Thiên 63 — Phú Tâm Ấn

 BÀI PHÚ TÂM ẤN (phú là thể văn có vần; "tâm ấn" nghĩa là dấu ấn truyền từ lòng thầy sang lòng trò, tức những yếu chỉ bí truyền)

 Nguyệt tướng (vị thần ứng với cung mà Mặt Trời đang đi qua trong tháng; trong phép Lục Nhâm — một môn bói toán cổ — người ta đặt nguyệt tướng lên chi của giờ xem quẻ để dựng bàn trời)

 Riêng nguyệt tướng là thần phúc đức, trừ được tai ương, lỗi lầm, khiến tai nạn khó xâm phạm. Việc vui khó thành, việc lo tan đi; bản mệnh (chi năm sinh của người hỏi) gặp nó thì thấy ứng nghiệm thật.

 Chi đứng trước hoặc chi đứng sau nguyệt tướng: khi xem quẻ mà ba vị trí ấy rơi vào giờ xem, thì hoặc tiến hoặc lui, việc có nhiều ngờ vực; lui thì giữ được, không tai họa, tiến thì có dịp vui.

 Ví như Tý làm nguyệt tướng, thì Sửu là chi phía trước, Hợi là chi phía sau; gặp được là tốt: gặp chi tiến thì có mừng, gặp chi lui thì không phải lo.

 Thái tuế (thần của năm đang hành, tức chi của năm hiện tại)

 Thái tuế lâm (đến đóng lên) bản mệnh thì việc phải xét cho kỹ; gặp ở chi ngày (chi của ngày xem quẻ, tượng trưng cho nhà cửa) thì người chủ nhà không yên ổn. Người thường gặp phải thì việc trái ngang; người quân tử gặp phải thì có điềm lành.

 Thái tuế lâm lên chi ngày gọi là "vào nhà", chủ trong nhà không yên; lâm lên thân và mệnh cũng vậy. Với người thường thì chủ lo việc quan phủ, với người quân tử thì chủ có lợi khi gặp người quyền quý.

 Chi xung với Thái tuế (chi đứng đối diện) chính là thần Tuế phá (thần phá hoại của năm); chớ để Thiên không, Huyền vũ (hai trong mười hai thiên tướng — các vị thần đi kèm các chi trên bàn trời; Thiên không chủ hư dối, Huyền vũ chủ trộm cắp) cùng đi với nó. Nếu vậy thì mất của, người bỏ trốn, việc quái lạ xảy ra luôn; can chi của ngày gặp phải thì càng ứng nghiệm.

 Vị thứ năm phía trước Thái tuế là Tuế trạch quân (thần chủ nhà cửa của năm), vị thứ năm phía sau nên biết là thần Tuế mộ (thần mồ mả của năm). Nếu Đằng xà, Bạch hổ (hai thiên tướng dữ: Đằng xà chủ kinh sợ, quái lạ; Bạch hổ chủ tang thương, bệnh tật) đến thì có tai họa, trắc trở; cửa nhà gặp tai, đàn bà và trẻ nhỏ không yên.

 Ví như năm Dần thì Mùi là Tuế trạch quân, Dậu là Tuế mộ.

 Thần trên Thái tuế và thần trên bản mệnh gặp nhau mà hòa thì trong năm vui vẻ; nếu gặp tam hình (ba nhóm chi gây hình phạt cho nhau), khắc, hại thì chủ hung dữ. Ở bên nguyệt kiến (chi của tháng đang hành) thấy phúc thì trong tháng yên; trên can ngày gặp điềm lành thì trong ngày êm thấm.

 Thần trên Thái tuế với thần trên bản mệnh mà tương sinh, hợp đức thì là niềm vui trong năm; nếu hình, khắc, hại nhau thì là tai họa cả năm. Thần trên nguyệt kiến cũng đoán như thế.

 Tuế phá gia lâm vào chỗ Nguyệt phá (chi xung với tháng), trên dưới gặp nhau thì của cải trống rỗng. Gặp thiên tướng tốt đến thì nỗi lo còn chịu được; nếu thấy thần dữ thì dữ lại càng dữ.

 Nguyệt phá thì tình người có chỗ bất hòa, mất của, bệnh tật, bị quấy rối, phải cầu xin nhiều. Mọi việc không thành, biết làm sao được; chỉ có cởi bỏ oán thù thì tai họa mới tự tiêu mòn.

 Nguyệt phá tức là chi xung với tháng.

 Can chi (can của ngày và chi của ngày)

 Thần trên can ngày và thần trên bản mệnh mà tương sinh, hợp nhau thì vui, phúc đến gần. Gặp lục hại (sáu cặp chi làm hại nhau) thì tự sinh giận hờn; tam hình, xung, khắc cũng là trắc trở.

 Ngày và mệnh hợp nhau là phúc lành; thần trên ngày khắc thần trên mệnh thì niềm vui tương xứng; thần trên mệnh mà khắc thần trên ngày thì gặp tai ương. Suy xét qua lại thì lẽ này rất sâu xa.

 Thần trên ngày khắc thần trên mệnh là điềm được của, có vui. Nếu thần trên mệnh khắc thần trên ngày là bất lợi, mọi việc không thuận.

 Trên can ngày, chi ngày thấy thần Mộ (chỗ "chôn vùi" của một hành, chủ bế tắc) gia lên, thì người bệnh không khỏi, tai họa đáng than; mất người, lỡ hẹn, đường sá xa vời; nhất là khi đúng lúc ấy thần của ngày đến lâm nhà.

 Ví như ngày Canh Dần tháng Giêng, Đại cát (tên thần của chi Sửu) ở trên Dần, thì người đi xa bị bệnh mà chết.

 Dụng (tức sơ truyền — chi được chọn làm điểm khởi đầu của quẻ) khởi lên bằng cách khắc can ngày từ xa; nếu có thần cứu chế ngự được quỷ (thần khắc can ngày) thì lại thành vui. Ngày Đinh lo gặp Tý được đưa lên làm dụng; nhưng trên Đinh có Thìn ở thì vừa tốt vừa yên.

 Ví như ngày Đinh Mão, Tý gia lên Mão là khóa Hao thỉ (mũi tên cỏ bồng — loại khóa thần khắc can ngày từ xa, sức yếu), khắc Đinh từ xa; nhưng trên Đinh thấy Cương (Thiên cương, tức chi Thìn) làm thần cứu, nên không đáng lo.

 Tam hợp (ba chi hợp lại thành một cục ngũ hành) đều ở chỗ gia lâm của ngày, trên chi ngày cũng đều như vậy, tìm cả trên lẫn dưới. Hoặc hợp việc vui, hoặc hôn nhân; rất tốt, thích hợp để mong tin tức.

 Tị gia Thân, Thìn gia Dậu, Mão gia Tuất: ba khóa này đều hợp. Thành hôn nhân, mong tin tức đều là điềm lành.

 Chi ngày gặp tam hợp là người thân thích, ví như ngày Tý thấy Thân, Thìn. Chỉ riêng ba chi Tị, Dậu, Sửu thì trong năm ắt phải chia lìa với người nữ.

 Phàm chi ngày gặp tam hợp đều là người thân, là tượng thêm người trong nhà; chỉ riêng Tị, Dậu, Sửu là điềm phải chia lìa với người nữ.

 Thần tam hợp với chi ngày phát dụng (được chọn làm dụng), nếu thêm hình, bị khắc thì ruột thịt gặp tai. Gặp Thiên hậu, Thái âm (hai thiên tướng chủ việc đàn bà, việc kín) thì việc người nữ vướng bận trong lòng; ắt biết trong năm sẽ gặp trái ngang.

 Thần tam hợp với chi ngày phát dụng là người thân. Nếu hình hại, khắc lẫn nhau là điềm ruột thịt bệnh tật, tai nạn. Thiên hậu, Thái âm chủ người nữ gặp tai về nước; Huyền vũ, Thiên không chủ điềm trốn chạy.

 Can chi ngày và tam truyền (ba chi nối tiếp nhau làm diễn biến của quẻ: sơ truyền, trung truyền, mạt truyền) gặp hai thần Phá, thì phá của, mất mát, việc đều thành không. Ân nhân đoạn tuyệt, người thân mà chẳng thân; việc nhiều sai trái, tình không hòa.

 Như loại khóa Phản ngâm (khóa mà mọi chi trên bàn trời đều nằm ở vị trí đối xung với bàn đất) ngày Giáp Thân.

 Chi phá (chi xung với chi ngày) lâm lên chi ngày làm dụng đầu tiên, thì tự vì vợ, thiếp mà chỗ ở không yên. Thấy Huyền vũ, Thiên không thì việc lui tổn chẳng phải không có; Đằng xà thì mất mát, cũng như trên mà cùng ở (?).

 Chi phá là chi xung với chi ngày; phải là thần trên chi ngày làm dụng. Cưỡi Thái âm, Thiên hậu thì chủ người nữ, trẻ nhỏ gặp tai; cưỡi Thiên không, Huyền vũ thì chủ tượng lui tổn; Đằng xà thì chủ tai họa mê loạn không định, mộng quái, điềm mất tôi tớ, mất của cải vải lụa.

 Giờ xem (chi của giờ lúc xem quẻ)

 Quý nhân (Thiên ất quý nhân — vị đứng đầu mười hai thiên tướng, chủ người quyền quý) khởi dụng ở giờ xem, thì cầu cạnh người quý, mưu tính trăm việc đều thành. Người thường thì việc quan phủ vui mừng chồng chất; cầu lợi, cầu thăng chuyển đều có thể vinh hiển.

 Giờ xem gặp Chu tước (thiên tướng chủ giấy tờ, thư tín, lời ăn tiếng nói) là tượng giấy tờ; hoặc cầu tin tức, hoặc cùng đi đường. Nếu lại cùng ở với Bính, Đinh, Tị, Ngọ thì phép bí truyền này không sai.

 Giờ xem gặp Chu tước, lại cùng cung với Bính, Đinh, Tị, Ngọ thì chủ giấy tờ.

 Trong giờ xem có tai có lành; các sát thần, các thiên quan đều phải cùng xét kỹ. Khắc can ngày là xấu, ắt hung thương; là tài của ngày (hành bị can ngày khắc) lại gặp thiên tướng tốt thì vui mà hưng thịnh.

 Tý

 Tý lâm tứ quý (bốn chi Thìn, Tuất, Sửu, Mùi — chi cuối của bốn mùa, đều thuộc Thổ) mà Bạch hổ cùng đến, thì trẻ nhỏ thường xuyên tai bệnh nặng. Nếu Thái tuế là Sửu, Mùi, Tuất, Thìn gia lên Tý, thì người nhỏ tuổi trong năm ấy gặp hạn.

 Tý là trẻ nhỏ, bị tứ quý chế ngự: Thổ khắc Thủy, lại cưỡi Bạch hổ, chủ con cháu gặp tai. Tứ quý làm Thái tuế mà gia lên Tý thì chủ trong năm có trẻ nhỏ chết.

 Tý gia lên Tị là cực dương; Mậu và Quý hợp nhau, gặp tốt thì thịnh. Nếu gặp Đằng xà, Bạch hổ thì không có phúc lành; hợp mà cưỡi phải tướng xấu thì không toại, việc trái ngang.

 Tý là nhất dương (lúc khí dương mới sinh một phần), đến Tị là sáu phần dương, là cực dương. Trong Tý có Quý thủy, trong Tị có Mậu thổ, hợp nhau; gặp thiên tướng tốt, có khí (đang mạnh theo mùa) thì thịnh. Gặp thiên tướng hung thì hung.

 Tý và Sửu gia lên nhau thì việc ắt thành, lại gặp thiên tướng tốt thì càng vui mừng. Vượng tướng (đang ở thế mạnh theo mùa) gia lâm, thần hợp với thần, thì cả hai việc tiến thủ và hôn nhân đều thành.

 Tý Sửu gia lên nhau, lấy chỗ hợp làm dụng.

 Sửu

 Sửu gia lên Tị mà cưỡi Lục hợp, Thanh long (hai thiên tướng tốt: Lục hợp chủ hòa hợp, Thanh long chủ tiền của, vui mừng), quý nhân đến tiến cử, hai bên cùng như nhau. Đạo dương tiêu thì dương dần trị (?); thần dụng theo lẽ này chủ cha gặp hung.

 Sửu là nhị dương (hai phần dương), đến trên Tị là cực dương; dương đến cực thì âm sinh, gọi là đạo dương tiêu, tức là âm trị. Lại cưỡi Thanh long, Lục hợp thì chủ việc ngầm cầu xin, cầu khấn riêng; nếu không thì chủ cha gặp hung.

 Dần

 Dần gia lên Dậu làm sơ truyền, trung truyền là Mùi, mạt truyền ở trên Tý: người đi xa từ nơi xa về, và có giấy tờ; truyền vào chỗ Mộ thì người về mà có một điều mất.

 Mão, Thìn

 Ngày Ất, Canh phát dụng thấy Thiên cương (Thìn); dưới đất cũng cùng là Thìn thì cũng là phương này. Tượng chủ tranh đoạt, cần phòng trước; hoặc vì mất mát mà gặp trái ngang.

 Ngày Ất, Canh độn ra Canh Thìn (theo phép độn can, tìm can phối với chi), Thìn là nơi Ất gửi cung (theo phép ký cung, can Ất gửi ở cung Thìn), chủ việc mất mát và tranh đoạt. Mão, Tý làm Lục hợp là quỷ của ngày (thần khắc can ngày), chủ việc riêng tư ngầm trong ngoài.

 Canh, Dậu, Tân mà Dần gia lâm: Dần nếu gia lên can ngày thì bệnh đến xâm. Mão gia lên ba vị ấy là Mộc đến với Kim, thì lợi được toại, danh được thành, cả hai vừa lòng.

 Canh, Dậu, Tân tức là Thân, Dậu, Tuất (vì Canh gửi cung ở Thân, Tân gửi cung ở Tuất). Dần nếu gia lâm ba vị ấy, lại cưỡi tướng xấu, là người có bệnh đến xem. Dần, Mão đều là Mộc, sao Dần lâm ba vị ấy lại là bệnh? Đáp rằng: Dần là rường cột của trời, lâm Kim là tượng bị chặt gãy, nên chủ bệnh tật; còn về danh lợi thì lại toại. Mão là Thái xung (tên thần của chi Mão), lâm Kim có tượng được chạm đẽo thành đồ dùng.

 Dần, Mão và trên Thìn thấy Khôi (Hà khôi, tức chi Tuất): Tuất gia lên ba vị ấy thì đoán là có ăn uống rượu thịt. Việc cũ có của, việc mới buồn; Bạch hổ lâm thì là lúc tôi tớ bỏ trốn hoặc bị bệnh chân.

 Dần là ngôi của Thanh long, Mão là ngôi của Lục hợp, trong Thìn có Ất mộc, trong Tuất có Tân kim; nếu Tuất gia lên Dần, Mão, Thìn thì là có ăn uống. Bạch hổ chủ bệnh, lại là đường sá. Thiên khôi (Tuất) là tôi tớ, lại là chân người. Nếu không phải tôi tớ bỏ trốn thì chủ bệnh chân.

 Thiên cương làm dụng thì tượng thế nào? Việc cũ làm lại, tai họa tự tiêu mòn. Phía trước Dậu mà mang theo đông người thì việc đều hòa; cầu cạnh bậc trưởng giả thì phúc lộc nhiều.

 Thiên cương làm dụng, lợi xem việc cũ. Thiên cương lợi gặp bậc đại nhân.

 Quan khôi phải phân biệt người có quan chức với người tôi tớ (?): người có chức thì được chuyển quan, thăng chức, niềm vui dồi dào; người thường thì bệnh tật hoặc bị quan xử hình phạt. Đừng để kẻ tầm thường tùy tiện nghe được phép này.

 Thiên cương khắc can ngày gọi là Quan khôi.

 Tị

 Thái ất (tên thần của chi Tị) gia lâm lên Tý ở lúc đầu xem: Tuất là khuôn đúc, Tị là lò. Người quân tử thì thăng quan hoặc có thư tín; người thường thì lo âu việc quan phủ.

 Tị gia Tý là quẻ Chú ấn (đúc ấn quan), người làm quan thì tốt, người thường thì chủ lo việc quan.

 Tị làm sơ truyền, là Kim trên mệnh (tức là tài), dụng là tài lâm mệnh, phép này sâu kín. Cầu cạnh tài thì được toại, niềm vui theo kèm; của cải khỏi phải phiền lòng tính cách khác.

 Sơ truyền khắc thần trên mệnh thì chủ lợi cầu tài.

 Thiên ất (quý nhân) lên Đăng minh (tên thần của chi Hợi) làm dụng đầu; khóa Âm dương bất bị (bốn khóa thiếu, không đủ cả âm lẫn dương) cũng cùng một đường. Giao khắc thì thần dụng sự cũng không khác: việc trước thiếu sau dư.

 Tị là Song nữ, Hợi là Song ngư; khởi dụng thì nên biết có hai việc cùng xảy ra. Hoặc cầu hoặc động đều có thư tin; người khác ở nơi khác thì tốt, được thu nhận giúp đỡ.

 Tị Hợi phát dụng thì chủ hai việc cùng động, hoặc mong tin từ xa (?); người khác ở nơi khác thì việc đều tốt. Đây tức là khóa Phản ngâm.

 Ngọ

 Thắng quang (tên thần của chi Ngọ) khắc can ngày mà làm Đằng xà, thì người nữ ly tán, việc đáng than. Nếu không phải bỏ vợ và dâm tà, thì trong nhà có đàn bà mang thai.

 Ngọ là nơi nhất âm (khí âm mới sinh một phần) sinh, chủ đàn bà ly tán. Nếu không bỏ vợ thì ắt dâm tà, nếu không thì là việc đàn bà có thai mà dâm loạn.

 Thắng quang làm dụng, có quý nhân gia lên thần của chi ngày, thì trong nhà phát nguyện, tạ lễ thần linh. Ngày Tân mà lâm Hợi là thân thiết nhất; phép thánh truyền lại, việc càng thật.

 Thắng quang lâm Hợi là đất Đức; hôn nhân có tượng mà không xứng đôi. Đứng ở chỗ tứ tuyệt (?) thì người bệnh chết; việc cũ cách tuyệt thì có thể xem xét.

 Ngọ gia lên Hợi là đức hợp; tuy chủ việc hôn nhân nhưng chủ không thành, vì là đất tuyệt (chỗ một hành dứt khí). Nếu phát dụng ở bốn vị Tứ lập (?) mà lại khắc can ngày thì người bệnh chết. Lợi việc giải tỏa, vì là đất tuyệt.

 Ngọ gia lên Hợi thấy cực âm; Thắng quang là Hỏa, Hỏa là tim. Tâm thần mê loạn, nghi lo là thật; luôn ngờ có tai họa, không thân với nhau.

 Ngọ là đất nhất âm, đến Hợi là cực âm. Thắng quang thuộc Hỏa, ở người là tim; lâm Hợi bị khắc nên ắt có lẽ ngờ vực.

 Mùi

 Thắng quang, Thái ất chủ giấy tờ; dụng hoặc đến gia lên ở trên mệnh, lại gặp Quý nhân, Chu tước thì chớ chần chừ; nếu thấy Thanh long, Thái thường (thiên tướng chủ ăn uống, áo mũ) thì đều có thể mưu.

 Ngọ gia lên Dậu, điều tốt nâng đỡ; tiến thủ, cầu thăng chuyển, việc ngờ có thể mưu được. Gặp hung thì sợ quái lạ, có lo nghi; trước là ngờ vực khó khăn, sau được thoát.

 Ngọ là Hỏa, gia lên Dậu Kim thì Hỏa ở thế "tử" (chết, mất sức), ắt là việc ngờ sợ, cuối cùng thì tốt. Đây gọi là quẻ Cao cái thừa hiên (lọng cao ngồi xe — quẻ chỉ sự sang quý), chủ trong cách trở mà thông.

 Thân

 Thân gia lên Tị là thần Lục hợp; Huyền thai (thần chủ thai nghén) gặp năm sinh lại càng thật. Lục hợp mà nội chiến thì con cái gặp tai nạn; nếu không thì là mưu nhờ mối lái bàn chuyện hôn nhân.

 Đây là trường sinh (chỗ một hành mới sinh), là huyền thai, sinh ra tượng hôn nhân có thành. Lục hợp là con cái; cưỡi Thân, Dậu là nội chiến (thần và tướng khắc nhau), chủ con cháu tai bệnh.

 Trên năm sinh, mệnh gặp Truyền tống (tên thần của chi Thân); Truyền tống lâm giờ xem thì tai bệnh xâm phạm. Lại thêm tướng hung thì nằm liệt mê man; Canh Thân, Bạch hổ là ngôi Dậu Kim.

 Dậu

 Dậu gia lên Tị, dụng cưỡi Chu tước; cần có Thanh long và ngôi quý nhân gia lâm. Cầu người quý, cầu tài thì có tin tức; xem ba việc ấy phần nhiều vừa lòng.

 Dậu gia lên Tị cưỡi Chu tước thì nên xem tin tức; Thanh long nên xem tiền của; quý nhân nên cầu người quý.

 Sơ truyền, năm sinh, mệnh có Tòng khôi (tên thần của chi Dậu): Tòng khôi không vui, có lo nghi. Là tài, là tin mà có kỳ hung; gặp tướng tốt thì trăm việc đều hợp.

 Dậu là nguyệt kiến tháng Tám, ngôi Hình ở trong, ngôi Đức ở ngoài, chủ hành khí lạnh lẽo giết chóc (?); muôn vật tàn rụng, kêu than, lo nghi không vui. Kỵ cưỡi tướng hình. Nếu cưỡi tướng tốt thì chủ trước lo sau vui.

 Tòng khôi trên trời là Dậu, làm con gà; gà biết báo tin, phép này có thể dựa vào. Trên lâm bản mệnh thì việc thích hợp; tin tức nên biết sớm muộn sẽ về.

 Can chi ngày, năm sinh, mệnh, tam truyền, Thái tuế thấy Dậu cưỡi Chu tước thì chủ có tin.

 Tuất

 Người xem mà trên mệnh thấy Khôi, Cương (Tuất và Thìn), thì ý đến hỏi ắt là động, sắp đi sang phương khác. Thiên mã, Dịch mã (hai sao chủ việc đi lại, di chuyển) làm dụng thì càng đúng; nên biết phép này rốt cuộc là tốt.

 Thiên mã: tháng Giêng ở Ngọ, đi thuận theo sáu chi dương. Khôi Cương và hai sao Mã lâm mệnh thì chủ động; phát dụng cũng vậy.

 Hợi

 Đăng minh bỗng đến ở trong truyền: cầu cạnh ngôi quý ắt được ban chức quan (?). Mão, Mùi cùng ở trong truyền thì việc không hư; cầu đảo, nhờ người thì được phúc dư dật.

 Đăng minh gặp hình, hại, Bạch hổ, Chu tước, Câu trần (thiên tướng chủ kiện tụng, dây dưa trì trệ), thì kiện cáo tranh cãi không dứt. Mọi việc như mầm non bị hại, chưa mưu được; muốn động nhờ người thì e không chu toàn.

 Hợi là tự hình (chi tự gây hình phạt cho chính nó), lại là ngôi cực âm; nếu cưỡi Bạch hổ, Chu tước, Câu trần thì ắt có tượng kiện tụng, tù ngục. Hợi là tháng Mười, tượng muôn vật thu cất; chỉ có cầu dùng thì tùy tiến lui, không tự thấy thỏa lòng.

 Quý thần

 Quý nhân lâm mệnh vui khác thường, có vui không lo, trăm việc hưng thịnh. Trong cái hung còn tránh được tai ương; xem việc tốt thì càng phúc lành.

 Cầu người quý trước hết phải xem thần mà quý nhân cưỡi; xét kỹ thần trên quý nhân và thần trên mệnh. Tam hình, khắc, hại thì việc khó thành; đức hợp, tương sinh thì có thể thân cận.

 Thần mà Thiên ất cưỡi với thần trên mệnh qua lại sinh, hợp, đức, tỷ (cùng một hành) là tốt; hình, xung, phá, hại, khắc chiến là hung, không thể cầu cạnh.

 Quý nhân ban ngày và quý nhân ban đêm lâm cung mệnh; ban đêm mà được quý nhân ban ngày cũng như nhau. Ngày Nhâm, Quý tốt nhất dùng Thái xung (Mão); rất hợp cầu người quý, trăm việc thuận theo.

 Chỗ xung với quý nhân là Thiên không; người thường gặp thì hư dối, khó dung; quân tử gặp thì giấy tờ có đầu có cuối, lợi xem việc tâu đối với vua, ắt được gặp.

 Thiên không là thần Trực phù, thần dâng sớ. Quân tử được thì là giấy tờ có lợi ích. Tiểu nhân được thì không thể nhờ người, là điềm gian trá.

 Ngũ hành hợp từ xa hoặc ở đất Đức, chỗ quý nhân hợp thì hai bên tương xứng. Ngày Quý gặp khóa Đạn xạ (bắn đạn — loại khóa can ngày khắc thần từ xa) ở phương Thái ất; động và mong việc nên biết có điềm lành.

 Quý nhân dụng sự đều tốt. Ngày Quý khóa Đạn xạ, Tị là đức của ngày; ngày Tân khóa Hao thỉ, Tị là hợp của ngày; đều là dùng Thái ất. Đi xa, cầu việc đều tốt lành.

 Đằng xà

 Điều Đằng xà chủ, xin bảo ông biết: bản mệnh gặp nó thì rất ngờ vực. Mười phần làm việc thì chín phần chần chừ (?); lòng luôn do dự, ý chậm chạp.

 Đằng xà, Huyền vũ làm sơ truyền dụng, chuyên chủ ngày ngày việc ắt như vậy (?). Ngọ gia lên Hợi ý cũng cùng duyên ấy; ngũ hành nhận khí, là nói chuyện thai nghén.

 Đằng xà nhà ở Đinh Tị, Huyền vũ nhà ở Quý Hợi; Tị, Hợi thấy thần Thai, đàn bà xem thì chuyên chủ việc có mang. Ngọ gia Hợi, Dậu gia Dần, Tý ở Tị, Mão lâm Thân đều như nhau.

 Đằng xà, Huyền vũ làm sơ truyền, trung truyền, nên biết chỗ cuối thấy Thanh long. Dụng lâm trên chi ngày thì định được gốc việc: mất của, mất đồ và tai họa.

 Đằng xà, Huyền vũ cùng Thanh long, ba truyền cùng thấy thì không phải hung. Huyền vũ tượng con rùa, rồng rắn cùng loại; vật cùng loại rồng rắn thì vui mừng chồng chất.

 Ba thiên tướng cùng một thể; phải là ba ngày Giáp, Mậu, Canh được quẻ Nhuận hạ (tam truyền hợp thành cục Thủy), xem vào mùa thu, đông thì là phúc.

 Chu tước

 Chu tước khắc can ngày thì việc rối ren; mong việc, cầu tài đều không thành. Đàn bà quấy nhiễu không hợp tình; trong trăm chương bí quyết thấy điều này rất đúng.

 Thần mà Chu tước cưỡi khắc Thiên ất thì không thể cầu người quý, không thể làm việc giấy tờ.

 Chu tước lâm thần khắc chi ngày, ắt biết trong nhà tai họa nối theo. Nếu không thì cửa nhà có kiện cáo đơn từ quan; phép này vi diệu lại sâu kín lạ lùng.

 Chu tước đến cưỡi Mão lâm Thân, phần nhiều vì tin tức ở chặng đường xa. Ba truyền hòa hợp thì hẹn có thành; trước cửa hỏi tin thì tin đến thật.

 Chu tước là tin, Mão cũng chủ tin, gia lên Thân là đất tuyệt, chủ tin đến.

 Trên mệnh người xem thấy Chu tước, tượng chủ giấy tờ và tin tức. Vượng tướng, tương sinh mà gia lâm, chỗ hợp nên biết việc vừa lòng.

 Chu tước lâm mệnh chủ giấy tờ, tin tức; nếu với mệnh khắc, hình, xung, phá, hại thì là tin dữ, mọi việc không thành; sinh, hợp, đức, tỷ thì tốt.

 Câu trần

 Khởi dụng, trên mệnh thấy Câu trần thì trăm bề trì trệ, oan khuất khó bày tỏ. Nếu không thì việc có hai lòng; các bí pháp ắt đều nói như thế.

 Phát dụng, trên mệnh thấy Câu trần thì người xem chủ trì trệ, việc hai đầu, và ý mưu cầu nhờ người.

 Thanh long

 Xem tài điều cốt yếu là xem Thanh long, khởi dụng hoặc gia lên cung mệnh. Gia lâm ở chỗ vượng tướng, tương sinh thì nên biết tài lợi vui mừng chồng chất.

 Thanh long là thần tài; can chi ngày, tam truyền, năm sinh, mệnh và giờ xem mà gặp thì có của; nếu vượng tướng thì càng tốt.

 Chỗ ngũ hành sinh mà thấy Thanh long thì tiền của như ý, việc dung hòa. Ngày Nhâm, Quý xem gặp ở trên Thân; ngày Bính, Đinh Hỏa thì Công tào (tên thần của chi Dần) cũng vậy.

 Thanh long làm quỷ và mộ thì chủ bệnh quấn thân.

 Thiên không

 Dậu làm Thiên không lâm trên Tị, nên biết ở giữa là Thái âm. Đầy tớ gái bỏ trốn, mất của, không vừa lòng; Thái âm và Thiên không cùng một vị, lẽ ấy lại sâu.

 Dậu tức là Thái âm, cưỡi Thiên không chủ mất của, đầy tớ gái trốn; lâm trên Tị là Song nữ.

 Bạch hổ

 Ngày Canh, Tân Bạch hổ làm sơ truyền, lại nói người xem bệnh triền miên. Tháng Ba, ngày Tân Mùi xem vào giờ Thân, có Tử khí (sát thần chủ chết chóc), Phi họa, khóa Mão tinh (loại khóa lấy chi trên hoặc dưới Dậu làm dụng) nói như thế.

 Như tháng Ba ngày Tân Mùi xem vào giờ Thân thì người nữ bệnh lâu.

 Thần mà Bạch hổ cưỡi khắc cung mệnh, giả như người mệnh Thổ thấy Thái xung (Mão). Lại cùng ác sát đi chung một đường, nên biết trong tháng bệnh đến.

 Bạch hổ khắc cung mệnh chủ tai bệnh; mệnh khắc Bạch hổ cũng vậy.

 Huyền vũ

 Huyền vũ truyền đến thì ngầm mất của; trộm cướp, dâm loạn, việc ắt trái. Chỉ khi thấy Công tào thì được hòa hợp; Dần Hợi hợp nhau thì thân không gặp tai.

 Huyền vũ ở Quý Hợi, cưỡi Dần là hợp, chủ thêm người trong nhà.

 Thái âm

 Khởi dụng là Thái âm, Huyền vũ thì hợp việc gì? Việc riêng tư thầm kín được giúp đỡ, ngầm nâng đỡ. Người thường thấy thì có lo nghi; quân tử nhờ người thì gặp người quý lạ.

 Thái âm, Huyền vũ phát dụng chủ trong lòng mưu việc không muốn người khác biết, hoặc nhờ người có ý riêng tư, hoặc việc kinh sợ ngờ vực.

 Thiên hậu

 Thiên hậu cưỡi đất khắc, đất tử, đất tuyệt, thì mẹ và phụ nữ tai bệnh, tổn thương. Nếu không lìa bỏ trốn đi thì nằm bệnh trên giường; Tị gia ngôi Hợi, Mùi gia Mão là đúng loại này.

 Thiên hậu là người nữ; lâm đất tử tuyệt thì hoặc mẹ, vợ, con gái gặp tai, ứng với việc Thiên hậu bị khắc. Tị cưỡi Thiên hậu lâm Hợi là đất tuyệt bị khắc. Mùi cưỡi Thiên hậu lâm Mão là đất tử tuyệt bị khắc, chủ người nữ gặp tai.

 Tam truyền

 Ba truyền khắc can ngày là xâm phạm; Mão, Dậu ở trên thì biến thần ấy. Đằng xà, Chu tước ứng với Lục đinh (sáu ngày, giờ mang can Đinh trong phép độn, thần chủ biến động), thì sau nhà trước cửa thấy quái lạ luôn.

 Ba truyền trước xem cái khắc can chi ngày, kế xem cái bị ngày khắc, xét cho thật. Chỗ thần tướng khắc là cửa của tốt xấu; phép này huyền diệu, rất rõ ràng.

 Trong ba truyền, trước xem cái khắc can ngày làm thần của việc. Không có cái khắc ngày thì lấy cái bị ngày khắc làm thần của việc. Cái khắc là tai, cái sinh là phúc, cái bị ngày khắc là tài. Can khắc sơ truyền, sơ khắc trung, trung khắc mạt thì lợi cầu tài, rất đúng.

 Người đi xa chưa đến thì xem tam truyền: ba truyền đi thuận thì người chưa về. Ngày dương (ngày có can dương) gặp khóa Phục ngâm (khóa mà các chi trên bàn trời trùng đúng chỗ bàn đất) thì người về đúng lúc ấy; ba truyền lui ngược thì thấy đoàn viên.

 Ngày âm Phục ngâm, ba truyền đi thuận thì chưa đến. Ngày dương Phục ngâm thì đến.

 Lúc thấy dụng vừa là đầu vừa là cuối gặp nhau, lại xét các sát thần mà làm. Trên đầu, dưới đất qua lại khắc nhau; phép thánh truyền lại, việc không phải nghi.

 Xem vào tháng Năm, Thiên mã ở Dần, gia lên Ngọ, là đầu cuối gia lên nhau. Tháng Năm Nguyệt yếm (sát thần của tháng) ở Ngọ; Ngọ gia Tuất, Tuất gia Ngọ là vậy.

 Ba ngôi liền nhau làm tam truyền, người xem nên biết là ở khoảng tiến lui. Tiến thì đi nghìn dặm rồi quay về; lui thì chẳng bao lâu lại dời đi.

 Như Sửu gia Tý thì trong lui có tiến; Tý gia Sửu thì trong tiến có lui, lấy đó làm tượng tiến lui. Tiến thì ắt quay về, lui thì lại dời đi.

 Khúc trực (cách tam truyền hợp thành cục Mộc; "cong và thẳng" là tính của gỗ)

 Ba truyền hẹn gặp Hợi, Mão, Mùi gọi là Khúc trực, vượng vào mùa xuân. Nhờ người, cầu người quý thì gặp người tri kỷ; ngầm cầu, cầu khấn riêng thì việc thích hợp.

 Hợi, Mão, Mùi là cửa trời, chủ việc được vua vời gọi, việc người quý. Mão là cửa riêng, chủ việc riêng tư, giấu giếm, nên cầu đảo; cầu người quý thì việc thành.

 Quan cách (then cài và vách ngăn — cách cục chỉ sự cách trở)

 Trên Dậu có Công tào cùng Thái xung; bên Mão có bốn chi Thổ tứ quý cũng vậy. Đây gọi là Quan cách, đều khó thông; gặp Kim gặp Mộc thì lại dung nạp được.

 Hai lệ này, nếu trên can chi ngày, năm sinh, mệnh có thần cứu thì trong cách trở mà thông.

 Tứ tuyệt (bốn cặp chi mà hành của chi trên đến chỗ dứt khí)

 Ngọ gia lên Hợi, Dậu gia Dần, Tý ở ngôi Tị, Mão ở Thân: các sách đều gọi đây là Tứ tuyệt, dùng để kết thúc việc cũ là đúng nhất. (Tứ tuyệt cũng chủ thai nghén.)

 Dụng lâm đất tuyệt thì chủ kết thúc việc cũ. Lại cưỡi Chu tước thì là có tin tức.

 Thiên hỷ (sao vui mừng)

 Thiên hỷ gia lâm lên bản mệnh thì lo nghi, sợ hãi cũng không thành tai. Quân tử thăng quan, trăm việc êm đẹp; người thường được tài lợi vừa lòng.

 Thiên hỷ chủ việc lo tan đi.

 Thiên mã (sao chủ đi lại, thăng tiến nhanh)

 Thiên mã gia lâm gặp ở bản mệnh, nên biết Dịch mã việc cũng vậy. Thăng quan nhận chiếu vua, vui mừng chồng chất; xuất hành đi xa gặp điềm lành.

 Thiên mã khắc can ngày lại lâm chi ngày, được thế này nên biết có việc mất mát. Thiên hậu, Thái âm, Huyền vũ lại đến hẹn, thì phá của, người trong nhà chạy đông chạy tây.

 Thiên mã làm quỷ của can, lâm chi ngày phát dụng, như tháng Tư ngày Đinh Sửu giờ Dậu, ắt có việc trốn chạy mất mát.

 Xem tài

 Xem tài cốt yếu là xem ba tài; trên can ngày, chi ngày, mệnh phải suy xét sắp xếp kỹ. Ba truyền sinh can ngày, như lại vượng tướng, thì ắt biết mọi việc hòa hợp.

 Như xem vào mùa xuân, khóa Phản ngâm ngày Canh Tý, người sinh năm Hợi là vậy. Thế nào là ba tài?

 Ba truyền đều làm tài của can ngày, được thế này nên biết bậc trên gặp tai. Ngày Kim gặp Khúc trực ắt trái ngang; Mộc đến khắc Thổ thì không hòa hợp.

 Tài của can ngày lâm mệnh là ý đến hỏi, ắt được tiền của, việc vui thành. Giả sử Tị, Ngọ khắc Thân, Dậu, thì trên can ngày gặp Kim, mệnh là Dậu, Dần (?).

 Nếu thần trên can ngày khắc thần trên mệnh là điềm được của, có vui.

 Khắc ứng (thời điểm sự việc ứng nghiệm)

 Trăm việc đều phải xét lúc khắc ứng; mộ và tuyệt của ngũ hành đều biết trước được. Giả sử thần dụng là Tòng khôi thì lấy ngày Dần, ngày Sửu làm kỳ hạn.

 Chỗ thần dụng gặp tuyệt, gặp mộ là lúc người đến, tin tới.

 Người đi xa

 Nếu hỏi người đi còn hay mất, thì xem trên hành niên (tuổi vận hằng năm) của người đi ở phương nào. Nếu không thấy trong ba truyền, can chi ngày, thì xem chỗ Khôi Cương lâm mà xét.

 Hành niên lâm chỗ nào thì đó là phương người đang ở. Nếu không biết sống chết thì lấy hành niên lâm chi Mạnh (Dần, Thân, Tị, Hợi — chi đầu mùa) là còn sống, lâm chi Trọng (Tý, Ngọ, Mão, Dậu — chi giữa mùa) là bệnh, lâm chi Quý (Thìn, Tuất, Sửu, Mùi — chi cuối mùa) là chết. Không biết hành niên thì lấy Thiên cương: gia lên Mạnh dương là không yên, gia lên Mạnh âm là bệnh nhẹ, gia lên Trọng dương là không chết, gia lên Trọng âm là chết, gia lên Quý dương là không chết, gia lên Quý âm là chết.

 Bệnh phù (sát thần chủ bệnh) thường ở sau Thái tuế; trên chi ngày gặp nó thì nhà gặp chuyện không lường. Nếu lâm trên hành niên thì tai họa khó trừ; gặp Đằng xà, Bạch hổ càng hung, phép này không sai.

 Nếu khắc can chi ngày thì hung càng trái ngang; gặp tốt đến thì việc năm cũ hòa hợp. Nếu gặp hai hung thần Tang môn, Điếu khách, ở trên can chi ngày, hành niên mà làm dụng, thì gặp trắc trở.

 Bạch hổ lại thêm Tử khí, bệnh tật, trong năm luôn luôn nghe tiếng khóc.

 Thần thứ hai phía trước Thái tuế là Tang môn (sát thần chủ tang tóc), thần thứ hai phía sau Thái tuế là Điếu khách (sát thần chủ đi viếng tang). Lâm can chi ngày, hành niên thì chủ tai họa; lại cùng với Tử khí, Tử thần, Bạch hổ thì chủ chết chóc.

 Điếu khách làm sơ truyền ở đất Bạch hổ, can chi ngày gặp thì ruột thịt bị tổn thương. Nếu ở truyền ngoài thì chủ tang ở bên ngoài; lại tìm năm sinh, mệnh mà suy xét kỹ.

 Tang môn, Điếu khách cưỡi Bạch hổ làm dụng, hoặc ở trên can chi ngày, chủ điềm ruột thịt chết. Nếu thấy ở trung truyền, mạt truyền thì chủ điềm tang bên ngoài. Năm sinh, mệnh gặp cũng vậy.

 Bệnh phù lâm mệnh làm dụng đầu, chỗ cùng với Huyền thai cũng một đường. Việc chưa định, bệnh chưa trừ; trở ngại chồng chất, sau mới khỏi.

 Bệnh phù với bệnh Huyền thai chủ trước khó sau khỏi. Như Tị gia Thân, Hợi gia Dần.

 Không vong (hai chi trong một tuần mười ngày không có can phối, coi là "rỗng")

 Không vong khởi dụng thì việc vui không thành; tuy có lo, có tai cũng không thành trắc trở. Nhờ người thì gặp kẻ hư dối, không thật tình; muốn toại thì phải đợi sang tuần khác (mười ngày khác).

 Không vong phát dụng thì lo hay vui đều không thành. Bệnh lâu thì hung, bệnh mới thì yên. Cầu cạnh mưu việc thì qua tuần mới thành.

 Trên trời dưới đất đều là không vong, xem việc tiền của thì rất đáng buồn. Hỏi việc thì không thật, nỗi lo được tan; tội có thể tiêu trừ, bệnh có thể khỏi.

 Không vong khắc can ngày thì việc trăm mối; trốn chạy, mất người mất vật, có kẻ lừa dối. Yên phận giữ mình thì tránh được tai họa; cầu việc cầu tài thì khó lại càng khó.

 Hết quyển ba bộ Lục Nhâm đại toàn.

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách lớn do vua nhà Thanh sai biên soạn)

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video