Kinh Tô-tất-địa-yết-la (một bộ kinh Mật giáo, tên kinh có nghĩa là "phép thành tựu tốt đẹp, viên mãn"), Phẩm thứ mười hai: Dâng thức ăn.
Lại nữa, ta nói về phép dâng thức ăn, khiến các vị trời, tiên đều vui mừng, mau được thành tựu. Nói sơ lược về việc dâng thức ăn: nên dùng các loại củ tròn, củ dài, các loại quả, bánh bơ, bánh rán dầu, các thứ canh và món hầm, hoặc các thứ cháo, cùng các thức ăn uống. Bốn loại thức ăn này dùng chung để dâng cho các bộ.
Quả vị-nhạ-bố-la-ca dùng chung cho cả tam bộ (ba nhóm chư tôn trong Mật giáo: Phật bộ, Liên hoa bộ, Kim cang bộ). Lại quả lựu, quả chú-na cũng dùng chung cho ba bộ; còn nếu xếp theo thứ tự thì mỗi thứ ứng với một bộ. Quả có vị ngọt dùng cho phép phiến-để-ca (phép tức tai: dẹp yên tai họa); quả có vị chua ngọt dùng cho phép bổ-sắt-trưng-ca (phép tăng ích: tăng thêm phúc lộc); quả có vị cay nhạt dùng cho phép a-tỳ-già-lỗ-ca (phép hàng phục: chế ngự kẻ ác và ma chướng).
Quả cây đa-la, quả dừa, quả vĩ-la, quả nễ-bả-la và các thứ quả có mùi hôi khác, mọi người không ưa, thì cũng không nên dâng. Hoặc có thứ quả vị ngon bậc nhất, người đời ưa chuộng nhiều mà giá lại đắt nhất, dâng những quả như thế thì được thành tựu bậc trên. Hoặc có các thứ quả vị ngon bậc kế, ở đời dễ tìm, giá không đắt, dâng những quả như thế thì được thành tựu bậc giữa. Hoặc có các thứ quả vị đắng, cay, nhạt, ở đời có rất nhiều, giá lại rẻ nhất, dâng những quả như thế thì được thành tựu bậc dưới.
Nếu muốn dâng cúng thêm phần chu đáo thì nên chọn những quả mang tên giống cái, như hồng, mơ, đào v.v., để dâng các nữ thần. Các quả mọc trên cây mà không có vị đắng thì dâng các vị chân ngôn phi hậu (các vị nữ tôn là phối ngẫu của các vị chủ chân ngôn). Quả thất-lợi-phán-la dùng chung để dâng ba bộ và tất cả các vị phẫn nộ (các vị tôn hiện tướng giận dữ để hàng phục ác ma) (?). Quả phược-noa chỉ dâng tất cả các dược-xoa (một loài quỷ thần có thần lực). Quả kiếp-tỷ-tham dâng Thất-lợi thiên (nữ thần may mắn, phúc đức). Quả của cây bát-dạ-la dâng Bát-lệ-sử-ca (?). Các thứ quả như vậy còn có nhiều loại, mang nhiều tên khác nhau; hãy tùy xét vị của chúng mà dùng để dâng.
Hoặc ở cạnh làng xóm, hoặc ở chốn a-lan-nhã (nơi vắng vẻ yên tĩnh để tu hành) trong sạch, có các thứ rễ cỏ vị ngọt ngon, lấy đem dâng cũng được thành tựu. Củ trưng-na-lị dùng chung được cho mọi việc. Lại có các thứ rễ, cành, lá cỏ có vị ngon lạ, cũng dùng chung để dâng, dùng cả cho a-tu-la (loài thần hay đánh nhau với chư thiên), thần và người.
Các thứ củ mọc trong núi mà có vị ngon thì dâng cúng Phật bộ. Lại củ khoai môn chín cũng dùng chung cho Phật bộ. Lại củ ca-khế-lỗ-kiếm, củ trưng-na-lị-phược-dã-tứ, củ câu-cử-tri, cùng các thứ củ tròn mọc dưới nước, dùng cho Liên hoa bộ. Lại tất cả các thứ củ tròn làm thuốc có vị đắng, cay, nhạt, cùng nhiều thứ khoai môn sống, dùng cho Kim cang bộ.
Lại thứ củ tròn màu trắng, hương vị rất ngọt ngon thì dâng cúng Phật bộ. Lại thứ củ tròn màu vàng, hương vị không quá chua, cũng không quá ngọt thì dùng cho Liên hoa bộ. Lại thứ củ tròn màu đỏ, hương vị đắng, cay, nhạt, mùi hôi không ngọt thì dùng cho Kim cang bộ. Ba bộ như vậy, các phép phiến-để-ca v.v. cùng ba bậc trên, giữa, dưới, đều dùng chung theo điều nói sơ lược này: các thứ củ tròn phải khéo tùy theo bộ, theo bậc trên, giữa, dưới mà dâng. Phân biệt như vậy thì mau được thành tựu.
Những thứ củ tròn, củ dài mọc lên ấy và các thứ được dùng đều phải đúng loại theo phép. Còn như hành, tỏi, củ hẹ, cùng bánh nôn ra (?) và các thứ rất hôi, cay, đắng, thì không nên dùng để dâng.
Các món: món sa-tất-để, món ô-lộ-tỷ-ca, món bố-ba, món phược-noa-ca, cùng các món bột khác; hoặc làm các thứ món viên vừng; hoặc làm các thứ món đường trắng; món hoan hỉ đoàn (bánh viên ngọt); món mãng-độ-thất, món tỳ-noa-ca, món tấn-nê-noa, món cú-trạch-ca, món a-thâu-ca-phược-xỉ-dã, món quyên-thất-la, món bánh, món át-la-tỷ-sắt-tra-ca, món xa-cú-tạp-dã, món bát-tra, món bố-lạt-noa, món mãng-sa-bố-ba, món trưng-nặc-đạc-ca, món bổ-sa-phược-đa, món la-phược-nê-ca, món bách-bộ-ca-la-ca, món câu-củ-tri, món la-mãng-ca, món hành-sa, món tích-để-ca, món bát-lật-hương-chỉ-lý-ca, món thất-lợi-bố-la-ca, món phệ-sắt-trưng-ca, món sân-nặc-ca, món sất-na-la-ca, món ngộ-noa-bổ-la-ca, món chất-đãn-la-bố-ba, món khước-nhã-la, món ngộ-noa-bát-bát-tra, món thất-lăng-già-tra-ca, món kiệt-đa, các thứ món bách-xỉ-tấn-noa-bố-ba, món la-nhã-hành-sa, món sa-nhã-ca, món kiệt-lật-đa-bố-la-ca, món kiếp-mô-trưng-ca, món cú-sa-lý-ca, món thích-cú-nang, món nhị-tam-bổ-tra, món xá-noa-phược, món ha-lý-nanh, món nang (?), các thứ món bát-la-nê-phu (?)-lật-sắt-tra-ca, món địa-tỷ-ca, món nhã-la-ha-tất-để-nễ-diêm, món yết-yết-la-tấn-noa-ca, món phược-la-già-đa, món phược-để-trưng-ca, món tra-khất-thấp-để-ca, món già-nhã-yết-lý-nê-ca, v.v.
Các món như trên, hoặc làm bằng đường cát, hoặc bằng dầu bơ, hoặc trộn với vừng mà làm, tùy theo bản bộ của mình, theo phép mà dùng; dâng đúng phép thì mau được thành tựu. Món làm từ bột gạo thì dùng cho Phật bộ, cho phép phiến-để-ca và thành tựu bậc trên. Tất cả các món làm từ bột lúa mì thì dùng cho Liên hoa bộ, cho phép bổ-sắt-trưng-ca và thành tựu bậc giữa. Các món làm từ vừng và đậu thì dùng cho Kim cang bộ, cho phép a-tỳ-già-lỗ-ca và thành tựu bậc dưới.
Trong tất cả các món ăn, món nào dùng đường trắng để trang trí thì trong Phật bộ thường nên dùng để dâng. Món thất-lợi-phệ-sắt-tra-ca dùng cho Liên hoa bộ. Món hoan hỉ đoàn dùng cho Kim cang bộ. Món bố-ba-ca dùng cho các dược-xoa. Món mang tên giống cái dùng cho các vị chân ngôn phi hậu; món mang tên giống cái là món kiếm-mô-lý, món bát-bát-trưng. Trong các món ấy, món nào ngon nhất thì dùng để dâng khi cầu thành tựu bậc trên; món có vị kém hơn theo thứ bậc thì dùng cho hai bộ còn lại. Những gì ở đây không nói đủ thì tùy món đã làm mà dùng cho bát bộ (tám loài thần linh hộ pháp như trời, rồng, dược-xoa v.v.).
Khi dâng thức ăn, trước hết trải khăn và lá cây để trang hoàng. Trước tiên đặt món sa-tất-để-ca, món lộ-tỷ-ca, món bố-ba; làm trước như vậy, dùng chung cho ba bộ. Lại tùy theo bản bộ cần những món ăn uống nào thì tùy sức mà dâng.
Cơm gạo tẻ, cơm gạo tẻ của giống lúa sáu mươi ngày thì chín, cơm lúa mạch nấu sữa, cơm gạo tẻ của lúa không gieo mà tự mọc, cơm kê — những thứ cần dâng ấy thì làm đúng phép mà dâng; cùng các thứ canh và món hầm hương vị ngon lạ, và các món đậu hầm mà dâng. Cơm lúa mạch nấu sữa và cơm gạo tẻ của lúa không gieo mà tự mọc dùng để cầu thành tựu bậc trên. Gạo tẻ và cơm, cơm gạo tẻ của giống lúa sáu mươi ngày thì chín dùng để cầu thành tựu bậc giữa. Gạo kê và cơm dùng để cầu thành tựu bậc dưới. Phép phiến-để-ca là thành tựu bậc trên. Gạo kê và cơm dùng để cầu thành tựu bậc dưới. Phép phiến-để-ca là thành tựu bậc trên. Gạo kê và cơm dùng để cầu thành tựu bậc dưới (?) (bản gốc có chỗ chép lặp lại). Phép phiến-để-ca là thành tựu bậc trên; phép bổ-sắt-trưng-ca là thành tựu bậc giữa; phép a-tỳ-già-lỗ-ca là thành tựu bậc dưới.
Khi cúng dường cơm, thức ăn, củ, quả, cơm, cháo, thì theo bậc trên, giữa, dưới mà dâng: phép phiến-để-ca là bậc trên, thuộc Phật bộ; phép bổ-sắt-trưng-ca là bậc giữa, thuộc Liên hoa bộ; phép a-tỳ-già-lỗ-ca là bậc dưới, thuộc Kim cang bộ. Tất-địa (sự thành tựu) bậc cao nhất cùng bậc giữa, bậc dưới, đều phải khéo theo đúng phép, tùy loại mà biết.
Trong các thứ canh và món hầm, thứ có vị ngọt dùng cho phép phiến-để-ca; thứ có vị chua ngọt dùng cho phép bổ-sắt-trưng-ca; thứ có vị đắng, cay, nhạt dùng cho phép a-tỳ-già-lỗ-ca. Cháo sữa dùng cho phép phiến-để-ca; cháo lựu, cháo sữa chua v.v. dùng cho phép bổ-sắt-trưng-ca; cháo ngật-sa-la, tức cháo nấu bằng vừng, gạo tẻ, đậu v.v., dùng cho phép a-tỳ-già-lỗ-ca.
Các món ăn như đã nói riêng ở trước, hoặc tùy theo từng phương mà có nhiều thứ khác nhau, hãy xét theo bậc trên, giữa, dưới mà dâng. Hoặc có những món mà mọi người khen ngợi, hoặc món mình tự ưa thích, thì nên đem dâng Phật. Hoặc nếu chân ngôn (câu chú bí mật) của bản bộ có nói thứ tự dâng thức ăn, thì nên theo đó; nếu làm khác đi thì không được thành tựu. Những món nặng mùi (?) và có mùi hôi thì dùng cho Kim cang bộ. Hương xoa, đèn, thức ăn v.v. đã nói ở trước, đều theo bản bộ, theo các phép phiến-để-ca v.v. mà dùng cho đúng phẩm loại; lại xem tính chất của chân ngôn là hiền hòa hay phẫn nộ.
Kế đó lại xem xét sẽ làm thành việc gì, lại tìm xét kỹ sẽ làm tròn nguyện gì. Xem xét biết rõ rồi, thì các thức ăn đã nói ở trước, tùy sức mà dâng.
Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói dùng "món ca-nhị-ca", thì nên dâng món sa-tất-để, món ô-lộ-tỷ-ca, cùng các món khác tùy sức sắm được, như đường cát, cơm sữa chua, củ quả, cháo sữa v.v. Món ca-nhị-ca này dùng chung để dâng cho mọi phép, chỉ trừ phép a-tỳ-già-lỗ-ca. Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói dùng "món trưng-chất-đổ-lộ", thì là trong các món ca-nhị-ca thêm vào hai ba thứ thức ăn uống đặc biệt hảo hạng. Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói "món ô-phì-lỗ", thì là món ca-nhị-ca ở trước bày tăng gấp bội cho nhiều.
Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói dùng "món tam bạch" (ba thứ trắng), thì là sữa, sữa chua, bơ và cơm. Lại nếu thấy có nói "món tam điềm" (ba thứ ngọt), thì là bơ, mật ong, sữa và cơm.
Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói "món tát-phược-bạc-để-ca" (món cúng cho khắp mọi loài quỷ thần), thì là: món sa-dã-lý-ca, món lăng-chỉ-lý-ca, món chiêm-một-lê-da, món để-la-tỷ-sắt-tra-kiếm, cơm sữa chua, củ quả; trong các món đã nói ở trước, tùy lấy một hai vị bày vào, cùng hoa lúa (lúa rang nở bung), các thứ hoa và lá, đựng trong đồ lớn, đổ nước đầy vào, đem ra xa nơi trì tụng mà bỏ đi.
Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói "món phiến-để-ca", thì nên dùng món sa-tất-để, cháo sữa, hoa lúa, bơ, mật ong, sữa, cùng cơm lúa mạch nấu sữa, món trưng-nhã-bố-la v.v.; chắc chắn trừ được tai họa, không phải ngờ vực. Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói "món bổ-sắt-trưng-ca", thì nên dùng cơm sữa chua, cháo sữa chua, hoan hỉ đoàn, ô-lộ-tỷ-ca, đường cát, món thất-lợi-phệ-sắt-tra-ca v.v.; chắc chắn làm tròn được nguyện, không phải ngờ vực. Trong phép dâng cúng, nếu thấy có nói "món a-tỳ-già-lỗ-ca", thì nên dùng cơm gạo tẻ đỏ, hoặc dùng hạt cú-nại-la-phạ, hoặc nhuộm cơm thành màu đỏ, hoặc bánh vừng, sa-bố-bả-ca, chiêm-một-lê-dã, cháo ngật-sa-la v.v.; chắc chắn hàng phục được ma, không phải ngờ.
Nếu trì chân ngôn của dược-xoa (một loài quỷ thần có thần lực) mà không có phép dâng thức ăn riêng, thì nên theo phép này mà dâng: dùng cơm gạo tẻ đỏ, củ quả, nước mật ong, cùng bánh bột gạo làm bằng mật ong và đường cát v.v. Người trì chân ngôn của các nữ thần v.v. thì nên dâng canh và cơm, món đậu hầm v.v., các thứ nước ngọt, bát-la-noa-bát-lý-sắt-tra-ca, các món vị lá phẫu (?) v.v., cùng các thứ quả; tất cả các nữ thần đều nên dâng những món này.
Muốn cầu thành tựu bậc trên theo phép dâng cúng của bản bộ thì nên theo đây mà dâng: có những món ăn uống, củ quả, hương v.v. được mọi người cùng khen, vị ngon, nhiều mà lại quý; những món vị ngon bậc nhất như vậy thì dâng khi cầu thành tựu bậc trên. Các phép dâng thức ăn như đã nói sơ lược trên, mỗi thứ tùy theo bản bộ và theo phép của việc mình cầu, đều đã trình bày sơ lược. Hoặc ở phương khác, vị thức ăn uống có khác, thì xem sắc và vị của chúng, tùy loại mà dâng.
Khi muốn dâng thức ăn, trước hết lau quét sạch đất, rưới nước thơm khắp nơi, rửa sạch các lá, rồi lấy lá sen, lá bát-la-thế, lá các cây có nhựa trắng như sữa, hoặc vải bông mới v.v. trải lên trên, rồi mới bày các món ăn lên. Về cách dùng lá: phép phiến-để-ca thì dùng các thứ lá mọc dưới nước và các lá cây quý lạ khác, hoặc lá chuối v.v.; phép bổ-sắt-trưng-ca thì dùng lá cây bạt-la-đắc-kế, lá cây át-già, hoặc thứ lá tùy lúc có được; phép a-tỳ-già-lỗ-ca thì dùng lá cây mang tên giống cái, tức lá chuối mới nhú, hoặc lá sen và lá cây đắng v.v.; chân ngôn của các nữ tiên thì dùng lá khô của cây bát-lệ-ca-sử; các vị địa cư thiên (các vị thần trời sống trên mặt đất) v.v. thì dùng cỏ. Phép cầu các bậc trên, giữa, dưới phải khéo hiểu rõ.
Trước lau rưới đất, lại trải các lá, rồi phải rửa tay cho sạch, súc miệng, nuốt nước, kế đó mới bày thức ăn: trước bày món sa-tất-để-ca, kế bày củ tròn, củ dài và quả, kế bày các thứ cháo, kế bày canh và món hầm, kế bày sữa và sữa chua; tùy theo bản pháp mà theo thứ tự này bày ra.
Nếu lập mạn-đồ-la (đàn tràng: khu vực được kết giới để thờ chư tôn và tu pháp) và định thành tựu các việc, được thấy các cảnh giới (những điềm ứng hiện khi tu), thì nên tăng gấp bội việc dâng thức ăn uống trong sạch, hoa quả v.v. Khi mới bắt đầu trì tụng, thì tùy những gì sắm được, tùy những món có được, theo bản pháp ấy mà dâng. Vào ngày mồng tám, ngày mười bốn, ngày rằm của bạch nguyệt (nửa tháng trăng sáng, tức nửa đầu tháng) và hắc nguyệt (nửa tháng trăng tối, tức nửa sau tháng), khi có nhật thực, nguyệt thực, khi động đất, thì cúng dường thêm cho rộng lớn.
Khi làm hộ-ma (phép tế lửa: đốt các vật cúng trong lò lửa để dâng lên chư tôn), những vật cần dùng thì trước hết sắm sửa đặt trước vị bản tôn chủ (vị tôn chủ mà mình chuyên tu). Người trì tụng mỗi khi sắp ăn, trước hết sớt ra một phần thức ăn, cũng đem đặt trước vị tôn. Nếu làm hộ-ma trước rồi sau mới ăn, thì nên làm sẵn thức ăn mà sớt ra đặt đó. Trước bày đồ cúng dường, sắm thức ăn xong, sau đó mới nên bắt đầu niệm tụng.
Việc dâng các thứ hoa, thuốc và các thức ăn uống, phải thường ghi nhớ, không nên bỏ quên, vẫn theo bản pháp. Nếu (bản pháp) nói một thời niệm tụng thì một thời cúng dường các món củ quả; nếu nói hai thời niệm tụng thì hai thời cúng dường; nếu nói ba thời niệm tụng thì ba thời cúng dường. Theo đúng phép như vậy thì sẽ mau thành tựu.
Người trì tụng mà không dâng thức ăn uống, trái với bản bộ, thì người ấy sẽ mắc ma chướng, thân không có tinh khí sáng tươi, bị chứng phong làm khô táo, đói khát, luôn có ý nghĩ xấu, không thể thành tựu chân ngôn của bản tôn; đều là do không dâng quả và thức ăn cho bản tôn. Nên theo như trước, vào những ngày của bạch nguyệt và hắc nguyệt v.v., bày cúng dường rộng lớn, dâng lên bản tôn cùng các quyến thuộc (các vị tùy tùng của bản tôn). Khi mới trì tụng, vào những ngày đã nói trên, làm món phiến-để-ca, đem ra xa nơi trì tụng mà bỏ ra bốn phương.
Những gì ở đây không nói đến, hoặc bản bộ không cho dùng; dù có cho dùng mà lấy những món vị kém để cầu thành tựu bậc trên; cùng những món bị cấm, những thứ hôi hám — đều không nên dùng. Thường dâng cơm sữa chua. Trong các bộ, ai cầu bậc trên, giữa, dưới, các phép phiến-để-ca v.v., và chung cho chân ngôn của các vị trời v.v., thì nên cúng dường như vậy.
Nếu không có những món mà bản pháp quy định, thì tùy món có được, dùng chân ngôn của bản bộ tụng vào đó (rồi khấn): "Món này thơm ngon, xứng đáng dâng vị bản tôn chủ. Con nay kính dâng, xin rủ lòng thương xót nhận lấy." Chân ngôn sửa soạn thức ăn là:
A-ha-la a-ha-la tát-phược bật-địa-da đà-la bố-nhĩ-đê sa-phược-ha.
Chân ngôn này dùng chung cho cả ba bộ. Tụng chân ngôn này vào thức ăn xong, lại tụng chân ngôn mình đang trì vào thức ăn, rồi mới dâng.
Kinh Tô-tất-địa-yết-la, quyển thượng (hết).
Kinh Tô-tất-địa-yết-la, quyển trung (đầu quyển này vốn đã bị mất ba phẩm).
Đời Đường, Tam tạng (danh hiệu tôn xưng bậc tinh thông cả ba kho giáo pháp: kinh, luật, luận) người Thiên Trúc (Ấn Độ) là Thâu-ba-ca-la dịch.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video