Kinh Độ Thế Phẩm (kinh nói về những phẩm hạnh đưa người vượt ra khỏi cõi đời sinh tử), quyển thứ tư
Đời Tây Tấn, ngài Tam tạng (bậc thông suốt cả ba kho kinh điển Phật giáo: Kinh là lời Phật dạy, Luật là giới luật, Luận là sách giảng giải) Trúc Pháp Hộ, người nước Nguyệt Chi, dịch.
Bồ Tát (người tu theo hạnh giác ngộ, vừa tự mình giác ngộ vừa giúp mọi chúng sinh cùng giác ngộ) Phổ Trí lại hỏi Bồ Tát Phổ Hiền: Thế nào là thân nghiệp (những việc làm bằng thân)? Thế nào là thể? Thế nào là lời nói? Thế nào là miệng trong sạch? Thế nào là khéo trong sạch? Thế nào là được che chở và khéo thu giữ? Thế nào là những phép tắc lời dạy mà Bồ Tát tu tập để thường khuyến khích, làm vui cõi chúng sinh? Thế nào là tâm bình đẳng của Bồ Tát? Thế nào là phát ý? Thế nào là tâm trùm khắp? Thế nào là các căn? Thế nào là chí tính? Thế nào là tính hòa? Thế nào là ứng thời? Thế nào là tin hiểu? Thế nào là tin mà vào thế giới? Thế nào là tin mà vào cõi chúng sinh? Thế nào là chỗ ở? Thế nào là hưng phát? Thế nào là phụng hành? Thế nào là thành tựu? Thế nào là mất pháp Phật đạo? Thế nào là vắng lặng? Thế nào là pháp rốt ráo? Thế nào là sinh ra pháp Phật? Thế nào là bậc Chính sĩ? Thế nào là con đường? Thế nào là con đường vô lượng? Thế nào là đạo nghiệp? Thế nào là hành đạo? Thế nào là tiến đạo? Thế nào là hạnh? Thế nào là tay? Thế nào là bụng? Thế nào là kho? Thế nào là tâm nghiệp? Thế nào là áo giáp công đức? Thế nào là gậy? Thế nào là đầu? Thế nào là mắt? Thế nào là tai? Thế nào là mũi? Thế nào là lưỡi? Thế nào là thân? Thế nào là hạnh vui thích (?)? Thế nào là bước đi? Thế nào là chỗ ở? Thế nào là ngồi? Thế nào là nằm ngủ? Thế nào là nhà? Thế nào là dạo ở?
Bồ Tát Phổ Hiền đáp: Hỏi hay lắm! Hãy lắng nghe cho kỹ, ghi nhận cho kỹ. (Phổ Trí) thưa: Vâng. Phổ Hiền nói: Thân nghiệp của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Có thể dùng một thân mà trùm khắp cõi Phật, nên gọi là thân nghiệp. Hiện ra mọi cửa ngõ của cõi chúng sinh, cùng ở chung với mọi loài được sinh ra. Một mình dạo khắp thế giới mười phương. Cũng đều đi đến đạo tràng (nơi chư Phật thành đạo và thuyết pháp) của chư Phật, chỗ hội họp thuyết pháp. Có thể dùng một bàn tay che phủ tất cả ba nghìn thế giới (một hệ vũ trụ gồm rất nhiều thế giới, theo cách tính của đạo Phật là một nghìn triệu thế giới). Một lòng bàn tay nắm giữ các núi Đại Thiết Vi (dãy núi sắt lớn bao quanh rìa thế giới theo cách hình dung vũ trụ của đạo Phật) và các núi Kim Cương. Chỉ cho chúng sinh thấy mọi cõi Phật gom lại trong thân mình, rồi lại khiến tan biến đi. Thu cả cõi chúng sinh vào trong một thân, che giấu mà ở một mình (?). Lại hiện cho thấy tất cả chúng sinh giác ngộ ngay trong thân mình, nhờ đó mà thành tựu, trang nghiêm làm thanh tịnh cõi Phật. Đó là mười thân nghiệp. Bồ Tát an trụ ở đây, nhờ vậy mà đạt được Phật nghiệp cao nhất, dạy dỗ dân chúng đều đạt đến đạo.
Thể của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Thân thể có thể vâng làm sáu độ vô cực (lục độ: sáu pháp tu đưa người từ bờ mê sang bờ giác – bố thí, giữ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ). Có thể làm bốn ân (ở đây tức bốn cách thu phục, gần gũi chúng sinh: bố thí, nói lời dịu dàng, làm việc lợi ích cho người, cùng làm việc với người), không bỏ chúng sinh. Tu lòng thương xót không gì che lấp được, thay cho muôn loài mà tự thân gánh chịu gánh khổ ngũ ấm (năm nhóm hợp thành con người: sắc – thân xác, thọ – cảm giác, tưởng – nhận biết, hành – ý chí tạo tác, thức – sự hay biết; ở đây chỉ thân phận khổ đau do năm nhóm ấy tạo nên) mà không lấy làm mệt mỏi. Thân từ bi vô cùng, che chở khắp tất cả mà khiến được cứu độ. Dùng hình thể công đức khiến nhân dân đều kính ngưỡng mà được yên ổn, giải thoát. Do việc trí tuệ thánh, cùng hợp một thể với tất cả chư Phật, nên được thành tựu. Vứt bỏ tất cả các pháp hung hiểm. Đó gọi là Pháp thân (thân bằng chân lý, thân giác ngộ) với thiện quyền phương tiện (cách khéo léo, linh hoạt để dẫn dắt chúng sinh). Mọi cửa thị hiện, thần túc (năng lực thần thông đi lại, biến hóa tùy ý) biến hóa, đều có thể bày ra, làm cảm động người. Thể của Bồ Tát tự tại nơi đạo, liền thành Chánh giác (giác ngộ hoàn toàn đúng đắn, tức thành Phật). Đó là mười thể. Bồ Tát an trụ ở đây thì có thể vào được trí tuệ lớn cao nhất của Như Lai Chí Chân (Như Lai: danh hiệu Phật, bậc đến từ chân lý như như; Chí Chân: bậc chân thật tột cùng, đáng được cúng dường).
Lời nói của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Lời nói chân thật, lấy đó mà dạy, làm yên ổn chúng sinh. Dùng lời trong trẻo hòa nhã làm vui lòng ý nghĩ của tất cả nhân dân. Không nói dối, điều nói ra đúng như lời. Nói lời chí thành; Bồ Tát như thế, dù ở trong mộng cũng không có lời khác. Điều nói ra thuận theo lẽ phải, không dối Thích, Phạm và Tứ Thiên Vương (Đế Thích – vua cõi trời Ba Mươi Ba; Phạm Thiên – vua cõi trời Phạm; Tứ Thiên Vương – bốn vị vua trời giữ bốn phương). Lời sâu xa vi diệu, không gây hại, có thể chỉ bày. Lời dạy tự nhiên, điều nói ra bền chắc. Ban truyền các pháp không có bờ bến. Mở đường diễn giải, theo mọi lời lẽ mà khai hóa. Tùy việc người làm mà nói quả báo, chỉ rõ gốc ngọn. Xem xét ý chúng sinh, tùy chỗ thích hợp mà dạy dỗ. Đó là Bồ Tát bày tỏ mười lời nói.
Bồ Tát có mười việc làm cho khéo trong sạch. Mười việc ấy là gì? Ưa thích, muốn nghe tiếng của Như Lai, ấy là trong sạch. Suy xét những âm thanh Bồ Tát từng nghe. Bỏ những điều chúng sinh không thích nghe. Gạt bỏ lời ác, không đem nói với người. Bốn lỗi của miệng (nói dối, nói hai chiều gây chia rẽ, nói lời độc ác, nói lời thêu dệt) xưa nay đã nói thì thường xa lìa. Với tâm vốn vui vẻ, ngợi khen Như Lai, vang tiếng lớn như tiếng khánh. Ở chùa Phật, ca ngợi đức Phật. Với tính trong trẻo hòa nhã, vì chúng sinh mà truyền bá pháp thí (bố thí bằng giáo pháp). Ở chùa của đấng Tôn quý, tấu các kỹ nhạc, đàn cầm, đàn tranh, thổi sáo, làm vui tháp miếu Phật. Tự thân đối mặt theo hầu chư Phật Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, một danh hiệu của Phật), nghe kinh điển, thuận theo phước trời (?). Theo các Bồ Tát, hoặc nhờ pháp sư mà được nghe kinh điển, tự thân phụng sự, lòng bỏ cõi trời (không ham phước trời). Đó là mười việc Bồ Tát diễn bày lời dạy làm cho khéo trong sạch.
Bồ Tát có mười việc được che chở, khéo thu giữ. Mười việc ấy là gì? Các vua trời hiện ra, đều cùng che chở. Vua rồng, vua quỷ thần đều ra canh giữ. Kiền-đạp-hòa (tức Càn-thát-bà, thần âm nhạc của cõi trời), A-tu-luân (tức A-tu-la, loài thần hay gây chiến với chư thiên) đều đến kính phụng. Ca-lưu-la, vua chim cánh vàng (loài chim thần khổng lồ), đều đến giữ yên. Chân-đà-la (tức Khẩn-na-la, thần ca nhạc mình người đầu có sừng), Ma-hầu-lặc (tức Ma-hầu-la-già, thần rắn lớn) đều quy ngưỡng. Lại Thiên Đế Thích cùng các vị trời hầu cận đều đến che chở. Phạm Thiên Vương dẫn các Phạm thiên đứng bên cạnh, tự quy y. Các Bồ Tát đều cùng kính nhớ. Các bậc bất thoái chuyển (đã tu đến chỗ không còn thối lui) và nhất sinh bổ xứ (chỉ còn một đời nữa là thành Phật) đều đến gần gũi. Các đức Như Lai hiện ở mười phương dùng oai thần che chở. Đó là mười việc Bồ Tát được che chở, khéo thu giữ.
Bồ Tát có mười việc tu tập theo phép tắc lời dạy. Mười việc ấy là gì? Thường khuyến khích làm vui cõi chúng sinh. Cũng giáo hóa các cõi Phật trong tam thiên đại thiên thế giới (một nghìn triệu thế giới hợp lại, là phạm vi giáo hóa của một đức Phật). Lại đều có thể vào được tất cả các căn (căn cơ, khả năng tiếp nhận đạo của chúng sinh): căn lanh lợi, căn trung bình và căn yếu kém. Tùy cõi đất của họ mà trang nghiêm làm thanh tịnh. Trừ bỏ tất cả ái dục, trần lao (phiền não làm nhọc tâm như bụi bặm). Xa lìa các điều dơ bẩn. Buông bỏ cảnh giới, mà thấy rõ chí tính ở đâu. Dần dần tăng trưởng tính trong trẻo hòa nhã, mà thông đạt khắp, trùm khắp pháp giới (toàn bộ mọi hiện tượng, mọi cõi). Nhờ vậy mà mau gần vô vi (cảnh giới không còn tạo tác, sinh diệt, tức Niết-bàn). Đó là mười việc.
Tâm bình đẳng của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Tâm bình đẳng tổng trì (năng lực ghi nhớ, giữ gìn trọn vẹn không để mất), nắm giữ các chúng sinh, thu nhiếp các gốc công đức, không để sót. Tâm như sông biển không thể đo lường, thuận theo các pháp Phật, trí tuệ đạo vô cùng. Tâm như núi Tu-di (ngọn núi lớn ở trung tâm thế giới theo cách hình dung vũ trụ của đạo Phật), đức vượt hơn hết, gây dựng cho chúng sinh mọi gốc lành. Tâm như ngọc sáng, bỏ hết bụi dơ, ý nghĩ trong sạch. Tâm như kim cương, phá hủy tất cả các pháp có tì vết. Tâm bền chắc như núi Thiết Vi, không thể phá hoại; tất cả bọn ma và các học phái ngoại đạo không ai lay động được. Tâm Bồ Tát như hoa sen, dạo trong ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc – toàn bộ thế gian còn sinh tử) mà mãi không vướng mắc. Tâm Bồ Tát như hoa Linh Thụy (hoa ưu-đàm, rất hiếm, rất lâu mới nở một lần), trải vô số kiếp khó được thấy nghe. Tâm như ánh mặt trời đi trong hư không, tiêu diệt mọi bóng tối của sự che lấp, chướng ngại, ngu si. Tâm như hư không, thương xót mọi loài. Đó là mười tâm của Bồ Tát.
Phát ý của Bồ Tát lại có mười việc. Mười việc ấy là gì? Phát ý nghĩ rằng: Ta sẽ làm vui mọi loài. Đều sẽ trừ hết trần lao, ái dục của chúng sinh, mãi khiến không còn sót. Tự khởi nghĩ rằng: cắt đứt những khó khăn do che lấp, chướng ngại; đối với các pháp đều không do dự, đạt đến vắng lặng. Ta sẽ làm cho tất cả chúng sinh lặng yên khỏi nỗi khổ nhọc của ngũ ấm. Sẽ dứt bỏ đường ác (các cõi xấu: địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh) và tám nạn (tám hoàn cảnh khó gặp Phật, khó nghe pháp). Thường sẽ thấy khắp tất cả Như Lai, không lìa bên cạnh. Thường sẽ tinh tấn học giới Bồ Tát, thành Phật đạo. Thấy khắp chúng sinh, thành tựu tất cả, khiến vào dấu đạo (con đường và quả vị tu đạo). Vì thế mà phát ý. Nên biết trống pháp (ví lời Phật dạy vang khắp như tiếng trống) vô cùng vang khắp các cõi Phật mười phương, thu nhiếp toàn bộ chí tính và các căn của nhân dân, không để sót. Đó là mười việc phát ý của Bồ Tát.
Ý trùm khắp của Bồ Tát lại có mười việc. Mười việc ấy là gì? Ý trùm khắp, rộng như hư không, vào vô lượng tất cả pháp giới. Trong một lúc đều trùm khắp ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai). Việc chư Phật ra đời đều có thể làm đầy đủ: vào thai, sinh ra, bỏ nước, từ ngôi vua, thành Tối Chánh Giác, hiện đại diệt độ (vào Niết-bàn, cảnh giới tịch diệt khi thân mất). Đều nhờ trí tuệ thánh mà vào cõi chúng sinh, ghi nhận ý tính, biết rõ các căn. Dùng ánh sáng thánh đến khắp tất cả cõi pháp, khắp không bờ bến. Các lưới huyễn không từ đâu sinh ra (?), đạt đến tự nhiên, không có điên đảo, không thể tính đếm. Tâm mình không chướng ngại, khiến người khác không bị che lấp. Ánh sáng trí tuệ mà được tự tại. Khi chư Phật ra đời, ở đâu phát ý thì hiện thành Tối Chánh Giác. Đó là mười việc ý trùm khắp của Bồ Tát.
Các căn của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Các Bồ Tát nếu thấy chư Phật thì các căn (các giác quan: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) vui vẻ, hân hoan không thoái lui. Ưa thích chư Phật, kính phụng kinh điển, không gì không thông đạt. Bồ Tát không quay lui, tất cả các căn không bị ngăn lấp. Tâm thường vững trụ, điều tu hành không ai làm phế bỏ được. Các căn vi diệu, hiểu rõ phân biệt, trí độ vô cực (trí tuệ hoàn hảo đưa qua bờ giác). Ý các Bồ Tát không có tiến lùi. Khuyên dạy chúng sinh, chí như kim cương, tiêu hóa các pháp, phá hoại các điều ác. Sự sáng suốt bền mạnh, không chỗ nào không chiếu. Thấy chỗ ánh sáng của các Như Lai, các căn không lấy làm lạ. Tâm của Khai sĩ (tên gọi khác của Bồ Tát, người mở đường đạo cho mình và người) hiểu rõ thân Như Lai hợp làm một thể. Ý Bồ Tát đến chỗ không giới hạn, vào mười lực của Như Lai (mười năng lực trí tuệ đặc biệt chỉ Phật mới có). Đó là mười việc về các căn của Bồ Tát.
Chí tính của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Có Bồ Tát tâm thường không vướng mắc, không tham thế tục. Tâm trong suốt mà không tạp nhạp. Không nghĩ đến việc của Thanh văn (người tu nhờ nghe lời Phật dạy mà giác ngộ, chỉ cầu tự giải thoát) và Duyên giác (người tự quán lẽ nhân duyên mà giác ngộ, cũng chỉ cầu tự giải thoát). Lại xét chí tính Bồ Tát mềm mỏng thuận hòa, luôn chí hướng Phật đạo. Ý trong trẻo hòa nhã, nhờ nhất thiết trí (trí biết hết thảy mọi sự, tức trí tuệ của Phật) mà sinh ra. Điều nghĩ đến không ai sánh bằng, hàng phục các ma và ngoại đạo. Chí không tì vết, trang nghiêm thanh tịnh đạo tràng trí tuệ của mọi Như Lai. Luôn khéo cứu giúp thu nhiếp. Ý từ đầu đến cuối, pháp đã nghe chưa từng quên sót. Ý tự nhiên mà không nương tựa, vướng mắc. Chỗ sinh ra không có thân sơ, thiên lệch. Chí sâu xa vi diệu, có thể vào khắp trí tuệ vi diệu. Nghĩ rồi thì tin hiểu, hiểu các pháp Phật. Đó là mười việc về tính của Bồ Tát.
Tính hòa của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Tính hòa của Bồ Tát: ý ở chỗ tôn quý mà không thoái chuyển. Tích lũy tất cả các pháp lành, công đức. Không nghi ngờ chư Phật, ngợi khen gốc ngọn tính hạnh của Như Lai. Ở chỗ thu nhiếp tất cả, làm hạnh bậc Đại sư. Nghe được cùng với nguyện (?), ý nghĩ ở tướng đỉnh đầu (?), có thể vào khắp các pháp Phật. Tính tự nhiên trong sạch. Đối với các pháp Phật mà được tự chủ. Ý vi diệu, có thể vào bao nhiêu cửa đạo của các pháp. Bồ Tát đứng đầu, vượt hơn tất cả. Ở mọi nhân duyên đều tự tại nơi đạo. Đối với các tam muội (trạng thái tâm định tĩnh, tập trung sâu), định ý (tâm định), chánh thọ (nhập định đúng đắn), trang nghiêm thanh tịnh mà biến hóa. Ý vững trụ, thu giữ thệ nguyện đời trước. Giáo hóa chúng sinh chưa từng ngừng nghỉ. Đó là mười tính trong sạch hòa nhã của Bồ Tát.
Ứng thời (làm đúng lúc, hợp thời) của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Bồ Tát bố thí thì là ứng thời: cho hết mọi thứ mình có mà không mong cầu gì. Giữ trọn giới, trong giới hạn của đức cấm giới, thanh tịnh tinh chuyên tu tập, vâng làm đúng lúc. Không khinh người khác. Vì chúng sinh mà nhẫn chịu mọi giận dữ, chán ghét, ôm hận. Trừ bỏ ý tưởng về ta và về người khác. Tu khắp tinh tấn, tùy lúc mà không thoái chuyển. Giữ gìn thân miệng, tâm không quên. Bỏ các việc đời; thiền định, tam muội, theo các cửa giải thoát, chính đạo của thần thông, mà không bỏ quyến thuộc trần lao ái dục (?). Nếu có thể vâng làm các độ vô cực, tích lũy các đức, chưa từng biếng bỏ. Tu hạnh đại từ, hiểu rằng không có chúng sinh (thật có). Thân gánh mọi khổ, năm phẩm thân ứng hiện (?), không bỏ lòng đại bi. Hiểu biết các pháp tự nhiên vắng lặng. Mười lực của Như Lai, giác ngộ hiểu rõ tùy thời. Dùng sự thích hợp không giới hạn mà chỉ bày cho dân chúng, mà chuyển pháp luân (giảng dạy giáo pháp, ví như bánh xe lăn đi nghiền nát phiền não), chưa từng thoái lui. Thấy chí tính của người khác mà dạy dỗ. Đó là mười việc ứng thời của Bồ Tát. Bồ Tát an trụ ở đây, đạt được trí tuệ lớn cao nhất, vô cùng của Phật, liền có thể tùy thời.
Sự tin hiểu của Bồ Tát lại có mười việc. Mười việc ấy là gì? Tin vào điều vi diệu mà thường tùy chỗ thích hợp. Gốc đức khó ai theo kịp. Chuyên tâm vô số các hạnh thanh tịnh. Sự ưa thích rộng khắp, thấy được vô số tâm của chúng sinh. Tạo niềm tin nơi vắng lặng, vào các cửa pháp sâu kín vô cùng. Ưa sự thanh tịnh, khởi tâm rộng xa. Yêu kính điều mong cầu, vì sự gây dựng mười lực của chư Phật. Khiêm cung không ai bằng, hàng phục các ma cùng quyến thuộc. Rốt ráo nghiệp tốt, ngang với quả báo. Chuyên nơi cửa gần (?), tùy chỗ ưa thích của họ mà thị hiện. Nhận điều đáng nhận, tức là muốn đạt được sự thọ quyết (được Phật báo trước rằng mình sẽ thành Phật) của chư Phật. Thần túc tự tại, tùy ý điều mình ưa. Muốn được Phật đạo liền thành Chánh giác. Đó là mười việc tin hiểu của Bồ Tát.
Bồ Tát tin mà vào thế giới cũng có mười việc. Mười việc ấy là gì? Tin rằng các cõi Phật vào một thế giới, và một thế giới vào các cõi Phật. Tin một hoa sen như cõi đại thiên, một thân Như Lai ngồi khắp trên đó. Các cõi Phật mười phương, hiểu tin tất cả đều tự nhiên như hư không. Tất cả thế giới đều được trang nghiêm khắp. Tin vào khắp trong thế giới mười phương, thân Bồ Tát có thể trùm khắp trong đó. Tin các nước mười phương dựng lên trong một dấu chân (?). Tất cả thế giới vào trong một thân người mà tự duỗi mở. Cõi của chư Phật đến tận cây Như Lai (cây bồ-đề, nơi Phật thành đạo), trọn một đạo tràng. Dùng một âm thanh báo khắp mười phương, tất cả chúng sinh nghe đều vui lòng. Đó là mười việc Bồ Tát tin mà vào thế giới. Có thể an trụ ở đây thì vào khắp vô lượng cõi của Như Lai.
Bồ Tát có mười việc vào cảnh giới chúng sinh. Mười việc ấy là gì? Tất cả thân hình tự nhiên vốn không có thân; các cõi chúng sinh thì làm một thân. Tự tại nơi giảng đường, tin chỗ được vào (?): các loài chúng sinh thì được vào trong bụng một Bồ Tát. Cõi của dân chúng nhận hình thể dáng mạo của Thích, Phạm và Tứ Thiên Vương. Tin cõi chúng sinh vào thân Như Lai. Nhân dân mười phương, các loài bò bay, có hơi thở, cõi đất của người và vật vào trong một thân người. Tất cả chúng sinh có thể ở trong một phẩm pháp Phật. Bày ra cõi chúng sinh, hiện làm hình dạng của Thanh văn, Duyên giác, mãi không có tưởng niệm. Thế giới mười phương đều hiện công đức trang nghiêm của Bồ Tát. Các cõi chúng sinh thị hiện sắc tướng, tướng tốt (các nét đẹp đặc biệt trên thân Phật) của Như Lai, bao nhiêu loại thân, uy nghi lễ tiết, dạy dỗ mọi người. Đó là mười việc Bồ Tát vào cõi chúng sinh.
Chỗ ở của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Phát tâm Bồ Tát, ấy là chỗ ở. Tu các gốc đức thì các điều ác dừng nghỉ. Khai hóa chúng sinh, tùy lúc dẫn dắt chỉ bày. Thường thấy chư Phật, không lìa các bậc thánh. Muốn sinh ở đâu liền được ở đó, cõi thanh tịnh. Vâng tu đạo hạnh, không trái chánh chân. Luôn giữ nguyện chân chánh, không theo thề nguyện tà. Đều có thể vâng làm sáu độ vô cực. Chuyên tinh suy nghĩ pháp đạo bình đẳng. Chỗ đi lại ở thì cùng hội với chư Phật. Đó là mười chỗ ở của Bồ Tát. Bồ Tát an trụ ở đây thì bỏ hết trần lao không còn sót, đạt được chỗ trí tuệ vô lượng của Như Lai; đó là chỗ ở.
Sự hưng phát (khởi lên) của Bồ Tát có mười việc; Bồ Tát nhờ đây mà dứt các hành động khởi lên (?). Mười việc ấy là gì? Cõi chúng sinh khởi lên thì khai hóa độ thoát, khiến họ được rốt ráo. Thế giới nếu khởi thì trừ diệt sự dơ bẩn, thường khiến trang nghiêm thanh tịnh. Như Lai hưng hiện. Đến khi hạnh Bồ Tát khởi lên thì tích lũy các gốc đức, tập theo tướng tốt của Phật. Công đức khởi nơi đại bi, trừ bỏ sự suy tổn của khổ não chúng sinh, của ngũ ấm hừng hực. Phát lòng đại bi, khuyến khích lập chúng sinh, an trụ nơi nhất thiết trí. Các độ vô cực gom lại hạnh trang nghiêm thanh tịnh của Bồ Tát. Khởi quyền phương tiện, vì khắp tất cả mà hiện cửa đạo đức. Khởi đạo ý (tâm hướng về đạo giác ngộ), tâm thênh thang, không thể cân lường. Nói tóm lại, tất cả các pháp Bồ Tát khởi lên, ở chỗ hiện hóa, thần thông hiểu thấu. Đó là mười sự hưng khởi của Bồ Tát.
Bồ Tát có mười việc phụng hành. Mười việc ấy là gì? Luôn tự nghĩ về các độ vô cực. Vâng tu cấm giới mà không thiếu sót. Vâng theo trí tuệ thánh, không theo tà kiến (cách thấy biết sai lệch). Thuận theo lễ nghĩa, chưa từng mất phép. Tôn sùng đạo pháp, không theo tà kiến. Tùy lúc theo thứ bậc, không trái tiết tháo cao. Đúng lúc thị hiện, không phạm giáo đạo. Gần gũi việc nghĩa, không chán dạy dỗ. Vâng tu Chánh giác, không theo Tiểu thừa (cỗ xe nhỏ, chỉ đường tu cầu giải thoát riêng cho mình). Vâng theo thánh hạnh mà chuyển pháp luân. Đó là mười việc phụng hành của Bồ Tát.
Sự thành tựu của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Thường giữ lòng tin sâu, kính phụng bạn lành, đạt được pháp Phật. Ân cần yêu thích điều Như Lai nói, chưa từng chê bai. Lời dạy của kinh điển chân chánh, tâm không lường được, ở nơi không bờ bến. Khuyên giúp gốc đức, đạt cảnh giới Như Lai mà không giới hạn. Tin ưa không nghi, có thể dạo vào khắp thế giới mười phương, thành pháp Phật. Lại đối với pháp giới không thể lay động, tâm như núi Thái Sơn. Lay động cảnh giới ma, khiến chúng không được tự tại, tự nhiên hàng phục. Luôn nhớ biết cảnh giới chư Phật. Dạy dỗ chúng sinh. Phải tự ghi nhớ mười lực trí tuệ của Như Lai Chí Chân. Đó là mười việc thành tựu của Bồ Tát.
Bồ Tát có mười việc làm mất pháp Phật đạo, phải thường xa lánh. Mười việc ấy là gì? Tự kiêu mạn, khinh bạn lành thân thiết, thì mất pháp Phật đạo. Sợ hãi nỗi khổ não khốn cùng của sinh tử. Chán ghét các hạnh, trái tâm Bồ Tát. Mệt mỏi vì thiên hạ, quanh quẩn dừng nghỉ (?). Làm việc gì cũng cố chấp theo tính mình, trái với chánh định, liền mất dấu bình đẳng. Gốc đức mình làm thì cho là "của ta làm". Ganh ghét, phỉ báng chánh pháp. Che giấu, phủ lấp các hạnh Bồ Tát. Yêu thích pháp Thanh văn, Duyên giác. Ghét con đường rộng lớn, không thích tuyên giảng đại pháp Bồ Tát. Đó là mười điều Bồ Tát làm mất đạo pháp, phải thường xa lánh, mới vào được bậc thánh hiền cao nhất của Bồ Tát.
Sự vắng lặng của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Có thể thường siêng tu trí độ vô cực. Xem xét chúng sinh, trừ các điên đảo. Độ thoát tất cả khỏi sự trói buộc của tà kiến. Chưa từng phát ý cầu các vọng tưởng. Khai hóa những người vướng mắc, tham vọng tưởng. Hạnh vượt ba cõi, đi khắp tất cả thế giới mười phương, dạo ở trong đó. Thay đổi chúng sinh tham trần lao, quen buông lung, khiến lìa pháp ái dục. Khởi lòng đại bi, thương xót dân chúng. Trừ bỏ mọi thứ mình có, mà lại thị hiện có tất cả quyến thuộc. Làm lay động các thế giới, hiện có đầu cuối (sinh ra và chết đi). Vì hiển bày sự tu hành mà dạo trong pháp thế tục mà không vướng mắc, rồi lại tùy lúc vào trong đó dạy dỗ. Thấy đủ Phật đạo, không dứt đại hạnh, không lui sợ bản nguyện (?). Đó là mười việc vắng lặng của Bồ Tát, bậc hiền thánh độ đời, thu nhiếp che chở dân chúng, vượt hơn sự nghiệp của Thanh văn, Duyên giác.
Bồ Tát có mười việc đạt pháp rốt ráo. Mười việc ấy là gì? Vừa sinh xuống đất đã tự tại như Như Lai, để đạt đến chỗ thông suốt rốt ráo cảnh giới chư Phật. Để được thành tựu các nghiệp Bồ Tát. Đầy đủ tất cả các độ vô cực. Làm hưng thịnh, đầy đủ dòng giống chư Phật. Mà đạt đến chỗ vượt hơn hàng ngang bậc Như Lai (?). Thường được gây dựng mười lực của chư Phật. Mãi được thông suốt rốt ráo đại đạo Như Lai. Hiểu biết chư Phật đều cùng một Pháp thân. Hạnh của Như Lai Chí Chân không có hai. Đó là mười pháp rốt ráo của Bồ Tát.
Bồ Tát có mười việc sinh ra các pháp Phật. Mười việc ấy là gì? Một lòng tự quy y, vâng theo bạn lành thân thiết, làm hưng khởi các pháp Phật, đạt một gốc đức (?). Tin ưa pháp Phật thì sinh dấu đạo. Trong khoảnh khắc phát ý đều có thể biến hiện các hạnh Như Lai, để ôm giữ đại nguyện vô cùng. Sinh tâm rộng lớn, ưa gốc đức của mình, như điều đã gây dựng, trọn không quên mất, chưa từng chán nản. Những hạnh tích lũy trong vô số kiếp đều thu nhiếp cả tương lai không bờ bến. Dạo ở, sinh ra trong vô lượng cõi Phật, khai hóa chúng sinh, thường tùy thời tiết khởi hạnh Bồ Tát, không dứt bước đi. Thường phát đại bi, hiển bày tâm vô lượng. Khi phát một ý thì thấy khắp hư không, để được vượt vào đại hạnh thù diệu. Sinh nguyện chí chân, không mất ý ban đầu. Vâng giữ tất cả lời dạy của Như Lai. Chiếu sáng chúng sinh để họ phát đạo tâm, đầy đủ các pháp đức. Đó là mười đạo pháp Bồ Tát khởi lên.
Bồ Tát có mười việc được gọi là Chính sĩ (bậc người chân chánh). Mười việc ấy là gì? Bồ Tát hiểu rõ trí tuệ Phật là một Pháp thân, nên gọi là Khai sĩ. Vững trụ Đại thừa (cỗ xe lớn, con đường tu cứu độ tất cả chúng sinh), nên gọi là Đại sĩ. Vâng làm pháp cao quý, nên gọi là Tôn nhân (người đáng tôn). Giác ngộ thành tựu pháp mầu, nên gọi là Thánh sĩ. Vào trí tuệ thù thắng, nên gọi là Siêu sĩ (bậc vượt trội). Khuyên người tinh tấn, nên gọi là Thượng nhân (người bậc trên). Tuyên giảng pháp cao quý thù thắng, nên gọi là Vô thượng (không ai hơn). Đầy đủ, hiểu rõ trí tuệ mười lực, nên gọi là Lực sĩ (bậc có sức mạnh). Trừ tất cả bóng tối che lấp, nên gọi là Vô song (không ai sánh), là bậc không ai ngang hàng. Tâm được tự chủ, liền thành Phật đạo, gọi là Bất tư nghị (không thể nghĩ bàn). Đó là mười danh hiệu Chính sĩ của Bồ Tát.
Đường đi của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Các chúng Bồ Tát cùng đi con đường Nhất thừa (một cỗ xe duy nhất, tức con đường thành Phật chung cho mọi người), một mình không ai sánh, không bỏ nhất tâm. Bồ Tát có hạnh trí tuệ và thiện quyền, làm con đường hai tính. Lại có ba con đường: vâng tu hạnh Không (thấy mọi vật không có tự tính cố định), gốc Vô tướng (không chấp vào hình tướng) thì không có đầu mối; không nương tựa, Vô nguyện (không mong cầu tạo tác), dạo trong ba cõi mà không bị nhiễm bẩn. Lại có bốn con đường: tu hạnh Khai sĩ, giảng nghiệp vô tận; đều có thể khuyên giúp tất cả công đức; cúi đầu lạy Như Lai, kính phụng không biếng; khuyên giúp trí tuệ thánh, khéo truyền giáo đạo.
Con đường tăng thêm năm căn (năm sức gốc giúp tu đạo: tin, tinh tấn, nhớ nghĩ, định, tuệ): chắc chắn lập căn tin; đại tinh tấn nơi các hạnh, an trụ không thoái chuyển; nhất tâm không loạn; khéo giác ngộ, tùy theo định ý; thường hiểu rõ hạnh trí tuệ.
Tu sáu thông (sáu năng lực thần thông) làm con đường. Thiên nhãn (mắt trời, thấy xa không bị ngăn ngại) thì thấy các hình sắc, thấy các loài chúng sinh trong các thế giới, những kẻ sinh ra và những kẻ chết đi. Thiên nhĩ (tai trời, nghe khắp xa gần) thì nghe kinh điển chư Phật nói mà thọ trì. Thấy chúng sinh khác thì có thể phân biệt: tự thấy tâm mình, cũng thấy ý người, gốc ngọn bao ý niệm không thể cân lường, mà được tự chủ. Nhớ vô số kiếp đời xưa, gốc đức đã làm, điều nên tiến thêm, đều biết hết. Được đại thần túc, tùy gốc của chúng sinh, kẻ đáng hóa độ, hiện bao nhiêu biến hóa, rồi dùng chánh pháp dạy dỗ chúng sinh. Trí tuệ dứt hết các lậu (phiền não rỉ chảy làm tâm ô nhiễm), tự thấy chỗ gốc cùng tận (?), không dứt các hạnh Bồ Tát đã gây dựng.
Làm bảy niệm, là con đường của Bồ Tát. Thường niệm Phật, bậc dẫn dắt chúng sinh không bờ bến; mọi câu chữ thấy liền thọ trì, khuyên hóa người khác khiến tự quy y Phật. Niệm kinh pháp: Như Lai Chí Chân ở một đạo tràng chưa từng lay động dời đổi, mà có mặt khắp tất cả hội chúng chư Phật, hiện thân thuyết pháp, tiếng vang mười phương, biết chỗ tâm và căn của dân chúng mà khai hóa. Ý niệm Tăng: ở giữa vô số Bồ Tát bất thoái chuyển, thấy không rời hàng ấy (?), đều thấy chúng sinh và thân các Bồ Tát. Thường niệm bố thí: bố thí cho các Bồ Tát, chế ngự tâm bình đẳng, nghĩ đến đại thí, khiến đức tăng trưởng. Thường niệm cấm giới: không bỏ tâm Bồ Tát, đem các gốc đức bố thí cho chúng sinh. Thường niệm chư thiên: Bồ Tát sinh ở cõi trời Đâu-thuật (Đâu-suất, cõi trời nơi các vị Bồ Tát chỉ còn một đời ở chờ xuống thế gian thành Phật), làm bậc nhất sinh bổ xứ, đói khát nghĩ đến đức (?). Thường niệm chúng sinh: dùng quyền tuệ lớn khai hóa chúng sinh, biện tài không ai làm phế được.
Tám con đường chánh (tám nẻo tu chân chánh): vâng theo chánh kiến (thấy biết đúng), bỏ các tà kiến. Bỏ các vọng tưởng, sự cầu mong tham lam, đều nghĩ đến trí tuệ thông suốt hết thảy, dòng giống đạo đức. Bỏ bốn lỗi của miệng, tu dòng giống hiền thánh, nói lời chân chánh. Mọi việc thân làm đều là bố thí cho chúng sinh, dạy dỗ mọi người không biếng nghỉ, không bỏ luật chánh. Chánh nghiệp (việc làm đúng đắn) là: vững trụ tự tại, yên tĩnh biết đủ, tu đạo đức, giữ lễ tiết uy nghi, trụ nơi chánh pháp, đều không sai sót. Chánh phương tiện (nỗ lực đúng đắn) là: coi các Bồ Tát như anh em ruột, quyến thuộc mình thấy không có hao tổn, vâng tu hạnh mười lực của Như Lai. Chánh ý (nhớ nghĩ đúng đắn) là: những âm thanh đã nghe đều nắm giữ được, thấy khắp các thế giới chư Phật mười phương, định ý không rối loạn (?). Chánh định (tâm định đúng đắn) là: các Bồ Tát không thể nghĩ bàn, lấy định làm cửa giải thoát; vì sáng suốt nên một định ý trùm khắp vô số định, bản định chánh thọ, định chưa từng bỏ; đó là con đường của Bồ Tát.
Lìa dấu nguy hại của cõi dục (cõi còn tham muốn dục lạc, gồm loài người và các cõi thấp). Pháp được giảng nói, điều miệng tuyên giảng, tất cả đều không ngăn ngại. Nói ra điều suy nghĩ, (biết) sự vướng mắc của các tưởng, khai hóa chúng sinh vào nhất thiết trí. Bỏ sự mong cầu, bỏ mọi tham ái. Thường muốn nghĩ thấy tất cả Như Lai, với tâm vui vẻ chưa từng biếng bỏ. Bỏ nghiệp khổ vui của thế tục. Hiển bày Bồ Tát là bậc hiền thánh độ đời, mãi yên trong trí tuệ đạo. Tu hiểu lẽ vô thường. Định vô sắc (định của cõi vô sắc, cõi chỉ còn tâm, không còn hình thể): dù sinh ở cõi dục hay ở cõi sắc (cõi trời đã lìa dục nhưng còn hình thể vi tế) đều không hề lay động dời đổi, để vượt qua mọi chỗ gặp phải của các tưởng. Âm thanh chánh thọ: hạnh Bồ Tát ấy không lấy làm nhọc.
Nếu có thể suy nghĩ mười lực của Như Lai, người con Phật phát khởi, đó là con đường của Bồ Tát. Thường hiểu rõ điều hợp lẽ và điều không hợp lẽ, có hạn và không có hạn. Thấy quả báo tội phước và chỗ đi tới của chúng sinh trong quá khứ, tương lai, hiện tại. Biết thần thức (tâm thức) và các căn của tất cả, phân biệt rõ ràng, xét gốc tâm họ mà vì họ thuyết pháp. Phân biệt bao nhiêu loại không thể đếm, thân thể khác nhau. Như thế: nguyện bậc trên, chí ở bậc giữa, hoặc chí bậc dưới, biết chỗ không cùng của họ mà vì họ ban truyền pháp. Tất cả cõi nước, các chúng sinh ở ba đời, trải vô số kiếp, thân các Bồ Tát đều trùm khắp trong đó; Như Lai Chí Chân hiện không tưởng niệm mà không trái bỏ hạnh Bồ Tát. Các thiền định, nhất tâm chánh thọ; trần lao giận dữ thì xem xét tiến lui, biết chỗ nhân đâu mà sinh. Trụ cửa Bồ Tát, thấy dân chúng sinh tử đi về đâu, vì họ nói gốc ngọn. Biết các ý tưởng, ý niệm của ba đời vào trong một đời. Hiểu rõ trần lao, chướng ngại của chúng sinh, mở trói buộc của chí tính, khiến dứt sạch hết, không bỏ hạnh Bồ Tát đã khởi bày. Đó là mười con đường. Bồ Tát an trụ ở đây thì đạt được hết quyền đạo cao nhất của Như Lai.
Đường đi của Bồ Tát vô lượng, đạo đến chỗ không giới hạn, hành đạo vô số, thanh tịnh không thể tính. Vì sao vậy? Bồ Tát hành đạo vô lượng có mười việc. Mười việc ấy là gì? Xét hư không, không thể tính đếm. Trong pháp giới, huyền nhiệm lại càng huyền nhiệm, đều vô lượng. Giống loài chúng sinh rất nhiều nên không thể hết. Thế giới không bờ nên gọi là không hạn. Các ý nghĩ ác cũng không có đáy. Lời nói của tất cả dân chúng cũng không có đáy, không có gốc. Thân Như Lai không ai tính đếm được. Âm thanh lời dạy chư Phật diễn nói cũng không ai nói hết được. Sức đạo của Như Lai không ai cùng tận được. Trí sáng, tuệ thông, gốc thánh của nhất thiết trí cũng không ai đến tận cùng được. Đó là mười điều vô lượng của đường Bồ Tát.
Vì sao vậy? Như hư không vô lượng, tu đạo vô lượng cũng phải như thế. Như pháp giới huyền lại càng huyền, vâng hợp nghĩa đạo vô lượng cũng như thế. Như cõi chúng sinh rất nhiều vô tận, Bồ Tát vâng đạo vô tận cũng như thế. Nếu thế giới không có bờ bến, tiến đạo cũng như thế. Nếu các ý nghĩ ác không thể tính nói, thuận đạo hóa người cũng như vậy. Như lời dân chúng không có bờ bến, sự hợp đạo cũng như thế. Nếu hạnh Như Lai không ai tính đếm, đối với tất cả dân chúng không có hai nước (?), điều nghĩ đều trùm khắp, đạo hạnh cũng như thế. Nếu âm thanh lời dạy của Phật không ai nói hết, tu đạo cũng như thế: dùng một lời dạy báo khắp tất cả giống người trong pháp giới. Nếu sức Như Lai không ai cùng tận, tiến đến sức Như Lai, tu đạo cũng thế. Như nhất thiết trí không thể tính, Bồ Tát tích đức tu đạo cũng thế. Đó là đường đi vô lượng của Bồ Tát.
Đường đi của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Không làm cũng chẳng phải không làm, ứng cùng không ứng; thân, miệng, tâm không có chỗ dồn tới (?); không nâng không hạ, vì gốc trí tuệ vốn trong sạch nên khiến như vậy. Không vâng cũng chẳng phải không vâng, tu cùng không tu; vào nơi tự nhiên như huyễn, như mộng, như bóng, như tiếng vang, như cây chuối (thân rỗng không lõi), như ánh chớp, như ảo ảnh nắng (hơi nắng bốc lên trông như nước), như trăng dưới nước; hiểu hết điều này rồi thì không có một chỗ nương cầu. Thấu biết ba cõi đều là không, không tướng, không nguyện, đều không có chỗ nơi; nhân tưởng thấy mà có ba nơi. Tích các công đức ấy, không bỏ bê hạnh. Tâm không có gì, không thể thấy; không lời, không dạy, lìa các pháp. Chỗ mọi người dạo ở, vâng tu pháp giới, không phá hoại. Có thể biết, quán sát, vào tất cả pháp, không mất chân đế, bản tế (chân lý tuyệt đối, gốc cùng tận của mọi sự) của Như Lai. Chân đế ấy thì trùm khắp bờ cõi hư không. Vào trí tuệ, các hạnh, lực, nghiệp của Bồ Tát, chưa từng biếng mỏi. Mười lực, bốn điều không sợ (bốn sự tự tin không e sợ khi thuyết pháp của Phật), kho nhất thiết trí của Như Lai, xét các sự bình đẳng, quán tất cả pháp, không ôm lòng do dự. Đó là mười việc hành đạo của Bồ Tát.
Bồ Tát có mười đường đạo trang nghiêm thanh tịnh. Mười việc ấy là gì? Này Phật tử (con Phật, người theo Phật)! Bồ Tát ở cõi dục mà không lay động, chợt ở cõi sắc, ở trong hạnh của hình tượng (?), nhất tâm, cửa giải thoát, định ý chánh thọ; chỗ sinh ra không buông lung. Đó là con đường thanh tịnh thứ nhất. Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát mắt thấy thừa Thanh văn, dùng trí tuệ vượt qua, không rơi vào đường ấy. Đó là đường thanh tịnh thứ hai. Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát quán biết thừa Duyên giác, hiểu rõ tùy thời, khởi đại bi, đạt các lực và nguyện mà không biếng bỏ. Đó là đường thanh tịnh thứ ba.
Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát Đại sĩ có đoàn tùy tùng đông đảo, quyến thuộc vây quanh, trời người trong sạch đoan chánh, đánh trăm nghìn thứ nhạc, các ngọc nữ gảy đàn cầm, đàn sắt cũng không thể đếm, tiếng trong trẻo hòa nhã, cùng ngồi xe lớn; Bồ Tát ở giữa mà vẫn ở trong thiền định, cửa giải thoát, tam muội chánh thọ, như đạo không trái. Đó là đường thanh tịnh thứ tư. Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát ở giữa tất cả chúng sinh, ca múa đùa vui, tùy việc mọi người làm, tỏ ra cùng giống họ, nhưng thường như nhất tâm, định ý của Bồ Tát chưa từng loạn. Đó là đường thanh tịnh thứ năm. Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát đã vượt qua pháp thế tục mà đối với các nghiệp đều không vướng mắc, không bỏ đường độ người, cứu giúp thu nhiếp chúng sinh. Đó là đường thanh tịnh thứ sáu. Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát trụ nơi đạo, vì hiển bày trí tuệ thánh, để vào chánh đạo, vượt các tà kiến; ở nơi đường tà mà dạy dỗ chúng sinh khiến được cứu thoát, không cùng đường tà mà hòa lẫn bụi trần. Đó là đường thanh tịnh thứ bảy.
Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát Đại sĩ thân, miệng, ý không thiếu sót, cũng không (chấp) giữ giới (?) mà nuôi dưỡng cấm giới thanh tịnh của Như Lai; vì bọn phàm phu ngu si mà hiển bày hạnh thanh tịnh, dạy kẻ giữ giới ác khiến đều đầy đủ mọi phước thanh tịnh. Nơi Bồ Tát đi qua đều trừ địa ngục, ngạ quỷ (quỷ đói), súc sinh, đưa đến ba đường lành (các cõi tốt như cõi trời, cõi người). Hiện ở chỗ không có điều kiện tu đạo, sinh vào chỗ nhiều nạn, nghèo thiếu, mà đến đâu cũng cứu giúp chúng sinh; tuy dạo trong đó mà không hòa đồng với họ. Đó là đường thanh tịnh thứ tám.
Lại nữa, Phật tử! Việc Bồ Tát làm không nghiêng theo người (?), mà đối với pháp Phật đạt biện tài không ngăn ngại. Quán khắp chư Phật, đạt ánh sáng trí tuệ pháp. Các đức Như Lai, xuống đến loài không hình (?). Tất cả chư Phật đều một Pháp thân. Chư Phật dẫn dắt làm lợi, vì tất cả nên chiếu khắp cửa pháp, trụ bình đẳng nơi các thừa. Chỗ chư Phật dạo ở đều ở trước mắt. Tất cả dân chúng đều không kham nổi (?); mặt, tay chúng sinh đều thấy hình bị chê trách (?); đến chỗ chưa từng có, đều làm cho bình đẳng khắp (?). Pháp mình cầu chưa từng quên mất. Vị thầy hiện ra, dù nhận pháp từ đâu, đều cung kính, đều đứng dậy đón rước. Nhân điều lạ mà sinh, do đó mà nhận (?). Pháp tu hành ấy ở nơi chúng sinh. Vì sao vậy? Thiện quyền phương tiện là điều Bồ Tát làm, là chân đế của Khai sĩ; trụ nơi đạo nghiệp, liền dùng phương tiện hướng dẫn chúng sinh được theo luật giáo, hiển hiện quyền đạo, khiến mỗi người được chỗ thích hợp. Đó là đường thanh tịnh thứ chín.
Lại nữa, Phật tử! Bồ Tát gom góp các gốc đức, đạt pháp tối thượng vi diệu của Bồ Tát, đầy đủ hạnh A-duy-nhan (bậc Quán đảnh: bậc được làm lễ rưới nước lên đầu như thái tử được phong, sắp đến ngôi Phật) của Như Lai. Là bậc tôn quý của tất cả pháp, chỗ độ vô cực, đội mũ pháp lìa cấu bẩn vô lượng, lấy lụa chân chánh làm dải. Ở thế giới mười phương hiện vô số thân Như Lai, chuyển mà không hao tổn, dựng lập pháp luân. Thân trùm khắp tất cả cõi Phật, dạo trong các pháp, một mình đi trong ba cõi, qua đến bờ bên kia (bờ giác ngộ). Đạt đến chỗ các Bồ Tát đều được tự tại, sinh trong các nước mười phương. Chư Phật quá khứ, tương lai, hiện tại thị hiện giáo hóa chúng sinh đều cùng một cõi Phật. Cũng không trái mất các hạnh Bồ Tát, không mê muội trí tuệ đạo, không trái gốc nguồn đức của Khai sĩ mà thoái lui. Đi theo dấu Bồ Tát mà không quay lại. Ở trong hạnh Đại sĩ mà không biếng bỏ. Cũng không dứt sự lãnh thọ của Chính sĩ. Cũng không bỏ thiện quyền phương tiện. Không bỏ thánh nghiệp. Không trái thế lực hạnh Bồ Tát. Không đem nguy hại gây cho người khác. Không xa hạnh chánh do bậc thánh gây dựng. Vì sao vậy? Bồ Tát như thế mau được đạo Vô thượng chánh chân (giác ngộ cao nhất, tức thành Phật). Bồ Tát như thế, hạnh không vướng mắc, quán nhất thiết trí, sáng tỏ thân tướng của Như Lai mà không có hình dạng. Đó là mười đường thanh tịnh. Bồ Tát an trụ ở đây thì mau thành đại đạo cao nhất của Như Lai.
Này Phật tử! Bồ Tát có mười điều phụng hành. Mười điều ấy là gì? Tu cấm giới, đại nguyện đặc biệt, dần dần đầy đủ, là hạnh tinh tấn. Ôm giữ tất cả nghĩa của các đạo phẩm (các pháp tu dẫn đến giác ngộ) mà không quay lại. Theo hạnh thần thông, thuận chí mọi người, khiến mỗi người vui vẻ. Tu hạnh thần túc, vào khắp các cõi Phật mười phương, hợp làm một cõi mà không lay động. Chí vâng sự trong trẻo hòa nhã, được vào chỗ thù diệu. Thệ nguyện bền chắc, mọi việc làm không gì không thành. Nếu nhận sự hàng phục (?), không trái lệnh của tất cả các bậc tôn sư. Cầu nghe kinh điển, làm mà không chán mỏi. Vâng tu pháp chư Phật ban truyền, không lấy làm nhọc. Tôn sùng thánh tính của pháp, dạo khắp các đạo tràng hội chúng, dũng mãnh không khiếp nhược. Đến chỗ đại hạnh vô cùng thanh tịnh, hiểu biết tất cả đều không sinh. Đó là mười hạnh. Bồ Tát an trụ ở đây thì dạo khắp tất cả cõi Phật mười phương, không chướng ngại.
Bồ Tát có mười loại tay. Mười loại ấy là gì? Đó là tay tin sâu: tin lời dạy của Như Lai, một lòng tin ưa không thể cùng tận. Dùng tay cúng dường chư Phật Chánh giác, tích lũy đại đức, tăng thêm không mỏi. Là tay buông xả: mọi sự cầu xin đều khiến được vui, làm đầy đủ điều mong, khen "lành thay". Tay hỏi thăm trước: đưa lòng bàn tay phải ra. Tay nghe rộng khéo léo: dứt bỏ tất cả lưới nghi ngờ trói buộc, ba cõi vắng lặng. Tay dạo ra lớn: (biết) ái dục là vô thường; nên dùng tay lớn hóa độ cõi chúng sinh, trao cho những gì đem bố thí. Tay an trụ yên ổn: giác ngộ bốn dòng (bốn dòng thác phiền não cuốn trôi con người: ham muốn, chấp vào sự tồn tại, thấy biết sai lầm, vô minh), cánh tay độ vô cực, thu giữ kho bên trong, vâng làm hạnh bình đẳng, làm pháp không thầy (?), hóa độ hết chúng sinh, không khởi tâm hại. Tay giảng nói kinh điển, hiểu rõ pháp thế tục và pháp độ thế (vượt ra khỏi đời). Tay có thể trừ các tai họa, bệnh tật của thân tâm. Tay báu trí tuệ, tiêu diệt trần lao, hiện ánh sáng chói lọi của vô lượng pháp. Đó là mười loại tay của Bồ Tát. Dùng tay đạo này che chở rộng khắp tất cả.
Bụng của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Đó là bụng chí tính: điều nghĩ trong trẻo hòa nhã. Kho ngay thẳng: không nịnh hót, không nghĩ đến giả dối tô vẽ. Đều không nhận gì: cõi không có nhân duyên (?). Không ưa tất cả nghiệp của mọi thứ có. Bỏ các trần lao, lấy trí tuệ làm thai. Tâm trong sạch không tì vết dơ. Quán sát dứt các món ăn (theo đạo Phật có bốn loại "thức ăn" nuôi sự sống: thức ăn vật chất, sự xúc chạm, ý chí và tâm thức), nghĩ pháp chân đế. Xét muôn vật là không, do hiểu rõ mười hai nhân duyên (chuỗi mười hai mắt xích nhân quả nối nhau dẫn đến sinh tử luân hồi), phân biệt tất cả nghiệp sinh tử. Chí tính mềm mại, vì thuần hậu nên trừ tất cả tà kiến chấp vào một bên. Là bụng Bồ Tát, khiến khắp chúng sinh vào kho Phật đạo. Đó là mười việc về bụng của Bồ Tát.
Bồ Tát lại có mười kho (ở đây cũng gọi là thai: nơi nuôi dưỡng, chứa giữ). Mười kho ấy là gì? Không dứt giáo pháp Phật, trụ hạnh Bồ Tát, vâng lời Phật dạy, nhờ không buông lung mà được sinh ra; làm rạng rỡ lời dạy của pháp, là thai Bồ Tát. Trụ trí tuệ vô cực, hiện ra ở thế gian, vâng theo các bậc thánh chúng, là thai Bồ Tát. Trụ bất thoái chuyển mà chuyển pháp luân, ắt theo chúng sinh, thiện pháp còn sót lại mà đến (?), là thai Bồ Tát. Chỗ trụ tùy thời, không mất tiết tháo của đạo; chúng sinh ở chỗ chưa quyết rõ thì rốt ráo khai hóa, là thai Bồ Tát. Lập ra quả báo, khiến mỗi người được độ, không để dứt mất; chúng sinh ở nơi đất tà kiến thì khởi đại bi, là thai Bồ Tát. Làm rạng rỡ ánh sáng vô cùng trong tương lai, mười lực của Như Lai, vâng tu quả báo khiến được đầy đủ, là thai Bồ Tát. Hàng phục các ma, gốc đức không ai sánh, hoàn toàn không sợ hãi, làm tiếng sư tử rống (ví lời thuyết pháp oai hùng khiến mọi tà thuyết khiếp phục), là thai Bồ Tát. Một khi trụ lập ở chỗ nào thì làm vui chúng sinh, khiến không còn nghi, đạt được mười tám pháp của chư Phật (mười tám phẩm chất riêng chỉ Phật mới có), là thai Bồ Tát. Đều dùng trí tuệ thánh dẫn đạo làm lợi tất cả; tất cả chúng sinh ở cõi nước mười phương có các pháp Phật, khuyên giúp Phật đạo, là thai Bồ Tát. Sinh không sai khác, vào một trí tuệ. Đó là mười thai của Bồ Tát.
Tâm nghiệp của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Nghiệp suy nghĩ: mọi việc làm liền được thành tựu, tâm không e sợ. Tích lũy công đức, tập đủ tướng tốt; thương xót mà bước đi lớn (?), hàng phục tất cả quyến thuộc của ma. Tùy thời làm việc thương xót, trừ tất cả trần lao ái dục. Tu bất thoái chuyển, cũng không quay lại hạnh thương xót rộng lớn, đến đạo tràng của Phật. Bản tính trong sạch sáng rỡ, tâm không đi đến đâu, rõ ràng không nương tựa. Thương xót mà vào chúng sinh, tùy chỗ ưa của họ mà khai hóa. Tu đại Phạm hạnh (hạnh trong sạch), vào pháp Phật, không ưa đạo khác. Cứu giúp chúng sinh. Không, vô tướng, vô nguyện, thấu suốt không có gì, bỏ các tà kiến, mà không bỏ ba cõi. Nêu lên các sự trang nghiêm, làm cõi kim cương bền chắc không hư hoại; giả sử tất cả đều thành ma cũng không thể lay động một sợi lông đức hạnh Bồ Tát khởi lên. Đó là mười điều thương xót (?).
Bồ Tát có mười việc mặc áo giáp đức. Mười việc ấy là gì? Mặc áo giáp đại từ, giữ gìn dân chúng. Tu lòng bi vô cùng, nhẫn chịu mọi khổ. Áo giáp chí thệ nguyện, có thể thông suốt tất cả phương tiện. Áo giáp khuyên giúp đức, thân phụng hạnh thanh tịnh của chư Phật. Áo giáp khởi công đức, khiến chúng sinh đều nhờ ơn. Các độ vô cực đều độ dân chúng. Áo giáp trí tuệ thánh, trừ tất cả trần lao ái dục. Thiện quyền phương tiện, gieo trồng các gốc đức, dẫn dắt làm lợi khắp các cửa. Tâm nhất thiết trí, yên ổn không rối loạn, ý không thay đổi. Áo giáp đức một lòng, tâm giữ niệm pháp mà không quên. Đó là mười áo giáp đức của Bồ Tát, hàng phục các ma.
Gậy của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Dùng gậy bố thí đánh trừ keo kiệt tham lam. Tu nghiệp cấm giới, phá trừ tất cả việc phạm các điều ác. Gậy pháp khuyên bình đẳng tiêu trừ vọng tưởng. Rồi dùng trí tuệ cắt đứt trần lao ái dục của chúng sinh. Dùng gậy chánh nghiệp xa lìa tất cả nghề sống không chính đáng (?). Dùng gậy thiện quyền tự hiện thân khắp những nơi dâm, giận, si, loạn (?). Bồ Tát đều dùng gậy pháp tiêu hóa tất cả cửa ái dục, dơ bẩn của chúng sinh. Ở trong sinh tử thì dùng sức trí tuệ dứt hạnh dơ mà khai hóa. Giảng gậy một pháp, phá hoại mọi chỗ nương tựa. Cửa nhất thiết trí có thể trừ các cửa ngõ phản nghịch. Đó là mười cây gậy Bồ Tát cầm.
Đầu của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Lấy không kiêu mạn làm đầu: trời và người ở thế gian không ai thấy được đỉnh đầu (ý nói không ai vượt hơn). Đầu cúi lạy thầy và bậc trưởng thượng, hiếu thuận cha mẹ: trời và người thế gian đều quỳ lạy. Đầu tốt đẹp thượng diệu: tam thiên đại thiên thế giới không đâu không kính ngưỡng. Gốc các đức làm đầu: chúng sinh ba cõi đều đến quy mạng. Thay chúng sinh gánh gánh nặng. Đầu làm gối (?): thường được ngẩng đầu nhìn khắp mười phương. Đầu không khinh người: việc làm, đi lại vượt khác mọi người. Đầu trí độ vô cực: trên đỉnh có Pháp vương (vua pháp, tức Phật). Đầu quyền phương tiện: hiện khắp hạnh bình đẳng cho chúng sinh. Đầu hóa độ nhân dân: dẫn dắt chúng sinh, khiến đều yên ổn. Đầu tu pháp giáo của các Như Lai: thường vâng Tam bảo (ba ngôi báu: Phật, Pháp, Tăng) khiến không dứt. Đó là mười cái đầu của Bồ Tát.
Mắt của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Dùng nhục nhãn (mắt thịt, mắt thường) thấy các sắc. Dùng thiên nhãn thấy khắp ý nghĩ của chúng sinh. Dùng tuệ nhãn (mắt trí tuệ) xem căn cơ dân chúng. Dùng pháp nhãn (mắt thấy rõ giáo pháp) thấy chỗ quy về của các pháp. Mắt Phật Chánh giác thấy hết mười lực của Như Lai. Mắt trí tuệ thánh thấy mà trừ tất cả việc trái pháp. Mắt ánh sáng diễn bày oai sáng của Phật, chiếu khắp. Mắt dẫn đạo làm lợi bỏ tất cả kiêu căng tự đại. Mắt vô vi thấy không chướng ngại. Mắt nhất thiết trí thấy khắp tất cả cửa pháp mười phương. Đó là mười việc về mắt của Bồ Tát.
Tai của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Nghe khen ngợi công đức thì dứt các trói buộc, vướng mắc. Nếu nghe chê bai thì trừ mọi điều cảm nhận. Nếu nghe việc Thanh văn, Duyên giác thì không lấy làm vui, cũng không để chí cầu. Nếu nghe khen ngợi hạnh Bồ Tát thì vui mừng vô lượng. (Nghe) đóng lấp địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh; giả sử (nghe) kẻ sinh vào nghèo khổ, tám nạn ách, thì vì họ khởi đại bi. Nghe được sinh lên cõi trời hay chỗ yên ổn trong loài người thì biết đều vô thường, chí mong đại đạo. Nếu nghe khen ngợi công đức chư Phật thì càng thêm tinh tấn để đầy đủ nghiệp ấy. Nếu được nghe các độ vô cực và bốn ân, kho pháp Bồ Tát, tất cả sự tinh tu, đều có thể thông đạt đầy đủ việc ấy. Này Phật tử! Nên biết các chúng Bồ Tát: nghĩa lý chư Phật mười phương tuyên giảng, các Khai sĩ đều nghe hết; mọi điều nghe được đều hiểu là không có gì. Lại pháp mà tai Bồ Tát nghe đều bình đẳng, một mực định (?): từ lúc mới phát ý cho đến đạo tràng, ngồi dưới cây Phật mà thành Phật, khai hóa chúng sinh chưa từng biếng bỏ. Đó là mười việc về tai của Bồ Tát.
Mũi của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Gặp hương thơm không lấy làm ưa. Gặp mùi hôi dơ không chán ghét. Xét thơm hôi ngang nhau, không thấy khác biệt. Quán các mùi thơm hôi đều không có thật. Mùi thơm hôi của áo quần, đồ nằm, lễ tiết, việc dâm giận si, đều dùng tâm bình đẳng. Vào trong chúng sinh này (?). Các kho lớn, cây cối, các hương, đều quán sát, biết là không có hương. Dưới đến ngục Vô Trạch (ngục A-tỳ, địa ngục sâu nhất, chịu khổ không gián đoạn), trên đến cõi trời Ba Mươi Ba (cõi trời Đao-lợi do Đế Thích làm vua), tất cả danh hương trong đó đều không vướng mắc, đều nói gốc ngọn. Được nghe hương giới cấm, nghe rộng của Thanh văn, hương bố thí, trí tuệ, đạo pháp; mến nhất thiết trí, tâm chưa từng thay đổi. Giả sử được hạnh các Bồ Tát thì dùng để tu trí, ngang với địa vị Như Lai. Nếu đầy đủ hương trí tuệ cảnh giới Như Lai thì không dứt đạo hạnh thượng diệu của Bồ Tát. Đó là mười hương thanh tịnh của Bồ Tát.
Lưỡi của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Miệng diễn nói hạnh của vô tận chúng sinh. Ban truyền giáo lý vô lượng kinh điển. Khen ngợi công đức vô hạn của chư Phật. Ca tụng biện tài diệt độ vô cùng. Tụng nói nghiệp Đại thừa vô biên. Lời nói của miệng khắp hư không mười phương. Ánh sáng lớn chiếu các cõi Phật. Lời miệng nói đều khiến chúng sinh mỗi người đều hiểu. Lời nói ấy giống nhau (?); điều miệng tuyên nói, chư Phật mười phương đều cùng khen ngợi. Tất cả các ma và kẻ thù ngoại đạo, trần lao sinh tử, đều tự nhiên trừ hết, đến chỗ vắng lặng vô vi. Đó là lưỡi miệng Bồ Tát nói ra.
Thân của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Thọ thân người thì dùng lời người mà khai hóa. Cũng dạy dỗ các hình không phải người: địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, khiến theo luật giáo. Sinh làm thân trời. Lại dạy các hình tượng trời người, cõi trời dục hành (?) và trời vô sắc. Với kẻ đang học (người tu chưa xong, còn phải học) thì dùng bậc học mà dẫn dắt; hướng về thân vô học (đã học xong, không còn phải học) thì hiện việc của La-hán (A-la-hán: bậc đã dứt sạch phiền não, thoát khỏi sinh tử) không vướng mắc. Ở thân Duyên giác thì dẫn dắt Duyên giác về giới luật nên vâng. Ở hình Bồ Tát thì hiển bày nghiệp Đại thừa. Như Lai Chí Chân trí tuệ vô hạn, tùy thời nói và hiện. Thấy những kẻ tự đại thì dùng quyền phương tiện mà phát khởi họ. Pháp thân vô lậu (không còn phiền não rỉ chảy), đều không có gì, hiện khắp các thân. Đó là mười thân của Bồ Tát.
Bồ Tát có mười ý hạnh. Mười điều ấy là gì? Nhớ tất cả việc làm đời trước, các gốc đức, dựng lập ý mình. Thường vâng nghĩa thiết yếu. Chỗ tâm vào thường chí Phật đạo, đến tận nguồn gốc. Thương thân chúng sinh. Nghĩ không phiền nhiễu, dứt các trần lao, ý sáng rỡ, không hòa lẫn với khách trần (phiền não từ ngoài đến bám vào tâm như bụi khách). Nghĩ chọn hạnh lành, xét kỹ tùy thời mà không phạm. Xét kỹ tội phước, không gây tai ương lỗi lầm. Nghĩ các gốc đức, các căn lặng định, chế ngự không buông lung. Chí lặng yên, cầu định ý của Phật. Đó là mười ý hạnh của Bồ Tát.
Bước đi của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Thích đến hội pháp nghe nhận nghĩa kinh. Chỗ đến không tiếng, cũng không che lấp, không ôm dâm, giận, ngu si, sợ hãi, tâm thường chuyên nghĩ. Nơi có người giảng pháp (thì đến nghe). Vì chúng sinh mà đến cõi dục khai hóa dân chúng. Nếu đến cõi sắc và cõi vô sắc thì dùng định ý hình tượng (?) rồi liền quay về. Hiện khắp năm đường (năm cõi luân hồi: trời, người, súc sinh, ngạ quỷ, địa ngục), dạy dỗ dân chúng. Dùng tuệ thần thông đến khắp cõi Phật, thấy các Như Lai, cúi đầu thăm hỏi. Chỗ dạo bước đều là pháp thí. Do đó được đại trí tuệ. Hiện vào Nê-hoàn (Niết-bàn: cảnh giới diệt hết phiền não, thoát khỏi sinh tử) mà không dứt sinh tử, đi khắp để độ người. Đầy đủ các pháp Phật, chưa từng ngừng bỏ các hạnh Bồ Tát. Đó là mười việc dạo đi của Bồ Tát. Bồ Tát an trụ ở đây, không dạo cũng chẳng phải không dạo, nhờ đó đến khắp các hạnh Như Lai, một mình vượt khỏi mười phương.
Bồ Tát có mười chỗ ở. Mười chỗ ấy là gì? Ở tâm Bồ Tát, chưa từng quên. Trụ việc tu các độ vô cực, không lấy làm đủ. Gom pháp chúng, thông đạt trí tuệ. Ở nơi nhàn tĩnh, đạt đại thiền định. Thuận nhất thiết trí, đức biết dừng biết đủ, hiền thánh vắng lặng. Trụ nơi không có các tưởng, cũng không mong cầu. Chỗ phụng hành pháp, không xa nghĩa chánh. Lễ quy Như Lai thì có thể đầy đủ uy nghi lễ tiết của chư Phật Chánh giác. Chỗ phát thần thông, đầy đủ đại tuệ. Người đạt pháp nhẫn (sự chấp nhận, an trú vững vàng nơi chân lý của các pháp) thì đầy đủ trí tuệ được trao. Chỗ ngồi đạo tràng, đạt lực và vô úy (không sợ hãi), đầy đủ tất cả pháp chư Phật. Đó là mười chỗ ở của Bồ Tát.
Bồ Tát có mười tòa ngồi. Mười tòa ấy là gì? Phước đến được tòa Chuyển luân vương (vị vua thống trị thiên hạ bằng chánh pháp), tu mười điều lành, không mất cõi trời. Ở chỗ người thế gian được làm Tứ Thiên Vương, dùng pháp tôn quý của Phật trao cho thiên hạ. Đạt làm Thiên Đế, vượt hơn mọi người. Làm Phạm Thiên tự tại, muốn thu nhiếp tâm người khác cũng được tự chủ. Đạt tòa sư tử (tòa ngồi thuyết pháp của Phật), làm hưng thịnh pháp chúng. Được tòa chánh pháp, đạt sức tổng trì, chiếu khắp tất cả. Chí bền mạnh, nguyện chánh đã lập không đâu không trùm khắp, thông đạt mười phương. Dùng tòa đại từ khiến kẻ giận dữ ôm oán được vui mặt. Dùng tòa đại bi nhẫn chịu khổ não, không lấy làm lo. Ngồi tòa kim cương, hàng phục các ma và kẻ thù ngoại đạo. Đó là mười tòa.
Nằm ngủ của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Dừng ở vắng lặng, thân tâm lặng yên. Ngủ ở chỗ một mình, suy nghĩ thuận nghĩa, không lỡ thời. Ở trong chánh định, thân tâm yên lặng. Ở nơi Phạm thiên (?), có thể làm vui mình và người. Khéo tu nghiệp mình thì đời sau không ôm phiền não nóng bức. Chí hạnh bình đẳng, không ôm giận. Trụ đạo hạnh, hiểu thấu bạn lành. Chỗ ở khéo léo vi diệu, khuyên giúp gốc đức. Đều được nguồn gốc mọi nghĩa lý, có thể rốt ráo. Thành tựu đạo giáo, không vụ lợi tài sản; đó là đức hạnh đã tu từ đời trước. Đó là mười việc nằm ngủ của Bồ Tát.
Nhà của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Nhà đại từ vô cùng: tâm bình đẳng với chúng sinh. Làm hạnh đại bi: không khinh người chưa học. Làm hạnh đại hỷ: trừ những điều không vui, mặt mày hòa nhã vui tươi. Làm chỗ đại hộ (tức đại xả: buông xả, giữ tâm bình thản): bình đẳng với hữu vi (các sự vật do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt) và với cái không có gì. Các độ vô cực, lấy đạo tâm làm đầu. Đầy đủ hạnh không, hiểu rõ tùy thời. Làm hạnh vô tướng, không trụ nơi tịch diệt. Làm hạnh vô nguyện, chỗ sinh chí thành. Hạnh ý an tường, đầy đủ nhẫn nhục. Hạnh bình đẳng với các pháp, đạt được thọ quyết. Đó là mười việc về nhà của Bồ Tát.
Sự dạo ở của Bồ Tát có mười việc. Mười việc ấy là gì? Ý dạo ở: đủ bốn ý chỉ (bốn chỗ đặt tâm quán xét: thân, cảm thọ, tâm, các pháp). Việc làm dạo ở: hiểu rõ chỗ hướng về của các pháp. Chỗ ý ở chỉ ưa chư Phật. Các độ vô cực, đầy đủ nhất thiết trí. Tu hạnh bốn ân, khai hóa chúng sinh. Dạo trong sinh tử, khởi các gốc đức. Gom dân chúng mà không quen nơi ồn náo, tùy chỗ họ ưa mà độ thoát. Hiện hạnh thần thông, khai ngộ chúng sinh. Hiểu căn cơ đặc biệt, thiện quyền phương tiện, trí độ vô cực, vì mọi người thuyết pháp. Dạo đến đạo tràng, thấu các trí thông suốt, đầy đủ hạnh Bồ Tát, hạnh không dứt. Đó là mười việc dạo ở của Bồ Tát.
Khi nói lời ấy, tam thiên đại thiên thế giới chấn động lớn. Bồ Tát mười phương đều đến khen ngợi, đội các hoa trời to như núi Tu-di, đều rải lên Phật, ai nấy hân hoan. Trời, rồng, thần đều đến kính phụng. Đàn không hầu và các nhạc khí không đánh mà tự kêu. Vòng ngọc của phụ nữ đều tự phát tiếng. Chim bay, thú vật đều cùng kêu hót (?). Người mù được thấy, người điếc được nghe, người què đi được, người gù được thẳng, người co quắp được duỗi ra, người điên được tỉnh, người gầy yếu được khỏe mạnh, người bệnh được khỏi. Cả hội chúng đều nhảy mừng, tự vui mừng sâu sắc vì phước đời trước dày nên được thấy ánh sáng này. Vô số người được vô tùng sinh (tức vô sinh pháp nhẫn: hiểu thấu và an trú vững vàng nơi chân lý các pháp vốn không sinh không diệt) và phát tâm hướng về đạo lớn, công đức đều thành.
Kinh Độ Thế Phẩm, quyển thứ tư.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video