Kinh Năng Đoạn Kim Cương Bát-nhã Ba-la-mật-đa (bản kinh dạy trí tuệ có sức cắt đứt mọi mê lầm, giống như kim cương là thứ cứng nhất, cắt được mọi vật. "Bát-nhã" là trí tuệ thấy rõ bản chất thật của mọi sự vật; "Ba-la-mật-đa" là sự tu tập đạt đến chỗ hoàn thiện, đưa người tu từ bờ mê sang bờ giác ngộ)
Đời Đường, Tam tạng (danh hiệu dành cho vị tăng tinh thông cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh là lời Phật dạy, luật là giới luật, luận là sách giảng giải) sa-môn (người xuất gia tu hành) Nghĩa Tịnh vâng lệnh vua mà dịch.
Tôi nghe như thế này: Một thuở nọ, đức Bạc-già-phạm (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc có đủ phúc đức, được mọi người tôn kính) ở tại vườn Cấp Cô Độc (khu vườn do trưởng giả Cấp Cô Độc, người chuyên giúp đỡ kẻ nghèo khổ không nơi nương tựa, dâng cúng) trong rừng Chiến Thắng (rừng của thái tử Kỳ-đà; tên Kỳ-đà nghĩa là "chiến thắng"), thuộc thành lớn Danh Xưng (tức thành Xá-vệ, kinh đô nước Kiều-tát-la ở Ấn Độ xưa). Cùng ở với Ngài có một nghìn hai trăm năm mươi vị đại bí-sô (tức tỳ-kheo, tăng sĩ nam xuất gia đã nhận đủ giới luật), và đông đảo các vị đại Bồ-tát (người đã phát nguyện tu hành để thành Phật và cứu giúp mọi chúng sinh).
Bấy giờ, vào buổi sáng, đức Thế Tôn (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc được cả thế gian tôn kính) mặc áo, cầm bát, vào thành xin ăn. Ngài lần lượt xin ăn từng nhà xong, trở về chỗ cũ. Ăn xong, Ngài cất áo bát, rửa chân, rồi ngồi ngay thẳng theo thế kiết già (ngồi xếp bằng, hai bàn chân gác lên hai đùi) trên tòa đã trải sẵn, giữ tâm trong chánh niệm (tâm tỉnh táo, chú tâm, sáng suốt, không tán loạn).
Khi ấy, các vị bí-sô đến chỗ Phật, cúi đầu lạy sát chân Ngài, đi vòng quanh Ngài ba vòng theo chiều bên phải (cách tỏ lòng cung kính), rồi lui về ngồi một bên.
Bấy giờ, cụ thọ (cách gọi tôn kính dành cho vị tỳ-kheo có đức hạnh, nghĩa là "người đầy đủ tuổi thọ tu hành") Diệu Sinh (tức tôn giả Tu-bồ-đề, một trong mười đại đệ tử của Phật, nổi tiếng hiểu sâu nhất về lẽ "không") ở giữa đại chúng, nhờ sức thần thông của Phật, liền đứng dậy khỏi chỗ ngồi, để trần vai phải, quỳ gối phải sát đất, chắp tay cung kính bạch Phật rằng:
"Hiếm có thay, bạch Thế Tôn! Hiếm có thay, bạch Thiện Thệ (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đã khéo đi đến nơi giải thoát)! Đức Như Lai (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân lý như thật), Ứng (bậc xứng đáng được mọi người cúng dường), Chính Đẳng Giác (bậc giác ngộ chân chính, trọn vẹn, cùng khắp) có thể dùng sự lợi ích cao quý nhất để giúp đỡ các vị Bồ-tát, có thể dùng lời dặn dò cao quý nhất để phó thác cho các vị Bồ-tát.
Bạch Thế Tôn, nếu có người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa (con đường tu hành của Bồ-tát; "thừa" nghĩa là cỗ xe, ví cho con đường đưa người đến giải thoát), thì phải an trú tâm như thế nào? Phải tu hành như thế nào? Phải điều phục (chế ngự, thu nhiếp) tâm mình như thế nào?"
Phật bảo Diệu Sinh: "Hay thay! Hay thay! Đúng vậy, đúng vậy, như lời ông nói, Như Lai dùng sự lợi ích cao quý để giúp đỡ các vị Bồ-tát, dùng lời dặn dò cao quý để phó thác cho các vị Bồ-tát. Diệu Sinh, ông hãy lắng nghe kỹ, hết sức chú tâm, ta sẽ phân tích giảng giải cho ông. Nếu có người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa, thì nên an trú như thế này, tu hành như thế này, điều phục tâm mình như thế này."
Diệu Sinh thưa: "Vâng, bạch Thế Tôn, con rất mong được nghe!"
Phật bảo Diệu Sinh: "Nếu có người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa, thì nên khởi tâm như thế này: 'Tất cả các loài chúng sinh — hoặc sinh ra từ trứng, hoặc sinh ra từ bào thai, hoặc sinh ra từ chỗ ẩm ướt, hoặc hóa sinh (tự nhiên hiện ra, không cần cha mẹ); hoặc có hình sắc (có thân vật chất), hoặc không có hình sắc; hoặc có tưởng (có tri giác, có ý niệm), hoặc không có tưởng, hoặc chẳng phải có tưởng cũng chẳng phải không có tưởng — tức là toàn bộ chúng sinh trong khắp các thế giới, tất cả như vậy, ta đều đưa vào Niết-bàn vô dư (trạng thái tịch lặng hoàn toàn, mọi phiền não và khổ đau đã dứt sạch, không còn sót lại cả thân xác nghiệp báo) mà diệt độ (dứt hết khổ và đưa qua bờ giải thoát) cho họ.
Tuy đã làm cho vô lượng chúng sinh như thế chứng được viên tịch (tức Niết-bàn, sự yên lặng tròn đầy), nhưng thật ra không có một chúng sinh nào được vào viên tịch cả.'
Vì sao vậy? Diệu Sinh, nếu Bồ-tát còn có tưởng chúng sinh (ý niệm cho rằng có chúng sinh thật sự), thì không gọi là Bồ-tát. Vì cớ gì? Vì còn có tưởng về cái tôi (ý niệm cho rằng có một cái tôi thật), tưởng chúng sinh, tưởng thọ giả (ý niệm cho rằng có một kẻ sống mang mạng sống liên tục), tưởng kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh (ý niệm cho rằng có một chủ thể đi đầu thai hết đời này sang đời khác).
"Lại nữa, Diệu Sinh, Bồ-tát không nên dính mắc vào sự vật mà làm việc bố thí (đem của cải, sức lực, giáo pháp mà cho đi, giúp đỡ người khác); không nên dính mắc vào bất cứ chỗ nào mà làm việc bố thí; không nên dính mắc vào sắc (hình dáng, màu sắc), thanh (âm thanh), hương (mùi), vị (vị nếm), xúc (cảm giác chạm xúc), pháp (đối tượng của ý, tức mọi ý niệm, ý nghĩ) mà làm việc bố thí.
Diệu Sinh, Bồ-tát bố thí như vậy, cho đến cả ý niệm về tướng (?) cũng không nên dính mắc. Vì sao vậy? Vì bố thí mà không dính mắc thì khối phúc đức khó mà đo lường được. Diệu Sinh, ý ông thế nào? Hư không ở phương đông có thể đo lường được chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không thể được, bạch Thế Tôn."
"Hư không ở phương nam, phương tây, phương bắc, bốn phương phụ (đông nam, tây nam, đông bắc, tây bắc), phương trên, phương dưới — tức hư không khắp mười phương — có thể đo lường được chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không thể được, bạch Thế Tôn."
"Diệu Sinh, Bồ-tát bố thí mà không dính mắc, khối phúc đức có được không thể đo lường được, cũng giống như vậy.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Có thể căn cứ vào việc đầy đủ các tướng thù thắng (những dấu hiệu tốt đẹp đặc biệt trên thân Phật) mà nhận biết Như Lai chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không thể được, bạch Thế Tôn. Không nên căn cứ vào tướng thù thắng mà nhận biết Như Lai. Vì sao vậy? Như Lai nói tướng thù thắng, tức chẳng phải là tướng thù thắng."
"Diệu Sinh, mọi tướng thù thắng đều là hư dối, không thật; nếu không có tướng thù thắng thì chẳng phải hư dối. Vì vậy nên thấy rằng tướng thù thắng vốn không phải là tướng, như thế mà nhận biết Như Lai."
Diệu Sinh thưa: "Bạch Thế Tôn, vào đời sau, trong năm trăm năm cuối, khi chánh pháp (giáo pháp chân chính của Phật) suy tàn, liệu có chúng sinh nào nghe giảng kinh này mà sinh lòng tin chân thật chăng?"
Phật bảo Diệu Sinh: "Đừng nói như vậy: 'Vào đời sau, trong năm trăm năm cuối, khi chánh pháp suy tàn, liệu có chúng sinh nào nghe giảng kinh này mà sinh lòng tin chân thật chăng?'
Diệu Sinh, đời sau vẫn có các vị Bồ-tát đầy đủ giới hạnh, đầy đủ đức hạnh, đầy đủ trí tuệ. Các vị Bồ-tát ấy không phải chỉ hầu hạ, cúng dường (dâng lễ vật một cách cung kính) một vị Phật mà gieo trồng căn lành (gốc rễ của điều thiện, những việc lành làm nhân cho quả tốt về sau), mà đã từng hầu hạ ở chỗ vô lượng trăm nghìn vị Phật để gieo trồng các căn lành. Những người như vậy mới có thể đối với kinh điển này sinh được một niệm tin.
"Diệu Sinh, Như Lai biết rõ hết những người ấy, thấy rõ hết những người ấy. Các vị Bồ-tát ấy sẽ sinh ra và thu nhận được khối phúc đức vô lượng. Vì sao vậy? Vì các vị Bồ-tát ấy không có tưởng về cái tôi, tưởng chúng sinh, tưởng thọ giả, tưởng kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh. Các vị Bồ-tát ấy không có tưởng về pháp (ý niệm cho rằng các giáo pháp, các sự vật là có thật), cũng không có tưởng về phi pháp (ý niệm cho rằng chúng hoàn toàn không có), không có tưởng, cũng không phải không có tưởng.
Vì sao vậy? Nếu các vị Bồ-tát ấy có tưởng về pháp, tức là có chấp ngã (bám chặt vào cái tôi), có chấp hữu tình (bám chặt vào ý niệm có chúng sinh), chấp thọ giả, chấp kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh. Nếu có tưởng về phi pháp, thì cũng có chấp ngã, có chấp hữu tình, chấp thọ giả, chấp kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh.
Diệu Sinh, vì vậy Bồ-tát không nên nắm giữ pháp, cũng không nên nắm giữ phi pháp. Vì ý nghĩa ấy, Như Lai với ý sâu kín đã giảng pháp môn (lời dạy, con đường tu) ví dụ chiếc bè (như người qua sông nhờ chiếc bè, qua đến bờ rồi thì phải bỏ bè lại, không vác theo). Những người có trí, ngay cả chánh pháp còn phải buông bỏ, huống chi là phi pháp!
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như Lai có chứng được gì nơi vô thượng bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, không gì hơn) chăng? Lại có chút pháp nào là điều Như Lai đã nói chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Theo con hiểu nghĩa lời Phật dạy, thì Như Lai đối với vô thượng bồ-đề, thật không có gì để chứng, cũng không có gì để nói. Vì sao vậy? Pháp Phật nói ra, không thể nắm giữ, không thể nói ra được; nó chẳng phải là pháp, cũng chẳng phải là phi pháp. Vì sao vậy? Vì các bậc thánh đều do pháp vô vi (thực tại không do nhân duyên tạo thành, không sinh không diệt, không biến đổi) mà hiển lộ ra."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Nếu có người thiện nam, tín nữ (người nam, người nữ có lòng tin và làm điều lành), đem bảy thứ báu (vàng, bạc, lưu ly, pha lê, xà cừ, san hô đỏ, mã não) chất đầy cả tam thiên đại thiên thế giới (một nghìn thế giới nhỏ họp thành tiểu thiên thế giới, một nghìn tiểu thiên họp thành trung thiên, một nghìn trung thiên họp thành đại thiên, tức một khối vũ trụ gồm một tỷ thế giới) để bố thí, người ấy được phúc đức có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Khối phúc đức ấy, tức chẳng phải là khối, vì thế Như Lai nói là 'khối phúc đức, khối phúc đức'."
"Diệu Sinh, nếu có người thiện nam, tín nữ đem bảy thứ báu chất đầy cả tam thiên đại thiên thế giới để bố thí; lại có người đối với kinh này, dù chỉ một bài kệ bốn câu, tự mình thọ trì (tiếp nhận, ghi nhớ và giữ gìn thực hành) hoặc giảng nói cho người khác nghe, thì khối phúc đức do nhân duyên này sinh ra còn nhiều hơn người trước vô lượng vô số lần.
Vì sao vậy? Diệu Sinh, vì sự giác ngộ vô thượng của chư Như Lai đều từ kinh này mà ra, chư Phật Thế Tôn đều từ kinh này mà sinh. Vì thế, Diệu Sinh, cái gọi là Phật pháp, Như Lai nói chẳng phải là Phật pháp, đó mới gọi là Phật pháp.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Các vị Dự lưu (bậc đã chứng quả vị đầu tiên trong bốn quả thánh của người tu theo hàng Thanh văn, nghĩa là bậc mới bước vào dòng thánh) có nghĩ rằng 'ta đã được quả Dự lưu' chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Các vị Dự lưu không có pháp nào để dự vào, nên gọi là Dự lưu; không dự vào sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp, nên gọi là Dự lưu. Bạch Thế Tôn, nếu vị Dự lưu nghĩ rằng 'ta đã được quả Dự lưu', thì tức là có chấp ngã, có chấp hữu tình, chấp thọ giả, chấp kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Các vị Nhất lai (bậc đã chứng quả thánh thứ hai, chỉ còn sinh lại cõi người một lần nữa là giải thoát) có nghĩ rằng 'ta đã được quả Nhất lai' chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Vì không có chút pháp nào để chứng được tính chất Nhất lai, nên gọi là Nhất lai."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Các vị Bất hoàn (bậc đã chứng quả thánh thứ ba, không còn trở lại sinh trong cõi dục, tức cõi còn ham muốn) có nghĩ rằng 'ta đã được quả Bất hoàn' chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Vì không có chút pháp nào để chứng được tính chất Bất hoàn, nên gọi là Bất hoàn."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Các vị A-la-hán (bậc đã chứng quả thánh cao nhất, dứt sạch phiền não, không còn phải tái sinh) có nghĩ rằng 'ta đã được quả A-la-hán' chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không, bạch Thế Tôn. Vì không có chút pháp nào gọi là A-la-hán. Bạch Thế Tôn, nếu vị A-la-hán nghĩ rằng 'ta đã được quả A-la-hán', thì tức là có chấp ngã, có chấp hữu tình, chấp thọ giả, chấp kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh.
Bạch Thế Tôn, Như Lai nói con là người bậc nhất trong số những người an trú nơi vô tránh (trạng thái tâm hoàn toàn hòa hợp, không tranh cãi, không xung đột với ai). Bạch Thế Tôn, con là A-la-hán đã lìa bỏ sự ô nhiễm của tham dục, nhưng thật ra con chưa từng nghĩ như thế này: 'Ta là A-la-hán.'
Bạch Thế Tôn, nếu con nghĩ rằng 'ta đã được quả A-la-hán', thì Như Lai đã chẳng nói con, Diệu Sinh, là người bậc nhất an trú nơi vô tránh. Vì con hoàn toàn không dính mắc vào đâu cả, nên Phật mới nói con 'được an trú nơi vô tránh, được an trú nơi vô tránh'."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như Lai xưa kia ở chỗ đức Phật Nhiên Đăng (một vị Phật thời quá khứ xa xưa, từng báo trước cho đức Thích-ca rằng sau này sẽ thành Phật), có chút pháp nào có thể nắm lấy được chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không, bạch Thế Tôn. Như Lai ở chỗ Phật Nhiên Đăng thật không có gì để nắm lấy cả."
"Diệu Sinh, nếu có vị Bồ-tát nói rằng 'ta sẽ làm nên sự trang nghiêm cho cõi nước' (làm cho cõi Phật trở nên tốt đẹp, thanh tịnh), thì đó là lời nói sai sự thật. Vì sao vậy? Trang nghiêm cõi Phật, Như Lai nói chẳng phải là trang nghiêm, vì vậy mới gọi là trang nghiêm cõi nước.
Vì thế, Diệu Sinh, Bồ-tát không dính mắc vào sự vật, không dính mắc vào bất cứ chỗ nào, không dính mắc vào sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp, mà nên sinh tâm của mình. Nên sinh cái tâm không dính mắc vào sự vật, nên sinh cái tâm không dính mắc vào bất cứ chỗ nào, nên sinh cái tâm không dính mắc vào sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp.
"Diệu Sinh, ví như có người thân to lớn như núi chúa Diệu Cao (tức núi Tu-di, ngọn núi lớn nhất nằm ở trung tâm thế giới theo quan niệm vũ trụ của Phật giáo). Ý ông thế nào? Thân ấy có lớn chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất lớn, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Cái thân lớn ấy, Như Lai nói là chẳng phải thân; vì nó vốn chẳng có thật, nên gọi là thân."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như số cát trong sông Căng-già (tức sông Hằng ở Ấn Độ), lại có số sông Căng-già nhiều bằng số cát ấy, thì cát trong tất cả các sông ấy có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn. Số sông còn không đếm xuể, huống chi là cát trong đó!"
"Diệu Sinh, nay ta nói thật với ông: nếu lại có người đem của báu chất đầy số thế giới nhiều bằng số cát các sông ấy để dâng cúng Như Lai, người ấy được phúc đức có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn."
"Diệu Sinh, nếu lại có người đối với kinh này thọ trì một bài kệ và giảng nói cho người khác, thì khối phúc đức này hơn khối phúc đức trước vô lượng vô biên.
Diệu Sinh, nếu trong cõi nước nào có pháp môn này, có người giảng giải cho người khác, dù chỉ bốn câu già-đà (bài kệ, bài thơ ngắn trong kinh), thì nên biết nơi đó chính là chế-để (tháp thờ, nơi linh thiêng đáng tôn kính như nơi thờ xá-lợi Phật). Tất cả trời (chúng sinh ở cõi trời), người, a-tô-la (tức a-tu-la, một loài thần có phúc lớn nhưng tính hay ganh ghét, hiếu chiến) đều nên đi vòng quanh theo chiều bên phải mà lễ kính, huống chi là người có thể thọ trì, đọc tụng trọn cả kinh!
Nên biết người ấy là bậc cao quý nhất, hiếm có bậc nhất. Lại nữa, nơi chốn ấy chính là nơi có Phật và các bậc đệ tử đáng tôn kính.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Có chút pháp nào là điều Như Lai đã nói chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không, bạch Thế Tôn. Không có chút pháp nào là điều Như Lai đã nói."
"Diệu Sinh, bụi đất trong tam thiên đại thiên thế giới có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Các bụi đất ấy, Phật nói chẳng phải là bụi, nên gọi là bụi đất. Các thế giới ấy, Phật nói chẳng phải là thế giới, nên gọi là thế giới."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Có thể căn cứ vào ba mươi hai tướng đại trượng phu (ba mươi hai đặc điểm tốt đẹp khác thường trên thân thể Phật, dấu hiệu của bậc vĩ nhân) mà nhận biết Như Lai chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Không thể được, bạch Thế Tôn. Không nên căn cứ vào ba mươi hai tướng mà nhận biết Như Lai. Vì sao vậy? Ba mươi hai tướng, Phật nói chẳng phải là tướng, vì vậy mới gọi là tướng đại trượng phu."
"Diệu Sinh, nếu có người nam, người nữ đem thân mạng nhiều như số cát sông Căng-già ra bố thí; lại có người đối với kinh này thọ trì một bài kệ và giảng nói cho người khác, thì phúc đức của người sau hơn người trước vô lượng vô số."
Bấy giờ, Diệu Sinh nghe giảng kinh này, hiểu sâu ý nghĩa, cảm động rơi nước mắt mà bạch Phật rằng: "Hiếm có thay, bạch Thế Tôn! Từ khi con có trí hiểu biết đến nay, chưa từng được nghe kinh sâu xa như thế này. Bạch Thế Tôn, kinh này nên gọi tên là gì? Chúng con phải vâng giữ như thế nào?"
Phật bảo Diệu Sinh: "Kinh này tên là 'Bát-nhã Ba-la-mật-đa', nên vâng giữ như vậy. Vì sao vậy? Phật nói Bát-nhã Ba-la-mật-đa, tức chẳng phải là Bát-nhã Ba-la-mật-đa."
"Bạch Thế Tôn, nếu lại có người nghe giảng kinh này mà sinh ý tưởng chân thật (thấy được chân lý thật), nên biết người ấy là bậc cao quý, hiếm có nhất. Bạch Thế Tôn, ý tưởng chân thật ấy, tức chẳng phải là ý tưởng chân thật, vì thế Như Lai nói là 'ý tưởng chân thật, ý tưởng chân thật'.
Bạch Thế Tôn, con được nghe kinh này mà trong lòng tin hiểu, việc đó chưa phải là hiếm có. Nếu đời sau có người nghe kinh này mà thọ trì được, người ấy mới là hiếm có bậc nhất. Vì sao vậy? Vì người ấy không có tưởng về cái tôi, tưởng chúng sinh, tưởng thọ giả, tưởng kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh.
Vì cớ gì? Bạch Thế Tôn, tưởng về cái tôi, tưởng chúng sinh, tưởng thọ giả, tưởng kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh, chính là chẳng phải tưởng. Vì cớ gì? Vì chư Phật Thế Tôn đã lìa bỏ mọi tưởng."
"Diệu Sinh, đúng vậy, đúng vậy. Nếu lại có người được nghe kinh này mà không kinh hãi, không sợ sệt, không lo sợ, nên biết người ấy là hiếm có bậc nhất. Vì sao vậy? Diệu Sinh, Ba-la-mật-đa cao quý nhất này là điều Như Lai đã nói trong các Ba-la-mật-đa; điều Như Lai nói cũng chính là điều mà vô số chư Phật đã tuyên giảng, vì vậy gọi là Ba-la-mật-đa cao quý nhất.
"Diệu Sinh, Như Lai nói nhẫn nhục Ba-la-mật-đa (sự tu tập nhẫn nhịn đến chỗ hoàn thiện), tức chẳng phải là nhẫn nhục Ba-la-mật-đa. Vì sao vậy? Như xưa kia khi ta bị vua Yết-lăng-già (vua nước Kalinga ở Ấn Độ xưa, trong một đời trước của Phật đã cắt xẻo thân thể Ngài) cắt xẻo tay chân thân thể, ta không có tưởng về cái tôi, tưởng chúng sinh, tưởng thọ giả, tưởng kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh; ta không có những tưởng ấy, nhưng cũng chẳng phải là không có tưởng. Vì cớ gì? Nếu khi ấy ta có những tưởng ấy, thì ắt đã sinh lòng giận ghét.
Diệu Sinh, lại nhớ trong năm trăm đời quá khứ, ta làm vị tiên Nhẫn Nhục (người tu hành khổ hạnh trong núi rừng, chuyên tu hạnh nhẫn nhịn), khi ấy ta cũng không có những tưởng như vậy.
Vì thế nên lìa bỏ mọi tưởng mà phát tâm hướng đến vô thượng bồ-đề; không nên dính mắc vào sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp, hoàn toàn không dính mắc vào đâu mà sinh tâm của mình; không nên dính mắc vào pháp, không nên dính mắc vào phi pháp, mà nên sinh tâm của mình. Vì sao vậy? Nếu có chỗ dính mắc, thì đó chẳng phải là chỗ an trú đúng đắn; vì thế Phật nói Bồ-tát nên không dính mắc vào đâu mà làm việc bố thí.
Diệu Sinh, Bồ-tát vì làm lợi ích cho tất cả chúng sinh, nên bố thí như vậy. Tưởng chúng sinh ấy chính là chẳng phải tưởng, các chúng sinh ấy chính là chẳng phải chúng sinh. Vì sao vậy? Vì chư Phật Như Lai đã lìa bỏ mọi tưởng.
"Diệu Sinh, Như Lai là người nói lời chân thật, nói lời đúng như sự thật, nói lời không dối trá, nói lời trước sau không khác. Diệu Sinh, pháp Như Lai đã chứng và pháp Như Lai đã nói, đó chẳng phải là thật cũng chẳng phải là dối.
"Diệu Sinh, nếu Bồ-tát tâm dính mắc vào sự vật mà làm việc bố thí, thì giống như người đi vào chỗ tối, không thấy gì cả. Nếu không dính mắc vào sự vật mà làm việc bố thí, thì giống như người có mắt sáng, dưới ánh mặt trời chiếu rõ, thấy được đủ mọi hình sắc. Vì thế Bồ-tát không dính mắc vào sự vật mà nên làm việc bố thí.
"Diệu Sinh, nếu có người thiện nam, tín nữ có thể đối với kinh này thọ trì, đọc tụng, giảng nói cho người khác, thì Phật dùng mắt trí tuệ biết rõ, thấy rõ hết những người ấy; họ sẽ sinh ra và thu nhận được khối phúc đức vô lượng.
"Diệu Sinh, nếu có người thiện nam, tín nữ, buổi sáng đem thân mạng nhiều như số cát sông Căng-già ra bố thí, buổi trưa lại đem thân mạng nhiều như số cát sông Căng-già ra bố thí, buổi chiều cũng đem thân mạng nhiều như số cát sông Căng-già ra bố thí, cứ như vậy trải qua vô lượng trăm nghìn vạn ức kiếp (kiếp là khoảng thời gian cực kỳ dài, không thể tính đếm bằng năm tháng) đem thân bố thí; lại có người nghe kinh điển này mà không sinh lòng chê bai, thì phúc đức của người sau hơn người trước, huống chi là chép kinh, thọ trì, đọc tụng, giảng giải cho người khác!
"Diệu Sinh, kinh này có công đức (phúc đức và lợi ích do việc lành mang lại) không thể nghĩ bàn, không thể cân lường, không có bờ bến. Như Lai vì những người phát tâm theo Đại thừa (cỗ xe lớn, tức con đường tu hành nhằm cứu độ tất cả chúng sinh chứ không chỉ riêng mình) mà nói, vì những người phát tâm theo Tối thượng thừa (cỗ xe cao nhất, con đường thẳng tới quả Phật) mà nói.
Nếu có người có thể thọ trì, đọc tụng, rộng giảng cho người khác, Như Lai biết rõ, thấy rõ hết những người ấy; họ đều thành tựu được khối phúc nghiệp không thể đo lường, không thể cân nhắc, không thể nghĩ bàn. Nên biết người ấy là người dùng vai mình gánh vác sự giác ngộ vô thượng của Như Lai.
Vì sao vậy? Diệu Sinh, nếu là người ưa thích pháp nhỏ (giáo pháp chỉ nhằm cầu giải thoát cho riêng mình), thì bám chấp vào ngã kiến (quan niệm cho rằng có cái tôi thật), chúng sinh kiến (quan niệm có chúng sinh thật), thọ giả kiến (quan niệm có kẻ sống mang mạng sống liên tục), kiến chấp về kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh; người như vậy mà có thể đọc tụng, thọ trì kinh này, là điều không thể có.
"Diệu Sinh, bất cứ nơi đâu có kinh này, nên biết nơi đó chính là chế-để, tất cả trời, người, a-tô-la trong thế gian đều nên cung kính lễ lạy, đi vòng quanh, dùng các thứ hương thơm, hoa đẹp mà cúng dường nơi ấy.
"Diệu Sinh, nếu có người thiện nam, tín nữ, khi thọ trì, đọc tụng, giảng nói kinh điển này, mà có lúc bị người khinh rẻ, sỉ nhục, thì vì sao vậy? Diệu Sinh, nên biết người ấy trong đời trước đã tạo nhiều ác nghiệp (những việc ác đã làm, sẽ đưa đến quả báo xấu), đáng lẽ phải rơi vào đường ác (những cõi khổ như địa ngục, ngạ quỷ là loài quỷ đói, súc sinh). Nhờ trong đời hiện tại bị khinh rẻ, sỉ nhục, đó lại là việc tốt, vì có thể làm tiêu hết ác nghiệp, mau chóng đạt đến bồ-đề (sự giác ngộ).
"Diệu Sinh, ta nhớ trong quá khứ, trải qua vô số kiếp, trước khi gặp Phật Nhiên Đăng, ta đã được gặp tám mươi bốn ức na-dữu-đa (một con số cực lớn, khoảng một trăm tỷ) vị Phật, đều cúng dường, hầu hạ tất cả, không hề trái ý vị nào.
Nếu lại có người vào năm trăm năm cuối, khi chánh pháp suy tàn, có thể đối với kinh này thọ trì, đọc tụng, hiểu được ý nghĩa, rộng giảng cho người khác, thì công đức người ấy có được, đem công đức trước của ta mà so với công đức này, thì không bằng một phần trăm, cho đến một phần nghìn vạn ức, một phần có thể tính đếm, một phần có thể ước lượng, một phần có thể so sánh, một phần có thể suy xét nguyên do (?), cho đến dùng bất cứ thí dụ nào cũng không thể sánh kịp.
"Diệu Sinh, nếu ta nói đầy đủ công đức của việc thọ trì, đọc tụng kinh này, thì có người nghe sẽ hoang mang rối loạn, ngờ vực không tin. Diệu Sinh, nên biết kinh này không thể nghĩ bàn; người thọ trì kinh này nên mong đợi khối phúc đức không thể nghĩ bàn do kinh sinh ra."
Lại nữa, Diệu Sinh bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, nếu có người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa, thì phải an trú tâm như thế nào? Phải tu hành như thế nào? Phải điều phục tâm mình như thế nào?"
Phật bảo Diệu Sinh: "Nếu có người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa, thì nên khởi tâm như thế này: 'Ta sẽ cứu thoát tất cả chúng sinh, đều đưa họ vào Niết-bàn vô dư. Tuy có vô lượng chúng sinh như thế chứng được viên tịch, nhưng không có một chúng sinh nào chứng viên tịch cả.' Vì sao vậy? Diệu Sinh, nếu Bồ-tát còn có tưởng chúng sinh, thì không gọi là Bồ-tát. Vì cớ gì? Diệu Sinh, thật không có pháp nào gọi là người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa cả.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như Lai ở chỗ Phật Nhiên Đăng, có chút pháp nào là điều đã chứng được chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Như Lai ở chỗ Phật Nhiên Đăng, không có pháp nào để chứng mà đạt được bồ-đề."
Phật nói: "Đúng vậy, đúng vậy, Diệu Sinh, thật không có pháp nào mà Như Lai ở chỗ Phật Nhiên Đăng đã chứng ngộ để đạt được đại bồ-đề. Nếu có pháp để chứng, thì Phật Nhiên Đăng đã không thọ ký (lời Phật báo trước rằng người ấy về sau chắc chắn sẽ thành Phật) cho ta rằng: 'Này Ma-nạp-bà (chàng thanh niên Bà-la-môn, tức tiền thân của Phật Thích-ca), đời sau ngươi sẽ thành Phật, hiệu là Thích-ca Mâu-ni.' Chính vì không có gì để đạt được, nên Phật Nhiên Đăng mới thọ ký cho ta rằng sẽ thành Phật hiệu là Thích-ca Mâu-ni.
Vì sao vậy? Diệu Sinh, gọi là Như Lai, chính là tên khác của thực tính chân như (bản tính chân thật của mọi sự vật, vốn như vậy, không thay đổi). Diệu Sinh, nếu nói rằng Như Lai đã chứng được vô thượng chính đẳng giác (sự giác ngộ cao nhất, chân chính, trọn vẹn), thì đó là lời nói sai sự thật. Vì sao vậy? Thật không có pháp nào mà Như Lai đã chứng được vô thượng chính giác.
Diệu Sinh, pháp chính giác mà Như Lai đạt được, đó chẳng phải là thật cũng chẳng phải là hư dối; vì vậy Phật nói tất cả các pháp đều là Phật pháp. Diệu Sinh, cái gọi là 'tất cả các pháp, tất cả các pháp', Như Lai nói là chẳng phải pháp, vì vậy Như Lai nói tất cả các pháp đều là Phật pháp.
"Diệu Sinh, ví như có người thân thể cao lớn."
Diệu Sinh thưa: "Bạch Thế Tôn, cái mà Như Lai nói là thân lớn, tức là nói chẳng phải thân, đó gọi là thân lớn."
Phật bảo Diệu Sinh: "Đúng vậy, đúng vậy. Nếu Bồ-tát nói rằng 'ta sẽ cứu độ chúng sinh, đưa họ vào tịch diệt (cảnh giới Niết-bàn, mọi khổ não đều lặng dứt)', thì không gọi là Bồ-tát. Diệu Sinh, có chút pháp nào gọi là Bồ-tát chăng?"
Diệu Sinh đáp: "Không, bạch Thế Tôn."
"Diệu Sinh, vì thế Như Lai nói tất cả các pháp đều không có cái tôi, không có chúng sinh, không có thọ giả, không có kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh. Diệu Sinh, nếu có vị Bồ-tát nói rằng: 'Ta sẽ làm nên sự trang nghiêm thù thắng cho cõi Phật.' Thì sự trang nghiêm thù thắng của cõi Phật, Như Lai nói chẳng phải là trang nghiêm thù thắng, vì thế Như Lai nói là trang nghiêm thù thắng.
Diệu Sinh, nếu có người tin hiểu rằng tất cả các pháp đều không có tự tính (không có bản chất cố định, riêng biệt, tự tồn tại), 'tất cả các pháp đều không có tự tính', thì Như Lai gọi người ấy thật sự là Bồ-tát, là Bồ-tát.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như Lai có nhục nhãn (mắt thịt, con mắt thường của thân thể) chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Đúng vậy, bạch Thế Tôn, Như Lai có nhục nhãn."
"Như Lai có thiên nhãn (mắt trời, con mắt thấy được xa, thấy cả những gì bị che khuất, như mắt của chư thiên) chăng?"
"Đúng vậy, bạch Thế Tôn, Như Lai có thiên nhãn."
"Như Lai có tuệ nhãn (mắt trí tuệ, thấy được lẽ không, tức bản chất trống rỗng, không thật của mọi sự vật) chăng?"
"Đúng vậy, bạch Thế Tôn, Như Lai có tuệ nhãn."
"Như Lai có pháp nhãn (mắt pháp, thấy rõ mọi giáo pháp và các phương tiện để cứu độ chúng sinh) chăng?"
"Đúng vậy, bạch Thế Tôn, Như Lai có pháp nhãn."
"Như Lai có Phật nhãn (mắt Phật, con mắt viên mãn, bao gồm và vượt trên cả bốn loại mắt kia, thấy biết tất cả) chăng?"
"Đúng vậy, bạch Thế Tôn, Như Lai có Phật nhãn."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như số cát trong sông Căng-già, lại có số sông Căng-già nhiều bằng số cát ấy, và cứ theo số cát của tất cả các sông ấy mà có bấy nhiêu thế giới, thì số thế giới ấy có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn."
"Diệu Sinh, tất cả chúng sinh trong những thế giới ấy, với đủ mọi tính tình, hành vi, và dòng tâm trôi chảy biến đổi của họ, ta đều biết rõ. Vì sao vậy? Diệu Sinh, cái gọi là đà-la-ni của tâm (sức nắm giữ, duy trì của tâm), Như Lai nói là không có gì nắm giữ; vì không có gì nắm giữ nên tâm cứ trôi chảy biến đổi. Vì sao vậy? Diệu Sinh, tâm quá khứ không thể nắm bắt được, tâm vị lai không thể nắm bắt được, tâm hiện tại không thể nắm bắt được.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Nếu có người đem bảy thứ báu chất đầy cả tam thiên đại thiên thế giới để bố thí, người ấy được phúc đức có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn."
"Diệu Sinh, nếu khối phúc đức ấy thật là khối phúc đức, thì Như Lai đã chẳng nói là 'khối phúc đức, khối phúc đức'.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Có thể căn cứ vào sắc thân (thân thể có hình tướng vật chất) tròn đầy mà nhận biết Như Lai chăng?"
"Không thể được, bạch Thế Tôn. Không nên căn cứ vào sắc thân tròn đầy mà nhận biết Như Lai. Vì sao vậy? Cái gọi là 'sắc thân tròn đầy, sắc thân tròn đầy', Như Lai nói chẳng phải là tròn đầy, vì vậy gọi là sắc thân tròn đầy."
"Diệu Sinh, có thể căn cứ vào sự đầy đủ các tướng tốt mà nhận biết Như Lai chăng?"
"Không thể được, bạch Thế Tôn. Không nên căn cứ vào sự đầy đủ các tướng tốt mà nhận biết Như Lai. Vì sao vậy? Sự đầy đủ các tướng tốt, Như Lai nói chẳng phải là đầy đủ các tướng tốt, vì vậy Như Lai gọi là đầy đủ các tướng tốt."
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như Lai có nghĩ rằng 'ta có nói pháp' chăng? Ông đừng có cái thấy như vậy. Nếu nói Như Lai có pháp để nói, thì đó là phỉ báng ta. Vì sao vậy? Cái gọi là 'nói pháp, nói pháp', là không có pháp nào để nói, đó mới gọi là nói pháp."
Diệu Sinh bạch Phật rằng: "Bạch Thế Tôn, vào đời sau, liệu có chúng sinh nào nghe giảng kinh này mà sinh lòng tin chăng?"
Phật bảo Diệu Sinh: "Có người sinh lòng tin; những người ấy chẳng phải chúng sinh, cũng chẳng phải không phải chúng sinh. Vì sao vậy? Cái gọi là 'chúng sinh, chúng sinh', Như Lai nói chẳng phải chúng sinh, đó gọi là chúng sinh.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Khi Phật đạt được vô thượng chính đẳng giác, có chút pháp nào được chứng chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Thật không có pháp nào là điều Phật đã chứng."
Phật bảo Diệu Sinh: "Đúng vậy, đúng vậy. Vì trong đó không có chút pháp nào có thể đạt được, nên gọi là vô thượng chính đẳng bồ-đề.
"Diệu Sinh, pháp này bình đẳng, không có cao thấp, nên gọi là vô thượng chính đẳng bồ-đề. Vì không có cái tôi, không có chúng sinh, không có thọ giả, không có kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh, tính chất ấy bình đẳng, nên gọi là vô thượng chính đẳng bồ-đề. Vì tất cả thiện pháp (các việc lành, các pháp tốt đẹp) đều được giác ngộ rõ ràng một cách chân chính, nên gọi là vô thượng chính đẳng chính giác. Diệu Sinh, thiện pháp, Như Lai nói chẳng phải pháp, nên gọi là thiện pháp.
"Diệu Sinh, nếu có người đem đống bảy thứ báu lớn bằng tất cả các núi chúa Diệu Cao trong tam thiên đại thiên thế giới để bố thí; lại có người đối với kinh này, dù chỉ một bài kệ bốn câu, tự mình thọ trì và giảng nói cho người khác, thì đem khối phúc đức trước so với khối phúc đức này, giả sử chia khối phúc sau làm trăm phần, khối phúc trước cũng không bằng được một phần; hoặc chia làm nghìn phần, ức phần, cho đến phần có thể tính đếm, phần có thể ước lượng, phần có thể so sánh, phần có thể suy xét nguyên do (?), cho đến dùng thí dụ cũng không bằng được một phần.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Như Lai có cứu độ chúng sinh chăng? Ông đừng có cái thấy cho rằng Như Lai cứu độ chúng sinh. Vì sao vậy? Chưa từng có một chúng sinh nào được Như Lai cứu độ. Nếu có chúng sinh được Như Lai cứu độ, thì Như Lai còn có ngã kiến, chúng sinh kiến, thọ giả kiến, kiến chấp về kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh.
Diệu Sinh, những sự chấp vào cái tôi như thế, Như Lai nói chẳng phải là chấp, nhưng những kẻ phàm phu ngu muội lại lầm lạc mà chấp như vậy. Diệu Sinh, chúng sinh phàm phu ngu muội, Như Lai nói chẳng phải là chúng sinh, nên gọi là chúng sinh phàm phu ngu muội.
"Diệu Sinh, ý ông thế nào? Có nên căn cứ vào sự đầy đủ các tướng tốt mà nhận biết Như Lai chăng?"
"Không thể được, bạch Thế Tôn. Không nên căn cứ vào sự đầy đủ các tướng tốt mà nhận biết Như Lai."
"Diệu Sinh, nếu căn cứ vào sự đầy đủ các tướng tốt mà nhận biết Như Lai, thì Chuyển luân thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị cả thế giới bằng chính pháp, thân cũng có ba mươi hai tướng tốt) cũng phải là Như Lai rồi. Vì thế không nên căn cứ vào sự đầy đủ các tướng tốt mà nhận biết Như Lai, mà nên thấy rằng mọi tướng đều chẳng phải tướng, như thế mà nhận biết Như Lai."
Bấy giờ, đức Thế Tôn nói bài kệ rằng:
"Nếu do hình sắc mà thấy ta, do âm thanh mà tìm ta,
người ấy khởi cái thấy sai lầm (?), không thể nào thấy được ta.
Nên quán sát pháp tính (bản tính chân thật của mọi sự vật) của Phật, tức là pháp thân (thân chân thật của Phật, chính là chân lý, không có hình tướng) của bậc Đạo sư (người dẫn đường, chỉ Phật),
pháp tính không phải là thứ có thể nhận biết bằng tri thức thông thường, nên người ấy không thể hiểu rõ.
"Diệu Sinh, những người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa, có phải các pháp của họ đều bị đoạn diệt (dứt mất hẳn, trở thành hư vô) chăng? Ông đừng có cái thấy như vậy. Vì sao vậy? Người đi theo Bồ-tát thừa, pháp của họ không mất.
"Diệu Sinh, nếu có người nam, người nữ đem bảy thứ báu chất đầy số thế giới nhiều như cát sông Căng-già để bố thí; lại có người đối với chân lý không có cái tôi, nơi các pháp vốn không sinh mà đạt được sự nhẫn (sự hiểu thấu và an trú vững vàng nơi chân lý rằng mọi sự vật vốn không sinh không diệt), thì khối phúc đức người sau có được còn nhiều hơn người trước vô lượng vô số. Diệu Sinh, Bồ-tát không nên nắm lấy khối phúc đức của mình."
Diệu Sinh thưa: "Bồ-tát lẽ nào không nhận lấy khối phúc đức sao?"
Phật bảo Diệu Sinh: "Nên nhận lấy một cách đúng đắn, không nên nhận lấy bằng lòng bám chấp (?), vì thế mới nói là nhận lấy.
"Diệu Sinh, nếu có người nói rằng 'Như Lai hoặc đến, hoặc đi, hoặc ngồi, hoặc nằm', thì người ấy không hiểu nghĩa lời ta nói. Vì sao vậy? Diệu Sinh, vì hoàn toàn không có đi, không có đến, nên gọi là Như Lai.
"Diệu Sinh, nếu có người nam, người nữ đem đất đai trong tam thiên đại thiên thế giới nghiền nát thành bụi mịn như bột mực. Diệu Sinh, ý ông thế nào? Khối cực vi (những hạt bụi nhỏ nhất, không thể chia nhỏ hơn nữa) ấy có nhiều chăng?"
Diệu Sinh thưa: "Rất nhiều, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Nếu tính chất của khối ấy là thật, thì Như Lai đã chẳng nói là 'khối cực vi, khối cực vi'. Vì sao vậy? Khối cực vi, Thế Tôn nói chẳng phải là khối cực vi, nên gọi là khối cực vi.
Bạch Thế Tôn, tam thiên đại thiên thế giới mà Như Lai nói, là nói chẳng phải thế giới, nên gọi là tam thiên đại thiên thế giới. Vì sao vậy? Nếu thế giới có thật, thì Như Lai còn có sự chấp vào khối hợp (cho rằng có một vật thật do nhiều phần kết hợp lại). Phật nói sự chấp vào khối hợp, là nói chẳng phải chấp vào khối hợp, vì thế gọi là chấp vào khối hợp."
"Diệu Sinh, sự chấp vào khối hợp này chỉ là cách nói quy ước của thế gian, chứ bản chất của nó thật không thể nói được, chỉ là do kẻ phàm phu ngu muội (người chưa giác ngộ, còn trôi lăn sinh ra trong nhiều cõi khác nhau) lầm lạc mà chấp vào.
"Diệu Sinh, nếu có người nói rằng 'Phật nói có ngã kiến, chúng sinh kiến, thọ giả kiến, kiến chấp về kẻ tiếp tục tìm đến tái sinh', thì đó là nói đúng hay không đúng?"
Diệu Sinh thưa: "Không đúng, bạch Thế Tôn. Vì sao vậy? Ngã kiến mà Như Lai nói, chính là chẳng phải kiến, nên gọi là ngã kiến."
"Diệu Sinh, những người phát tâm đi theo Bồ-tát thừa, đối với tất cả các pháp nên biết như vậy, thấy như vậy, hiểu như vậy; người hiểu như vậy thì cho đến tướng của pháp cũng không dính mắc. Vì sao vậy? Diệu Sinh, cái gọi là 'tưởng về pháp, tưởng về pháp', Như Lai nói chẳng phải tưởng, nên gọi là 'tưởng về pháp, tưởng về pháp'.
"Diệu Sinh, nếu có người đem bảy thứ báu chất đầy vô lượng vô số thế giới để bố thí; lại có người đối với kinh này, dù chỉ thọ trì, đọc tụng bốn câu già-đà cho thông suốt thuần thục, rồi rộng vì người khác mà giảng đúng ý nghĩa, thì khối phúc đức do nhân duyên này sinh ra còn nhiều hơn người trước vô lượng vô số. Thế nào là giảng đúng? Không có pháp nào để nói, đó gọi là giảng đúng."
Bấy giờ, đức Thế Tôn nói bài già-đà rằng:
"Tất cả các pháp hữu vi (mọi sự vật, hiện tượng do nhân duyên hợp lại mà thành, có sinh ra thì có mất đi), như sao trời (hiện ra rồi mờ đi khi trời sáng), như bóng mờ trong mắt (như người mắt bị màng che, thấy hoa đốm giữa hư không), như ngọn đèn (chập chờn, chóng tắt), như trò ảo thuật,
như giọt sương, như bọt nước, như giấc mộng, như ánh chớp, như đám mây; nên quán sát như vậy."
Bấy giờ, đức Bạc-già-phạm nói kinh này xong, cụ thọ Diệu Sinh cùng các vị Bồ-tát ma-ha-tát (các bậc Bồ-tát lớn), bí-sô, bí-sô-ni (tức tỳ-kheo-ni, nữ tu sĩ xuất gia đã nhận đủ giới luật), ô-ba-sách-ca (tức ưu-bà-tắc, nam cư sĩ tại gia giữ giới theo Phật), ô-ba-tư-ca (tức ưu-bà-di, nữ cư sĩ tại gia giữ giới theo Phật), cùng tất cả trời, người, a-tô-la trong thế gian, đều rất vui mừng, tin nhận và vâng theo thực hành.
◄ Trước
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video