Khóa Mão tinh (khóa lấy theo cung Dậu, nơi sao Mão đóng): gồm Ngưỡng thị (ngẩng nhìn lên) và Phục thị (cúi nhìn xuống).
Bài ca rằng: Không có khắc, lại không có khắc từ xa, thì lẽ của khóa Mão tinh có thể biết. Ngày dương xem thần nằm trên Dậu, lấy làm phát dụng (thần được chọn làm truyền đầu) để lập nền gốc. Thần trên chi ngày (trong sách này chữ "thần" ở đây chỉ chi ngày) làm trung truyền (truyền giữa), mạt truyền (truyền cuối) dựa vào thần trên can ngày. Ngày nhu (ngày âm) xem Tùng Khôi (tên thần tháng ứng với cung Dậu); trung truyền là thần trên can ngày, mạt truyền là thần trên chi ngày. Gọi chung Ngưỡng thị là Mão tinh vậy.
Lại rằng: Bốn khóa (tứ khóa: bốn cặp trên dưới lập từ can ngày và chi ngày trên thức bàn Lục Nhâm) lại không có khắc từ xa, thì phải ngẩng, cúi mà xem Mão tinh. Ngày cương (ngày dương) lấy thần trên Dậu làm dụng; ngày nhu thì xem dưới Dậu là cung nào. Giả như Tùng Khôi nằm trên đất Hợi, thì dụng thần chắc chắn là Đăng Minh (tên thần tháng ứng với cung Hợi). Trung truyền dựa vào thần trên can ngày và chi ngày: ngày cương thì trước lấy chi, sau lấy can. Ngày nhu thì trung truyền lấy trên can, mạt truyền lấy trên chi. Hổ nhìn chằm chằm thì làm sao khỏi kinh sợ?
Phàm bốn khóa trên dưới hoàn toàn không có khắc tặc (khắc là trên khắc dưới, tặc là dưới khắc trên), lại không có khắc từ xa (?), thì gọi là khóa Mão tinh. Mão tinh là vì Dậu là chỗ đóng của sao Mão Nhật Kê (sao Mão, một trong hai mươi tám chòm sao, ứng với con gà). Ngôi của nó trấn ở phương Tây, là cửa ngõ của mặt trời mặt trăng; chia ở cực phương Đoài (phương Tây theo bát quái), làm cửa ải, cầu cống của trời đất. Lòng nó trống trải, linh diệu, nên có thể phân xử lành dữ của sự việc; tính khí (?) nó anh hùng sắc bén, nên có thể nắm giữ uy quyền chém giết. Ngày dương thì ngẩng nhìn thần trên Dậu mà lấy làm dụng; dương từ đất mà khởi lên, nên trung truyền dùng thần trên chi, chi là đất; cái gốc ở trời thì gần với bên trên, nên mạt truyền quy về thần trên can ngày, can là trời. Hình tượng như con hổ nhìn cây cỏ bồng lăn mà động. Ngày âm thì cúi nhìn chỗ mà Dậu (trên thiên bàn) gác lên để lấy làm dụng; âm từ trời giáng xuống, nên trung truyền theo can ngày, can là trời; cái gốc ở đất thì gần với bên dưới, nên mạt truyền quy về chi, chi là đất. Hình tượng như con rắn mùa đông che mắt mà ẩn mình. Đó là một khóa Mão tinh mà có bốn tên. Nhưng bốn tên ấy cũng có ý nghĩa theo thời: mùa xuân gọi là Hổ thị (hổ nhìn), mùa hạ gọi là Chuyển bồng (cỏ bồng lăn), mùa thu gọi là Mão tinh, mùa đông gọi là Đông xà yểm mục (rắn mùa đông che mắt). Mùa xuân xem gặp Bạch Hổ (thiên tướng dữ, chủ về máu me, tang tóc) cùng gặp Dậu Kim, mà vào mùa xuân Kim ở thế tử tuyệt (suy kiệt đến cùng), gọi là hổ chết; tháng Mão xung Dậu, tháng Thìn hợp Dậu, gọi là hổ chết gặp hợp, không thể làm hại người, chỉ trợn mắt nhìn mà làm người kinh sợ thôi. Mùa hạ Kim bị giam (ở thế tù), như lấy cỏ làm cỏ bồng, theo gió không định. Mùa thu Kim vượng, sao Mão làm chủ việc, nên gọi là Mão tinh. Mùa đông Kim nghỉ (ở thế hưu), như rắn che mắt không thể làm hại người.
Lời đoán rằng: Dụng thần khởi từ Mão tinh là Hổ thị; mùa thu ở Dậu thì biết sống chết. Ra vào cửa ải, cầu cống, cửa của mặt trời mặt trăng, hễ cử động là bị chậm trễ, khó tiến khó dừng. Ngày cương ra đi thì tự không về; ngày nhu thì ẩn náu, lo khó dậy nổi. Đàn bà nhiều dâm đãng là vì sao? Đất này là cửa riêng, khó ngăn cấm.
Lại có bài ca rằng: Mão tinh, Chuyển bồng và Hổ thị, Đông xà yểm mục, tìm theo các tên khác nhau. Ngày cương thì ra mặt mà bị bế tắc; ngày nhu thì giấu mình không được tự do. Việc nhiều dây dưa, không phải bản ý; lắc lư không định, sắp đi chơi xa. Giấy tờ không rõ, nhiều lo sợ; cửa ải, cầu cống ngăn trở, việc nhiều đình lại. Đổi thay, lật lại, nhiều điều không định; cả nhà bệnh tật truyền khắp nơi (?). Dẫn đến việc quan đều mất lẽ; dâm đãng, sợ hãi, lo ẩn náu (?).
Lại rằng: Khóa Đông xà yểm mục, muôn việc đều không thuận theo. Đã chịu tội thì cần gì ra mặt, chớ nhọc đi Tây đi Đông; ra đi thì bị giam giữ, dâm đãng làm hỏng nếp nhà.
Lại có bài ca rằng: Chuyển bồng ngày nhu gặp Đằng Xà (thiên tướng chủ về kinh sợ, quái lạ), Đông xà yểm mục thì có che giấu lừa dối. Không chỉ lo nghi, có mộng quái lạ, mà còn đếm đầu ngón tay những chuyện mờ ám, có oán hận than thở. Việc dẫu ở trong nhà cũng nhiều dâm đãng; bị giữ lại ở ngoài không về nhà. Ngày cương Mão tinh gặp Bạch Hổ, Bạch Hổ rình rập, chắc chắn có kinh sợ. Việc từ ngoài đến mà nỗi lo ở trong; bị lôi kéo vào hình ngục, có trì trệ. Ẩn náu ở ngoài không muốn ra; ngờ vực buồn bã, giấy tờ không rõ ràng.
Kinh nói: "Mão tinh làm dụng thì cô lập, hồ nghi, bệnh tật, tiến lui, bị giam giữ, việc giấy tờ." Nếu gặp tướng lành, thì việc thân thiết có thể được.
Khổng Minh (tức Gia Cát Lượng) nói: "Khóa Mão tinh, nếu không phải xem vào mùa xuân, mà chỉ gặp ngày dương, thì như hổ nhìn không thôi, như cỏ bồng lăn mà thôi. Ngày âm như rắn mùa đông ngủ đông, ẩn mình không động. Hổ thị là hổ dùng nanh vuốt hại người, nhìn là rình ta mà có ý. Nếu không có cái biết thấy trước, mà khinh suất làm bừa, thì không ai không bị thương; cho nên người đi nên dừng, người động nên tĩnh. Kẻ đang ngờ vực nên suy nghĩ kỹ càng, rộng lòng, bớt việc, thì hổ tuy nhìn ta, cũng sao hại được ta? Mùa hạ gọi là Chuyển bồng, như lấy cỏ làm cỏ bồng, theo gió mà bay, xoay vòng không định; lời đoán đại khái giống Hổ thị. Nếu tam truyền (ba bước truyền: đầu, giữa, cuối của sự việc) thấy Bạch Hổ mang Thân, Dậu khắc can ngày, chi ngày và thần trên hành niên (năm hạn đang chạy của người xem, tính theo tuổi), gọi là Chân hổ thị (hổ nhìn thật sự); ý người đến chủ về gặp tai họa dữ, thương tổn, đổ máu, có việc lo về lửa. Nếu hành niên gặp thần tướng lành, lại gặp sinh vượng, thì không thành dữ. Ngày cương Hổ thị, tĩnh thì có tai họa việc quan, bệnh tật, kinh sợ bất ngờ, ở nhà phải phòng lửa, kinh hãi; động thì có trộm cướp, sóng gió, thú dữ, kinh sợ. Phàm làm việc gì cũng có lo sợ; trước có lo sợ, sau có phá nhà; mọi việc lại chủ về trì trệ, ẩn náu. Ngày nhu Hổ thị chủ ẩn náu ở trong, việc nhiều mờ ám, tiến lui do dự; tĩnh thì có cảnh tối tăm, bị đày, chạy trốn, ẩn náu; trong nhà có đàn bà, trẻ nhỏ bị tai bệnh."
Viên Thiên Cương (nhà thuật số đời Đường) nói: "Một khóa mà có bốn tên, tuy có tên theo bốn mùa, nhưng cũng không nên chấp một; khi xem thì dùng chung, chỉ có khác nhau giữa ngày cương và ngày nhu mà thôi. Dương che âm nên gọi là Hổ thị; âm che dương nên gọi là Mão tinh; đều chủ về cử động bị trì trệ, tiến lui do dự. Ngày cương Mão tinh không lợi cho đàn ông, có việc vượt cửa ải, cầu cống, đi xa, việc khởi từ bên ngoài. Lại gặp xem mùa thu, thì ra đi chủ không về. Ngày nhu Mão tinh, Thái Âm (thiên tướng chủ việc kín đáo, mờ ám) làm chủ việc, không lợi cho đàn bà, chủ ẩn giấu, náu mình, không muốn gặp người, có việc lo sợ. Nếu Thiên Hậu (thiên tướng chủ về phụ nữ, tư tình), Thái Âm làm dụng, thì là tựa cửa, đứng ngõ; xem về đàn bà thì ắt là người dâm tà không đứng đắn. Mọi việc nhiều ngăn cách: chủ về ẩn núp không muốn gặp người mà ngăn cách, hoặc lòng người không soi thấu nhau mà ngăn cách. Ngày cương chủ đường sá, cửa ải, cầu cống có trở ngại mà ngăn cách. Xem mùa xuân chủ mưa tuyết, xem mùa đông chủ sương tuyết ngăn trở. Cho nên nói Mão tinh có bế tắc, người đi có trì trệ. Nếu trì trệ, dừng lại đã lâu, thì có điềm lại đi tiếp."
Lại nói: "Ngày cương đàn ông đi xa chưa về, sợ bị nạn chết ở ngoài. Ngày nhu thì ẩn náu, con gái dâm đãng, lo sâu không giải được; người đi thì nấp lại không về, người ở thì ở nhà không muốn gặp ai."
Thiệu thị nói: "Ngày nhu Mão tinh thì nỗi lo ở đàn bà, trẻ nhỏ. Lại có không vong (chi rơi vào khoảng trống trong tuần Giáp đang chạy, xem như trống rỗng), chủ bệnh lâu không dậy nổi, hoặc vì việc mà trốn chạy, bị đày. Đến sát (?) âm chủ tĩnh, nên ẩn náu. Lại chủ việc muốn làm mà rốt cuộc khó khởi lên. Xem mưu việc thì có rối loạn lẽ thường, bỏ dở, yếu đuối. Nếu thần và tướng đánh nhau thì chủ việc gian ác không đứng đắn. Lại lấy can chi ngày mà quyết: ngày Thủy phòng tai nạn nước, ngày Hỏa phòng tai nạn lửa, ngày Kim phòng chém giết, ngày Mộc phòng té ngã, ngày Thổ chủ bị đổ đè. Lại chủ nhà tan, trai gái chạy trốn; đều chủ chết ở ngoài và cửa ngõ bế tắc không thông. Phát dụng ở bốn Mạnh (Dần, Thân, Tỵ, Hợi) chủ cầu việc được chậm; phát dụng ở Trọng (Tý, Ngọ, Mão, Dậu), Quý (Thìn, Tuất, Sửu, Mùi) thì âm ít, kinh sợ (?)."
Lưu Thành Ý (tức Lưu Cơ, Lưu Bá Ôn, khai quốc công thần đời Minh) nói: "Xem mùa đông gọi là Đông xà yểm mục: mắt nhắm mà không mở được, miệng ngậm đất mà không ăn được, cuộn nghiêng mà không duỗi được, duỗi rồi không cuộn được, đó là lúc đang nhận khí (đang ngủ đông). Gọi là rắn là điềm dữ. Gọi là rắn mùa đông là chưa bay lên biến hóa ra mặt được, cũng không thể hại người. Người khác là rắn thì có khi không đáng sợ; còn ta nếu là rắn, thì nên ẩn hình, giấu mình. Nếu gắng gượng chạy vạy, ắt chuốc lấy lỗi. Phàm xem thì chủ ẩn náu, giấu mình, mờ tối không rõ, người không thấy được; việc do đàn bà, loạn từ bên trong khởi lên, chủ về việc kinh sợ vu vơ không rõ ràng. Nhưng gặp ngày cương thì cũng có ánh sáng không dứt, cỏ bồng lăn không thôi, muốn động mà khó động. Ngày nhu thì chủ ngủ đông che mắt, không động; nên giữ gìn phòng bị những chuyện mờ ám, kinh sợ. Nếu gặp không vong, thì người ẩn náu sẽ ra mặt."
Lý Vệ công (tức Lý Tĩnh, danh tướng đời Đường) nói: "Ngày nhu Mão tinh gọi là Đông xà yểm mục, nỗi lo ở người âm, người nhỏ (đàn bà, trẻ con), việc chủ ẩn náu mà mờ ám, nhiều kinh sợ. Ở nhà thì do dự khó động. Vì bốn khóa đã không có khắc, lại không có khắc từ xa, là âm dương bế tắc không thông, nên đều chủ kinh sợ, nguy hiểm, chỉ có không vong là giải được. Nếu Hổ thị gặp nhìn (?), thì cực kỳ kinh sợ, cực kỳ nguy hiểm. Cho nên không kể ngày cương hay ngày nhu, hễ truyền thấy Bạch Hổ, Truyền Tống (tên thần tháng ứng với cung Thân) thì đều gọi là Hổ thị, Chuyển bồng; truyền thấy Thái Ất (tên thần tháng ứng với cung Tỵ), Đằng Xà thì đều gọi là Đông xà yểm mục. Nếu rắn mùa đông không có sức, thì phải đề phòng sau tiết Kinh trập (tiết khí sâu bọ thức dậy, khoảng đầu tháng ba dương lịch) nó mới có sức."
Xem việc nước.
Chưa có bờ bến, hồ nghi không biết theo đâu; bỗng có người cương nghị quả cảm, dấn thân vì nước, xử trí việc gấp, quyết đoán không chùn. Nhưng thế ắt đến chỗ bị tổn thương, rồi sau mới xong việc; hoặc có người không muốn cùng bàn bạc, tự đứng riêng, làm theo ý mình, chịu oán mà làm việc, thì việc thành. Cũng nên vào ngày cương mới hay.
Xem bệnh.
Bài ca rằng: "Hổ thị trong truyền có Đằng Xà, xem bệnh thì bỏ ăn, đáng than thở. Không phải cổ họng không hợp nhau (?), thì là cả miệng lở loét, lửa bốc mạnh." Ngày cương thì không lợi cho đàn ông xem; mùa hạ, mùa thu xem bệnh bên ngoài của đàn ông thì chết; thêm tướng dữ thì chủ chém giết, thương tích. Xem vào mùa đông, ngày nhu thì đàn bà, trẻ nhỏ bệnh sắp chết.
Xem việc thai sản.
Ngày cương Mão tinh thì sinh con gái; ngày nhu Hổ thị thì sinh con trai.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video