Tứ xung (?) đắc vị (bốn địa chi mỗi chi đứng đúng vị trí có lợi của mình; chữ "xung" ở đây có lẽ là chữ "trọng" bị chép sai, tức bốn chi giữa mùa)
Cách "tứ xung đắc vị" hơi khác với cách "tứ vị thuần toàn" (bốn trụ trong lá số đều thuộc cùng một nhóm địa chi). Nghĩa là: các chi Dần, Thân, Tỵ, Hợi (nhóm tứ mạnh, tức bốn chi đứng đầu bốn mùa) thì cần tự mình ở thế trường sinh (giai đoạn mới sinh ra, bắt đầu lớn mạnh, trong vòng mười hai giai đoạn thịnh suy của ngũ hành), hoặc đổi chỗ cho nhau mà sinh. Các chi Tý, Ngọ, Mão, Dậu (nhóm tứ trọng, tức bốn chi giữa mùa) thì cần tự mình ở thế đế vượng (giai đoạn cực thịnh). Các chi Thìn, Tuất, Sửu, Mùi (nhóm tứ mộ, tức bốn chi cuối mùa) thì cần tự mình ở thế mộ (giai đoạn thu vào, cất giữ, như vào kho) thì mới được dùng.
Ví dụ bốn trụ Giáp Thân, Bính Dần, Tân Tỵ, Kỷ Hợi (bản gốc chép "Tỵ Hợi", có lẽ là "Kỷ Hợi") đều tự ở thế sinh, vượng: Giáp Thân có nạp âm (hành riêng gán cho mỗi cặp can chi) là Thủy, mà Thủy sinh ở Thân; Bính Dần nạp âm Hỏa, Hỏa sinh ở Dần; Tân Tỵ nạp âm Kim, Kim sinh ở Tỵ; Kỷ Hợi nạp âm Mộc, Mộc sinh ở Hợi. Thêm Đinh Tỵ là cung thai (tháng thụ thai) thì đủ cả năm hành. Lại là cách từ quán học đường (lá số có các vị trí chủ về văn chương, học vấn, thi cử), cho nên được phong hầu.
Ví dụ Tân Mão, Canh Tý, Quý Dậu, Mậu Ngọ là thai, sinh, nguyên mệnh (năm sinh), lại là cục tứ trọng tự ở thế vượng. Ví dụ Ất Sửu, Quý Mùi, Bính Thìn, Nhâm Thìn, Giáp Tuất là thai, là cục tứ ấn tú (bốn chi mộ đều tốt đẹp, chủ người tài giỏi), số ngũ hành đầy đủ, cho nên đều đại quý.
Xét theo sử (?), lá số của Hàn Bình Nguyên (tức Hàn Thác Trụ, quyền thần đời Nam Tống, được phong Bình Nguyên quận vương) là: năm Nhâm Thân, tháng Tân Hợi, ngày Kỷ Tỵ (bản gốc chép "Tỵ Tỵ"), giờ Bính Dần.
Dương Lương giảng rằng: Thân là vị trí của Kim, lại có đất Khôn (quẻ Khôn, chỉ đất, hành Thổ) làm cho dày thêm, nên cái cứng của Kim không gì hơn được, vì vậy lấy hình tượng là "mũi gươm" (nạp âm Nhâm Thân là Kiếm phong Kim, tức Kim mũi gươm). Thứ Kim này không sợ lửa khác, chỉ có Bính Dần chế ngự được nó, vì Bính Dần cả can, chi lẫn nạp âm đều là Hỏa, lại đứng trên Mộc (Dần thuộc Mộc), mà Mộc thì sinh ra Hỏa, sinh mãi không cùng. Cho nên dù là Kim cứng đã tôi luyện trăm lần, rốt cuộc cũng bị nung chảy. Đó là lẽ trời tự nhiên.
Phàm giờ sinh của người ta chủ về lâu dài, chủ về hiện tại (?), nay lại gặp phải nó. Đại vận (vận mười năm) Đinh Mão là Hỏa ở thế mộc dục (giai đoạn mới sinh còn non yếu, như đứa trẻ vừa được tắm, dễ hư hỏng), khí hơi bại, tro tàn nung chảy cạn kiệt, tự nhiên không chống đỡ nổi (?). Năm gặp Bính Dần, lửa bốc mạnh làm Kim chảy lỏng, bề ngoài mạnh mà bên trong rỗng. Lấy cái cứng gặp cái dữ dội, rực rỡ như trời đất là một lò rèn, vạn vật là một ống bễ thổi lửa, ai có thể đến gần được? Nhưng chứa đựng sự vật lớn quá, không dùng hết công năng của nó thì không được. Khi một khí dương sắp nhú lên (tức tháng Mười một âm lịch, tháng Đông chí), há chẳng đúng là lúc ấy sao? Bởi vì bốn chi tứ mạnh có đủ cả, hai khí đánh nhau, tuy đem lại phúc lớn không gì bằng, nhưng cũng chuốc lấy tai họa xung khắc.
Viên huyện thừa (chức phó quan của một huyện) huyện Ngô Giang là Viên Thiều thi đỗ, có tài xuất chúng. Lá số của ông là: năm Tân Tỵ, tháng Bính Thân, ngày Đinh Hợi, giờ Nhâm Dần, cũng đủ cả bốn chi tứ mạnh. Thiên can (phần trên của mỗi trụ) có Đinh với Nhâm, Bính với Tân thật sự hóa hợp (hai can kết hợp với nhau mà biến thành một hành mới); địa chi (phần dưới của mỗi trụ) Tỵ với Thân, Hợi với Dần là lục hợp (sáu cặp chi hòa hợp với nhau). Về cách cục thì gọi là "uyên ương đức hợp" (trên dưới đều hợp từng đôi như chim uyên ương), hay "thiên địa đức hợp" (can và chi đều hợp). Bốn trụ rất rõ ràng, cho nên Hàn Thác Trụ không thể sánh được. Đáng mừng là hai khí hóa thành đều được sinh, Hàn Thác Trụ thì về điểm này lại không bằng. Lời giảng này là đúng.
Có người lại cho rằng: ngày Kỷ (bản gốc chép "Tỵ", có lẽ là "Kỷ") lấy Giáp làm quan (sao chủ về chức tước, địa vị), lấy Bính làm ấn (sao chủ về sự che chở, học vấn, ấn tín), lộc (vị trí hưởng phúc lộc) quy về dưới giờ (?). Mộc Giáp gặp tháng Hợi là trường sinh. Thân muốn xung, hình (xung khắc, làm hại) Dần, nhưng lại bị Tỵ hình; Dần hợp với Hợi, Thân tự mình bị hình nên không xung được Dần. Đại vận đến Dần, Mão thì sao quan được đất (vào nơi hành của mình thịnh), nên hiển quý đến chức kinh lược (quan coi việc quân, việc dân của cả một vùng). Vừa bước sang đại vận Bính Thìn, Thủy vượng làm hại sao ấn, không có Hỏa chế ngự thương quan (sao chủ về sự ngang ngạnh, phạm thượng, làm hại sao quan), đến năm Đinh Mão thì bị tội chết, thọ chỉ năm mươi sáu tuổi. Đó cũng là một cách giải thích.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video