Kinh Diệu Pháp Liên Hoa (kinh về giáo pháp nhiệm mầu, ví như hoa sen), phẩm thứ bảy: Hóa Thành Dụ (ví dụ về tòa thành do phép biến hóa mà có).
Phật bảo các vị tỳ-kheo (người xuất gia nam đã thọ giới đầy đủ): "Về thuở xa xưa, cách đây vô lượng vô biên a-tăng-kỳ kiếp (a-tăng-kỳ: con số nhiều đến mức không đếm được; kiếp: một khoảng thời gian cực kỳ dài) không thể nghĩ bàn, lúc ấy có một đức Phật hiệu là Đại Thông Trí Thắng Như Lai (Như Lai: danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân lý), Ứng Cúng (bậc đáng được trời người cúng dường), Chánh Biến Tri (bậc hiểu biết đúng đắn và trọn khắp), Minh Hạnh Túc (bậc trí tuệ và đức hạnh đều đầy đủ), Thiện Thệ (bậc đã khéo đi đến nơi giải thoát), Thế Gian Giải (bậc hiểu thấu mọi lẽ của thế gian), Vô Thượng Sĩ (bậc cao nhất, không ai hơn), Điều Ngự Trượng Phu (bậc khéo dạy dỗ, dẫn dắt con người), Thiên Nhân Sư (thầy của trời và người), Phật (bậc giác ngộ), Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính).
Cõi nước của Ngài tên là Hảo Thành, kiếp ấy tên là Đại Tướng.
Này các tỳ-kheo! Từ khi đức Phật ấy diệt độ (nhập niết-bàn, rời bỏ thân xác, hoàn toàn dứt khổ đau và sinh tử) đến nay đã rất lâu xa. Ví như toàn bộ địa chủng (chất đất, yếu tố đất cấu thành vật chất) trong tam thiên đại thiên thế giới (một vũ trụ rộng lớn gồm một tỷ thế giới nhỏ), giả sử có người đem nghiền hết thành mực, đi qua về phía đông một nghìn cõi nước mới chấm xuống một chấm, lớn bằng hạt bụi nhỏ; lại đi qua một nghìn cõi nước nữa lại chấm một chấm; cứ thế lần lượt cho đến khi dùng hết chỗ mực làm từ đất ấy. Ý các ông thế nào? Những cõi nước ấy, dù là thầy tính toán hay học trò của thầy tính toán, có thể tính được đến tận cùng, biết được số lượng của chúng hay không?"
"Thưa Thế Tôn, không thể được!"
"Này các tỳ-kheo! Tất cả cõi nước mà người ấy đã đi qua, dù có chấm hay không chấm, đem nghiền hết thành bụi, mỗi hạt bụi là một kiếp; thì từ khi đức Phật ấy diệt độ đến nay, thời gian còn vượt hơn con số ấy vô lượng vô biên trăm nghìn vạn ức (ức: một con số rất lớn) a-tăng-kỳ kiếp. Ta nhờ sức thấy biết của Như Lai, nên nhìn thời xa xưa ấy rõ ràng như chuyện hôm nay."
Bấy giờ Thế Tôn muốn nói lại ý nghĩa này, bèn nói bài kệ (bài thơ tụng trong kinh Phật) rằng:
"Ta nhớ thời quá khứ, cách đây vô lượng vô biên kiếp,
có một đức Phật là Lưỡng Túc Tôn (bậc tôn quý nhất trong loài hai chân, tức loài người; cũng hiểu là bậc đầy đủ cả phúc và trí), hiệu là Đại Thông Trí Thắng.
Như có người dùng sức nghiền nát cõi tam thiên đại thiên,
lấy hết đất trong các cõi ấy, đem toàn bộ làm thành mực.
Đi qua một nghìn cõi nước mới chấm xuống một chấm bằng hạt bụi,
cứ lần lượt chấm như thế cho đến hết chỗ mực bụi ấy.
Rồi những cõi nước như thế, dù có chấm hay không chấm cũng vậy,
lại nghiền hết thành bụi, mỗi hạt bụi là một kiếp.
Số kiếp nhiều như số hạt bụi ấy, mà thời gian còn vượt hơn thế nữa;
từ khi đức Phật ấy diệt độ đến nay đã trải qua vô lượng kiếp như thế.
Trí tuệ không ngăn ngại của Như Lai biết rõ việc đức Phật ấy diệt độ,
cùng các vị thanh văn (người tu nghe lời Phật dạy mà giác ngộ, mục đích là tự giải thoát) và Bồ-tát (người tu hạnh lớn, nguyện thành Phật để cứu độ chúng sinh), rõ như thấy việc diệt độ ngay bây giờ.
Các tỳ-kheo nên biết! Trí tuệ của Phật trong sạch, nhiệm mầu,
vô lậu (không còn chút phiền não nào rỉ chảy), không bị ngăn ngại, thấu suốt vô lượng kiếp."
Phật bảo các tỳ-kheo: "Đức Phật Đại Thông Trí Thắng sống lâu năm trăm bốn mươi vạn ức na-do-tha (một con số cực lớn) kiếp. Khi đức Phật ấy mới ngồi nơi đạo tràng (chỗ tu hành để thành Phật), đã phá tan quân ma (các thế lực ngăn cản sự giác ngộ), sắp đạt được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (sự giác ngộ cao nhất, chân chính, trọn vẹn của Phật), nhưng các pháp của chư Phật vẫn chưa hiện ra trước mặt.
Cứ như thế, từ một tiểu kiếp (một kiếp nhỏ, khoảng thời gian rất dài) cho đến mười tiểu kiếp, Ngài ngồi kết già phu tọa (ngồi xếp bằng, hai bàn chân đặt ngửa trên hai đùi), thân và tâm không lay động, mà các pháp của chư Phật vẫn chưa hiện ra trước mặt.
Bấy giờ các vị trời ở cõi Đao-lợi (tầng trời thứ hai thuộc cõi dục, nơi trời Đế Thích ở) đã sẵn trải cho đức Phật ấy một tòa sư tử (tòa ngồi của Phật, ví Phật như sư tử, chúa các loài thú) dưới cây bồ-đề (cây mà Phật ngồi dưới gốc để thành đạo), cao một do-tuần (đơn vị đo đường dài của Ấn Độ xưa, khoảng mười mấy cây số), để Phật ngồi trên tòa này mà chứng được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề.
Vừa khi Ngài ngồi lên tòa, các vị Phạm Thiên Vương (vua trời cõi Phạm thiên, tầng trời thuộc cõi sắc) liền rưới xuống các thứ hoa trời, khắp chung quanh rộng trăm do-tuần; gió thơm thỉnh thoảng thổi đến, cuốn đi hoa đã héo, rồi lại rưới hoa mới. Cứ như thế không ngớt, suốt mười tiểu kiếp, để cúng dường (dâng lễ vật tỏ lòng tôn kính) Phật, cho đến khi Phật diệt độ vẫn thường rưới hoa này.
Các vị trời cõi Tứ Thiên Vương (bốn vị vua trời giữ bốn phương, ở tầng trời thấp nhất của cõi dục) vì cúng dường Phật nên thường đánh trống trời; các vị trời khác thì trỗi nhạc trời, suốt mười tiểu kiếp, cho đến khi Phật diệt độ cũng vẫn như vậy.
"Này các tỳ-kheo! Đức Phật Đại Thông Trí Thắng trải qua mười tiểu kiếp, các pháp của chư Phật mới hiện ra trước mặt, Ngài thành tựu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề.
Khi đức Phật ấy chưa xuất gia, Ngài có mười sáu người con trai, người thứ nhất tên là Trí Tích. Các người con đều có đủ thứ đồ quý lạ, đồ chơi ưa thích; nghe tin cha đã thành tựu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, đều bỏ hết những vật quý của mình, đi đến chỗ Phật. Các bà mẹ khóc lóc đi theo tiễn đưa.
Ông nội của các vị là một vị chuyển luân thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị cả thiên hạ bằng chính pháp), cùng một trăm vị đại thần và hàng trăm nghìn vạn ức dân chúng khác, cùng vây quanh đi theo đến đạo tràng. Ai cũng muốn được gần gũi Đại Thông Trí Thắng Như Lai, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen.
Đến nơi rồi, họ cúi đầu mặt sát chân Phật mà lễ, đi vòng quanh Phật xong, một lòng chắp tay, ngước nhìn Thế Tôn, rồi nói kệ tụng rằng:
"'Thế Tôn có uy đức lớn, vì muốn cứu độ chúng sinh,
trải qua vô lượng ức kiếp, đến nay mới thành Phật,
các nguyện đều đã đầy đủ, lành thay, tốt đẹp không gì hơn.
Thế Tôn thật hiếm có, một lần ngồi suốt mười tiểu kiếp,
thân thể cùng tay chân lặng yên không lay động.
Tâm Ngài luôn lặng lẽ, chưa từng tán loạn,
rốt ráo vĩnh viễn tịch diệt (dứt sạch phiền não, hoàn toàn vắng lặng), an trụ nơi pháp vô lậu (pháp không còn phiền não).
Nay chúng con thấy Thế Tôn an ổn thành Phật đạo,
chúng con được lợi ích lớn, chúc mừng và vô cùng vui mừng.
Chúng sinh thường khổ não, mù tối không có người dẫn đường,
không biết con đường dứt khổ, không biết tìm cầu giải thoát.
Trong đêm dài, các đường ác (những cảnh giới khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh) càng thêm đông, còn chúng chư thiên thì giảm bớt,
từ tối tăm đi vào tối tăm, mãi mãi không nghe đến tên Phật.
Nay Phật đã được đạo cao nhất, an ổn, vô lậu,
chúng con cùng trời và người đều được lợi ích lớn nhất,
vì thế tất cả cúi đầu, quy mạng (đem cả thân mạng nương theo) đấng tôn quý không ai hơn.'
"Bấy giờ mười sáu vị vương tử nói kệ khen ngợi Phật xong, khuyến thỉnh Thế Tôn chuyển pháp luân (giảng nói giáo pháp; ví giáo pháp như bánh xe lăn đi nghiền nát phiền não), đều nói rằng: 'Thế Tôn thuyết pháp sẽ đem lại nhiều sự an ổn, thương xót và lợi ích cho các trời và loài người.' Rồi lại nói kệ rằng:
"'Đấng hùng mạnh của thế gian, không ai sánh bằng, trăm thứ phúc tự trang nghiêm thân Ngài,
Ngài đã được trí tuệ cao nhất, xin hãy vì thế gian mà nói ra.
Xin cứu độ, giải thoát cho chúng con và các loài chúng sinh,
vì chúng con mà phân tích, chỉ bày, để chúng con được trí tuệ này.
Nếu chúng con được thành Phật, thì chúng sinh cũng được như thế.
Thế Tôn biết những điều chúng sinh nghĩ trong sâu thẳm lòng mình,
cũng biết con đường họ đang đi, lại biết sức trí tuệ của họ,
những điều họ ưa thích, việc tu phúc, và các nghiệp họ đã làm ở đời trước.
Thế Tôn đã biết rõ hết, xin hãy chuyển bánh xe pháp cao nhất.'"
Phật bảo các tỳ-kheo: "Khi đức Phật Đại Thông Trí Thắng đạt được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, ở mười phương, mỗi phương có năm trăm vạn ức thế giới chư Phật đều chấn động theo sáu cách (sáu kiểu rung chuyển của mặt đất: rung, nổi lên, vọt lên, vang, gầm, đập). Trong các cõi nước ấy, những chỗ tối tăm ở khoảng giữa, nơi ánh sáng mặt trời mặt trăng không chiếu tới được, cũng đều sáng rực.
Chúng sinh ở đó đều thấy được nhau, cùng nói rằng: 'Ở đây sao bỗng nhiên có chúng sinh khác? Lại nữa, cõi nước này, cung điện chư thiên, cho đến cung trời Phạm thiên đều chấn động theo sáu cách; ánh sáng lớn chiếu khắp, tràn đầy thế giới, hơn cả ánh sáng của chư thiên.'
"Bấy giờ trong năm trăm vạn ức cõi nước ở phương đông, cung điện của Phạm thiên chiếu sáng rực rỡ, gấp bội so với thường ngày. Các vị Phạm Thiên Vương đều nghĩ: 'Nay ánh sáng nơi cung điện là điều xưa nay chưa từng có. Do nhân duyên gì mà hiện ra điềm này?'
Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương liền tìm đến nhau, cùng bàn luận việc này. Khi ấy trong chúng có một vị Đại Phạm Thiên Vương tên là Cứu Nhất Thiết, vì chúng Phạm thiên mà nói kệ rằng:
"'Các cung điện của chúng ta có ánh sáng xưa nay chưa từng có,
đó là do nhân duyên gì? Chúng ta nên cùng nhau tìm hiểu.
Hay là có vị trời đức lớn ra đời? Hay là có Phật xuất hiện ở thế gian?
Mà ánh sáng lớn này chiếu khắp mười phương.'
"Bấy giờ các vị Phạm Thiên Vương ở năm trăm vạn ức cõi nước cùng mang theo cung điện của mình, mỗi vị dùng vạt áo đựng các thứ hoa trời, cùng đến phương tây để tìm điềm này. Họ thấy Đại Thông Trí Thắng Như Lai đang ở đạo tràng dưới cây bồ-đề, ngồi trên tòa sư tử; các vị trời, long vương (vua loài rồng), càn-thát-bà (thần âm nhạc của trời), khẩn-na-la (thần ca múa, hình dạng nửa người nửa thú), ma-hầu-la-già (thần rắn lớn), cùng người và loài chẳng phải người, cung kính vây quanh; lại thấy mười sáu vị vương tử đang thỉnh Phật chuyển pháp luân.
Ngay lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương cúi đầu mặt lễ Phật, đi vòng quanh trăm nghìn vòng, rồi đem hoa trời rải lên Phật — hoa rải ra chất cao như núi Tu-di (ngọn núi lớn ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo); lại dùng hoa cúng dường cây bồ-đề của Phật — cây bồ-đề ấy cao mười do-tuần.
Cúng dường hoa xong, mỗi vị đem cung điện của mình dâng lên đức Phật ấy và thưa rằng: 'Xin Ngài thương xót, làm lợi ích cho chúng con. Những cung điện chúng con dâng hiến, xin Ngài rủ lòng nhận cho.' Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương ngay trước Phật, một lòng đồng thanh nói kệ tụng rằng:
"'Thế Tôn thật hiếm có, khó mà được gặp,
Ngài đủ vô lượng công đức, có thể cứu giúp che chở tất cả.
Bậc thầy lớn của trời và người, thương xót thế gian,
chúng sinh khắp mười phương đều được nhờ ơn lợi ích.
Chúng con từ năm trăm vạn ức cõi nước đến đây,
bỏ niềm vui của thiền định (trạng thái tâm lắng sâu, chuyên chú) sâu xa, chỉ vì muốn cúng dường Phật.
Nhờ phúc đời trước, cung điện của chúng con được trang hoàng rất đẹp,
nay đem dâng lên Thế Tôn, cúi xin Ngài thương xót nhận cho.'
"Bấy giờ các vị Phạm Thiên Vương nói kệ khen ngợi Phật xong, mỗi vị đều thưa rằng: 'Cúi xin Thế Tôn chuyển pháp luân, cứu độ giải thoát chúng sinh, mở ra con đường đến niết-bàn (cảnh giới dứt sạch phiền não, ra khỏi sinh tử).' Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương một lòng đồng thanh nói kệ rằng:
"'Đấng hùng mạnh của thế gian, bậc Lưỡng Túc Tôn, cúi xin Ngài diễn nói giáo pháp,
dùng sức từ bi lớn mà cứu độ chúng sinh đang khổ não.'
"Bấy giờ Đại Thông Trí Thắng Như Lai lặng thinh nhận lời.
"Lại nữa, này các tỳ-kheo! Các vị Đại Phạm Vương ở năm trăm vạn ức cõi nước phương đông nam, mỗi vị đều thấy cung điện của mình chiếu sáng rực rỡ, điều xưa nay chưa từng có. Họ vui mừng hớn hở, khởi lòng lấy làm lạ, liền tìm đến nhau cùng bàn luận việc này. Khi ấy trong chúng có một vị Đại Phạm Thiên Vương tên là Đại Bi, vì chúng Phạm thiên mà nói kệ rằng:
"'Việc này do nhân duyên gì mà hiện ra điềm như thế?
Các cung điện của chúng ta có ánh sáng xưa nay chưa từng có.
Hay là có vị trời đức lớn ra đời? Hay là có Phật xuất hiện ở thế gian?
Chưa từng thấy điềm này, chúng ta nên cùng một lòng tìm hiểu.
Dù phải đi qua nghìn vạn ức cõi, cũng cùng nhau theo ánh sáng mà tìm,
có lẽ là Phật ra đời để cứu độ giải thoát chúng sinh khổ não.'
"Bấy giờ năm trăm vạn ức vị Phạm Thiên Vương cùng mang theo cung điện, mỗi vị dùng vạt áo đựng các thứ hoa trời, cùng đến phương tây bắc tìm điềm này. Họ thấy Đại Thông Trí Thắng Như Lai đang ở đạo tràng dưới cây bồ-đề, ngồi trên tòa sư tử; các vị trời, long vương, càn-thát-bà, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, người và loài chẳng phải người cung kính vây quanh; lại thấy mười sáu vị vương tử đang thỉnh Phật chuyển pháp luân.
Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương cúi đầu mặt lễ Phật, đi vòng quanh trăm nghìn vòng, rồi đem hoa trời rải lên Phật — hoa rải ra chất cao như núi Tu-di; lại dùng hoa cúng dường cây bồ-đề của Phật. Cúng dường hoa xong, mỗi vị đem cung điện của mình dâng lên đức Phật ấy và thưa rằng: 'Xin Ngài thương xót, làm lợi ích cho chúng con. Những cung điện chúng con dâng hiến, xin Ngài rủ lòng nhận cho.' Bấy giờ các vị Phạm Thiên Vương ngay trước Phật, một lòng đồng thanh nói kệ tụng rằng:
"'Bậc Thánh chủ, vua của các vị trời, có giọng nói như chim ca-lăng-tần-già (loài chim có tiếng hót hay nhất),
là đấng thương xót chúng sinh, nay chúng con kính lễ.
Thế Tôn thật hiếm có, lâu xa lắm mới xuất hiện một lần,
một trăm tám mươi kiếp trôi qua uổng phí, không có Phật.
Ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh) đầy dẫy, chúng chư thiên thì giảm bớt;
nay Phật ra đời, làm con mắt cho chúng sinh.
Ngài là nơi thế gian quay về nương tựa, cứu giúp che chở tất cả,
là cha của chúng sinh, là đấng thương xót và làm lợi ích.
Nhờ phúc lành đời trước, nay chúng con được gặp Thế Tôn.'
"Bấy giờ các vị Phạm Thiên Vương nói kệ khen ngợi Phật xong, mỗi vị đều thưa rằng: 'Cúi xin Thế Tôn thương xót tất cả, chuyển pháp luân, cứu độ giải thoát chúng sinh.' Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương một lòng đồng thanh nói kệ rằng:
"'Xin bậc Đại Thánh chuyển pháp luân, chỉ bày tướng chân thật của các pháp,
cứu độ chúng sinh khổ não, khiến họ được vui mừng lớn.
Chúng sinh nghe pháp này, hoặc được đạo, hoặc được sinh lên cõi trời,
các đường ác sẽ giảm bớt, những người nhẫn nhịn và làm lành sẽ thêm nhiều.'
"Bấy giờ Đại Thông Trí Thắng Như Lai lặng thinh nhận lời.
"Lại nữa, này các tỳ-kheo! Các vị Đại Phạm Vương ở năm trăm vạn ức cõi nước phương nam, mỗi vị đều thấy cung điện của mình chiếu sáng rực rỡ, điều xưa nay chưa từng có. Họ vui mừng hớn hở, khởi lòng lấy làm lạ, liền tìm đến nhau cùng bàn luận việc này: 'Do nhân duyên gì mà cung điện chúng ta có ánh sáng rực rỡ như thế?' Khi ấy trong chúng có một vị Đại Phạm Thiên Vương tên là Diệu Pháp, vì chúng Phạm thiên mà nói kệ rằng:
"'Các cung điện của chúng ta, ánh sáng thật uy nghi rực rỡ,
việc này không phải không có nhân duyên, nên tìm hiểu điềm này.
Đã qua trăm nghìn kiếp chưa từng thấy điềm như thế,
hay là có vị trời đức lớn ra đời? Hay là có Phật xuất hiện ở thế gian?'
"Bấy giờ năm trăm vạn ức vị Phạm Thiên Vương cùng mang theo cung điện, mỗi vị dùng vạt áo đựng các thứ hoa trời, cùng đến phương bắc tìm điềm này. Họ thấy Đại Thông Trí Thắng Như Lai đang ở đạo tràng dưới cây bồ-đề, ngồi trên tòa sư tử; các vị trời, long vương, càn-thát-bà, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, người và loài chẳng phải người cung kính vây quanh; lại thấy mười sáu vị vương tử đang thỉnh Phật chuyển pháp luân.
Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương cúi đầu mặt lễ Phật, đi vòng quanh trăm nghìn vòng, rồi đem hoa trời rải lên Phật — hoa rải ra chất cao như núi Tu-di; lại dùng hoa cúng dường cây bồ-đề của Phật. Cúng dường hoa xong, mỗi vị đem cung điện của mình dâng lên đức Phật ấy và thưa rằng: 'Xin Ngài thương xót, làm lợi ích cho chúng con. Những cung điện chúng con dâng hiến, xin Ngài rủ lòng nhận cho.' Bấy giờ các vị Phạm Thiên Vương ngay trước Phật, một lòng đồng thanh nói kệ tụng rằng:
"'Thế Tôn thật khó được thấy, Ngài là bậc phá tan mọi phiền não,
đã qua một trăm ba mươi kiếp, nay mới được thấy một lần.
Chúng sinh đói khát được mưa pháp làm cho no đủ.
Bậc có trí tuệ vô lượng, xưa nay chưa từng được thấy,
như hoa ưu-đàm-bát (loài hoa rất hiếm, tương truyền nghìn năm mới nở một lần), hôm nay mới được gặp.
Các cung điện của chúng con nhờ ánh sáng của Ngài mà được trang hoàng đẹp đẽ,
Thế Tôn có lòng từ bi lớn, cúi xin rủ lòng nhận cho.'
"Bấy giờ các vị Phạm Thiên Vương nói kệ khen ngợi Phật xong, mỗi vị đều thưa rằng: 'Cúi xin Thế Tôn chuyển pháp luân, khiến tất cả thế gian — các vị trời, ma (chúa ma cõi trời Tha Hóa Tự Tại và quyến thuộc), Phạm thiên, sa-môn (người xuất gia tu hành), bà-la-môn (giai cấp tu sĩ, giáo sĩ của đạo Bà-la-môn) — đều được an ổn và được cứu độ giải thoát.' Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương một lòng đồng thanh nói kệ tụng rằng:
"'Cúi xin đấng tôn quý của trời và người chuyển bánh xe pháp cao nhất,
đánh lên trống pháp lớn, thổi lên tù và pháp lớn,
rưới khắp mưa pháp lớn, cứu độ vô lượng chúng sinh.
Chúng con đều quy y và thỉnh cầu, xin Ngài diễn nói âm thanh sâu xa.'
"Bấy giờ Đại Thông Trí Thắng Như Lai lặng thinh nhận lời. Từ phương tây nam cho đến phương dưới cũng đều như vậy.
"Bấy giờ các vị Đại Phạm Vương ở năm trăm vạn ức cõi nước phương trên, đều tự thấy cung điện mình ở có ánh sáng uy nghi rực rỡ, điều xưa nay chưa từng có. Họ vui mừng hớn hở, khởi lòng lấy làm lạ, liền tìm đến nhau cùng bàn luận việc này: 'Do nhân duyên gì mà cung điện chúng ta có ánh sáng như thế?' Khi ấy trong chúng có một vị Đại Phạm Thiên Vương tên là Thi Khí, vì chúng Phạm thiên mà nói kệ rằng:
"'Nay do nhân duyên gì mà các cung điện của chúng ta
có ánh sáng uy đức rực rỡ, trang hoàng đẹp đẽ chưa từng có?
Điềm tốt đẹp nhiệm mầu như thế, xưa nay chưa từng nghe, chưa từng thấy.
Hay là có vị trời đức lớn ra đời? Hay là có Phật xuất hiện ở thế gian?'
"Bấy giờ năm trăm vạn ức vị Phạm Thiên Vương cùng mang theo cung điện, mỗi vị dùng vạt áo đựng các thứ hoa trời, cùng đến phương dưới tìm điềm này. Họ thấy Đại Thông Trí Thắng Như Lai đang ở đạo tràng dưới cây bồ-đề, ngồi trên tòa sư tử; các vị trời, long vương, càn-thát-bà, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, người và loài chẳng phải người cung kính vây quanh; lại thấy mười sáu vị vương tử đang thỉnh Phật chuyển pháp luân.
Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương cúi đầu mặt lễ Phật, đi vòng quanh trăm nghìn vòng, rồi đem hoa trời rải lên Phật — hoa rải ra chất cao như núi Tu-di; lại dùng hoa cúng dường cây bồ-đề của Phật. Cúng dường hoa xong, mỗi vị đem cung điện của mình dâng lên đức Phật ấy và thưa rằng: 'Xin Ngài thương xót, làm lợi ích cho chúng con. Những cung điện chúng con dâng hiến, xin Ngài rủ lòng nhận cho.' Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương ngay trước Phật, một lòng đồng thanh nói kệ tụng rằng:
"'Lành thay, được thấy chư Phật, bậc Thánh tôn cứu đời,
có thể cứu chúng sinh ra khỏi ngục tù của ba cõi (cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc — toàn bộ thế giới còn sinh tử luân hồi).
Đấng tôn quý của trời và người, có trí tuệ khắp cùng, thương xót các loài chúng sinh,
có thể mở cửa cam lộ (cửa đưa đến niết-bàn; cam lộ là nước ngọt bất tử của cõi trời, ví cho giáo pháp), cứu độ rộng khắp tất cả.
Thuở trước, vô lượng kiếp trôi qua uổng phí, không có Phật;
khi Thế Tôn chưa ra đời, mười phương luôn tối tăm,
ba đường ác ngày càng tăng, loài a-tu-la (loài thần hay ghen ghét, thích đánh nhau) cũng thịnh,
chúng chư thiên càng giảm, chết đi phần nhiều rơi vào đường ác.
Không được theo Phật nghe pháp, nên thường làm việc chẳng lành,
sắc đẹp, sức lực và trí tuệ, những thứ ấy đều giảm sút.
Do nhân duyên của tội nghiệp, nên mất niềm vui, mất cả ý nghĩ về niềm vui,
trụ trong tà kiến (hiểu biết sai lầm), không biết phép tắc lành,
không được Phật giáo hóa, nên thường rơi vào đường ác.
Phật là con mắt của thế gian, lâu xa lắm mới xuất hiện,
vì thương xót chúng sinh mà hiện ra nơi thế gian.
Ngài vượt lên trên tất cả, thành bậc chánh giác (giác ngộ chân chính), chúng con rất vui mừng,
cùng tất cả các chúng khác đều vui mừng khen ngợi điều chưa từng có.
Các cung điện của chúng con nhờ ánh sáng của Ngài mà được trang hoàng đẹp đẽ,
nay đem dâng lên Thế Tôn, cúi xin Ngài thương xót nhận cho.
Nguyện đem công đức này trải khắp đến tất cả,
chúng con cùng với chúng sinh đều cùng thành Phật đạo.'
"Bấy giờ năm trăm vạn ức vị Phạm Thiên Vương nói kệ khen ngợi Phật xong, mỗi vị đều bạch Phật rằng: 'Cúi xin Thế Tôn chuyển pháp luân, đem lại nhiều sự an ổn, cứu độ giải thoát cho nhiều người.' Lúc ấy các vị Phạm Thiên Vương nói kệ rằng:
"'Xin Thế Tôn chuyển pháp luân, đánh trống pháp cam lộ,
cứu độ chúng sinh khổ não, mở bày con đường niết-bàn.
Cúi xin nhận lời thỉnh của chúng con, dùng âm thanh lớn lao nhiệm mầu,
thương xót mà trình bày giáo pháp Ngài đã tu tập trong vô lượng kiếp.'
"Bấy giờ Đại Thông Trí Thắng Như Lai nhận lời thỉnh của các vị Phạm Thiên Vương mười phương và mười sáu vị vương tử, liền ba lần chuyển pháp luân với mười hai hành tướng (đối với bốn chân lý, mỗi chân lý nói ba lần: chỉ rõ, khuyên tu và tự chứng, thành mười hai) — là điều mà sa-môn, bà-la-môn, hay trời, ma, Phạm thiên và những ai khác trong thế gian đều không thể chuyển được — tức là: đây là Khổ (nỗi khổ của đời sống), đây là nguyên nhân của Khổ (Tập), đây là sự dứt Khổ (Diệt), đây là con đường dứt Khổ (Đạo).
Ngài lại giảng rộng pháp mười hai nhân duyên (mười hai khâu nối tiếp nhau làm thành vòng sinh tử): vô minh (không hiểu biết chân lý) làm duyên cho hành (những hành động tạo nghiệp); hành làm duyên cho thức (tâm thức đi đầu thai); thức làm duyên cho danh sắc (tinh thần và thể xác); danh sắc làm duyên cho lục nhập (sáu giác quan: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý); lục nhập làm duyên cho xúc (sự tiếp xúc với đối tượng); xúc làm duyên cho thọ (cảm nhận khổ, vui); thọ làm duyên cho ái (lòng tham muốn); ái làm duyên cho thủ (sự bám giữ); thủ làm duyên cho hữu (sự tồn tại, tức nghiệp dẫn đến đời sau); hữu làm duyên cho sinh; sinh làm duyên cho già, chết, lo, buồn, khổ, não.
Vô minh diệt thì hành diệt; hành diệt thì thức diệt; thức diệt thì danh sắc diệt; danh sắc diệt thì lục nhập diệt; lục nhập diệt thì xúc diệt; xúc diệt thì thọ diệt; thọ diệt thì ái diệt; ái diệt thì thủ diệt; thủ diệt thì hữu diệt; hữu diệt thì sinh diệt; sinh diệt thì già, chết, lo, buồn, khổ, não đều diệt.
"Khi Phật nói pháp này giữa đại chúng trời và người, có sáu trăm vạn ức na-do-tha người, nhờ không bám giữ vào bất cứ pháp nào, nên tâm được giải thoát khỏi các lậu (phiền não khiến tâm rỉ chảy, trôi lăn trong sinh tử), đều được thiền định sâu xa nhiệm mầu, được tam minh (ba trí sáng suốt: biết đời trước, thấy đời sau, dứt sạch phiền não), lục thông (sáu năng lực siêu phàm), đầy đủ bát giải thoát (tám tầng thiền định đưa đến giải thoát).
Trong các lần thuyết pháp thứ hai, thứ ba, thứ tư, có số chúng sinh nhiều như nghìn vạn ức hằng hà sa (số cát sông Hằng, ví cho số nhiều vô kể) na-do-tha, cũng nhờ không bám giữ vào bất cứ pháp nào, nên tâm được giải thoát khỏi các lậu. Từ đó về sau, chúng thanh văn nhiều vô lượng vô biên, không thể đếm xuể.
"Bấy giờ mười sáu vị vương tử — đều từ lúc còn nhỏ đã xuất gia làm sa-di (người xuất gia nhỏ tuổi, mới thọ mười giới), các căn (giác quan và năng lực hiểu biết) sáng suốt nhạy bén, trí tuệ rõ ràng, đã từng cúng dường trăm nghìn vạn ức đức Phật, tu phạm hạnh (đời sống trong sạch, giữ giới) thanh tịnh, cầu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề — cùng bạch Phật rằng: 'Bạch Thế Tôn! Vô lượng nghìn vạn ức vị thanh văn đức lớn này đều đã thành tựu.
Thế Tôn cũng nên vì chúng con mà nói pháp A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, chúng con nghe xong sẽ cùng tu học. Bạch Thế Tôn! Chúng con chí nguyện cầu được sự thấy biết của Như Lai; những điều chúng con nghĩ trong sâu thẳm lòng mình, Phật tự biết rõ.'
Bấy giờ trong đoàn người do vị chuyển luân thánh vương dẫn theo, có tám vạn ức người thấy mười sáu vị vương tử xuất gia, cũng xin xuất gia. Vua liền cho phép.
"Bấy giờ đức Phật ấy nhận lời thỉnh của các vị sa-di, trải qua hai vạn kiếp, mới ở giữa tứ chúng (bốn chúng đệ tử Phật: tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ) giảng nói kinh Đại thừa (giáo pháp lớn, đưa mọi người cùng thành Phật) này, tên là "Diệu Pháp Liên Hoa", là pháp dạy cho Bồ-tát, được chư Phật giữ gìn che chở.
Phật nói kinh này xong, mười sáu vị sa-di vì cầu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, đều cùng thọ trì (nhận lãnh và giữ gìn), đọc tụng thông thuộc. Khi Phật nói kinh này, mười sáu vị sa-di Bồ-tát đều tin nhận; trong chúng thanh văn cũng có người tin hiểu; còn nghìn vạn ức loại chúng sinh khác đều sinh lòng nghi ngờ.
Phật nói kinh này suốt tám nghìn kiếp chưa từng dừng nghỉ. Nói kinh này xong, Ngài liền vào tịnh thất (phòng yên tĩnh để thiền định), ở trong thiền định suốt tám vạn bốn nghìn kiếp.
Lúc ấy mười sáu vị sa-di Bồ-tát biết Phật đã vào thất, lặng yên trong thiền định, liền mỗi vị bước lên pháp tòa (tòa ngồi để thuyết pháp), cũng trong tám vạn bốn nghìn kiếp, vì bốn chúng mà giảng rộng, phân tích kinh Diệu Pháp Hoa. Mỗi vị đều cứu độ được số chúng sinh nhiều như sáu trăm vạn ức na-do-tha hằng hà sa, chỉ bày, dạy bảo, làm lợi ích, khiến họ vui mừng, khiến họ phát tâm cầu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề.
"Đức Phật Đại Thông Trí Thắng trải qua tám vạn bốn nghìn kiếp, từ tam-muội (trạng thái thiền định tâm chuyên nhất, lặng yên) đứng dậy, đi đến pháp tòa, thong thả ngồi xuống, bảo khắp đại chúng: 'Mười sáu vị sa-di Bồ-tát này thật là hiếm có, các căn sáng suốt nhạy bén, trí tuệ rõ ràng, đã từng cúng dường vô lượng nghìn vạn ức đức Phật. Ở chỗ chư Phật, họ thường tu phạm hạnh, thọ trì trí tuệ của Phật, mở bày cho chúng sinh, khiến chúng sinh được vào trong trí tuệ ấy.
Các ông đều nên thường xuyên gần gũi và cúng dường họ. Vì sao vậy? Nếu hàng thanh văn, Bích-chi Phật (bậc tự mình quán xét nhân duyên mà giác ngộ, không cần nghe Phật dạy) và các Bồ-tát có thể tin kinh pháp do mười sáu vị Bồ-tát này giảng nói, thọ trì không hủy báng, thì những người ấy đều sẽ đạt được A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, tức trí tuệ của Như Lai.'"
Phật bảo các tỳ-kheo: "Mười sáu vị Bồ-tát này thường ưa thích giảng nói kinh Diệu Pháp Liên Hoa. Số chúng sinh mà mỗi vị Bồ-tát giáo hóa nhiều như sáu trăm vạn ức na-do-tha hằng hà sa, đời đời sinh ra đều ở cùng với vị Bồ-tát ấy, theo vị ấy nghe pháp, thảy đều tin hiểu. Nhờ nhân duyên này, họ được gặp bốn trăm vạn ức chư Phật Thế Tôn, đến nay vẫn chưa dứt.
"Này các tỳ-kheo! Nay ta nói với các ông: 'Mười sáu vị sa-di đệ tử của đức Phật ấy, nay đều đã đạt A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề, hiện đang thuyết pháp ở các cõi nước mười phương, có vô lượng trăm nghìn vạn ức Bồ-tát, thanh văn làm quyến thuộc (những người thân cận, đi theo).
Hai vị sa-di làm Phật ở phương đông: một vị tên là A-súc, ở cõi nước Hoan Hỷ; vị thứ hai tên là Tu Di Đỉnh. Hai vị Phật ở phương đông nam: một vị tên là Sư Tử Âm, vị thứ hai tên là Sư Tử Tướng. Hai vị Phật ở phương nam: một vị tên là Hư Không Trụ, vị thứ hai tên là Thường Diệt. Hai vị Phật ở phương tây nam: một vị tên là Đế Tướng, vị thứ hai tên là Phạm Tướng.
Hai vị Phật ở phương tây: một vị tên là A-di-đà, vị thứ hai tên là Độ Nhất Thiết Thế Gian Khổ Não. Hai vị Phật ở phương tây bắc: một vị tên là Đa Ma La Bạt Chiên Đàn Hương Thần Thông, vị thứ hai tên là Tu Di Tướng. Hai vị Phật ở phương bắc: một vị tên là Vân Tự Tại, vị thứ hai tên là Vân Tự Tại Vương. Vị Phật ở phương đông bắc tên là Hoại Nhất Thiết Thế Gian Bố Úy. Vị thứ mười sáu là ta, Phật Thích-ca Mâu-ni, thành tựu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề ở cõi nước Ta-bà (thế giới chúng ta đang sống, nơi chúng sinh phải chịu đựng nhiều khổ não).'
"Này các tỳ-kheo! Khi chúng ta còn làm sa-di, mỗi vị đều giáo hóa vô lượng trăm nghìn vạn ức hằng hà sa chúng sinh; họ theo ta nghe pháp để cầu A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Những chúng sinh này, đến nay có người vẫn còn dừng ở bậc thanh văn, ta thường giáo hóa họ về A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Những người ấy sẽ nhờ pháp này mà dần dần vào Phật đạo. Vì sao vậy? Vì trí tuệ của Như Lai khó tin, khó hiểu.
Vô lượng hằng hà sa chúng sinh được giáo hóa thuở ấy, chính là các ông, các tỳ-kheo, và các đệ tử thanh văn ở đời vị lai sau khi ta diệt độ.
Sau khi ta diệt độ, lại có đệ tử không được nghe kinh này, không biết, không hiểu hạnh của Bồ-tát, tự cho công đức mình đạt được là đã diệt độ, nghĩ rằng: 'Ta sẽ vào niết-bàn.' Ta sẽ làm Phật ở cõi nước khác, với một danh hiệu khác. Những người ấy tuy khởi ý nghĩ là đã diệt độ, đã vào niết-bàn, nhưng ở cõi nước kia họ sẽ cầu trí tuệ Phật, được nghe kinh này, và chỉ nhờ Phật thừa (cỗ xe Phật, tức con đường đưa đến thành Phật) mới được diệt độ, chứ không có thừa nào khác, trừ khi chư Như Lai dùng phương tiện (cách khéo léo, tùy hoàn cảnh để dẫn dắt người) mà nói pháp.
"Này các tỳ-kheo! Nếu Như Lai tự biết thời điểm vào niết-bàn đã đến, mà đại chúng lại thanh tịnh — lòng tin hiểu vững chắc, thấu rõ pháp Không (lẽ mọi sự vật không có tự tính cố định), vào sâu thiền định — thì liền nhóm họp các Bồ-tát và chúng thanh văn, vì họ mà nói kinh này. Trong thế gian không có hai thừa (thừa thanh văn và thừa duyên giác) mà được diệt độ, chỉ có một Phật thừa mới được diệt độ mà thôi.
Các tỳ-kheo nên biết! Phương tiện của Như Lai đi sâu vào bản tính của chúng sinh: thấy họ có chí ưa thích pháp nhỏ, đắm sâu vào năm dục (năm thứ ham muốn: của cải, sắc đẹp, danh vọng, ăn uống, ngủ nghỉ; cũng chỉ năm đối tượng của giác quan), vì những người ấy mà nói niết-bàn. Những người ấy nếu nghe, liền tin nhận.
"Ví như có con đường hiểm trở ác độc dài năm trăm do-tuần, hoang vắng không người, là chốn đáng sợ. Có một đoàn người đông đảo muốn đi qua con đường này để đến nơi có châu báu. Có một người dẫn đường thông minh sáng suốt, biết rõ chỗ thông chỗ tắc trên đường hiểm, dẫn dắt mọi người muốn vượt qua chặng hiểm nạn này.
Đoàn người được dẫn đi giữa đường thì nản chí muốn lui, thưa với người dẫn đường rằng: 'Chúng tôi mệt mỏi cùng cực, lại sợ hãi, không thể đi tiếp được nữa; đường phía trước còn xa, nay muốn quay về.'
Người dẫn đường có nhiều phương cách khéo léo, liền nghĩ: 'Những người này thật đáng thương, sao lại bỏ châu báu lớn mà muốn quay về?' Nghĩ vậy rồi, ông dùng sức phương tiện, ở giữa đường hiểm, khi đã đi qua ba trăm do-tuần, hóa ra một tòa thành, bảo mọi người rằng: 'Các người đừng sợ, đừng quay về. Nay có tòa thành lớn này, có thể dừng lại trong đó, muốn làm gì tùy ý. Nếu vào thành này, sẽ được an ổn ngay. Nếu sau đó có thể đi tiếp đến chỗ châu báu, cũng có thể đi được.'
Lúc ấy đoàn người mệt mỏi cùng cực rất vui mừng, khen là điều chưa từng có: 'Nay chúng ta đã thoát khỏi con đường hiểm ác này, được an ổn ngay rồi.' Thế là mọi người tiến vào tòa thành biến hóa, tưởng rằng mình đã vượt qua, tưởng rằng mình đã an ổn.
Bấy giờ người dẫn đường biết đoàn người đã được nghỉ ngơi, không còn mệt mỏi nữa, liền làm cho tòa thành biến hóa biến mất, rồi nói với mọi người: 'Các người hãy đi tiếp, chỗ châu báu đã ở gần. Tòa thành lớn lúc nãy là do ta hóa ra, chỉ để các người nghỉ ngơi mà thôi.'
"Này các tỳ-kheo! Như Lai cũng như vậy, nay làm người dẫn đường lớn cho các ông, biết rõ con đường ác của sinh tử phiền não hiểm trở, dài lâu, cần phải đi qua, cần phải vượt khỏi. Nếu chúng sinh chỉ nghe nói về một Phật thừa, thì sẽ không muốn gặp Phật, không muốn gần gũi, liền nghĩ rằng: 'Phật đạo dài lâu, phải chịu khó nhọc rất lâu mới có thể thành được.'
Phật biết tâm họ nhút nhát yếu kém, nên dùng sức phương tiện, ở giữa đường, vì để họ nghỉ ngơi mà nói ra hai thứ niết-bàn (niết-bàn của thanh văn và của duyên giác). Nếu chúng sinh đã dừng ở hai bậc ấy, thì lúc đó Như Lai liền nói với họ: 'Việc các ông cần làm vẫn chưa xong. Bậc mà các ông đang dừng chỉ mới gần với trí tuệ Phật; nên quán xét, cân nhắc rằng niết-bàn mình đạt được không phải là thật. Đó chỉ là sức phương tiện của Như Lai, trong một Phật thừa mà phân ra nói thành ba thừa.'
Cũng như người dẫn đường kia, vì để mọi người nghỉ ngơi mà hóa ra tòa thành lớn; khi biết họ đã nghỉ xong, liền bảo rằng: 'Chỗ châu báu đã ở gần, tòa thành này không thật, chỉ do ta hóa ra mà thôi.'" Bấy giờ Thế Tôn muốn nói lại ý nghĩa này, bèn nói kệ rằng:
"Đức Phật Đại Thông Trí Thắng ngồi nơi đạo tràng suốt mười kiếp,
Phật pháp chưa hiện ra trước mặt, chưa thành được Phật đạo.
Các vị trời, thần, long vương, chúng a-tu-la v.v.
thường rưới hoa trời để cúng dường đức Phật ấy.
Các vị trời đánh trống trời, lại trỗi đủ thứ nhạc,
gió thơm thổi đi hoa héo, lại rưới xuống hoa mới đẹp.
Qua mười tiểu kiếp rồi, Ngài mới thành được Phật đạo,
các vị trời và người đời trong lòng đều vui mừng hớn hở.
Mười sáu người con của đức Phật ấy, đều cùng với quyến thuộc,
nghìn vạn ức người vây quanh, cùng đi đến chỗ Phật,
cúi đầu mặt lễ chân Phật, rồi thỉnh Ngài chuyển pháp luân:
'Xin bậc Thánh sư tử rưới mưa pháp cho chúng con và tất cả được no đủ.'
Thế Tôn thật khó gặp, lâu xa mới hiện ra một lần,
vì muốn thức tỉnh quần sinh mà làm chấn động tất cả.
Các thế giới ở phương đông, năm trăm vạn ức cõi nước,
cung điện Phạm thiên sáng rực, điều xưa nay chưa từng có.
Các vị Phạm thiên thấy điềm này, liền tìm đến chỗ Phật,
rải hoa để cúng dường, lại dâng lên cung điện,
thỉnh Phật chuyển pháp luân, dùng kệ mà khen ngợi.
Phật biết thời cơ chưa đến, nhận lời thỉnh nhưng lặng thinh ngồi yên.
Ba phương kia cùng bốn góc, phương trên và phương dưới cũng như vậy,
rải hoa, dâng cung điện, thỉnh Phật chuyển pháp luân:
'Thế Tôn thật khó gặp, xin Ngài đem lòng từ bi lớn
mở rộng cửa cam lộ, chuyển bánh xe pháp cao nhất.'
Thế Tôn có trí tuệ vô lượng, nhận lời thỉnh của mọi người,
vì họ giảng các thứ pháp: 'Bốn chân lý (tứ đế: Khổ, Tập, Diệt, Đạo) và mười hai nhân duyên,
từ vô minh cho đến già chết, đều do có sinh mà có.
Những lỗi lầm tai họa như thế, các ông phải nên biết.'
Khi giảng rộng pháp này, có sáu trăm vạn ức cai (một con số cực lớn) người
được dứt tận bờ mé của mọi khổ, đều thành a-la-hán (bậc thánh đã dứt sạch phiền não, không còn tái sinh).
Lần thuyết pháp thứ hai, có nghìn vạn hằng hà sa người,
không bám giữ các pháp, cũng được thành a-la-hán.
Từ đó về sau, số người đắc đạo nhiều vô lượng,
dù tính toán suốt vạn ức kiếp cũng không biết được bờ mé.
Lúc ấy mười sáu vị vương tử xuất gia làm sa-di,
đều cùng thỉnh đức Phật ấy giảng nói pháp Đại thừa:
'Chúng con cùng những người theo hầu đều sẽ thành Phật đạo,
nguyện được như Thế Tôn, có con mắt trí tuệ trong sạch bậc nhất.'
Phật biết tâm của các đồng tử và những việc họ đã làm ở đời trước,
nên dùng vô lượng nhân duyên và đủ các thứ thí dụ,
giảng sáu ba-la-mật (sáu hạnh đưa người qua bờ giải thoát: bố thí, giữ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ) cùng các việc thần thông (năng lực siêu phàm).
Ngài phân tích pháp chân thật, là con đường Bồ-tát đi,
giảng kinh Pháp Hoa này, với số kệ nhiều như cát sông Hằng.
Đức Phật ấy giảng kinh xong, vào tịnh thất nhập thiền định,
một lòng ngồi yên một chỗ suốt tám vạn bốn nghìn kiếp.
Các vị sa-di ấy biết Phật chưa ra khỏi thiền định,
liền vì vô lượng ức chúng sinh mà giảng nói trí tuệ cao nhất của Phật.
Mỗi vị ngồi trên pháp tòa, giảng nói kinh Đại thừa này,
trong lúc Phật ngồi yên lặng, họ tuyên dương, giúp Phật giáo hóa.
Số chúng sinh mà mỗi vị sa-di cứu độ
có đến sáu trăm vạn ức hằng hà sa người.
Sau khi đức Phật ấy diệt độ, những người đã được nghe pháp ấy
ở khắp các cõi Phật, thường cùng sinh ra với thầy mình.
Mười sáu vị sa-di ấy đã tu đầy đủ Phật đạo,
nay hiện ở mười phương, mỗi vị đều đã thành chánh giác.
Những người nghe pháp thuở ấy, nay đều ở chỗ các vị Phật,
ai còn dừng ở bậc thanh văn thì được dần dần dạy bằng Phật đạo.
Ta ở trong số mười sáu vị ấy, xưa cũng đã từng giảng cho các ông,
vì thế nay dùng phương tiện dẫn các ông hướng đến trí tuệ Phật.
Do nhân duyên gốc ấy, nay ta nói kinh Pháp Hoa,
khiến các ông vào Phật đạo, chớ có kinh sợ.
Ví như con đường hiểm ác, xa vắng, nhiều thú dữ,
lại không có nước, không có cỏ, là nơi người ta khiếp sợ.
Có vô số nghìn vạn người muốn vượt qua con đường hiểm này,
con đường ấy rất xa vắng, dài đến năm trăm do-tuần.
Khi ấy có một người dẫn đường, nhớ giỏi và có trí tuệ,
sáng suốt, lòng quả quyết, ở chốn hiểm mà cứu mọi người khỏi hoạn nạn.
Mọi người đều mệt mỏi, liền thưa với người dẫn đường:
'Nay chúng tôi kiệt sức rồi, muốn từ đây quay về.'
Người dẫn đường nghĩ rằng: 'Bọn người này thật đáng thương,
sao lại muốn quay về mà để mất châu báu lớn?'
Liền nghĩ ra phương tiện, sẽ dùng sức thần thông
hóa ra một thành quách lớn, nhà cửa trang hoàng lộng lẫy,
chung quanh có vườn rừng, kênh ngòi và ao tắm,
cửa nhiều lớp, lầu gác cao, nam nữ đông đúc khắp nơi.
Hóa ra như thế rồi, ông an ủi mọi người, bảo đừng sợ:
'Các người vào thành này, ai nấy có thể tùy ý vui thích.'
Mọi người vào thành rồi, trong lòng đều rất vui mừng,
đều tưởng là đã an ổn, tự cho là đã vượt qua.
Người dẫn đường biết họ đã nghỉ ngơi xong, nhóm mọi người lại mà bảo rằng:
'Các người phải đi tiếp, đây chỉ là tòa thành biến hóa mà thôi.
Ta thấy các người mệt mỏi cùng cực, giữa đường muốn quay về,
nên dùng sức phương tiện, tạm hóa ra tòa thành này.
Các người hãy siêng năng gắng sức, cùng nhau đến chỗ châu báu.'
Ta cũng như vậy, là người dẫn đường cho tất cả.
Thấy những người cầu đạo, giữa đường lười nhác bỏ dở,
không thể vượt qua những con đường hiểm của sinh tử phiền não,
nên dùng sức phương tiện, vì để họ nghỉ ngơi mà nói niết-bàn,
bảo rằng: 'Các ông đã dứt khổ, việc cần làm đều đã xong.'
Khi biết họ đã đến niết-bàn, đều đã thành a-la-hán,
lúc ấy mới nhóm họp đại chúng, vì họ nói pháp chân thật.
Chư Phật dùng sức phương tiện, phân ra nói thành ba thừa,
thật ra chỉ có một Phật thừa, vì làm chỗ nghỉ ngơi nên mới nói hai thừa.
Nay vì các ông mà nói sự thật: điều các ông đạt được chưa phải là diệt độ thật;
vì cầu nhất thiết trí (trí tuệ biết tất cả của Phật), các ông nên phát tâm tinh tấn lớn.
Khi các ông chứng được nhất thiết trí, mười lực (mười năng lực trí tuệ đặc biệt của Phật) cùng các pháp của Phật,
đầy đủ ba mươi hai tướng (ba mươi hai đặc điểm tốt đẹp trên thân Phật), đó mới là diệt độ chân thật.
Chư Phật là bậc dẫn đường, vì để chúng sinh nghỉ ngơi mà nói niết-bàn,
khi biết họ đã nghỉ ngơi xong, liền dẫn họ vào trí tuệ Phật."
Kinh Diệu Pháp Liên Hoa, quyển thứ ba.
Kinh Diệu Pháp Liên Hoa, quyển thứ tư.
Đời Hậu Tần, Tam tạng pháp sư (vị thầy thông suốt cả ba tạng kinh, luật, luận) Cưu-ma-la-thập người nước Quy Tư (một nước xưa ở vùng Tây Vực, nay thuộc Tân Cương, Trung Quốc) vâng chiếu vua mà dịch.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video