Kinh Niệm Tụng lược trích từ Kim Cương Đỉnh Du-già, quyển thứ hai. (Kim Cương Đỉnh là tên một bộ kinh lớn của Mật tông. Du-già, tức yoga, là pháp tu khiến thân, miệng, ý của mình hợp nhất với thân, miệng, ý của Phật. Niệm tụng là trì đọc chân ngôn, tức những câu chú thiêng.)
Tam tạng Kim Cương Trí, người Nam Ấn Độ, dịch vào đời Đại Đường. (Tam tạng là danh hiệu tôn xưng vị thầy thông suốt cả ba kho giáo pháp là kinh, luật và luận.)
Bấy giờ Thế Tôn (đức Phật, bậc được cả thế gian tôn kính; ở đây là Phật Tỳ-lô-giá-na) lại nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Pháp gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của Văn Thù Sư Lợi Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Các thuật ngữ được giải nghĩa như sau:
- Tam-ma-địa (samādhi): trạng thái thiền định, tâm chuyên chú hợp nhất không tán loạn.
- Kim cương (vajra): thứ cứng chắc không gì phá nổi, tượng trưng cho trí tuệ không thể hư hoại. Kim cương cũng là tên chiếc chày kim cương, một pháp khí của Mật tông.
- Gia trì: sức của Phật gia thêm vào và giữ gìn.
- Tam-ma-da (samaya): lời thệ nguyện, giao ước thiêng liêng và biểu tượng riêng của mỗi vị tôn.
- Văn Thù Sư Lợi: vị Bồ-tát tiêu biểu cho trí tuệ.
- Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa: Đại Bồ-tát, tức bậc giác ngộ lớn phát nguyện cứu độ chúng sinh.
Ngài liền từ tâm mình phát ra tam-ma-da đại trí tuệ của tất cả Như Lai (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như), gọi là "Tâm của tất cả Như Lai", và nói mật ngữ (lời bí mật, tức chân ngôn):
Bạt-chiết-la đế-sắt-na (ba chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: vajra-tīkṣṇa, nghĩa là "kim cương sắc bén".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương liền hóa làm thanh gươm trí tuệ mà hiện ra. (Bạc-già-phạm, tức Bhagavat, là một danh hiệu tôn kính của Phật. Chấp Kim Cương là vị cầm chày kim cương, tức Kim Cương Tát-đỏa.) Thanh gươm ấy cùng hợp nhất làm một cách nhiệm mầu, nhập vào trong tâm Phật Tỳ-lô-giá-na và liền thành vỏ gươm. (Tỳ-lô-giá-na, tức Vairocana, là Đại Nhật Như Lai, vị Phật trung tâm của Mật tông.) Thành tựu rồi, vỏ gươm ấy ở trong tay Phật Tỳ-lô-giá-na.
Khi ấy từ thân vỏ gươm của Như Lai hiện ra các Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới (?). Các vị ấy làm các việc như trí tuệ của tất cả Như Lai, cùng những biến hóa thần thông tự tại của tất cả Như Lai. Do sự rất mực mầu nhiệm, tốt lành, và do tam-ma-địa của Kim Cương Tát-đỏa rất bền chắc, các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân Văn Thù Sư Lợi Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. (Kim Cương Tát-đỏa là vị Bồ-tát cầm chày kim cương, tiêu biểu cho tâm giác ngộ bền chắc.) Thành tựu rồi, vị ấy đến nơi tâm của Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng nói lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là lời nói của chư Phật,
hiệu là Văn Thù Âm Thanh.
Dù không có hình sắc,
nhờ âm thanh mà có thể biết được.
Bấy giờ Văn Thù Sư Lợi Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa từ tâm Thế Tôn đi xuống, ở trong nguyệt luân bên phải của tất cả Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy. (Nguyệt luân là vầng trăng tròn, chỗ ngồi của các vị tôn trong đàn tràng, tượng trưng cho tâm giác ngộ trong sạch.)
Bấy giờ Phật Tỳ-lô-giá-na nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Tam-ma-da trí tuệ của tất cả Như Lai", rồi hiện ra tam-ma-da "đoạn trừ phiền não của tất cả Như Lai". (Phiền não là những tâm xấu như tham, sân, si làm rối loạn và trói buộc con người.) Ngài làm vậy vì khắp cả cõi chúng sinh: để đoạn trừ mọi khổ, để chúng sinh được hưởng mọi sự an vui, vừa ý, và cho đến để thành tựu tất-địa tối thượng là trí tuệ viên mãn tùy thuận âm thanh của tất cả Như Lai. (Tất-địa, tức siddhi, là sự thành tựu do tu pháp mà đạt được.) Vì thế Ngài đem thanh gươm "kim cương giác" ấy trao vào hai tay Văn Thù Sư Lợi Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa như trên.
Khi ấy tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Giác làm danh hiệu cho vị ấy, lại dùng tên kim cương ấy mà làm lễ quán đỉnh cho vị ấy. (Quán đỉnh là nghi lễ rưới nước lên đỉnh đầu để trao quyền, ấn chứng địa vị.) Bấy giờ Kim Cương Giác Bồ-tát Ma-ha-tát (Đại Bồ-tát) vung thanh gươm kim cương chém xuống, rồi lớn tiếng xướng lời này:
Đây là của chư Như Lai,
Bát-nhã ba-la-mật (trí tuệ đưa người từ bờ mê sang bờ giác).
Phá được mọi kẻ thù oán,
trong việc diệt tội là bậc nhất.
Đây là tam-ma-địa của Kim Cương Giác Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa, là trí tuệ thứ hai của tất cả Như Lai.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Pháp gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Vừa phát tâm liền chuyển được pháp luân của tất cả Như Lai". (Pháp luân là bánh xe Pháp, hình ảnh chỉ việc giảng dạy giáo pháp lan truyền nghiền nát mọi tà kiến.) Ngài liền từ tâm mình phát ra tam-ma-da pháp luân của tất cả Như Lai, gọi là "Tâm của tất cả Như Lai", và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la duệ-đô. (Tiếng Phạn: vajra-hetu, nghĩa là "nhân kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm đại đàn tràng Kim Cương giới mà hiện ra. (Đàn tràng, tức mạn-đà-la, là nơi bày đặt, vẽ hoặc đắp hình các vị tôn để tu pháp. Kim Cương giới là cõi kim cương, tượng trưng cho trí tuệ không thể phá hoại của Phật.) Đàn tràng ấy cùng hợp nhất làm một, nhập vào trong tâm Phật Tỳ-lô-giá-na, thành thân bánh xe kim cương và liền ở trong tay Như Lai.
Khi ấy từ thân bánh xe kim cương hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Hiện ra rồi, do vừa phát tâm liền chuyển được pháp luân, và do tam-ma-địa của Kim Cương Tát-đỏa rất bền chắc, các vị ấy thành thân của vị "Vừa phát tâm chuyển pháp luân". Thành tựu rồi, vị ấy ở nơi tâm Phật Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Trong hàng Chấp Kim Cương,
bánh xe kim cương là trên hết.
Vị ấy vừa phát tâm,
liền chuyển được pháp luân.
Bấy giờ thân Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Vừa phát tâm chuyển pháp luân" từ tâm Phật đi xuống, ở trong nguyệt luân bên trái của tất cả Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa "Bánh xe mắt kim cương (?) của tất cả Như Lai", rồi hiện tam-ma-da đại đàn tràng của tất cả Như Lai. Ngài làm vậy vì khắp cả cõi chúng sinh: để chúng sinh vào được bánh xe bất thoái chuyển (không còn lùi bước trên đường tu), để được hưởng mọi sự an vui, vừa ý, và cho đến để thành tựu tất-địa tối thượng là chuyển chánh pháp luân của tất cả Như Lai. Vì thế Ngài đem bánh xe kim cương ấy trao vào hai tay Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Vừa phát tâm chuyển pháp luân" như trên.
Bấy giờ tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Đạo Tràng làm danh hiệu cho vị ấy. (Đạo tràng là nơi tu đạo và thành đạo.) Khi ấy Bồ-tát Kim Cương Đạo Tràng dùng bánh xe kim cương ấy an lập tất cả Như Lai vào chỗ không còn thoái lui, rồi lại lớn tiếng xướng lời này:
Đây là của chư Như Lai,
làm trong sạch được hết thảy.
Gọi là đạo tràng Bồ-đề (giác ngộ)
không còn thoái lui.
Đây là trí tuệ thứ ba của tất cả Như Lai: Kim Cương Đạo Tràng Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa vừa phát tâm liền chuyển được pháp luân của tất cả Như Lai.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Pháp gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của Vô Ngôn Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. (Vô Ngôn nghĩa là "Không Lời".) Ngài liền từ tâm mình phát ra tam-ma-da niệm tụng của tất cả Như Lai, gọi là "Tâm của tất cả Như Lai", và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la bà-sa. (Tiếng Phạn: vajra-bhāṣa, nghĩa là "lời nói kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, vị ấy liền hóa làm văn tự của Pháp của tất cả Như Lai mà hiện ra. Văn tự ấy cùng hợp nhất làm một, nhập vào tâm Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, thành thân kim cương niệm tụng và ở trong lòng bàn tay Thế Tôn.
Bấy giờ từ thân kim cương niệm tụng hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Hiện ra rồi, các vị ấy làm mọi biến hóa thần thông tự tại ngang với tính pháp giới của tất cả Như Lai. (Pháp giới là toàn thể mọi hiện tượng và cảnh giới chân thật.) Do lời nói tự nhiên rất bền chắc (?), các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân Ngữ Ngôn Kim Cương Bồ-đề-tát-đỏa, ở nơi tâm Phật Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng nói lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Điều bí mật tự nhiên,
ta là lời nói bí mật.
Nếu nói Chánh pháp,
thì xa lìa hý luận của lời nói (những lời bàn luận rỗng, phân biệt vô ích).
Bấy giờ thân Vô Ngôn Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa từ tâm Phật đi xuống, ở trong nguyệt luân phía sau các Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy.
Khi ấy Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa "Tam-ma-da lời nói bí mật của tất cả Như Lai". Ngài làm vậy vì tam-ma-da trí tuệ về lời nói của tất cả Như Lai, cho khắp cả cõi chúng sinh: để thành tựu tất-địa về lời nói, để được hưởng mọi sự an vui, vừa ý, và cho đến để đạt được tất-địa thù thắng cao nhất là tính bí mật trong lời nói của tất cả Như Lai. Vì thế Ngài đem pháp khí kim cương niệm tụng ấy trao vào hai tay Vô Ngôn Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa như trên.
Bấy giờ tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Ngữ Ngôn làm danh hiệu cho vị ấy. Khi ấy Kim Cương Ngữ Ngôn Bồ-đề Ma-ha-tát-đỏa dùng pháp khí kim cương niệm tụng ấy mà đàm luận với tất cả Như Lai, rồi lớn tiếng xướng lời này:
Đây là của chư Như Lai,
pháp niệm tụng kim cương.
Đối với điều bí mật của chư Như Lai,
giúp mau được thành tựu.
Đây là tam-ma-địa của Kim Cương Ngữ Ngôn Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa thuộc Liên Hoa bộ, là trí tuệ thứ tư của tất cả Như Lai: lìa hý luận của lời nói. (Liên Hoa bộ là bộ Hoa Sen, một trong các bộ chư tôn của Mật tông, tiêu biểu cho Pháp, lòng từ bi và tâm thanh tịnh.)
Bốn vị Bồ-tát trên là các tát-đỏa tam-ma-da đại trí của tất cả Như Lai thuộc Liên Hoa bộ. (Tát-đỏa, tức sattva, nghĩa là bậc hữu tình, chỉ vị tôn hiện thân.)
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Yết-ma gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của Tỳ-thủ-yết-ma Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa của tất cả Như Lai. (Yết-ma, tức karma, là sự nghiệp, các việc làm lợi ích của Phật. Tỳ-thủ-yết-ma, tức Viśvakarma, nghĩa là "làm nên mọi sự nghiệp".) Ngài liền từ tâm nơi thân mình hiện ra tam-ma-da yết-ma của tất cả Như Lai, gọi là "Tâm của tất cả Như Lai", và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la yết-ma. (Tiếng Phạn: vajra-karma, nghĩa là "sự nghiệp kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hiện ra ánh sáng yết-ma của tất cả Như Lai. Ấy là do khéo hiểu rõ trí tuệ về tính bình đẳng của mọi yết-ma, và do tam-ma-địa của Kim Cương Tát-đỏa rất bền chắc. Do ánh sáng yết-ma của tất cả Như Lai chiếu soi, các thế giới đều thành cõi của mọi yết-ma. Ánh sáng ấy cùng hợp nhất làm một, liền nhập vào tâm Phật Tỳ-lô-giá-na, đầy khắp cả cõi hư không. Do cõi yết-ma kim cương của tất cả Như Lai, ánh sáng ấy thành thân kim cương yết-ma và ở trong lòng bàn tay Thế Tôn. (Kim cương yết-ma là chiếc chày kim cương có hai chày bắt chéo thành hình chữ thập.)
Bấy giờ từ thân kim cương yết-ma hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Hiện ra rồi, ở trong tất cả thế giới, các vị ấy làm mọi biến hóa thần thông tự tại của tất cả Như Lai, như các yết-ma của tất cả Như Lai. Do yết-ma vô biên của tất cả Như Lai, lại do tam-ma-địa của Kim Cương Tát-đỏa rất bền chắc, các vị ấy thành thân Tỳ-thủ-yết-ma Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa của tất cả Như Lai. Vị ấy liền ở nơi tâm Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Sự nghiệp chư Phật không uổng phí,
kim cương yết-ma chuyển vận được.
Chỉ ta ở đây làm được rộng khắp,
không cần gắng sức mà làm Phật sự (việc của Phật, tức giáo hóa, cứu độ chúng sinh).
Khi ấy thân Đại Tỳ-thủ-yết-ma Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa từ tâm Phật đi xuống, ở trong nguyệt luân phía trước các Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy.
Bấy giờ Thế Tôn nhập vào tam-ma-địa "Kim cương không trống rỗng (luôn có kết quả) của tất cả Như Lai". Ngài làm vậy vì tam-ma-da rộng lớn về các nghi thức của mọi yết-ma vô lượng, không luống uổng, như việc chuyển dâng cúng dường của tất cả Như Lai, cho khắp cả cõi chúng sinh: để thành tựu tất-địa của mọi yết-ma, để được hưởng mọi sự an vui, vừa ý, và cho đến để đạt được tất-địa tối thượng là trí tuệ và thần thông về tính yết-ma kim cương của tất cả Như Lai.
Vì thế, để vị ấy làm Kim Cương Yết-ma Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa của tất cả Như Lai, để vị ấy chuyển bánh xe yết-ma của tất cả Như Lai, lại vì yết-ma kim cương của tất cả Như Lai, Ngài làm lễ quán đỉnh cho vị ấy và trao kim cương yết-ma vào hai tay. Bấy giờ tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Tỳ-thủ làm danh hiệu cho vị ấy, lại dùng tên kim cương mà làm lễ quán đỉnh cho vị ấy.
Khi ấy Bồ-tát Ma-ha-tát Kim Cương Tỳ-thủ liền đặt kim cương yết-ma ấy lên ngực, khiến cho các việc yết-ma của tất cả Như Lai được thực hiện, rồi lớn tiếng xướng lời này:
Đây là của chư Như Lai,
Tỳ-thủ-ma tối thượng.
Ta và người được trao,
yết-ma làm nên mọi sự nghiệp.
Đây là tam-ma-địa của Đại Bồ-tát Kim Cương Tỳ-thủ-yết-ma trong Yết-ma bộ, là trí tuệ thứ nhất của tất cả Như Lai: trí làm mọi sự nghiệp. (Yết-ma bộ là bộ Sự Nghiệp, một trong các bộ chư tôn của Mật tông, chủ về việc làm lợi ích chúng sinh.)
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Yết-ma gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Khó Ai Thắng Nổi Trong Chiến Đấu, Mạnh Mẽ, Tinh Tiến". (Tinh tiến là chuyên cần, siêng năng không ngừng.) Ngài nhập vào tam-ma-da che chở của tất cả Như Lai, gọi là "Tâm của tất cả Như Lai", từ tâm nơi thân mình phát ra, và nói mật ngữ rằng:
Bạt-chiết-la a-la (hai chữ đọc liền) khất-sa (hai chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: vajra-rakṣa, nghĩa là "che chở kim cương".)
Vừa nói lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm bộ áo giáp bền chắc mà hiện ra. Áo giáp ấy cùng hợp nhất làm một, liền nhập vào trong tâm Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lại thành thân áo giáp đại kim cương và ở trong tay Như Lai.
Bấy giờ từ trong thân áo giáp kim cương hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Hiện ra rồi, các vị ấy làm mọi biến hóa thần thông tự tại của tất cả Như Lai, như các yết-ma rộng lớn theo nghi thức che chở của tất cả Như Lai. Do sự tinh tiến khó ai thắng nổi trong chiến đấu, và do tam-ma-địa kim cương rất bền chắc, các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân Nan Thắng Tinh Tiến Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Thành tựu rồi, vị ấy ở trong tâm Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Áo giáp do tinh tiến thành, rất bền chắc,
bền hơn mọi vật bền chắc khác.
Vì bền chắc nên chẳng phải thân xác thịt,
mà làm được thân kim cương tối thượng.
Bấy giờ thân Nan Thắng Tinh Tiến Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa từ trong tâm Phật đi xuống, ở trong nguyệt luân bên phải các Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy.
Bấy giờ Như Lai nhập vào tam-ma-địa "Kim cương bền chắc của tất cả Như Lai", rồi nhập vào tam-ma-da Tinh tiến ba-la-mật của tất cả Như Lai. (Tinh tiến ba-la-mật là hạnh chuyên cần đưa người sang bờ giác ngộ.) Ngài làm vậy vì khắp cả cõi chúng sinh: để cứu giúp che chở, để được hưởng mọi sự an vui, vừa ý, và cho đến để đạt được quả tất-địa tối thượng là thân kim cương của tất cả Như Lai. Vì thế Ngài đem áo giáp kim cương ấy trao vào hai tay Nan Thắng Tinh Tiến Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa như trên.
Bấy giờ tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Hữu (người bạn kim cương) làm danh hiệu cho vị ấy, lại dùng tên kim cương mà làm lễ quán đỉnh cho vị ấy. Khi ấy Bồ-tát Ma-ha-tát Kim Cương Hữu đem áo giáp kim cương mặc cho tất cả Như Lai, rồi lớn tiếng xướng lời này:
Đây là của chư Như Lai,
áo giáp từ bi tối thượng.
Được che chở bằng tinh tiến bền chắc,
gọi là người bạn thân lớn.
Đây là tam-ma-địa của Đại Bồ-tát Kim Cương Hữu, là trí tuệ áo giáp từ bi che chở của tất cả Như Lai, thứ hai.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Phá Dẹp Mọi Ma". (Ma là những thế lực xấu ác ngăn trở người tu đạo.) Ngài nhập vào tam-ma-da phương tiện của tất cả Như Lai, gọi là "Tâm của tất cả Như Lai", từ tâm nơi thân mình phát ra, và nói mật ngữ rằng: (Phương tiện là cách khéo léo, linh hoạt để cứu độ chúng sinh.)
Bạt-chiết-la dược-xoa. (Tiếng Phạn: vajra-yakṣa, nghĩa là "quỷ thần kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm hóa làm khí giới răng nanh lớn mà hiện ra. Khí giới ấy cùng hợp nhất làm một, nhập vào tâm Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, liền thành thân răng nanh kim cương và ở trong lòng bàn tay Như Lai.
Khi ấy từ trong thân răng nanh kim cương hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Các vị ấy làm việc điều phục kẻ hung ác của tất cả Như Lai, cùng những biến hóa thần thông tự tại của tất cả Như Lai. Do rất mực phá dẹp mọi ma, và do tam-ma-địa của Kim Cương Tát-đỏa rất bền chắc, các vị ấy thành thân Bồ-tát Phá Dẹp Mọi Ma, liền ở nơi tâm Phật Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là phương tiện lớn của chư Phật,
có uy đức lớn, nên điều phục kẻ ác.
Vì muốn đem sự an tịnh làm lợi chúng sinh,
vì phá dẹp ma nên hiện tướng hung dữ.
Khi ấy thân Đại Bồ-đề-tát-đỏa Phá Dẹp Ma từ tâm Phật đi xuống, ở trong nguyệt luân bên trái các Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy.
Bấy giờ Thế Tôn nhập vào tam-ma-địa "Kim cương hung dữ của tất cả Như Lai", rồi hiện tam-ma-da "thô bạo để điều phục" theo ý của tất cả Như Lai. Ngài làm vậy vì khắp cả cõi chúng sinh: để chúng sinh không còn sợ hãi, để được hưởng mọi sự an vui, vừa ý, và cho đến để đạt được quả tất-địa tối thượng là trí tuệ phương tiện lớn và thần thông của tất cả Như Lai. Vì thế Ngài đem khí giới răng nanh kim cương ấy trao vào hai tay Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa Phá Dẹp Mọi Ma như trên.
Khi ấy tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Bạo Ác (Kim Cương Hung Dữ) làm danh hiệu cho vị ấy. Lúc ấy Kim Cương Bạo Ác Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa đem khí giới răng nanh kim cương đặt vào trong miệng mình, làm cho tất cả Như Lai phải kinh sợ, rồi lớn tiếng xướng lời này:
Đây là do chư Phật hiện ra,
bậc hàng phục tối thượng.
Khí giới răng nanh kim cương,
là phương tiện đặt ra vì lòng thương xót.
Đây là tam-ma-địa của Đại Bồ-tát Kim Cương Bạo Ác, là trí tuệ phương tiện lớn của tất cả Như Lai, thứ ba.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Yết-ma gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Nắm Tay của Tất Cả Như Lai". Ngài nhập vào tam-ma-da trói buộc kim cương của thân, miệng, ý (việc làm, lời nói, ý nghĩ) của tất cả Như Lai, gọi là "Tâm của tất cả Như Lai". Từ tâm mình phát ra rồi, Ngài liền nói mật ngữ rằng:
Bạt-chiết-la tán-địa (đọc giọng nặng). (Tiếng Phạn: vajra-sandhi, nghĩa là "nối kết kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính vị Chấp Kim Cương ấy hóa làm ấn trói buộc của tất cả Như Lai mà hiện ra. (Ấn là thế tay hoặc dấu hiệu tượng trưng cho giao ước và công đức của các vị tôn.) Ấn ấy cùng hợp nhất làm một, nhập vào tâm Phật Tỳ-lô-giá-na, thành thân trói buộc kim cương và ở trong lòng bàn tay Thế Tôn.
Khi ấy từ trong thân trói buộc kim cương hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Hiện ra rồi, ở trong tất cả thế giới, các vị ấy làm mọi biến hóa thần thông, như trí tuệ về ấn trói buộc của tất cả Như Lai. Do mọi nắm tay trói buộc bền chặt, và do tam-ma-địa của Kim Cương Tát-đỏa rất bền chắc, các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân Nhất Thiết Như Lai Quyền Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Thành rồi, vị ấy ở nơi tâm Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là tam-ma-da,
là bậc trói buộc thân thật bền chặt.
Vì để mọi điều nguyện cầu được thành tựu,
tuy đã giải thoát mà vẫn hiện tướng trói buộc.
Khi ấy thân Nhất Thiết Như Lai Quyền Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa từ tâm Phật đi xuống, ở trong nguyệt luân phía sau các Như Lai, rồi lại thưa xin chỉ dạy.
Bấy giờ Thế Tôn nhập vào tam-ma-địa của tất cả Như Lai, rồi hiện tam-ma-da ấn trói buộc của tất cả Như Lai. Ngài làm vậy cho khắp cả cõi chúng sinh: để làm những việc hiển hiện thần lực lớn của tất cả Như Lai, để được mọi tất-địa và hưởng các sự an vui, vừa ý, và cho đến để sinh ra quả tất-địa tối thượng là ấn nhất thiết trí trí của tất cả Như Lai. (Nhất thiết trí trí là trí tuệ biết hết thảy, trí cao nhất của Phật.) Vì thế Ngài đem pháp trói buộc kim cương ấy trao vào hai tay Kim Cương Quyền Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa của tất cả Như Lai như trên.
Khi ấy tất cả Như Lai lấy tên Kim Cương Quyền làm danh hiệu cho vị ấy, lại dùng tên kim cương mà làm lễ quán đỉnh cho vị ấy. Bấy giờ Bồ-tát Ma-ha-tát Kim Cương Quyền đem pháp trói buộc kim cương ấy trói buộc tất cả Như Lai, rồi lớn tiếng xướng lời này:
Đây là của chư Như Lai,
sự trói buộc kim cương bền chặt.
Vì để mọi ấn
được mau chóng thành tựu.
Tam-ma-da rất khó giữ,
yết-ma vượt qua được.
Đây là tam-ma-địa của Đại Bồ-tát Kim Cương Quyền, là trí tuệ trói buộc thân, miệng, ý của tất cả Như Lai, thứ tư.
Trong Yết-ma bộ, tam-ma-địa của bốn vị Bồ-tát gọi chung là trí yết-ma của tất cả Như Lai.
Bấy giờ Như Lai A-súc, vì muốn ấn chứng trí tuệ của tất cả Như Lai nơi Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, nhập vào tam-ma-địa kim cương gọi là "Kim cương gia trì" của tam-ma-da Kim Cương ba-la-mật. (A-súc, tức Akṣobhya, nghĩa là Bất Động, là vị Phật ở phương Đông, đứng đầu Kim Cương bộ.) Rồi Ngài liền từ tâm mình hiện ra tam-ma-da kim cương của tất cả Như Lai, gọi là "Ấn của tất cả Như Lai", và nói mật ngữ rằng:
Tát-đỏa bạt-chiết-lệ. (Tiếng Phạn: sattva-vajrī.)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra ánh sáng kim cương. Từ các cửa của ánh sáng kim cương ấy, chính vị Chấp Kim Cương, nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới, hóa làm ấn thân của Như Lai. Mọi trí tuệ cùng hợp nhất làm một, trùm khắp cả tất cả thế giới, thành thân đại kim cương. Vị ấy ở trong nguyệt luân phía trước Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Chư Phật cùng các tát-đỏa,
kim cương rất mực bền chắc.
Vì bền chắc nên
chẳng phải thân thường, mà là thân kim cương.
Đây là Kim Cương ba-la-mật trong Như Lai bộ, là trí tuệ tam-ma-da kim cương của tất cả Như Lai, thứ nhất. (Như Lai bộ là bộ Phật, đứng đầu là Phật Tỳ-lô-giá-na.)
Bấy giờ Như Lai Bảo Sinh, vì muốn ấn chứng trí tuệ của tất cả Như Lai nơi Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na Như Lai, nhập vào tam-ma-địa "Bảo kim cương gia trì", sinh ra từ tam-ma-da Bảo ba-la-mật. (Bảo Sinh, tức Ratnasambhava, là vị Phật ở phương Nam, đứng đầu Bảo bộ, tức bộ Châu Báu.) Rồi Ngài liền từ (tâm mình) (?) hiện ra ấn thân tam-ma-da kim cương báu này, và nói mật ngữ rằng:
A-la (hai chữ đọc liền) đát-na (hai chữ đọc liền) bạt-chiết-lệ. (Tiếng Phạn: ratna-vajrī, nghĩa là "kim cương báu".)
Vừa nói lời ấy, từ trong tâm của tất cả Như Lai hiện ra ánh sáng châu báu. Từ ánh sáng châu báu ấy, chính vị Chấp Kim Cương, nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới, hóa làm ấn thân của Như Lai. Mọi trí tuệ của tất cả Như Lai cùng hợp nhất làm một, trùm khắp cả tất cả thế giới, thành thân đại kim cương báu. Vị ấy ở trong nguyệt luân bên phải Phật Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Khế ấn kim cương của chư Phật,
ta là kim cương báu.
Là cửa quán đỉnh bền chắc,
nói ấn thân của Như Lai.
Đây là Bảo ba-la-mật trong Như Lai bộ, là trí tuệ tam-ma-da quán đỉnh kim cương báu của tất cả Như Lai, thứ hai.
Bấy giờ Như Lai Quán Tự Tại Vương, vì muốn hợp khế với trí tuệ của tất cả Như Lai nơi Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na Phật, nhập vào tam-ma-địa "Kim cương gia trì", sinh ra từ tam-ma-da Pháp ba-la-mật. (Quán Tự Tại Vương là vị Phật ở phương Tây, đứng đầu Liên Hoa bộ.) Rồi Ngài liền từ tự thân hiện ra khế thân tam-ma-da Pháp này, và nói mật ngữ rằng: (Khế cũng là ấn.)
Đạt-ma bạt-chiết-la. (Tiếng Phạn: dharma-vajrī, nghĩa là "kim cương Pháp".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra ánh sáng hoa sen. Từ ánh sáng hoa sen ấy, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới, cùng khế trí tuệ của tất cả Như Lai. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, trùm khắp cả tất cả thế giới, thành thân hoa sen kim cương. Vị ấy ở trong nguyệt luân phía sau Phật Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Tất cả Phật gọi ta là
Pháp kim cương thanh tịnh.
Vì tự tính vốn thanh tịnh,
nên tuy ở chỗ nhơ nhuốm mà vẫn thanh tịnh.
Đây là Pháp ba-la-mật trong Như Lai bộ, là trí tuệ tam-ma-da kim cương gia trì sinh ra từ tam-ma-da, thứ ba.
Bấy giờ Như Lai Bất Không Thành Tựu, vì muốn hợp khế với trí tuệ biết khắp của tất cả Như Lai nơi Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, nhập vào tam-ma-địa "Kim cương gia trì", sinh ra từ tam-ma-da của tất cả ba-la-mật. (Bất Không Thành Tựu, tức Amoghasiddhi, là vị Phật ở phương Bắc, đứng đầu Yết-ma bộ. Ba-la-mật là những hạnh tu đưa người sang bờ giác ngộ.) Ngài từ tâm mình phát ra khế tam-ma-da của tất cả tự thân này, và nói mật ngữ rằng:
Yết-ma bạt-chiết-lị. (Tiếng Phạn: karma-vajrī, nghĩa là "kim cương sự nghiệp".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra ánh sáng của mọi yết-ma. Từ ánh sáng của tất cả Như Lai ấy, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới, hợp khế khắp với trí tuệ của tất cả Như Lai. Rồi các vị ấy lại cùng hợp nhất làm một, đầy khắp cả tất cả thế giới, mặt hướng về bốn phương, thành thân kim cương yết-ma. Vị ấy ở trong nguyệt luân bên trái Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Trí tuệ của tất cả Như Lai,
ta là yết-ma nhiều loại.
Kim cương tuy chỉ có một,
mà trùm khắp mọi cõi Phật.
Là yết-ma làm nên mọi sự nghiệp.
Đây là Yết-ma ba-la-mật, tam-ma-da của tất cả Như Lai, là trí tuệ làm Phật sự của tất cả Như Lai, thứ tư.
Bốn vị trên gọi chung là Ma-ha ba-la-mật (Đại ba-la-mật) của tất cả Như Lai.
Bấy giờ Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na lại nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Cúng dường bằng sự ưa thích, yêu mến của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài hiện ra vị Ma-ha trì minh thiên nữ này, thuộc hàng quyến thuộc của tất cả Như Lai, và nói mật ngữ rằng: (Quyến thuộc là hàng tùy tùng, thân cận. Trì minh thiên nữ là vị nữ thần giữ gìn chân ngôn, "minh" ở đây là chân ngôn.)
Bạt-chiết-la la-tế-tiết (hai chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: vajra-lāsye, nghĩa là "kim cương vui đùa".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra ấn kim cương. Từ đầu nhọn của ấn kim cương ấy, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả (thế giới) (?). Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành Ma-ha trì minh thiên nữ Kim Cương Hỷ. Khắp thân vị ấy giống như người nữ Kim Cương Tát-đỏa: sắc tướng, hình dáng và dáng vẻ oai nghi đều đẹp đẽ đặc biệt, được tô điểm bằng đủ mọi đồ trang sức. Vị ấy thuộc về bộ của tất cả Như Lai, ấy là người nữ Kim Cương Tát-đỏa. Thành tựu rồi, vị ấy liền ở trong nguyệt luân bên trái Thế Tôn A-súc-bệ, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Sự cúng dường của ta không gì sánh,
ngoài ta không ai làm được.
Nếu đem lòng yêu mến mà cúng dường,
thì thành tựu được mọi sự cúng dường.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát cúng dường bí mật bằng niềm vui yêu mến của tất cả Như Lai, là trí tuệ an vui, vừa ý của tất cả Như Lai, thứ nhất.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Quán đỉnh bằng tràng hoa báu của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài phát ra vị Ma-ha trì minh thiên nữ này, thuộc bộ của tất cả Như Lai, và nói mật ngữ rằng:
Bạt-chiết-la ma-lệ. (Tiếng Phạn: vajra-māle, nghĩa là "tràng hoa kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra khế báu lớn. Từ khế báu ấy, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, lại thành Ma-ha thiên nữ Kim Cương Man (tràng hoa kim cương). Vị ấy ở trong nguyệt luân bên trái Thế Tôn Bảo Sinh, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là báu (vô song) (?),
tên là cúng dường báu.
Nếu ở trong ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc, tức toàn bộ thế gian của chúng sinh)
làm vua thù thắng,
thì đem sự cúng dường
mà làm giáo lệnh.
Đây là sự cúng dường quán đỉnh bằng tràng hoa báu của tất cả Như Lai, là trí tuệ về giác phần của tất cả Như Lai, thứ hai. (Giác phần là các yếu tố đưa đến giác ngộ.)
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Ca hát của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài hiện ra vị Ma-ha thiên nữ thuộc bộ của tất cả Như Lai, và nói mật ngữ rằng:
Bạt-chiết-la nghê (đọc theo phép ghép âm "nga-dĩ") đê. (Tiếng Phạn: vajra-gīte, nghĩa là "ca hát kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra khế Pháp của tất cả Như Lai. Từ khế Pháp ấy, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, lại thành Ma-ha thiên nữ Kim Cương Ca Vịnh. Vị ấy ở trong nguyệt luân tròn đầy bên trái Phật Quán Tự Tại Vương, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là trong các phẩm cúng dường,
là bậc ca hát.
Tuy làm cho người vui mừng,
nhưng chỉ tạm bày như tiếng vang trong hư không.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát cúng dường bằng ca hát của tất cả Như Lai, là trí tuệ tam-ma-da kệ tụng của tất cả Như Lai, thứ ba. (Kệ tụng là những câu thơ ca ngợi Phật pháp.)
Bấy giờ Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na lại nhập vào tam-ma-da "Cúng dường bằng điệu múa của tất cả Như Lai". Từ tâm mình, Ngài phát ra vị Đại thiên nữ sinh từ tam-ma-da ấy, thuộc bộ của tất cả Như Lai, và liền nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la niết-lị-đế-duệ (hai chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: vajra-nṛtye, nghĩa là "điệu múa kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai hiện ra sự cúng dường bằng các nghi thức múa đủ loại, rộng lớn của tất cả Như Lai. Hiện ra rồi, từ các nghi thức rộng lớn của sự cúng dường bằng điệu múa ấy, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Vị ấy ở trong nguyệt luân tròn đầy bên trái Thế Tôn Bất Không Thành Tựu Như Lai, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Một sự cúng dường rộng lớn là cúng dường tất cả,
làm lợi ích khắp thế gian.
Nếu dùng nghi thức múa kim cương,
thì thành tựu được sự cúng dường Phật.
Đây là sự cúng dường bằng điệu múa của tất cả Như Lai, là trí tuệ yết-ma cúng dường vô thượng của tất cả Như Lai, thứ tư.
Bốn vị trên là sự cúng dường bằng pháp bí mật của chư Như Lai.
Bấy giờ Thế Tôn A-súc-bệ lại vì muốn cúng dường Tỳ-lô-giá-na Như Lai, để đáp lại bằng sự cúng dường bên ngoài, nhập vào tam-ma-da "Làm cho tốt tươi của tất cả Như Lai". Từ tâm mình, Ngài phát ra vị kim cương gọi là thể nữ chủ về hương của tất cả Như Lai (thể nữ là người nữ hầu cận), và nói mật ngữ rằng:
Bạt-chiết-la độ-bề. (Tiếng Phạn: vajra-dhūpe, nghĩa là "hương đốt kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, lại từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm vô lượng mây cúng dường trang nghiêm đủ loại tụ hội lại. Những đám mây hơi hương đủ mùi, trang nghiêm vô lượng ấy đầy khắp tất cả Kim Cương giới. Lại từ biển mây trang nghiêm cúng dường các mùi hương ấy hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân thiên nữ Kim Cương Hương.
Vị ấy ở trong nguyệt luân nơi góc trái lầu gác đỉnh ma-ni kim cương của Thế Tôn Phật A-súc, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!" (Ma-ni là ngọc báu như ý.)
Ta là sự cúng dường của trời,
làm cho điều thiện tốt tươi.
Nếu vào nơi chúng sinh,
thì chúng sinh mau chứng Bồ-đề.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát cúng dường hương làm cho tốt tươi của tất cả Như Lai, là trí tuệ nhiếp giữ bằng kim cương sinh ra từ đó, thứ nhất.
Bấy giờ Thế Tôn Bảo Sinh Như Lai lại vì muốn cúng dường Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, để đáp lại bằng sự cúng dường bên ngoài, nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Cúng dường bằng đồ trang sức báu". Rồi từ tâm mình, Ngài hiện ra vị thiên nữ vâng theo ý chỉ của tất cả Như Lai, và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la bổ-sắt-bề (hai chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: vajra-puṣpe, nghĩa là "hoa kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm mọi sự trang nghiêm cúng dường bằng hoa mà hiện ra, đầy khắp hư không. Lại từ trong mọi sự trang nghiêm cúng dường bằng hoa ấy hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân thiên nữ Kim Cương Thừa Chỉ (vâng theo ý chỉ). Vị ấy ở trong nguyệt luân nơi góc trái lầu gác đỉnh ma-ni kim cương của Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là sự cúng dường bằng hoa,
làm thành các đồ trang nghiêm.
Cúng dường tính báu rồi,
mau đạt được Bồ-đề.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát cúng dường hoa kim cương của tất cả Như Lai, là trí tuệ tam-ma-da cúng dường bằng đồ trang sức báu của tất cả Như Lai, thứ hai.
Bấy giờ Thế Tôn Quán Tự Tại Vương Như Lai, vì muốn cúng dường Tỳ-lô-giá-na Như Lai, để đáp lại bằng sự cúng dường bên ngoài, nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Cúng dường bằng ánh sáng của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài phát ra vị nữ sứ (người nữ sai bảo) của tất cả Như Lai này, và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la (hai chữ đọc liền) lỗ-kế. (Tiếng Phạn: vajra-āloke, nghĩa là "ánh sáng kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm sự trang nghiêm cúng dường bằng ánh sáng của tất cả thế giới, đầy khắp pháp giới mà hiện ra. Từ trong mọi sự trang nghiêm cúng dường bằng ánh sáng ấy, lại hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân thiên nữ Kim Cương Quang Minh. Vị ấy ở trong nguyệt luân nơi góc trái lầu gác đỉnh ma-ni kim cương của Thế Tôn, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là sự cúng dường lớn,
làm ngọn đèn trong sạch.
Nếu có đủ ánh sáng của Pháp,
thì mau được mắt của chư Phật.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát trang nghiêm cúng dường bằng ánh sáng đèn của tất cả Như Lai, là trí tuệ ánh sáng của tất cả (?) Như Lai trùm khắp pháp giới, thứ ba.
Bấy giờ Thế Tôn Bất Không Thành Tựu Như Lai, vì muốn cúng dường Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na, để đáp lại bằng sự cúng dường bên ngoài, nhập vào tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Cúng dường bằng hương thoa của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài phát ra người nữ hầu của tất cả Như Lai, và nói mật ngữ rằng:
Bạt-chiết-la kiển-đề. (Tiếng Phạn: vajra-gandhe, nghĩa là "hương thoa kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm sự trang nghiêm cúng dường bằng hương thoa của tất cả Như Lai mà hiện ra. Từ trong mọi sự trang nghiêm cúng dường bằng hương thoa ấy, lại hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân thiên nữ Kim Cương Đồ Hương (hương thoa kim cương). Vị ấy ở trong nguyệt luân nơi góc trái lầu gác đỉnh ma-ni kim cương của Thế Tôn, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là sự cúng dường bằng hương thoa,
là thứ đẹp đẽ đặc biệt, làm vừa lòng.
Nếu đem hương của Như Lai,
thoa khắp cho mọi thân.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát tam-ma-da cúng dường hương thoa của tất cả Như Lai. Đó là trí tuệ về các thứ hương công đức của tất cả Như Lai, thứ tư, gồm có: hương giới (giữ giới), hương tam-ma-địa (thiền định), hương tuệ (trí tuệ), hương giải thoát và hương giải thoát tri kiến (thấy biết rõ mình đã giải thoát).
Các vị trên gọi chung là các thiên nữ vâng nhận giáo lệnh của tất cả Như Lai.
Bấy giờ Thế Tôn Tỳ-lô-giá-na Như Lai lại nhập vào tam-ma-địa tát-đỏa kim cương sinh ra từ tam-ma-da "Móc câu tam-ma-da của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài hiện ra vị chủ ấn của mọi quần chúng của tất cả Như Lai này, và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la câu-xa (đọc ngắn). (Tiếng Phạn: vajra-aṅkuśa, nghĩa là "móc câu kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, lại từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm mọi ấn quần chúng của tất cả Như Lai mà hiện ra. Từ các Như Lai ấy hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, lại thành thân Kim Cương Câu (móc câu kim cương) Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Vị ấy ở trong nguyệt luân giữa cửa kim cương (?) của lầu gác đỉnh ma-ni kim cương của Thế Tôn, dùng móc câu móc lấy tam-ma-da của tất cả Như Lai, rồi lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là của chư Như Lai,
tam-ma-da bền chắc.
Khi ta đã móc gọi về,
thì cung kính phụng sự mọi đàn tràng.
Đây là tam-ma-địa của Bồ-tát Móc Câu của tất cả Như Lai, là trí tuệ móc gọi tam-ma-da của tất cả Như Lai, thứ nhất. (Móc gọi, tức câu triệu, là dùng móc câu kéo về, nghĩa là triệu thỉnh chư tôn hay chúng sinh đến.)
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Dẫn vào tam-ma-da của tất cả Như Lai". Rồi từ tâm mình, Ngài hiện ra vị sứ giả dẫn tất cả Như Lai vào ấn, và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la ba-xá (đọc ngắn). (Tiếng Phạn: vajra-pāśa, nghĩa là "dây thòng lọng kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm mọi ấn dẫn vào của tất cả Như Lai. Liền từ mọi ấn dẫn vào của tất cả Như Lai hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, lại thành thân Kim Cương Quyến Sách (sợi dây thòng lọng kim cương) Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Vị ấy ở trong nguyệt luân giữa cửa Báu của lầu gác đỉnh ma-ni kim cương của Thế Tôn, dẫn tất cả Như Lai vào rồi, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là của chư Như Lai,
sợi dây thòng lọng kim cương bền chắc.
Dù có vào trong các hạt bụi nhỏ,
ta cũng dẫn họ vào được.
Đây là tam-ma-địa của Đại Bồ-tát Dây Thòng Lọng Kim Cương của tất cả Như Lai, là trí tuệ dẫn vào của tất cả Như Lai, thứ hai.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa tát-đỏa kim cương sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Xích khóa tam-ma-da của tất cả Như Lai". Rồi Ngài liền từ tâm mình hiện ra vị sứ giả trói buộc tâm của các Như Lai, thuộc tất cả Như Lai, và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la sa-bố (hai chữ đọc liền) tra. (Tiếng Phạn: vajra-sphoṭa, nghĩa là "xích khóa kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm mọi ấn trói buộc tam-ma-da của tất cả Như Lai mà hiện ra. Lại từ trong mọi ấn trói buộc tam-ma-da của tất cả Như Lai ấy hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Rồi các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân Kim Cương Câu Tỏa (xích khóa kim cương) Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Vị ấy ở trong nguyệt luân giữa cửa Pháp của lầu gác đỉnh ma-ni báu kim cương của Như Lai, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là của chư Như Lai,
xích khóa kim cương bền chắc.
Tuy mọi trói buộc đã được cởi,
nhưng vì chúng sinh (?) mà chịu trói buộc.
Đây là tam-ma-địa của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa Xích Khóa Tam-ma-da của tất cả Như Lai, là trí tuệ trói buộc tam-ma-da của tất cả Như Lai, thứ ba.
Bấy giờ Thế Tôn lại nhập vào tam-ma-địa tát-đỏa kim cương sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa "Thu nhiếp vào của tất cả Như Lai". Rồi Ngài liền từ tâm mình hiện ra người đầy tớ của các ấn của tất cả Như Lai này, và nói mật ngữ:
Bạt-chiết-la phệ-xá (đọc ngắn). (Tiếng Phạn: vajra-āveśa, nghĩa là "nhập vào kim cương".)
Vừa nói ra lời ấy, từ tâm của tất cả Như Lai, chính đức Bạc-già-phạm Chấp Kim Cương hóa làm mọi nhóm chú (câu thần chú, chân ngôn) của tất cả Như Lai mà hiện ra. Liền từ trong mọi nhóm chú của tất cả Như Lai ấy hiện ra thân Như Lai nhiều như số bụi nhỏ của tất cả thế giới. Các vị ấy cùng hợp nhất làm một, thành thân Kim Cương Nhiếp Nhập (thu nhiếp vào bằng kim cương). Vị ấy ở trong nguyệt luân giữa cửa Yết-ma của lầu gác đỉnh ma-ni báu kim cương của Thế Tôn, lớn tiếng xướng lời ngợi khen rằng: "Kỳ diệu thay!"
Ta là của chư Như Lai,
sự thu nhiếp kim cương bền chắc.
Làm chủ được tất cả,
mà cũng làm người đầy tớ.
Đây là tam-ma-địa kim cương sinh ra từ tam-ma-da của Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa Thu Nhiếp Vào của tất cả Như Lai, là trí tuệ thu nhiếp vào bằng kim cương của tất cả Như Lai, thứ tư.
Các vị trên gọi chung là những vị vâng nhận giáo lệnh của tất cả Như Lai.
Theo thứ tự như trên, hết thảy hàng quyến thuộc của các bộ, các vị chủ đàn tràng, cùng tất cả các Bồ-tát mà đứng đầu là Kim Cương Tát-đỏa, người tu đều phải lần lượt quán tưởng từng vị. Với mỗi vị, quán tưởng tam-ma-địa gốc của vị ấy, hình dáng, y phục, đồ trang sức và vật tiêu biểu (ấn tín) mà vị ấy cầm. Sau đó quán tưởng sắc tướng của vị Bồ-tát minh chủ mà mình thọ trì. (Minh chủ là vị tôn làm chủ chân ngôn mình tụng.) Lại tưởng chư Phật Thế Tôn đầy khắp cõi hư không, dày đặc như hạt mè.
Tự thân ngồi kết già phu (ngồi xếp bằng, hai bàn chân đặt ngửa lên hai đùi), đặt tay phải lên trên tay trái, lưỡi chống lên vòm miệng trên. Để ý nơi chóp mũi, quán một cây cột kim cương lớn mà nhỏ nhiệm. Dùng sợi dây chánh niệm buộc ý vào đó, khiến tâm trở nên thuần thục, sai khiến được. Như luyện sáp cho trong, khi đã điều luyện xong thì tâm theo đó dùng được vào đủ mọi việc. Lại như thủy tinh hay đá vân mẫu, bản tính vốn trong suốt, tùy màu sắc, bóng hình mà biến hiện. Tâm cũng như thế: bản tính vốn thanh tịnh, chỉ vì nghiệp mê lầm mà đắm chấp các nghề khéo léo ở thế gian, theo đó mà chuyển biến, bị mọi vọng tưởng tô vẽ. Vậy thà quay khỏi cái giả mà trở về cái thật, tu tập thật tướng (tướng chân thật của mọi sự vật), tức là con đường phân biệt và thực hành công đức vô thượng của nhất thiết trí trí.
Như thế, người tu dùng vị của trí tuệ quyết định, dùng niềm vui khéo léo trong ý, dùng uy đức dũng mãnh mà quán sát tâm mình. Tâm ấy bị phiền não tán loạn xông ướp. Tâm ấy xa lìa chỗ thu nhiếp và cái bị thu nhiếp của uẩn, xứ, giới, v.v. (các nhóm yếu tố tạo nên thân tâm và thế giới theo giáo lý Phật giáo). Tâm ấy tương ứng với pháp vô ngã (mọi sự vật đều không có cái "tôi" thường còn). Khi mới sinh khởi, tâm ấy như ảo ảnh ánh nắng, như trò huyễn hóa, như thành Càn-thát-bà (thành ảo hiện giữa trời, như ảo ảnh lâu đài trên mặt biển), như tiếng vang giữa hư không, như vòng lửa do quay que lửa mà thành, như giấc mộng hư dối. Tâm ấy xa lìa, vượt qua một trăm sáu mươi loại tâm thế gian.
Quán tưởng như vậy rồi, nơi thân tâm mình tự biết và tự kiểm nghiệm được. Đó là lời chân thật của bậc biết đạo, thấy đạo. Kẻ ngu bám chấp vào hình tướng thì rốt cuộc không hiểu được.
Kế đó phải vào quán và ngừng hơi thở ra vào. Trước hết theo pháp An-na-ban-na (phép quán hơi thở ra vào) của du-già mà buộc tâm tu tập, không động thân thể, cũng không động tay chân. Pháp ấy gọi là pháp A-sa-phả-na-già (pháp thiền định nín thở, thân hoàn toàn bất động). Người tu lâu, khi quán tưởng như vậy, tưởng thân mình ở giữa hư không, chư Phật đầy khắp pháp giới, dùng ấn búng ngón tay khiến mình từ chỗ ngồi đứng dậy.
Người trì tụng nên quán tưởng và lắng nghe chư Phật bảo rằng: "Thiện nam tử! Vô thượng chánh đẳng Bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chính và trọn vẹn của Phật), ông nên mau chứng ngay. Nếu ông chưa biết rõ sự chân thật của tất cả Như Lai, làm sao có thể chịu nổi việc tu mọi khổ hạnh?"
Bấy giờ nghe lời của tất cả Phật rồi, người tu liền theo nghi thức mà ra khỏi định, kết ấn đứng dậy khỏi chỗ ngồi. Cách kết ấn như sau: hai tay nắm quyền kim cương (nắm tay, ngón cái ở trong). Hai ngón út (đàn độ và tuệ độ) móc vào nhau. Hai ngón trỏ (tiến độ và lực độ) dựng ngửa chống vào nhau. (Độ là cách gọi các ngón tay trong Mật tông, mỗi ngón ứng với một hạnh ba-la-mật.) Rồi nói mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la đế-sắt-tra. (Tiếng Phạn: oṃ vajra tiṣṭha, nghĩa là "Án, kim cương, hãy đứng dậy". Án, tức oṃ, là âm thiêng thường mở đầu chân ngôn.)
Dùng ấn này đứng dậy rồi, nên quán biển chư Phật mười phương, thấy thân mình ở dưới chân từng vị Phật một, đảnh lễ tất cả Như Lai. Lễ xong, nên dùng mật ngữ này mà bạch rằng:
Án, tát-bà đát-tha-yết-đa ca-da phược (đọc theo phép ghép âm "vô-ngã") khư (hai chữ đọc liền) chất-đa bát-la (hai chữ đọc liền) na-mạc, bạt-chiết-la, bà-na hồng (?) (hai chữ đọc liền) ca a-lư-mê.
Bản tiếng Phạn giữ nguyên chữ đầu (chữ Án). Lời giải nghĩa rằng: "Con dùng thân, miệng, ý của tất cả Như Lai, như vậy mà đem tự thân kim cương của con kính lễ."
Lần lượt kính lễ tất cả Như Lai xong, người tu nói lời như vầy: "Xin Thế Tôn dạy bảo cho con: thế nào là pháp chân thật, làm sao an trụ và vâng làm?" Lại nên quán tưởng tất cả Như Lai, mỗi vị đều trước mặt mà bảo rằng: "Thiện nam tử! Hãy lấy tam-ma-địa có sẵn trong bản tính mà tùy ý niệm tụng, và hãy quán sát tâm mình." Rồi nói mật ngữ:
Án, chất-đa bát-lạt-để (đọc theo phép ghép âm "đinh-lý") mê-đàm yết-lư-nhị. (Tiếng Phạn: oṃ citta-prativedhaṃ karomi, nghĩa là "con thấu suốt tâm mình".)
Khi tụng mật ngữ này, quán tâm mình hình như vầng trăng tròn. Rồi lại bạch tất cả Như Lai: "Thế Tôn, xin dạy cho con, con muốn thấy tướng vầng trăng." Tất cả Như Lai lại bảo: "Thiện nam tử! Tâm này bản tính vốn thanh tịnh, tùy chỗ đem dùng mà dùng được theo ý. Ví như tấm vải trắng dễ nhuộm màu. Tâm vốn thanh tịnh, vì để tăng trưởng trí tuệ, hãy dùng mật ngữ thành tựu bản tính mà phát tâm Bồ-đề (tâm cầu giác ngộ để cứu độ chúng sinh)." Rồi nói mật ngữ:
Án, bồ-đề chất-đam uất-ba-đà-da-nhị. (Tiếng Phạn: oṃ bodhicittam utpādayāmi, nghĩa là "con phát tâm Bồ-đề".)
Khi tụng lời này, nên kết khế kim cương phược (ấn trói kim cương: hai bàn tay đan các ngón vào nhau rồi nắm lại). Dùng mật ngữ này, tưởng vầng trăng ấy rất trong sạch, bền chắc, do phúc đức lớn tạo thành. Đối với Bồ-đề tức tính Phật, đó là hình trạng do đấy mà sinh ra. Như vầng trăng lặng trong, thanh tịnh, không có mọi nhơ bẩn, chư Phật và các con Phật gọi đó là tâm Bồ-đề.
Đã thấy vầng trăng do trí tuệ tạo thành rồi, người tu liền dùng tâm thưa lên, bày tỏ cùng các Như Lai: "Thế Tôn, con thấy vầng trăng ấy rất trong sạch." Bấy giờ tất cả Như Lai bảo: "Ông hãy gần gũi tâm Phổ Hiền của tất cả Như Lai. Ông hãy khéo tu tập tâm Phổ Hiền này của tất cả Như Lai cho bền chắc." (Phổ Hiền, tức Samantabhadra, là vị Bồ-tát tiêu biểu cho hạnh nguyện rộng khắp; tâm Phổ Hiền là tâm Bồ-đề.)
Rồi trong vầng trăng nơi tâm mình, tưởng hình chày kim cương màu vàng ròng (?), phóng ra đủ ánh lửa sáng. Đó chính là trí tuệ thanh tịnh không nhơ của Phật. Lại tưởng chày ấy có đủ năm chĩa. Người tu, vâng theo ý chỉ của tất cả Phật, dùng khế năm chĩa, tưởng đặt vào trong chày ấy, rồi tụng mật ngữ:
Để-sắt-tra bạt-chiết-la. (Tiếng Phạn: tiṣṭha vajra, nghĩa là "kim cương, hãy an trụ".)
Kế đến nói cách kết khế. Trước kết kim cương phược. Dựng hai ngón giữa (nhẫn độ và nguyện độ) chạm nhau. Đặt hai ngón trỏ (tiến độ và lực độ) bên cạnh hai ngón giữa, cong như cái chĩa, dựng cách nhau chừng bề ngang hai hạt lúa mạch. Lại đem hai ngón cái (định độ và trí độ) và hai ngón út (đàn độ và tuệ độ) từng đôi hợp nhau, dựng lên như chĩa. Đó gọi là khế năm chĩa kim cương.
Kế đó, người tu du-già lại dùng khế ấn kim cương yết-ma, trong tâm tưởng mở rộng ấn kim cương này ra, rồi nói mật ngữ:
Sa-bà-la bạt-chiết-la. (Tiếng Phạn: sphara vajra, nghĩa là "kim cương, hãy lan rộng".)
Nói cách kết ấn yết-ma: dùng hai ngón cái, mỗi ngón bấm vào đầu ngón út cùng tay, duỗi ba ngón còn lại như chày kim cương ba chĩa. Tay trái ngửa, tay phải úp, tay phải ở trên, đặt ngay trên ngực, xoay chuyển như bánh xe.
Kế đó tưởng tâm mình là tâm Bồ-đề, thân do kim cương tạo thành. Dùng ý niệm tụng mật ngữ trước, liền tùy theo cảnh giới của ý mình mà mở rộng hết thân kim cương, đầy khắp mọi cõi hư không. Kế đó dùng mật ngữ này thu nhiếp chày kim cương ấy lại, rồi nói mật ngữ:
Án, tăng-hát-la bạt-chiết-la. (Tiếng Phạn: oṃ saṃhara vajra, nghĩa là "Án, kim cương, hãy thu lại".)
Kế đó dùng mật ngữ này làm cho chày kim cương ấy bền chắc. Lại nói mật ngữ:
Án, niết-lị-trà để-sắt-tra bạt-chiết-la. (Tiếng Phạn: oṃ dṛḍha tiṣṭha vajra, nghĩa là "Án, kim cương, hãy an trụ bền chắc".)
Dùng chú này làm bền chắc rồi, giữ thân như cũ. Kế đó quán tưởng: trong khắp cõi hư không, tất cả cõi kim cương thân, miệng, ý của mọi Như Lai, nhờ thần lực gia trì của chư Phật, đều nhập vào trong thân kim cương của mình. Khi khởi niệm này, tụng mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la đá-ma (hai chữ đọc liền) câu-hàm, tam-ma-dũ-hàm, ma-ha tam-ma-dũ-hàm, tát-bà đát-tha-yết-đa a-tỳ tam-bồ-đề bạt-chiết-la đá-ma (hai chữ đọc liền)
câu-hàm.
Bản tiếng Phạn giữ nguyên chữ đầu (chữ Án). Lời giải nghĩa rằng: "Ta là thân kim cương, thân tam-ma-da, thân đại tam-ma-da. Sự hiện chứng Bồ-đề của tất cả Như Lai là thân kim cương."
Kế đó, dùng tâm chuyên định, tưởng thân mình đủ mọi tướng tốt, trang nghiêm bằng y phục kết dải lụa màu, đội mão của tất cả Phật mà nhận lễ quán đỉnh, và tưởng thân mình là thân Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa. Kế đó, vì muốn vượt hơn các trời và vì sắc tướng bền chắc, người tu dùng tam-ma-địa của vị tôn mà mình niệm tụng để gia trì và quán đỉnh. Theo nghi thức này mà khéo quán tưởng.
Kế đến cách kết ấn: kết kim cương phược thật chặt rồi duỗi thẳng hai ngón giữa. Vì sự gia trì của du-già, nên đặt ấn ở ngực, kế đến trán, cổ họng và trên đỉnh đầu, mà nói mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la tát-đỏa a-địa-sắt-tra tát-phược-ma-hàm (hai chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: oṃ vajrasattva adhitiṣṭha svāmām, nghĩa là "Kim Cương Tát-đỏa, xin gia trì cho con".)
Dùng phép du-già này gia trì tự thân thành kim cương. Phàm các khế gia trì, mỗi khế tùy theo bộ của mình mà đặt vào chỗ của nó, rồi tháo ấn ra ở trên đỉnh đầu.
Lại nói về việc quán đỉnh của vị tôn mà mình niệm tụng: tức là lấy ấn báu kim cương khởi lên từ tâm đặt trên trán mà quán đỉnh. Cách kết ấn quán đỉnh: kết kim cương phược rồi dựng hai ngón cái, đầu hai ngón trỏ chạm nhau, co đốt giữa lại như hình ngọc ma-ni. Đó gọi là ấn trao quán đỉnh. Rồi nói mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la a-la (hai chữ đọc liền) đát-na (hai chữ đọc liền) a-tỳ-săn-già ma-hàm (hai chữ đọc liền). (Tiếng Phạn: oṃ vajra-ratna abhiṣiñca mām, nghĩa là "kim cương báu, xin quán đỉnh cho con".)
Kế đó quán tưởng vị tôn của chú mình niệm tụng nhập vào thân mình, và tụng mật ngữ bốn chữ này:
Nhược (đọc theo phép ghép âm "nhi-ca", giọng thượng, đọc ngắn), hồng (giọng nặng, kéo dài), noan (đọc theo phép ghép âm "vô-phàm"), hộ (kéo dài). (Tiếng Phạn: jaḥ hūṃ vaṃ hoḥ.)
Dùng sự gia trì của du-già này, mọi chú và ấn đều mau được thành tựu.
Kế đến ấn quán đỉnh do Bồ-tát Chấp Kim Cương nói: tách hai tay ra, mỗi tay giữ nguyên thế cũ. Ở trước trán, dùng hai ngón trỏ quấn vào nhau ba vòng, như cách buộc tràng hoa. Phía sau đỉnh đầu cũng làm như vậy. Kết xong, đưa tay từ trên đỉnh đầu theo hai bên xuống đến bụng (?), rồi bắt đầu từ ngón út lần lượt buông ra. Tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết a-la (hai chữ đọc liền) đát-na ma-lệ a-tỳ-săn-giả, tát-bà mộ-na-la (hai chữ đọc liền) minh, niết-lị trì, hê (giọng bằng) cú-lư, mạt-la ca-bà-chế-na noan (đọc theo phép ghép âm "vong-phàm").
Các khế quán đỉnh khác cũng dùng phép này mà tháo ra. Kế đó kết ấn kim cương phược rồi vỗ tay để làm cho hoan hỷ, và nói mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la đô-sỉ hộ. (Tiếng Phạn: oṃ vajra tuṣya hoḥ, nghĩa là "kim cương, hãy hoan hỷ".)
Dùng phép mật ngữ này mà tháo khế đã kết, khiến được hoan hỷ, và sẽ thành thể tính kim cương, hoặc thành Kim Cương Tát-đỏa.
Phương tiện du-già này áp dụng cho mười sáu vị Ma-ha-tát, cho các vị Di-lặc v.v., và các vị đại Bồ-tát khác đã được tự tại trong thập địa (mười bậc tu chứng cao của Bồ-tát). Với mỗi vị, có ấn tam-ma-da riêng và tam-ma-địa gia trì quán đỉnh riêng. Người tu nên theo phép trên mà quán tưởng và tu tập theo thứ lớp.
Nếu niệm tụng chú của Như Lai bộ, hoặc tụng chú Chuyển Luân (?), thì dùng phép nói ở sau mà gia trì và quán đỉnh. Trong đó, việc tu gia trì du-già cho mọi bộ là kết ấn tát-đỏa kim cương rồi đặt trên ngực. Cách kết ấn: kết kim cương phược rồi dựng hai ngón giữa như cây kim. Rồi nói chú rằng:
Án, bạt-chiết-la tát-đỏa a-địa-sắt-tra sa-bà-ma hồng.
Đó gọi là khế mật ngữ gia trì của Kim Cương bộ.
Lại nữa, Bảo bộ thì kết khế kim cương báu. Cách kết khế: kết kim cương phược, đem mặt hai ngón cái bấm vào nhau, hơi co lại. Đem mặt đốt giữa của hai ngón giữa bấm vào nhau, uốn cong như hình ngọc báu. Đặt ấn trên trán rồi tụng mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la a-la (hai chữ đọc liền) đát-na a-địa-sắt-tra sa-bà-ma-hàm đát-la.
Đó gọi là khế mật ngữ gia trì kim cương báu của Bảo bộ.
Kế đến kết ấn tam-ma-da của Liên Hoa bộ. Cách kết ấn: kết kim cương phược, dựng hai ngón giữa hơi cong chạm nhau như cánh hoa sen. Đặt ấn dưới ngọc chẩm (chỗ xương gáy phía sau đầu) mà gia trì, rồi nói chú rằng:
Án, bạt-chiết-la ba-đầu-ma (hai chữ đọc liền) a-địa-sắt-tra sa-bà-ma-hàm, hiệt-rị.
Đó gọi là khế mật ngữ gia trì của Liên Hoa bộ.
Kế đến kết ấn tam-ma-da của Yết-ma bộ. Cách kết ấn: kết ấn kim cương phược, co hai ngón giữa vào trong lòng bàn tay, dựng hai ngón út và hai ngón cái như cây kim. Đặt ấn trên đỉnh đầu mà gia trì, rồi nói mật ngữ:
Án, bạt-chiết-la yết-ma a-địa-sắt-tra tát-võng (?) (đọc theo phép ghép âm "vong-khả") ma-hàm (hai chữ đọc liền) a.
Đó gọi là ấn mật ngữ gia trì của Yết-ma bộ.
Lại nói phép quán đỉnh theo thứ tự của mọi bộ. Kim Cương bộ như đã nói trên: kết ấn kim cương phược của Kim Cương Tát-đỏa, đặt ở phía trước đỉnh đầu để tự quán đỉnh, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la a-tỳ-săn-giả ma-hàm hồng.
Bảo bộ thì kết ấn tam-ma-da báu như đã nói trên, đặt ở bên phải đỉnh đầu để tự quán đỉnh, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la a-la-đát-na a-tỳ-săn-giả ma-hàm đát-la.
Liên Hoa bộ thì kết ấn tam-ma-da hoa sen như đã nói trên, đặt ở phía sau đỉnh đầu để tự quán đỉnh, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la bát-đầu-ma a-tỳ-săn-giả ma-hàm hiệt-rị.
Yết-ma bộ thì kết khế tam-ma-da yết-ma như đã nói trên, đặt ở bên phải (?) đỉnh đầu để tự quán đỉnh, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la yết-ma a-tỳ-săn-giả ma-hàm na.
Quán đỉnh như trên xong, theo như trước tụng mật ngữ bốn chữ ở trên, khiến vị tôn nhập vào thân mình.
Lại nữa, như đã nói về bốn ấn ở trên, người tu buộc tràng hoa quán đỉnh trên đầu mình và theo thứ lớp an trụ trong du-già. Mỗi bộ theo khế của bộ mình: như trên, tách hai tay chỉ và quán ra (tay trái gọi là "chỉ", tay phải gọi là "quán"), mỗi tay giữ nguyên thế khế cũ, rồi buộc tràng hoa quán đỉnh trên đỉnh đầu mình. Ở trên trán và sau đỉnh đầu, quấn ba vòng như trước. Các bộ khác đều làm theo như thế.
Kim Cương bộ thì kết ấn tát-đỏa kim cương rồi tách làm hai, nên dùng tràng hoa làm bằng thuần báu kim cương buộc trên đầu mình, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la ma-la a-tỳ-săn-giả ma-hàm noan (giọng bằng).
Bảo bộ thì kết khế kim cương báu rồi tách làm hai, nên dùng tràng hoa làm bằng các thứ báu buộc trên đầu mình, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la a-la-đát-na ma-lệ a-tỳ-săn-giả ma-hàm noan (giọng bằng).
Liên Hoa bộ thì kết khế kim cương Pháp rồi tách làm hai, nên dùng tràng hoa làm bằng mọi pháp buộc trên đầu mình, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la đạt-ma ma-lệ a-tỳ-săn-giả ma-hàm noan (giọng bằng).
Yết-ma bộ thì kết khế kim cương yết-ma rồi tách làm hai, nên dùng tràng hoa làm bằng mọi yết-ma buộc trên đầu mình, rồi tụng mật ngữ này:
Án, bạt-chiết-la yết-ma ma-lệ a-tỳ-săn-giả ma-hàm noan (giọng bằng).
Kế đến, như đã nói trên, ở khoảng giữa các tràng hoa quán đỉnh, trên đỉnh đầu, nên đặt khế "Tự tại Kim Cương giới của tất cả Như Lai". Cách kết khế: kết khế kim cương phược, duỗi hai ngón giữa ra, hơi co lại cho chạm nhau, đặt hai ngón trỏ ở mặt ngoài đốt đầu của hai ngón giữa. Rồi nói mật ngữ này:
Án, tát-bà đát-tha-yết-đa tỳ tam-bồ-đề bạt-chiết-la a-tỳ-săn-già ma-hàm noan (giọng bằng).
Kế đó tưởng thân mình được trang sức bằng mão báu của tất cả Như Lai, rồi như trên tụng mật ngữ bốn chữ:
Nhược, hồng, noan, hộ (kéo dài).
Tụng lời này khiến tất cả Như Lai nhập vào thân mình. Kế đó kết khế kim cương phược, như trên vỗ hai tay vào nhau để làm cho hoan hỷ, rồi tụng mật ngữ này:
Án, tát-bà đát-tha-yết-đa tỳ tam-bồ-đề bạt-chiết-la đô-sử-dã hộ.
Như vậy dùng các khế khác nhau của kim cương thân, miệng, ý của tất cả Như Lai mà trang nghiêm tự thân rồi, lại tưởng theo hình tướng (?) mà trang nghiêm tự thân. Rồi tụng mật ngữ trăm chữ "A-tỳ tam-ma-da Đại thừa của tất cả Như Lai" để làm cho bền chắc. (A-tỳ tam-ma-da, tức abhisamaya, là sự chứng ngộ trực tiếp. Đại thừa là cỗ xe lớn, giáo pháp cứu độ hết thảy chúng sinh.) Liền nói mật ngữ trăm chữ:
Án, bạt-chiết-la tát-đỏa tam-ma-da ma-nô-ba-la-da (Tam-ma-da của Kim Cương Tát-đỏa, xin giữ gìn che chở con), bạt-chiết-la tát-đỏa đá-phệ-nô-ô (hai chữ đọc liền) bá-để-sắt-tra (xin hiện làm Kim Cương Tát-đỏa), niết-lị-trà ô (hai chữ đọc liền) minh bà-phược (khiến con bền chắc), tố-đổ-sa-du (hai chữ đọc liền) minh bà-phược (xin hoan hỷ đối với con), a-nỗ-la (giọng thượng) ngật-đổ (hai chữ đọc liền) bà minh phược, tố-bổ-sử-du (hai chữ đọc liền) minh bà-phược, tát-bà tất-địa hàm minh bát-la-dã-xước (xin ban cho con mọi tất-địa), tát-bà yết-ma tố-giá minh (và mọi sự nghiệp), chất-đa thất-rị-da (khiến con được an ổn), cú-lư hồng ha ha ha ha hộ (kéo dài), bạc-già-phạm (Thế Tôn), tát-bà đát-tha-yết-đa (tất cả Như Lai), bạt-chiết-la ma mê muộn-giá (xin kim cương đừng lìa bỏ con), bạt-chiết-lị bà-phược (khiến con thành tát-đỏa tam-ma-da kim cương), ma-ha tam-ma-da tát-đỏa a (giọng khứ, kéo dài).
Làm cho bền chắc như vậy rồi, nhờ sự gia trì kim cương thân, miệng, ý của tất cả Như Lai, người tu quán thấy tự thân thành đẳng chánh giác (thành Phật, giác ngộ chân chính và trọn vẹn).
Kế đó lại ở trước tất cả Như Lai mà dâng hiến tự thân, tụng mật ngữ này:
Án, dạ-tha tát-bà đát-tha-yết-đa đát-tha-hàm (Như tất cả các Như Lai thế nào, con nay cũng như thế ấy).
Lại nữa, dùng tâm chánh định, theo như đã nói trên, quán sát thân tâm của chính mình. Hết thảy là tâm đại Bồ-đề chân thật, sinh ra từ các loại sắc tướng và đủ mọi công đức trang nghiêm, được dựng lập nhờ phương tiện khéo léo, với ý nguyện cứu vớt, làm đồ trang nghiêm cho khắp cả thế giới, và mãi mãi xa lìa mọi sự phân biệt. Quán như trên xong, liền tụng mật ngữ này:
Án, đát-tha-yết-đô-hàm (Con là Như Lai).
Lại nữa, người tu nghĩ rằng: "Con nay đã vào địa vị tu hạnh của Phổ Hiền Ma-ha Bồ-đề-tát-đỏa, chứng được vô trụ Niết-bàn, thành tựu điều hiếm có. (Vô trụ Niết-bàn là cảnh giới giải thoát không dừng trụ: không bị trói trong sinh tử, mà cũng không riêng nằm yên trong tịch diệt, luôn ở đời cứu độ chúng sinh.) Sự hiểu biết thù thắng nơi tự thân thì không thể nói ra cho người khác thấy."
Rồi kính lễ tất cả Như Lai mà bạch rằng: "Thế Tôn, xin gia trì cho con được hiện chứng đẳng giác (sự giác ngộ trọn vẹn), xin làm cho bền chắc." Cầu thỉnh như vậy xong, liền tưởng tất cả Như Lai nhập vào chày kim cương tát-đỏa trong tâm mình, rồi tụng mật ngữ này:
Án, tát-bà đát-tha-yết-đa a-tỳ tam-bồ-đề niết-lị-trà (nghĩa là bền chắc) bạt-chiết-la để-sắt-tra (Kim cương chánh đẳng Bồ-đề của tất cả Như Lai, bền chắc và an ổn).
Kinh Niệm Tụng lược trích từ Kim Cương Đỉnh Du-già, quyển thứ hai.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video