Thượng Dương Tử Kim Đan Đại Yếu Liệt Tiên Chí (Ghi chép về các vị tiên trong sách "Những điều cốt yếu về Kim đan" của Thượng Dương Tử. Thượng Dương Tử là hiệu của tác giả Trần Trí Hư. Kim đan: phép tu luyện của Đạo giáo, luyện tinh, khí, thần trong thân thành "viên thuốc vàng" bên trong để trường sinh, thành tiên.)
Tên kinh: Thượng Dương Tử Kim Đan Đại Yếu Liệt Tiên Chí. Trần Trí Hư đời Nguyên soạn. Vốn là phần phụ lục của sách "Kim Đan Đại Yếu", về sau được tách ra thành một quyển riêng. Bản gốc lấy từ phần Thái Huyền bộ trong "Chính Thống Đạo Tạng" (bộ tổng tập kinh sách Đạo giáo, biên soạn vào niên hiệu Chính Thống đời Minh).
Thượng Dương Tử Kim Đan Đại Yếu Liệt Tiên Chí
Đông Hoa Đế Quân (Đế quân: danh hiệu tôn xưng bậc tiên có địa vị rất cao trong Đạo giáo)
Ông họ Vương, không rõ sống vào đời nào, tên hiệu là gì; có người nói tên ông là Huyền Phủ. Ông được truyền đạo của Lão Tử (vị tổ của Đạo giáo). Về sau ông ẩn ở núi Côn Luân, rồi lại sống ở động thiên Tử Phủ trên núi Ngũ Đài (động thiên: cõi tiên ẩn trong hang động núi non), tự xưng là Thiếu Dương Quân. Tại động Ngưng Dương trên núi Chung Nam, ông truyền đạo cho Chung Ly Chính Dương. Ông sinh ngày 15 tháng 6, thăng thiên ngày 16 tháng 10 (thăng thiên: bay lên trời, tức thành tiên rời cõi trần).
Chính Dương Đế Quân
Ông họ Chung Ly, tên Quyền, tự Vân Phòng, hiệu Chính Dương Tử, người Hàm Dương thuộc vùng Kinh Triệu. Ông làm tướng quân cho nhà Hán. Vì đánh trận thất bại, ông vào núi Chung Nam, gặp Thiếu Dương Quân và được truyền cho đạo tối thượng. Ông ẩn ở núi Dương Giác thuộc Tấn Châu. Khi đạo đã thành, Thiên Đế phong cho ông danh hiệu Thái Cực Tả Cung Chân Nhân (chân nhân: người đã tu đắc đạo, thành tiên). Ông búi tóc thành hai búi (?), mặc áo kết bằng lá cây sồi, tự xưng là "gã nhàn tản nhất thiên hạ". Ông có thơ lưu truyền ở đời. Về sau, bên sông Lễ, ông truyền đạo cho Thuần Dương. Ông sinh ngày 15 tháng 4, thăng thiên ngày 18 tháng 5.
Thuần Dương Đế Quân
Ông họ Lã, tên Nham, tự Động Tân, hiệu Thuần Dương Tử. Tổ tiên ở làng Chiêu Hiền, trấn Vĩnh Lạc, huyện Mãn Chá (?), phủ Hà Nam thuộc Tây Kinh, nay gọi là huyện Bản ở Bồ Châu (?). Ông sinh vào giờ Tị (khoảng 9 đến 11 giờ sáng) ngày 14 tháng 4 năm Ất Mùi, niên hiệu Thiên Bảo thứ 14. Có thuyết nói ông sinh năm Bính Tý, niên hiệu Trinh Nguyên đời Đường Đức Tông. Ông theo cha đến nhậm chức thứ sử Hải Châu (thứ sử: quan đứng đầu một châu), nhân đó định cư ở đấy. Nhờ đỗ khoa cử, ông được bổ làm huyện lệnh (quan đứng đầu một huyện) huyện Đức Hóa thuộc Giang Châu. Nhân một lần thong thả dạo núi Lư, đi chơi trên sông Lễ, ông gặp Chính Dương truyền đạo cho, đến nay vẫn còn ở đời. Thiên Đế ban chiếu phong ông làm Cửu Thiên Thái Phỏng Sứ (sứ giả đi xem xét khắp chín tầng trời). Ngày 20 tháng 5, ông nhận chiếu và làm thơ, trong đó có câu "coi giữ sổ sách ghi tên thần tiên trên trời", nên người đời lấy ngày ấy làm ngày ông thăng thiên. Ông có tập thơ từ tên là "Hồn Thành Tập" lưu hành ở đời. Ông truyền đạo cho Hải Thiềm và Trùng Dương. Ông sinh ngày 14 tháng 4, thăng thiên ngày 20 tháng 5.
Hải Thiềm Đế Quân
Ông họ Lưu, tên Thao, tự Tông Thành, hiệu Hải Thiềm Tử, sau lại đổi tên là Huyền Anh, người Yên Sơn. Ông làm quan cho nước Liêu, lên đến chức tể tướng (quan đứng đầu triều đình, dưới vua). Nhân gặp Thuần Dương, ông liền trả lại ấn tể tướng, giả điên đi chơi xa đến Tần Châu. Thuần Dương truyền cho ông đạo luyện đan. Ông bèn làm thơ: "Bỏ lại ba nghìn miệng ăn trong căn nhà như đống lửa, gạt bỏ trăm vạn nhà binh lính canh cửa" (nhà lửa: ví cuộc sống thế tục đầy phiền não như căn nhà đang cháy). Về sau đạo thành, ông ẩn mình giữa vùng núi Chung Nam và núi Thái Hoa. Ông truyền đạo kim đan cho Đổng Ngưng Dương và Trương Tử Dương. Ông sinh ngày 14 tháng 12, thăng thiên ngày 15 tháng 6.
Trùng Dương Đế Quân
Ông họ Vương, tên Trung Phu, tự Doãn Khanh. Sau đổi tên là Thế Hùng, tự Đức Uy. Về sau theo đạo, ông lại đổi tên là Triết, tự Tri Minh, hiệu Trùng Dương Tử, người thôn Đại Ngụy, Hàm Dương. Ông sinh năm Chính Hòa thứ hai đời Tống Huy Tông, tức năm Nhâm Thìn, ngày 22 tháng 12.
Tại trấn Cam Hà thuộc huyện Chung Nam, ông gặp Thuần Dương truyền cho khẩu quyết (bí quyết tu luyện chỉ truyền bằng miệng, không ghi thành sách). Ông có câu thơ "bốn mươi tám tuổi mới được gặp gỡ". Năm sau là năm Canh Thìn, ông lại gặp Thuần Dương ở Lễ Tuyền và được truyền thêm đạo kim đan. Ông bèn đào hang ở để tu hành, đặt tên là "Mộ người chết mà sống". Ông lại cùng Hòa Ngọc Thiềm, Lý Linh Dương dựng am ngồi tu. Lúc đầu có Sử Xử Hậu, Lưu Thông Vi, Nghiêm Xử Thường lần lượt theo ông nhận đạo.
Sau đó ông đốt am, ra cửa ải đi về phía đông, đến Ninh Hải Châu, truyền đạo kim đan cho Đan Dương. Ông lại truyền cho Khâu Trường Xuân, Đàm Trường Chân, Tôn Bất Nhị, Vương Ngọc Dương, Lưu Trường Sinh, Hách Thái Cổ. Rồi ông đem năm thiên bí quyết do Thuần Dương truyền lại, giao hết cho bảy người ấy. Ông có các sách "Toàn Chân Tiền Hậu Tập", "Thao Quang Tập", "Vân Trung Tập", "Phân Lê Thập Hóa Thuyết" (bài giảng về việc chia quả lê mười lần để cảm hóa đệ tử) lưu hành ở đời. Ông sinh ngày 22 tháng 12, thăng thiên ngày mồng 4 tháng Giêng.
Đan Dương Chân Quân (Chân quân: danh hiệu tôn xưng bậc chân nhân có địa vị cao)
Ông họ Mã, tên Ngọc, tự Huyền Bảo, hiệu Đan Dương Tử. Trước kia tên là Tòng Nghĩa, tự Nghi Phủ, người Ninh Hải Châu. Ông sinh năm Quý Mão, niên hiệu Thiên Hội thứ nhất đời Kim Thái Tông, tức năm Tuyên Hòa thứ năm đời Tống Huy Tông, vào ngày 20 tháng 5. Nhà ông giàu có, người ta gọi là "Họ Mã giàu nửa châu". Ông lấy vợ họ Tôn, sinh ba con trai là Đình Trân, Đình Thụy, Đình Khuê.
Năm Đinh Hợi, niên hiệu Đại Định thứ 7, Trùng Dương đến. Thấy Trùng Dương ăn dưa lại bắt đầu từ phía cuống, ông lấy làm lạ mà hỏi. Trùng Dương đáp: "Thơm từ trong thối mà ra, ngọt từ trong đắng mà đến." Ông lại hỏi: "Thế nào gọi là Đạo?" Trùng Dương đáp: "Là chỗ mà ngũ hành không chạm tới, là lúc trước khi cha mẹ sinh ra ta" (ngũ hành: năm yếu tố Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ, theo quan niệm xưa cấu thành và chi phối mọi vật hữu hình; ý nói Đạo là cái gốc vô hình có trước cả thân xác). Ông bèn mời Trùng Dương về nhà và thờ làm thầy.
Năm Mậu Tý, ông giao việc nhà cho ba con rồi xuất gia (rời bỏ gia đình để đi tu). Trùng Dương đem năm thiên bí quyết kim đan đã nhận được từ Thuần Dương trao cho ông, lại chỉ dạy tận miệng các bí quyết ấy. Ông bèn búi ba búi tóc trên đầu, tu hành mà thành đạo. Trong thời gian được thầy dùng việc chia lê mười lần để cảm hóa, ông phải chịu nhiều khổ cực. Bấy giờ những người theo ông cầu đạo có Lý Đại Thừa, Triệu Bồng Lai, Hàn Thanh Phủ…, nhưng chỉ có Tống Phi Vân nắm được ý chỉ kim đan của thầy, nên thành đạo trước tiên. Ông có các sách "Kim Ngọc Tập", "Tiệm Ngộ Tập", "Hành Hóa Tập", "Thành Đạo Tập", "Viên Thành Tập", "Tinh Vi Tập" và sách ngữ lục (ghi lời giảng), tất cả đều lưu hành ở đời. Trong số bảy vị chân nhân (bảy đệ tử lớn của Trùng Dương), ông là người có nhiều học trò nhất (?). Ông sinh ngày 20 tháng 5, thăng thiên ngày 22 tháng 12.
Trường Chân Chân Quân
Ông họ Đàm, tên Xử Đoan, tự Thông Chính, hiệu Trường Chân Tử, người Ninh Hải Châu. Lúc đầu tên là Ngọc, tự Bá Ngọc. Ông sinh ngày mồng 1 tháng 3 năm Quý Mão, năm đầu đời Kim Thái Tông. Đến tuổi trung niên, ông mắc chứng phong tý (bệnh tê bại chân tay, khớp xương đau nhức, theo y học cổ truyền là do khí phong, khí thấp xâm nhập), bèn thờ Trùng Dương làm thầy. Mỗi buổi sáng, Trùng Dương lấy chỗ nước rửa tay còn thừa bảo ông rửa mặt; lâu dần bệnh khỏi, Trùng Dương bèn truyền đạo cho ông. Vì nghiệp đời trước của ông nặng (nghiệp: những việc làm xấu tốt tích lại, sinh ra quả báo về sau), nên có lần gặp kẻ say rượu xua đuổi, đánh đập, gãy răng chảy máu, ông đều không chấp. Đan Dương nghe chuyện thì nói: "Một cú đấm tiêu sạch nghiệp của bao nhiêu kiếp." Khi đạo đã thành, ông có bài thơ mà câu cuối là: "Dương thần vọt ra, một mình trở về" (dương thần: phần thần thức thuần khiết do tu luyện kim đan mà thành, có thể rời khỏi thể xác mà tồn tại). Viết xong thì ông qua đời, mùi hương lạ tỏa đầy nhà suốt mấy ngày. Ông có sách "Thủy Vân Tập" lưu hành ở đời. Ông sinh ngày mồng 1 tháng 3, thăng thiên ngày mồng 1 tháng 4.
Trường Sinh Chân Quân
Ông họ Lưu, tên Xử Huyền, tự Thông Diệu, hiệu Trường Sinh Tử, người Võ Quan Trang thuộc Đông Lai. Ông sinh năm Đinh Mão, niên hiệu Hoàng Thống thứ 7 đời Kim Hy Tông, tức năm Thiệu Hưng thứ 17 đời Tống Cao Tông, vào ngày 12 tháng 7. Năm Đại Định thứ 9, tức năm Càn Đạo thứ 5 đời Tống Hiếu Tông, ông thờ Trùng Dương làm thầy. Khi đạo đã thành, vào ngày mồng 6 tháng 2 năm Quý Hợi, niên hiệu Gia Thái thứ 3 đời Tống Ninh Tông, ông đánh trống họp mọi người lại, rồi co tay gối đầu mà qua đời. Ông để lại sáu tập văn "Tiên Lạc", "Thái Hư", "Bàn Dương", "Đồng Trần", "An Nhàn", "Tu Chân", cùng các sách "Đạo Đức Chú" (chú giải Đạo Đức Kinh), "Âm Phù Diễn" (giảng rộng Âm Phù Kinh), "Hoàng Đình Thuật" (thuật lại Hoàng Đình Kinh). Ông sinh ngày 12 tháng 7, thăng thiên ngày mồng 6 tháng 2.
Trường Xuân Chân Quân
Ông họ Khâu, tên Xử Cơ, tự Thông Mật, hiệu Trường Xuân Tử, người Tân Đô thuộc huyện Thê Hà, Đăng Châu. Ông sinh ngày 19 tháng Giêng năm Mậu Thìn, niên hiệu Hoàng Thống thứ 8 đời Kim Hy Tông, tức năm Thiệu Hưng thứ 18 đời Tống Cao Tông. Năm 20 tuổi, ông thờ Trùng Dương làm thầy. Năm 27 tuổi, ông vào vùng Bàn Hán (?) (có lẽ là Bàn Khê), ở hang mà tu hành. Năm 33 tuổi, ông lại đến ở núi Long Môn thuộc Lũng Châu, tu khổ hạnh như hồi ở Bàn Khê. Sau khi đạo thành, năm 42 tuổi ông nhận lời vời của Kim Thế Tông đến ở kinh đô. Năm 62 tuổi, vùng Tề, Lỗ về tay nhà Tống, Tống Ninh Tông vời ông, ông không đến. Năm 65 tuổi, Thành Cát Tư Hoàng đế (Thành Cát Tư Hãn) vời ông đến gặp; chuyện đối đáp được ghi rõ trong sách "Khánh Hội Lục". Ông làm phép trừ tai họa, cứu nạn hạn hán…, trở thành công thần của nhà Nguyên. Ông có hai tập văn "Bàn Hán (?)" và "Minh Đạo", cùng sách "Tây Du Ký" lưu hành ở đời. Ngày mồng 9 tháng 7 năm Đinh Hợi, ông lên giảng đường dạy mọi người, để lại bài tụng (bài kệ, bài văn vần tóm ý đạo) về chuyện sống chết, rồi ngồi mà hóa (ngồi yên qua đời, theo Đạo giáo là thoát xác thành tiên). Ông sinh ngày 19 tháng Giêng, thăng thiên ngày mồng 9 tháng 7.
Ngọc Dương Chân Quân
Ông họ Vương, tên Xử Nhất, tự Ngọc Dương, hiệu Tản Dương Tử, người Đông Mâu thuộc Ninh Hải. Ông sinh ngày 18 tháng 3 năm Nhâm Tuất, niên hiệu Hoàng Thống thứ 2 đời Kim. Ông thờ Trùng Dương làm thầy, nhận đạo, ở động Vân Quang, chí hướng và việc tu hành bền bỉ, khổ luyện. Khi đạo đã thành, ông bày ra nhiều phép thần lạ: cứu độ người, xua đuổi ma quỷ, quật ngã kẻ trộm, đập vỡ đá, xuất thần nhập vào giấc mộng của người khác, gọi mưa, làm rung chuyển núi, nấu gà mà gọi được hạc bay xuống (?), làm người chết sống lại, thổi cho cây khô tươi lại. Kim Thế Tông nghe danh, vời vào hỏi chuyện, rất vừa lòng nhà vua. Có kẻ ganh ghét cho ông uống rượu độc; ông về nhảy xuống nước, nước cạn khô mà ông không chết. Ông có các sách "Vân Quang Tập", "Hiển Dị Lục" lưu hành ở đời. Ông sinh ngày 18 tháng 3, thăng thiên ngày 22 tháng 4.
Quảng Ninh Chân Quân
Ông họ Hách, tên Đại Thông, tự Thái Cổ, hiệu Quảng Ninh Tử, người Ninh Hải. Ông sinh ngày mồng 3 tháng Giêng năm Canh Thân, niên hiệu Thiên Xuân (?) (có lẽ là Thiên Quyến) thứ 3 đời Kim Hy Tông. Nhà ông rất giàu. Ông thờ Trùng Dương làm thầy. Lúc đầu tên là Lân, hiệu Điềm Nhiên Tử. Tuy đã theo đạo nhưng chí ông chưa chịu khổ luyện, Trường Chân và Ngọc Dương phải khuyên nhủ, thúc giục. Đến núi Kỳ, ông gặp thần nhân trao cho khẩu quyết kim đan và đổi cho tên hiệu như hiện nay. Ông bèn đi khắp vùng Triệu, Ngụy, tu hành thành đạo, để lại bài tụng rồi qua đời. Ông có các sách "Thái Cổ Tập", "Tâm Kinh", "Cứu Khổ Kinh", "Giải Đại Dịch Đồ" (giải thích các hình vẽ về Kinh Dịch) và "Thị Giáo Trực Ngôn" lưu hành ở đời. Ông sinh ngày mồng 3 tháng Giêng, thăng thiên ngày 30 tháng 12.
Thanh Tĩnh Nguyên Quân (Nguyên quân: danh hiệu tôn xưng nữ tiên có địa vị cao)
Bà họ Tôn, tên Bất Nhị, hiệu Thanh Tĩnh Tán Nhân (tán nhân: người tu hành sống tự do, nhàn tản), người Ninh Hải. Bà sinh ngày mồng 5 tháng Giêng năm Kỷ Hợi, niên hiệu Tuyên Hòa thứ nhất (?) đời Tống Huy Tông. Cha bà là Tôn Trung Hiển gả bà cho Mã Nghi Phủ cùng châu, sinh được ba con trai. Trùng Dương làm chủ, dùng việc chia lê mười lần để cảm hóa vợ chồng Nghi Phủ. Tiên cô (tức bà) xuất gia học đạo, tu hành ở động Phong Tiên tại Lạc Dương. Hai vợ chồng thường khích lệ lẫn nhau, rồi đều thành đạo. Bà có thơ từ lưu hành ở đời. Bà sinh ngày mồng 5 tháng Giêng, thăng thiên ngày 29 tháng 12.
Hoàng Phòng Công
Ông họ Tống, tên Hữu Đạo, tự Đức Phương, hiệu Hoàng Phòng Công, người phủ Miện Dương. Ông thực hành các bậc pháp thuật (các phép bùa chú, cầu đảo của Đạo giáo, chia theo từng cấp bậc): trời không có mây thì ông dùng bùa (lá bùa vẽ ký hiệu, tin là có sức sai khiến thần linh) làm cho mây nổi lên; trời có mây thì ông vạch mây ra để thấy sao Bắc Đẩu. Vì thế người đương thời gọi ông là Phi Vân Chân Nhân (chân nhân vạch mây). Một hôm ông gặp Đan Dương, được truyền cho bí quyết hỏa hậu của kim đan (hỏa hậu: cách điều chỉnh "lửa" khi luyện đan, tức liều lượng, thời điểm và mức mạnh yếu của việc vận dụng ý niệm và hơi thở). Thực hành hai năm, ông có thể phân thân thành hai mà không chết (?).
Nhân đi về miền Đông Hải, đúng lúc Thái Tổ Thành Cát Tư Hoàng đế của nhà Nguyên vời sư thúc Khâu Trường Xuân, ông cùng mười tám người đi theo phò tá, và ông đứng đầu. Hoàng đế Thế Tổ phong ông là Thông Huyền Hoằng Giáo Phi Vân Chân Nhân; Hoàng đế Vũ Tông phong thêm là Huyền Thông Chí Đạo Sùng Văn Minh Hóa Đại Chân Nhân. Về sau ông truyền đạo tối thượng cho Lý Chân Nhân hiệu Thái Hư, còn Hoàng Phòng Công thì không ai biết kết cục ra sao. Có người nói ông ngồi mà qua đời ở cung Trường Xuân đất Yên.
Thái Hư Chân Nhân
Ông họ Lý, tên Giác, tự Song Ngọc, người phủ Sùng Khánh đất Thục. Sau khi được Hoàng Phòng Công truyền đạo kim đan, ông đổi tên là Thê Chân, hiệu Thái Hư. Ông liền đến núi Vũ Di ở Thiệu Vũ, lặng lẽ tu luyện kim đan. Trải qua bảy tháng, đạo sắp thành, ông bèn lên đường trở về, đi ngang qua núi Long Hổ.
Đêm hôm trước, ở đàn cầu mưa có người mộng thấy một vị chân nhân đến. Lúc ấy trời hạn hán đã lâu, cầu đảo mãi không linh ứng. Hôm sau chân nhân quả nhiên đến, mọi người đều không biết, chỉ có người nằm mộng thấy một đạo sĩ nghèo đi tới thì nói: "Chính là người này đây." Mọi người xin ông cầu mưa, lập tức mưa xuống tầm tã. Rồi ông đi đến am Ngọc Hư ở Chân Châu, đóng cửa ngồi tu trong vòng tường kín (?). Sau khi ra khỏi chỗ bế quan, ông truyền đạo cho Trương Tử Quỳnh xong, dặn rằng: "Kim đan thì nên lặng lẽ mà tu, còn đại đạo thì phải truyền lại cho người." Về sau nghe nói ông vào núi Thanh Thành, không ai biết kết cục ra sao. Ông sinh ngày mồng 10 tháng Giêng, thành đạo ngày 15 tháng 8.
Tử Quỳnh Chân Nhân
Ông họ Trương, tên Mô, tự Quân Phạm, người Đức Hưng thuộc Nhiêu Châu. Sau khi được nghe đạo, ông đổi tên là Đạo Tâm. Lúc đầu, Thái Hư Chân Nhân tình cờ trọ ở cung Hy Xuân tại An Nhân; Tử Quỳnh xin được truyền kim đan, Thái Hư không cho. Sau đó ra chợ, Thái Hư thấy ông bố thí cho người ăn xin ba mươi đồng tiền, bèn nói: "Có thể truyền được rồi." Rồi đem đạo kim đan trao cho ông. Năm sau hai người lại gặp nhau ở Chân Châu, bấy giờ ông mới được truyền trọn phép hỏa hậu. Sau khi đã được nghe những điều cốt yếu chân thật, Tử Quỳnh truyền đạo tối thượng cho ông Triệu Duyên Đốc, rồi liền đi ẩn. Ông sinh ngày mồng 2 tháng 10, thành đạo ngày 25 tháng 12.
Duyên Đốc Chân Nhân
Ông họ Triệu, tên là Hữu Khâm, tự Duyên Đốc, người quận Nhiêu. Ông thuộc dòng dõi họ Triệu (họ của vua nhà Tống). Lúc nhỏ ông gặp nạn binh lửa, sớm đã có ý thích sống nơi núi rừng. Ông rất thông minh, những môn như thiên văn, phép đo trời đất, địa lý, thuật số (các môn bói toán, tính toán vận số), không môn nào ông không tinh thông. Đến khi được thầy Tử Quỳnh truyền cho đại đạo kim đan, ông bèn tìm đọc khắp các sách kinh điển và sách chú giải, viết bài văn chủ trương ba đạo (Nho, Phật, Đạo) vốn là một nhà, đặt tên là "Tiên Phật Đồng Nguyên" (Tiên và Phật cùng một nguồn). Ông lại viết các sách như "Kim Đan Nạn Vấn" (hỏi đáp những chỗ khó về kim đan) lưu hành ở đời. Mùa thu năm Kỷ Tị, ông trọ ở Hành Dương, đem hết đạo mầu nhiệm của kim đan trao lại cho Thượng Dương Tử. Ông sinh ngày 18 tháng 6.
Hết sách Thượng Dương Tử Kim Đan Đại Yếu Liệt Tiên Chí.
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video