thứ cần cho sự sống thường không đầy đủ. Vì những chúng sinh ấy, ở các châu thiên hạ trong thế giới Ta-bà, trong cùng một lúc, con từ cõi trời Đâu-suất xuống hiện vào thai mẹ, cho đến làm đứa trẻ học các tài nghệ, xuất gia tu khổ hạnh, phá tan các ma, thành đạo vô thượng, chuyển pháp luân, sau khi bát-niết-bàn thì phân bố xá-lợi; bày ra đủ loại Phật sự như thế, khắp cả trăm ức châu thiên hạ như thế.
Kinh Bi Hoa, quyển thứ sáu.
Kinh Bi Hoa, quyển thứ bảy.
Ngài Đàm Vô Sấm, vị Tam tạng (vị tăng thông suốt ba kho kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận) người Thiên Trúc (Ấn Độ), dịch vào đời Bắc Lương.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video