Hồi thứ bốn mươi tám: Võ Thừa Nghiệp định tội gã sư gian; Tiết Ngao Tào đêm làm chuyện nhơ nhuốc
Lại nói Địch Công sai người về nha môn (dinh làm việc của quan) giải Hoài Nghĩa tới, chỉ trong chốc lát người đã được giải đến. Địch Công bảo Võ Thừa Nghiệp mặc quan phục lên công đường (gian nhà quan ngồi xử án), còn mình ngồi một bên nghe ông ta xét hỏi.
Thừa Nghiệp nói: "Dân chúng mời đại nhân đến là mong đại nhân luận tội cho công bằng, sao lúc này đại nhân lại chẳng nói một lời?" Địch Công cười đáp: "Tội của Hoài Nghĩa đã có điều luật ghi rõ. Quý hoàng thân (người họ hàng nhà vua) cũng đâu phải người không biết pháp luật. Hắn phạm tội gì, xử theo luật nào thì dân chúng còn có gì để nói nữa? Hạ quan đến đây chẳng qua là để giải hòa giúp đại nhân, đâu dám lấn sang phần việc của người khác mà xét hỏi (nguyên văn 'việt trở': người lo việc cúng tế bỏ đồ cúng mà sang làm thay việc bếp, ý nói làm việc không phải phận mình)."
Lúc này Võ Thừa Nghiệp bị dồn vào thế tiến thoái lưỡng nan. Nếu không xét hỏi thì đám dân đông đúc dưới công đường quyết chẳng chịu yên. Còn hễ đã định tội danh thì Hoài Nghĩa hết đường sống. Nghĩ tới nghĩ lui, thật là khó xử. Ngờ đâu ông ta chưa kịp mở miệng, dân chúng đã ấn Hoài Nghĩa quỳ xuống, rồi hướng lên trên nói: "Nếu Địch đại nhân không định tội, chúng tôi lại sẽ ra tay nữa!"
Địch Công lại quay sang Võ Thừa Nghiệp nói: "Hoàng thân ơi, việc đã đến nước này rồi. Nếu còn giữ lòng riêng mà bao che thì hạ quan khó lòng ở lại đây. Thánh thượng sai ngài chủ trì xét xử, sao giờ này vẫn chưa lên tiếng?"
Võ Thừa Nghiệp sợ lại chọc giận đám đông, đành hỏi Hoài Nghĩa: "Hai người kia rốt cuộc có phải do ngươi giết không? Ngươi phải biết hạ quan làm việc này cho ngươi cũng là bất đắc dĩ, chính mắt ngươi đã thấy rồi đó. Nay tình thế ép buộc, ngươi cứ tạm khai ra, ngươi hiểu chứ?"
Địch Công nghe câu ấy, trong bụng mắng thầm: "Tên gian tặc này, suýt nữa mất mạng mà giờ lại còn ngầm bảo ý cho Hoài Nghĩa. Hắn tưởng ta không đoán ra bụng dạ hắn: bảo Hoài Nghĩa tạm nhận tội cho qua lúc này, rồi sẽ khóc lóc với Võ hậu để được tha tội nặng. Thật là mơ hão! Ngươi định liều chịu khổ, cứ không xét hỏi, xem dân chúng có thật không biết phép nước mà đánh chết ngươi chăng (?). Ngươi đã sợ thì chỉ cần nói ra tội danh cho chắc chắn, rồi dù ngươi có cậy Võ hậu mà muốn thay đổi thì cũng khó như lên trời chạm mặt trời."
Chỉ thấy Hoài Nghĩa nghe Võ Thừa Nghiệp nói như vậy, biết không khai thì không qua được, đành khai: "Hai người bị giết là bà vãi ở am Hưng Long. Ngày thường họ hay vào chùa, lục lọi khắp nơi. Tôi sợ họ phát hiện ra căn phòng bí mật mà lộ chuyện ra ngoài, nên mới nảy lòng độc ác. Đêm qua tôi chờ sẵn giữa đường, đúng lúc họ đi ngang chỗ ấy thì giết đi. Lại sợ sau này có người truy tìm hung thủ, nên mang đầu người vào chùa, chôn dưới chân tường trong rừng trúc để xóa dấu vết. Không ngờ bị Địch đại nhân nhìn ra sơ hở, đến nỗi bại lộ. Những lời khai trên đều là thật, xin đại nhân xử nhẹ cho. Bần tăng biết mình có tội, chỉ mong đại nhân nghĩ đến chùa này là nơi sắc kiến (do vua ra lệnh xây dựng) mà đừng để tổn hại quốc thể (thể diện của triều đình)."
Võ Thừa Nghiệp nghe xong, nói với Địch Công: "Theo luật lệ, kẻ mang thù giết người thì bản thân phải đền mạng. Hoài Nghĩa giết chết hai người, tội tăng thêm một bậc, lại thêm Vương Lý thị bị bức đến chết, đây là tội nặng phải lăng trì (hình phạt xẻo thịt từng miếng cho đến chết). Song xét hắn là vị trụ trì (sư đứng đầu chùa) do vua phong, e có liên quan đến thể diện của thánh thượng, nên tạm định tội 'trảm giam hậu' (án chém nhưng tạm giam trong ngục, chờ kỳ xét duyệt mùa thu mới thi hành). Đợi đến mùa thu sẽ thi hành án, bây giờ tạm giam vào thiên lao (nhà ngục của triều đình dành giam trọng phạm). Ý đại nhân thế nào?"
Địch Công nói: "Quý hoàng thân luận tội thật hết sức thỏa đáng. Nhưng Hoài Nghĩa tuy đã khai nhận mà chưa điểm chỉ vào bản cung (ký nhận lời khai). Quý hoàng thân đã định tội danh nhưng chưa lập án (ghi vào hồ sơ chính thức), sao thành án chính thức được? Xin hãy sai thư lại (viên chức lo giấy tờ) chép lời khai, cho Hoài Nghĩa điểm chỉ, lúc ấy hạ quan sẽ bảo dân chúng giải tán."
Võ Thừa Nghiệp nghe xong, trong bụng căm tức: "Lão Địch, ngươi cũng ác quá! Nhất định muốn làm cho không còn đường cứu vãn, đẩy Hoài Nghĩa vào chỗ chết, việc gì phải khổ thế! Thôi được, giờ cứ chiều theo ý ngươi, rồi sau một đạo thánh chỉ tha Hoài Nghĩa đi, xem ngươi còn nói được gì?" Lập tức sai thư lại chép lời khai của Hoài Nghĩa.
Điểm chỉ xong, Địch Công nói: "Dân chúng các ngươi vốn đến để kêu oan cho con dâu của Vương Dục Thư. Nay Võ đại nhân đã định tội trảm giam hậu, thật là xử nghiêm theo luật lệ. Đến giờ các ngươi còn chưa lui về thì còn muốn gì nữa? Phải biết rằng trước khi định tội mà tự ý thả người là cái sai nhất thời của Võ đại nhân. Nay tội đã định mà các ngươi vẫn ở đây làm loạn, thì không còn là kêu oan cho người chết nữa, mà là cố ý phản nghịch, uy hiếp đại thần. Dân phản nghịch như thế, nhà nước sao có thể dung tha? Chỉ cần điều quân đến xử chết hết các ngươi, xem các ngươi làm nên trò trống gì? Còn không mau trở về, ai nấy chăm lo việc đồng áng! Hãy đưa Vương Dục Thư đến đây để hoàn tất vụ án này." Đám dân đông đúc thấy Địch Công dặn như vậy, liền ồ lên tản đi, ra khỏi nha môn trở về.
Chẳng mấy chốc, Vương Dục Thư được đưa vào. Thấy Hoài Nghĩa quỳ phía dưới, ông ta chẳng kể gì đây là công đường, xông lên túm lấy Hoài Nghĩa, nhắm ngay giữa lưng mà cắn một miếng. Chỉ nghe Hoài Nghĩa kêu "Ối!" một tiếng, đám nha dịch vội chạy lên ngăn lại thì đã bị cắn mất một miếng thịt. Miệng Vương Dục Thư vẫn chửi: "Thằng trọc này, tháng trước mày ăn nói thế nào? Mày bảo Võ hậu sai mày đến hóa duyên (xin tiền bố thí cho chùa) năm nghìn lạng bạc (nguyên văn 'năm can', có lẽ chép nhầm từ 'năm nghìn') để làm lễ bái Hoàng sám (có lẽ là lễ tụng kinh sám hối Lương Hoàng sám) (?). Mày giả thánh chỉ lừa lấy bạc, chuyện ấy còn nhỏ, cớ sao lại nảy lòng xấu xa đến nỗi bức chết con dâu tao? Nếu không nhờ Địch Thanh Thiên (quan thanh liêm sáng như trời xanh) xét hỏi thì nỗi oan này bao giờ mới được giải? Thế mà giờ còn đi van nài kẻ gian lén thả mày ra, chẳng phải là coi trời bằng vung sao!"
Nói xong, ông ta khóc mãi không thôi, giận sôi trong ngực, lại định xông lên túm đánh. Địch Công vội quát: "Vương Dục Thư, ngươi đã là người đỗ tiến sĩ (bậc đỗ cao nhất trong khoa thi), sao không đến sớm mà nghe xử? Nay án đã được giải quyết, định tội theo luật, mà ngươi lại làm loạn vô lý, chẳng chịu nghe quan giải thích. Thiên hạ có ai là học trò hồ đồ như thế?" Nói xong, ngài sai người đọc bản lời khai của Hoài Nghĩa cho Vương Dục Thư nghe. Nghe xong, ông ta cũng ký tên xác nhận vào đơn kiện gốc, rồi được bảo về chờ tin. Vương Dục Thư ngàn lần cảm tạ, quay xuống ra về. Sau đó Địch Công thu xếp gọn hồ sơ vụ án cùng đơn kiện gốc, hai người lui khỏi công đường, giải Hoài Nghĩa vào trong.
Địch Công nói với Võ Thừa Nghiệp: "Quý hoàng thân hôm nay bị nhục, thật là tự chuốc lấy. Lẽ nào phạm nhân quan trọng do vua giao xét xử lại có thể lén thả ra? Nhà nước lấy dân làm gốc, điều quân đến chẳng lẽ giết sạch họ hay sao? Xưa nay, ai được thiên hạ là nhờ được lòng dân, ai mất thiên hạ là vì mất lòng dân. Dân thường không hiểu biết, sao có thể chọc giận đám đông? Hôm nay nếu hạ quan không đến thì quý hoàng thân bị họ tha hồ quăng quật, tuy chưa đến nỗi chết, nhưng đầu choáng mắt hoa, ruột gan buồn nôn, đủ mọi trò xấu xí đều phơi ra cả. Một đại quan của triều đình, một người họ hàng nhà vua, vì thiên vị mà bao che người khác đến nỗi chịu nhục thế này, chẳng xấu hổ chết đi được sao! Xem thế thì bọn ta tuy không dám nhận là quan tốt, nhưng cũng không mang tiếng xấu mà bị người ta cười chê."
Lời ấy khiến Võ Thừa Nghiệp đỏ bừng mặt, không biết đáp thế nào, chỉ nói: "Lời đại nhân nói sao lại không đúng. Chỉ vì e ngại thể diện của thánh thượng nên mới hơi có chút lòng riêng. Ai ngờ dân chúng lại không dung, may mà có đại nhân đến ngăn, thật cảm kích vô cùng." Địch Công biết đó chỉ là lời ngọt ngoài miệng, cười nhạt nói: "Đều là việc vì nước vì dân, có gì mà cảm kích. Cốt ở lòng người mà thôi. Dân cũng là người, lẽ nào họ lại không biết ơn? Mình đối xử với họ không tốt thì họ tự nhiên chống lại mình. Hạ quan giờ cũng phải gấp về. Hoài Nghĩa hiện còn ở công đường, quý hoàng thân chớ có lòng riêng mà mơ tưởng hão. Đám dân ngu ấy vẫn còn dò la ở quanh đây như thường. Nếu lại để họ biết chuyện thì dù bản viện (lời quan tự xưng) có đến lần nữa, e cũng không ăn thua gì." Nói xong đứng dậy, cáo từ trở về nha môn.
Không nói chuyện Võ Thừa Nghiệp và Hoài Nghĩa bàn bạc riêng với nhau, chỉ kể Địch Công về đến thư phòng, viết một bản tấu, sáng hôm sau đến canh năm (khoảng 3–5 giờ sáng) vào chầu để tâu rõ với Võ hậu.
Ngờ đâu Võ Thừa Nghiệp thấy mọi người đã tản đi, tuy lòng đã yên, nhưng khắp người bị đám đông quăng quật đến từng tấc xương đều đau, không cựa quậy nổi. Ông ta khóc với Hoài Nghĩa: "Hạ quan vì việc của ngươi mà suýt mất mạng, giờ biết làm sao đây? Địch Nhân Kiệt không như người khác, sáng mai vào chầu thế nào cũng có một phen tranh luận, bảo ta làm sao bênh được? Hắn đã mang hết lời khai và hồ sơ vụ án đi rồi."
Hoài Nghĩa biết mình khó sống, không kìm được bật khóc: "Giờ chỉ còn cách xin đại nhân lén vào cung, xin thánh thượng tìm cách, chỉ mong người nghĩ đến tình xưa mà tha cho tôi một mạng." Võ Thừa Nghiệp vội nói: "Ngươi nói thế chẳng phải đưa ta vào chỗ chết sao? Ban ngày vì đưa ngươi vào cung mà bị dân chúng túm được giữa đường. Giờ ta ra ngoài, lỡ lại bị họ gặp, giữa đêm tối đánh cho một trận thừa sống thiếu chết thì ai cứu ta? Ta đã chịu khổ không ít rồi, nếu bị đánh nữa thì chết ngay tức khắc."
Hoài Nghĩa cuống lên: "Võ hoàng thân, tình nghĩa giữa ta với ngài đâu phải mới một ngày. Hôm nay sống chết của tôi nằm trong tay ngài. Ngoài thánh thượng cứu tôi ra, còn ai xoay chuyển được nữa? Ngài không chịu đi thì biết làm sao?" Võ Thừa Nghiệp cũng sốt ruột, đành nói với Võ Tam Tư: "Việc này vẫn phải phiền anh vào cung một chuyến, tâu rõ đầu đuôi với thánh thượng, xin người tìm cách. Chỉ cần ngăn được một mình Địch Nhân Kiệt thì những chuyện khác sẽ không sao."
Võ Tam Tư vì Hoài Nghĩa là người được Võ hậu sủng ái, sợ làm mất lòng, bèn nói: "Ngu huynh (anh tự xưng khiêm nhường) giờ tạm giả vờ nói là về nha môn, rồi đi thẳng vào cung. Đêm nay thì không thể quay lại báo tin được, nhưng dù sao cũng sẽ cố xin Võ hậu ra tay." Liền ngồi kiệu đi ra, cố ý sai phu kiệu hô: "Người không phận sự tránh ra, Võ đại nhân về nha môn!" Nói rồi kiệu đi như bay, vào cung qua cửa Hậu Tể (cửa sau hoàng cung).
Đến bên trong, một thái giám nhỏ (hoạn quan hầu hạ trong cung) vội ngăn lại: "Võ hậu đang ở trong cung uống rượu với Như Ý quân (danh hiệu Võ hậu phong cho Tiết Ngao Tào, nghĩa là 'người làm vừa ý'), đến bọn nô tài cũng không được vào. Xin hoàng thân tạm chờ ở đây." Võ Tam Tư biết Tiết Ngao Tào đang làm chuyện ấy bên trong, đành đứng chờ ngoài cửa sổ the. Bên tai chỉ nghe Tiết Ngao Tào thở hổn hển, Võ hậu cũng rên rỉ, khiến Võ Tam Tư nghe mà không chịu nổi, đành bước ra xa. Một lúc sau quay lại, vẫn y như thế. Cứ vậy hai ba lần, mới nghe Võ hậu nói: "Ta phong cho ngươi ba chữ 'Như Ý quân', quả thật làm ta vừa ý. Tội nghiệp Hoài Nghĩa, hôm qua bị Địch Nhân Kiệt đánh một trận tàn nhẫn, hai chân sáu mươi bản, đánh đến rách da nát thịt. Hôm nay giao cho cháu ta xét xử, chẳng biết kết cục thế nào."
Võ Tam Tư đứng ngoài nghe thấy, biết chuyện của họ đã xong, cố ý ho một tiếng. Bên trong Võ hậu hỏi: "Ai ở đó?" Thái giám nhỏ đã chạy vào thưa rằng Võ Tam Tư đứng chờ ngoài rèm đã lâu. Võ hậu nói: "Ta tưởng ai, nó thì không sao. Cho nó vào." Võ Tam Tư nghe vậy liền đi vào, chào hỏi Tiết Ngao Tào rồi ngồi xuống, kể lại một lượt chuyện Võ Thừa Nghiệp đưa Hoài Nghĩa đi ra sao, dân chúng làm loạn thế nào, rồi phải mời Địch Nhân Kiệt đến định tội ra sao.
Võ hậu kinh hãi: "Chuyện này đâu phải nhỏ! Địch Nhân Kiệt là ngự sử mặt sắt (quan nghiêm minh, chẳng nể nang ai). Đã đến nước này thì sao còn thay đổi được? Hoài Nghĩa đang yên đang lành lại mất mạng thế này, khiến cô gia (tiếng vua tự xưng) sao nỡ lòng." Võ Tam Tư thưa: "Bọn thần không nghĩ ra cách nào. Hoài Nghĩa đặc biệt nhờ thần trong đêm vào cung cầu xin bệ hạ, nghĩ đến ân tình ngày trước mà truyền chỉ tha cho. Bằng không thì hắn khó được gặp mặt bệ hạ nữa." Võ hậu đắn đo hồi lâu mới nói: "Sáng mai vào chầu, cô gia cũng đành thuận theo lời Địch Nhân Kiệt, xử như thế như thế, may ra còn giữ được mạng. Ngươi hãy đi đi, bảo hắn cứ yên lòng chờ." Võ Tam Tư thấy Võ hậu đã nhận lời, đành ra khỏi cung, trở về nha môn.
Đến canh năm vào chầu, đã thấy Địch Nhân Kiệt ngồi trong triều phòng (phòng các quan chờ trước khi vào chầu). Thấy Võ Tam Tư bước vào, ngài vội nói: "Chuyện hôm qua là chính mắt quý hoàng thân cùng mọi người trông thấy. Bản viện vốn là người ngoài cuộc, vậy mà lại bị dính vào."
Khi ấy nghe chuông Cảnh Dương (chuông báo giờ thiết triều) vang lên, các quan văn võ cùng vào triều. Tung hô "vạn tuế" ba lần xong, Địch Công bước ra khỏi hàng tâu: "Hôm qua Võ Thừa Nghiệp gây nên dân biến, bệ hạ có biết không?" Võ hậu thấy ngài dùng lời lẽ hệ trọng như thế để tâu, vội nói: "Quả nhân (vua tự xưng) ở sâu trong cung, lại chưa có đại thần nào tâu lên, làm sao mà biết?"
Địch Công tâu: "Bệ hạ đã không biết, xin hãy chém đầu Võ Thừa Nghiệp để khỏi gây thành đại họa, sau đó đem tội danh đã định cho Hoài Nghĩa thi hành theo luật. Võ Thừa Nghiệp là quan được giao xét xử, thế mà lại vì tình riêng thả phạm nhân do vua giao, đến nỗi bị dân chúng chặn giữa đường, đưa vào nha môn của thần, làm náo loạn Hình bộ (bộ trông coi việc hình án). Nếu không có Võ Tam Tư cùng các đại thần bàn bạc, mời thần đến trấn áp, thì suýt nữa chốn kinh kỳ (vùng đất kinh đô) quan trọng đã bỗng nổi lên biến loạn. Xin bệ hạ sáng suốt tự mình quyết đoán, trị tội Võ Thừa Nghiệp đã vì tình riêng mà làm sai pháp luật, thật có ích lớn cho nhà nước."
Võ hậu nói: "Dân chúng làm náo loạn công đường là bọn dân ngoan cố không biết phép nước, đáng lẽ phải điều quân đánh dẹp, chém giết, có liên quan gì đến Võ Thừa Nghiệp?" Địch Công tâu: "Bệ hạ chưa cần hỏi thần. Ở đây có giấy tờ làm bằng, có chữ ký của từng người, cùng tội danh đã định cho Hoài Nghĩa, đều chép lại cả. Xin bệ hạ xem qua sẽ rõ." Nói xong dâng bản tấu lên.
Võ hậu mở ra xem kỹ một lượt, muốn bác bỏ nhưng thật chẳng tìm được chỗ sơ hở nào, đành giả vờ giận nói: "Bên ngoài có biến lớn như thế mà Võ Thừa Nghiệp không tâu lên. Nếu không có khanh tâu thì trẫm biết từ đâu? Tự ý thả phạm nhân do vua giao, phải chịu tội gì! Lẽ ra phải chém đầu, nhưng tạm nghĩ là họ hàng nhà vua, gia ơn cho cách chức, giao xét xử nghiêm. Hoài Nghĩa định tội trảm giam hậu, cho làm theo lời xin. Giao Hình bộ giam giữ, đợi đến kỳ xử chém mùa thu thì chém đầu bêu cho dân chúng xem. Con dâu của Vương Dục Thư tiết hạnh đáng khen, cho được tinh biểu (triều đình ban biển, dựng cổng để nêu gương tiết hạnh)."
Địch Công lại tâu: "Chùa Bạch Mã tuy là nơi do vua sắc lệnh xây dựng, nhưng đã bị Hoài Nghĩa làm ô uế, thần và người đều căm giận. Chốn dơ bẩn ấy, chắc bệ hạ cũng chẳng đến nữa. Xin bệ hạ cho phá bỏ toàn bộ sảnh viện và hầm ngầm, niêm phong cả điện Phật lẫn nhà trai, toàn bộ ruộng đất của chùa sung công (thu về cho nhà nước), dùng mãi vào việc thiện." Võ hậu thấy ngài xử lý như vậy, tuy giận ngài quá khắt khe nhưng không nói ra được, đành chuẩn y rồi bãi triều. Địch Công về nha môn, lần lượt thu xếp mọi việc, dân chúng tất nhiên cảm kích vô cùng.
Ngờ đâu Võ hậu vừa vào cung, Tiết Ngao Tào đã tiến lên thưa: "Hôm nay bệ hạ ra điện, việc của Hoài Nghĩa rốt cuộc thế nào?" Võ hậu nghe hỏi thì buồn bực không vui, nói: "Quả nhân với ngươi ân tình như vợ chồng, chuyện gì cũng có thể nói. Từ năm xưa quen biết Hoài Nghĩa ở am Hưng Long, đến nay đã mười, hai mươi năm, ân tình chăn gối kể không xiết. Nay bị Địch Nhân Kiệt định tội trảm giam hậu, tuy đợi đến mùa thu mới thi hành, nhưng đó vẫn chỉ là bịt tai trộm chuông (làm cho có để che mắt thiên hạ), sau này truyền một đạo chỉ là có thể thả ra. Chỉ sợ hắn không hiểu ý của quả nhân, lại tưởng quả nhân vô tình, chẳng đáng giận sao!"
Ngao Tào nói: "Việc này lẽ nào hắn lại không biết, bệ hạ không cần lo nghĩ nhiều. Chỉ có điều Địch Nhân Kiệt chống đối thế này, bọn ta sao có thể sống yên được? Nay thần có một kế muốn bàn cùng bệ hạ, chẳng hay bệ hạ có chuẩn y không?" Muốn biết sau đó thế nào, xin xem hồi sau phân giải.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video