Thiên 7 — Phẩm 7: Đàm luận

 Phẩm thứ bảy: Bàn luận

 Bấy giờ Trì Tâm Phạm Thiên (vị Phạm Thiên, tức vị trời làm chủ cõi trời Phạm thiên, tên là Trì Tâm, người hỏi chính trong kinh này) bạch Thế Tôn (một danh hiệu của Phật: bậc được cả thế gian tôn kính): "Phổ Thủ Đồng Chân (tức Bồ-tát Văn-thù-sư-lợi, vị Bồ-tát biểu trưng cho trí tuệ; "đồng chân" là bậc tu hành trong sạch từ thuở nhỏ, mang dáng đồng tử) ở trong hội chúng này lặng lẽ ngồi, không giảng nói gì, cũng không bàn luận." Phật bảo Phổ Thủ: "Ông có vui lòng nói pháp này không? Chỗ nào đề cập đến thì hãy hạ ý mà phân biệt giảng giải." Phổ Thủ bạch Phật: "Bạch Thế Tôn, cái nghĩa của pháp nhờ đó mà đạt chánh giác (giác ngộ chân chính), xét ra pháp ấy có lời dạy không?" Phật bảo: "Này Phổ Thủ, pháp không có lời dạy." Lại hỏi: "Pháp ấy có lời lẽ, có suy nghĩ, có giảng luận không?" Phật bảo: "Pháp không có lời lẽ, không có suy nghĩ, cũng không có luận nói." Lại thưa: "Nếu các pháp không lời, không niệm, cũng không luận nói, thì không thể giảng được."

 Trì Tâm Phạm Thiên hỏi Phổ Thủ: "Ông không giảng nói pháp cho người khác, cho chúng sinh sao?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, có thể giảng pháp tính (bản tính chân thật của mọi pháp) mà phân biệt thành hai được không?" Phạm Thiên đáp: "Không thể." Phổ Thủ lại hỏi: "Pháp tính chẳng phải bao gồm hết thảy các pháp sao?" Đáp: "Đúng vậy." Phổ Thủ nói: "Nếu thế, thưa Phạm Thiên, pháp tính không có hai, mà pháp tính bao gồm hết thảy các pháp, thì vì sao phải giảng nói pháp cho người khác, cho chúng sinh?"

 Phạm Thiên lại hỏi Phổ Thủ: "Người thuyết pháp mà còn chấp có ta, như vậy chẳng phải là thành hai việc sao?" Đáp: "Giả như Phạm Thiên có chỗ đạt được, thì mới có người nói và người nghe chăng (?)." Lại hỏi: "Như Lai (một danh hiệu của Phật: bậc từ chân lý mà đến) không giảng nói pháp sao?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, điều Như Lai nói không có hai. Vì sao? Như Lai không có hai, không tạo ra hai việc." Lại hỏi: "Nếu các pháp không có hai, thì ai tạo ra hai?" Đáp: "Chúng sinh nương vào danh tự mà chấp nhận có ta, phàm phu ngu si bèn tạo ra hai việc. Nhưng hai việc ấy rốt cuộc chẳng phải là hai, huống gì là vô số, vì vốn không tạo ra hai (?). Chân tế (bờ chân thật tột cùng của mọi pháp) thì không có hai, không tạo ra hai việc."

 Lại hỏi: "Cái không hai ấy có thể biết được không?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, nếu có thể biết được thì thành hai việc. Người có thể biết là người hiểu pháp không hai, là người biết lời dạy. Như Lai tuy nói có pháp chân thật, nhưng chân như (thể tính chân thật vốn như thế của mọi pháp) thì không có gì để nói. Vì sao? Vì pháp ấy không có văn tự."

 Lại hỏi: "Như Lai thuyết pháp nhằm hướng về đâu?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, hướng về chỗ không hướng về đâu, đó là pháp Như Lai nói." Lại hỏi: "Như Lai thuyết pháp chẳng phải hướng về Niết-bàn (nguyên văn "nê-hoàn": trạng thái dứt sạch phiền não, ra khỏi vòng sinh tử) sao?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, Niết-bàn có chỗ hướng đến và chỗ quay về không?" Lại hỏi: "Niết-bàn không có chỗ hướng đến, cũng không có chỗ quay về sao?" Đáp: "Đúng vậy. Như Lai thuyết pháp là hướng về chỗ không hướng về đâu."

 Lại hỏi: "Người nghe thì thế nào?" Đáp: "Là vì tâm bình đẳng." Lại hỏi: "Thế nào là tâm bình đẳng?" Đáp: "Như không có lời dạy thì cũng không có gì được nghe." Lại hỏi: "Như Lai thuyết pháp, người nghe là thế nào?" Đáp: "Là người nương vào pháp tính mà không nghe gì cả." Lại hỏi: "Do đâu mà hiểu rõ pháp?" Đáp: "Người biết phân biệt thì không tranh cãi."

 Lại hỏi: "Thế nào là tỳ-kheo (người xuất gia theo Phật, giữ đủ giới) ưa tranh cãi?" Đáp: "Cho rằng cái này là đúng lẽ, cái kia không đúng lẽ, đó là tranh cãi. Cái này có nhân duyên, cái kia không có nhân duyên, đó là tranh cãi. Cái này là bụi dục, cái kia là oán hận, đó là tranh cãi. Cái này là việc thiện, cái kia là việc bất thiện, đó là tranh cãi. Cái này là giữ giới, cái kia là phạm giới, đó là tranh cãi. Cái này nên làm theo, cái kia nên lìa bỏ, đó là tranh cãi. Cái này có chỗ đạt được, cái kia là tùy thời tiết (?), đó là tranh cãi. Lại nữa, Phạm Thiên, có danh hay không danh, dấy lên những việc có số lượng, do hòa hợp mà thành, đều gọi là việc tranh cãi. Như Lai thuyết pháp không có tranh cãi, không có sơ sót, không có hành khác lạ, không có lý lẽ kiện cãi; như thế là sa-môn (người xuất gia tu hành, dứt bỏ điều ác, cầu sự vắng lặng). Sa-môn không ham muốn, xem mọi hình sắc đều bình đẳng."

 Lại hỏi: "Thế nào là tỳ-kheo vâng theo lời dạy của Như Lai, đúng như lời Phật nói?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, giả như gặp cảnh bị xua đuổi mà được răn dạy, không lấy làm phiền, thuận theo lời dạy mà không buông lung; không ở trong trí tuệ phân hai, ấy là thuận theo lời dạy. Nếu gặp lòng tham và mọi sự mong cầu kéo vào mà không bị mê hoặc, ấy là thuận theo lời dạy (?). Không tranh cãi về chí hướng, ấy là thuận theo lời dạy. Nếu giữ gìn pháp, ấy là thuận theo lời dạy. Không làm rối lời lẽ chân chính, ấy là thuận theo lời dạy."

 Lại hỏi: "Thế nào là tỳ-kheo giữ gìn chánh pháp?" Đáp: "Nếu tu hành khắp cả mà không rối loạn, ấy là giữ gìn chánh pháp. Không trái với pháp tính, ấy là giữ gìn chánh pháp." Lại hỏi: "Thế nào là tỳ-kheo gần gũi Như Lai, thuận theo lời dạy mà tu hành chân thật?" Đáp: "Nếu tỳ-kheo đối với các pháp không xa không gần, cũng không thấy gì, thì tỳ-kheo ấy là gần gũi Như Lai, vâng thuận lời dạy, ấy là tu hành theo thứ lớp."

 Lại hỏi: "Thế nào là tỳ-kheo phụng sự Như Lai và theo hầu Ngài?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, nếu tỳ-kheo thân không tạo tác, cũng không làm gì, không lời, không ý, ấy là phụng sự Như Lai, là theo hầu Ngài." Lại hỏi: "Thế nào là cúng dường Như Lai?" Đáp: "Là người không dâng áo mặc, thức ăn, mà cung kính vâng thuận (?)." Lại hỏi: "Ai là người thấy Như Lai?" Đáp: "Là người không dùng mắt thịt, cũng không dùng thiên nhãn (mắt của chư thiên, thấy được rất xa và xuyên suốt), cũng không dùng tuệ nhãn (mắt trí tuệ, thấy được lẽ không của các pháp), không nương tựa vào đâu." Lại hỏi: "Ai là người thấy pháp?" Đáp: "Là người không diệt bỏ duyên khởi (lẽ mọi vật đều do nhân duyên hợp lại mà sinh)." Lại hỏi: "Ai là người thấy duyên khởi?" Đáp: "Là người bình đẳng, không thấy có gì khởi lên. Nếu bình đẳng mà không còn khởi lên thì không có gì sinh ra."

 Lại hỏi: "Ai là người đạt thần thông?" Đáp: "Là người không khởi lậu (phiền não làm tâm rỉ chảy, hao mất), cũng không diệt gì." Lại hỏi: "Ai là người học điều Như Lai học?" Đáp: "Là người không tạo tác gì, không khởi lên gì, không bỏ gì." Lại hỏi: "Thế nào là đạt được bình đẳng?" Đáp: "Là đối với ba cõi (cõi Dục: nơi còn ham muốn; cõi Sắc: nơi còn hình sắc vi tế; cõi Vô sắc: nơi chỉ còn tâm thức) đều không có gì để đạt." Lại hỏi: "Thế nào là khéo giáo hóa?" Đáp: "Là không bám dính vào bất cứ thứ gì của các pháp." Lại hỏi: "Thế nào là an ổn?" Đáp: "Là người không có ta." Lại hỏi: "Ai là người giải thoát?" Đáp: "Là người không bị mọi dây trói buộc." Lại hỏi: "Ai là người vượt qua?" Đáp: "Là người không ở trong sinh tử, cũng không diệt độ (dứt hết khổ, vào Niết-bàn)."

 Lại hỏi: "Tỳ-kheo lậu tận (đã dứt sạch phiền não) thì dứt sạch cái gì?" Đáp: "Thưa Phạm Thiên, đối với mọi thứ đã dứt sạch mà không có gì dứt sạch. Các lậu vốn không có gốc; hiểu biết rằng không có gốc, ấy gọi là lậu tận." Lại hỏi: "Thế nào là chân thật, dẹp bỏ mọi lời lẽ?" Đáp: "Là người có thể phân biệt, giải được mọi câu hỏi khó." Lại hỏi: "Ai là người thành đạo?" Đáp: "Phàm phu ngu đần mới thành đạo (?): không ôm giữ cái sẽ đến, đối với việc của hiền thánh không có chỗ hướng về, thấu rõ hết thảy trước sau."

 Lại hỏi: "Chân thật thì lấy gì mà thấy?" Đáp: "Chân thật thì không có thấy. Vì sao? Quen theo cái thấy thì là hư dối; không có gì để nhìn, ấy là cái thấy chân thật." Lại hỏi: "Nhìn cái gì là cái thấy chân thật?" Đáp: "Đối với mọi cái thấy mà không thấy gì, ấy là cái thấy chân thật." Lại hỏi: "Chân thật nên tìm ở đâu?" Đáp: "Nên tìm trong bốn điên đảo (bốn cái thấy sai lệch: cho vô thường là thường, khổ là vui, vô ngã là có ngã, nhơ là sạch)." Lại hỏi: "Vì sao lại nói thế, là nghĩa gì?" Đáp: "Bốn điên đảo ấy, xét từ gốc đến ngọn thì chúng không còn mãi, cũng không có an vui, cũng không có ta, không có trong sạch và việc thật. Vô thường thì phi thường cũng vậy; không an vui thì phi an vui cũng vậy; không có thân thì phi thân cũng vậy; không có không thì phi không cũng vậy (?). Lại nữa, Phạm Thiên, đối với hết thảy các pháp mà không ưa thích gì, ấy là cầu Thánh đế (chân lý của bậc thánh, tức bốn sự thật: khổ, nguyên nhân của khổ, sự dứt khổ, và con đường dứt khổ). Người cầu chân đế thì không biết khổ, không đoạn nguyên nhân của khổ, không làm chứng sự dứt khổ, không nghĩ đến con đường tu."

 Lại hỏi: "Lấy phương tiện gì mà nghĩ đến con đường tu?" Đáp: "Không nghĩ tạo hành, cũng không phải không tạo hành, trừ bỏ hai việc ấy; đối với đạo và không phải đạo mà cầu đạo, đối với hết thảy các pháp mà không nắm bắt được gì, ấy mới gọi là con đường tu. Đối với con đường tu, không khởi gì cũng không phải không khởi gì, không đoạn gì cũng không phải không đoạn gì, không có sinh tử cũng không có diệt độ. Vì sao? Vì không có khởi, cũng không có không khởi, đó gọi là đạo của bậc hiền thánh."

 Bấy giờ có người con của một nhà phạm chí (người Bà-la-môn, tu theo đạo thờ Phạm Thiên) dòng dõi lớn, tên là Phổ Hành, hỏi Phổ Thủ: "Thế nào là thanh tín sĩ (người tu tại gia có lòng tin trong sạch) quy mạng (đem cả thân mạng nương về, tức quy y) Phật, quy mạng Pháp, quy mạng Tăng (đoàn thể người tu)?" Đáp: "Này thiện nam tử (nguyên văn "tộc tính tử", tức người con nhà dòng dõi tốt; trong kinh Phật dùng để gọi người tu hành có căn lành), nếu không khởi lên hai cái thấy, thì thanh tín sĩ ấy là quy mạng Phật, cũng như quy mạng Pháp và Thánh chúng. Không thấy thân mình, không thấy người khác; không thấy Phật thì cũng không thấy mình; không thấy Pháp thì cũng không thấy mình; không thấy Thánh chúng thì cũng không thấy mình; không khởi lên mọi kiến chấp, ấy là thanh tín sĩ quy mạng Phật, Pháp và Thánh chúng.

 "Nếu thanh tín sĩ không đi vào chỗ ham mộ hình sắc của Như Lai, cũng không hướng về cảm thọ, tạo tác của tâm, nhận thức (những thành phần tạo nên thân tâm con người: hình sắc, cảm thọ, tri giác, tạo tác của tâm, nhận thức), cũng không có tạo tác, cũng không có biết, không hướng chí về Như Lai như thế, ấy gọi là quy mạng Phật. Đối với các pháp không có tưởng niệm, đối với các pháp không có hình tượng giống nhau, cũng không có so sánh, ấy gọi là quy mạng Pháp. Đối với mọi cái có hình không nương tựa, cũng không ưa thích cái có hình, cũng không ưa thích cái không hình, ấy gọi là quy mạng Thánh chúng. Nếu thanh tín sĩ không nắm bắt được Phật, cũng không nắm bắt được Pháp và Thánh chúng, ấy là quy mạng Phật, Pháp và Thánh chúng."

 Bồ-tát (người tu hành phát nguyện thành Phật để cứu độ mọi loài) Phổ Hành lại hỏi: "Nếu Bồ-tát lập chí cầu Phật đạo thì cầu điều gì?" Đáp: "Cầu cái không. Vì sao? Vì đạo bình đẳng như khoảng không." Lại hỏi: "Thế nào là Bồ-tát gọi là người cầu đạo?" Đáp: "Nếu Bồ-tát đối với mọi sự cầu mà không cầu gì, hiểu rõ các pháp; đã biết các pháp thì hiểu rõ chúng sinh; đó là Bồ-tát lập chí cầu Phật đạo."

 Bấy giờ Phổ Hành Bồ-tát bạch Thế Tôn: "Bạch Đại Thánh, vì sao Bồ-tát gọi là Bồ-tát?" Phật bảo thiện nam tử: "Nếu Bồ-tát thấy những kẻ theo tà kiến mà khởi lòng thương xót, vì họ mà phân biệt việc chánh kiến, dẫn dắt chúng sinh đi vào chánh đạo, vì thế Bồ-tát gọi là Bồ-tát. Vì sao? Bồ-tát không có điều khiển, cũng không phải không điều khiển (?); vì chúng sinh mà tâm phát nguyện, vì đủ loại chúng sinh rơi vào tà kiến mà lập chí nguyện. Cho nên, này thiện nam tử, Bồ-tát vì chúng sinh rơi vào tà kiến mà khởi lòng thương xót, lập chí cầu đạo, vì thế gọi là Bồ-tát."

 Bấy giờ Đạo Ý Bồ-tát bạch Thế Tôn: "Mỗi người chúng con đều muốn nói về điều gọi là Bồ-tát." Phật bảo: "Nếu muốn thì cứ nói." Đạo Ý bạch Phật: "Ví như người nam, người nữ ở thế gian ngày đêm tinh tấn giữ bát quan trai (tám giới người tại gia giữ trong một ngày một đêm, như không giết hại, không trộm cắp, không dâm dục, không nói dối, không uống rượu, không trang điểm ca múa, không nằm giường cao rộng, không ăn quá giờ ngọ), không hủy phạm, cũng không thiếu giới. Như thế, bạch Đại Thánh, người tu hạnh Bồ-tát từ khi mới phát tâm cho đến khi chưa thành chánh giác, luôn giữ bát quan trai, vì thế gọi là Bồ-tát." Kiên Ý Bồ-tát nói: "Nếu Bồ-tát có tính kiên cố, tu lòng từ đầy đủ, vì thế gọi là Bồ-tát."

 Độ Nhân Bồ-tát nói: "Ví như con thuyền, lại như cây cầu, nếu có người đến thì đều đưa qua hết, mà không lấy làm nhọc, cũng không có ý tưởng gì. Ai có tâm giống như vậy mà tu hành như thế, vì thế gọi là Bồ-tát."

 Khí Ác Bồ-tát nói: "Nếu Bồ-tát vừa có thể đứng vững bình đẳng nơi cõi Phật, thì có thể dẹp trừ hết thảy mọi điều ác, ấy gọi là Bồ-tát."

 Quang Thế Âm Bồ-tát (tức Bồ-tát Quán Thế Âm, vị Bồ-tát lắng nghe tiếng kêu khổ của thế gian mà cứu giúp) nói: "Nếu chúng sinh vừa thấy Bồ-tát liền được quay về, lập chí cầu Phật đạo, chỉ cần xét đến danh hiệu là được giải thoát, ấy gọi là Bồ-tát."

 Đắc Đại Thế Bồ-tát (tức Bồ-tát Đại Thế Chí, vị Bồ-tát có sức oai thần lớn) nói: "Cất chân đi kinh hành (đi bộ chậm rãi để tu tập) trong tam thiên đại thiên thế giới (một nghìn triệu thế giới, tức toàn cõi giáo hóa của một vị Phật) của Phật, mà hết thảy cung ma đều rung động, ấy gọi là Bồ-tát." Hoạn Yếm Bồ-tát nói: "Giả sử trải qua số kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài) nhiều như cát sông Hằng, ngày đêm siêng năng tinh tấn; hoặc nửa tháng sớm tối tu hành, hoặc một tháng, hoặc mười hai tháng, hoặc một năm, hoặc nghìn năm, ức trăm nghìn năm mới có một vị Phật ra đời; lại cúng dường các Như Lai nhiều như cát sông Hằng, tu phạm hạnh (hạnh trong sạch, dứt dâm dục) thanh tịnh rồi mới được thọ ký (lời Phật báo trước rằng người ấy về sau sẽ thành Phật); vẫn vì chúng sinh phát lòng đại bi, lập chí cầu đạo mà không có ý tưởng, không buông lung, không nghi ngờ, lòng không biếng chán, ấy gọi là Bồ-tát." Đạo Sư Bồ-tát nói: "Nếu chúng sinh rơi vào đường tà, vì họ phát lòng đại bi, đặt họ vào chánh đạo, không vì vui chơi mà mong cầu gì, ấy gọi là Bồ-tát."

 Đại Sơn Bồ-tát nói: "Đối với các pháp bình đẳng như núi lớn, không có ý tưởng gì, ấy gọi là Bồ-tát."

 Câu Tỏa Bồ-tát nói: "Có chỗ thấy mà cũng không thấy, trừ sạch mọi trần lao (phiền não như bụi bặm làm nhơ bẩn, nhọc nhằn tâm), ấy gọi là Bồ-tát."

 Dũng Tâm Bồ-tát nói: "Nếu dùng tâm nghĩ về hết thảy các pháp mà phát lòng nhẫn nhục, không thêm không bớt, ấy gọi là Bồ-tát." Dục Sư Tử Biến Bồ-tát nói: "Người không sợ hãi, không e ngại, ở trong pháp sâu xa vi diệu mà hàng phục, giáo hóa những kẻ theo học thuyết ngoài Phật giáo, ấy gọi là Bồ-tát."

 Vô Niệm Bồ-tát nói: "Nếu dùng tâm mà đi vào tâm, không có niệm, cũng không phải không có niệm, ấy gọi là Bồ-tát." Thiện Nhuận thiên tử (vị trời con) nói: "Nếu sinh vào cung điện các cõi trời mà không bị nhiễm ô, cũng không quay về với pháp lìa dục (chỉ cầu dứt ham muốn cho riêng mình), ấy gọi là Bồ-tát."

 Thành Ngôn Bồ-tát nói: "Nếu chuyển hành theo sự chí thành, lời nói đi vào đâu cũng đều chân thật, cũng không có điều không chân thật, ấy gọi là Bồ-tát."

 Ái Kính Bồ-tát nói: "Thấy mọi hình sắc đều như tượng Phật, ấy gọi là Bồ-tát."

 Thường Thảm Bồ-tát nói: "Thấy chúng sinh chìm đắm trong vòng sinh tử trước sau, đối với mọi niềm vui mà không khởi lòng vui, nghĩ rằng: ta sẽ độ thoát các loài chúng sinh; ấy gọi là Bồ-tát."

 Mạc Năng Đương Bồ-tát nói: "Bạch Thế Tôn, không bị ma dục làm cho nguy khốn, sa ngã, ấy gọi là Bồ-tát."

 Thường Tiếu Hỷ Căn Bồ-tát nói: "Hớn hở vô lượng, các giác quan vui vẻ, đầy đủ nguyện của mình, việc cần làm đã làm xong, ấy gọi là Bồ-tát."

 Hoại Chư Nghi Võng Bồ-tát nói: "Không lìa ý, cũng không ngờ vực đối với hết thảy các pháp, ấy gọi là Bồ-tát."

 Sư Tử đồng nữ nói: "Không có pháp của người nữ, không có pháp của người nam, mà có thể thị hiện đủ loại hình dáng để giáo hóa chúng sinh, ấy gọi là Bồ-tát."

 Bảo Nữ nói: "Không lấy châu báu làm vui, chỉ vui với Tam bảo (ba ngôi quý báu) là Phật, Pháp và Thánh chúng, ấy gọi là Bồ-tát."

 Thanh tín sĩ Ly Ưu Thí nói: "Nếu không điên đảo (cái thấy sai lệch, lộn ngược với sự thật), cũng không mê hoặc; Bồ-tát đối với đạo, đối với hết thảy các pháp không nắm bắt được gì, cũng không khởi gì, cũng không diệt gì, ấy gọi là Bồ-tát."

 Trưởng giả (người giàu có, có đức độ) Hiền Hộ nói: "Nếu Bồ-tát mượn danh hiệu để dẫn dắt chúng sinh đến Phật đạo, ấy gọi là Bồ-tát."

 Bảo Nguyệt đồng nữ nói: "Nếu luôn giữ phạm hạnh trong sạch như thuở còn trinh, bố thí bình đẳng, không có ý tưởng gì, không quen theo dục lạc, huống gì là lập chí cầu của cải giàu sang, ấy gọi là Bồ-tát."

 Hương Hoa Bồ-tát nói: "Như các thiên tử cõi trời Đao-lợi (cõi trời thứ hai thuộc cõi Dục, do Đế Thích làm chủ) xông ướp, xoa thân mình bằng hương thơm; người làm Bồ-tát thì không có dòng hương nào khác, chỉ có hương pháp của giới cấm (gọi là "giới hương": đức hạnh giữ giới tỏa thơm như hương), ấy gọi là Bồ-tát."

 Tạo Lạc Bồ-tát nói: "Không ưa thích pháp khác, chỉ hướng chí vào ba việc: phụng sự Phật, giảng nói kinh pháp, giáo hóa chúng sinh, ấy gọi là Bồ-tát."

 Trì Tâm Phạm Thiên nói: "Nếu Bồ-tát không hướng chí vào pháp, cũng không ham mộ kinh điển của chư Phật, mà kính chuộng ánh sáng và đi vào đó, ấy gọi là Bồ-tát."

 Từ Thị Bồ-tát (tức Bồ-tát Di-lặc, vị Phật tương lai) nói: "Nếu Bồ-tát thấy chúng sinh mà tu tam-muội từ (trạng thái tâm định chuyên chú vào lòng thương yêu, ban vui) bình đẳng với mọi chúng sinh, ấy gọi là Bồ-tát."

 Phổ Thủ Đồng Chân nói: "Nếu Bồ-tát nói hết thảy các pháp mà cũng không có gì để nói, cũng không có tưởng về pháp, cũng không khởi lên ý niệm về các pháp, ấy gọi là Bồ-tát."

 Minh Võng Bồ-tát nói: "Nếu Bồ-tát có ánh sáng làm diệt hết bụi dục, ấy gọi là Bồ-tát."

 Phổ Hoa Bồ-tát nói: "Ở trong các cõi Phật khắp mười phương, thấy các Như Lai như muôn đóa hoa, ấy gọi là Bồ-tát." Các Bồ-tát như thế đều lần lượt biện giải, bày tỏ chí nguyện gốc của mình. Bấy giờ Thế Tôn bảo Phổ Hành Bồ-tát: "Nếu Bồ-tát vì các chúng sinh mà nhẫn chịu mọi khổ não, không quên mất hết thảy gốc rễ công đức, không bỏ rơi các loài chúng sinh, ấy gọi là Bồ-tát."

 Kinh Trì Tâm Phạm Thiên Sở Vấn (Kinh về những điều Phạm Thiên Trì Tâm hỏi), quyển thứ hai.

 Kinh Trì Tâm Phạm Thiên Sở Vấn, quyển thứ ba.

 Ngài Trúc Pháp Hộ, vị Tam tạng (pháp sư thông suốt cả ba kho kinh điển Phật giáo: Kinh, Luật, Luận) người Nguyệt Chi (một dân tộc ở vùng Trung Á) đời Tây Tấn, dịch.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video