Thiên 74 — Phẩm 34 – Vào pháp giới (phần 11)

 Kinh Đại Phương Quảng Phật Hoa Nghiêm, quyển thứ năm mươi lăm. Phẩm Nhập Pháp Giới thứ ba mươi bốn, phần thứ mười một.

 Bấy giờ đồng tử Thiện Tài (một thiếu niên đi khắp nơi cầu đạo, nhân vật chính của phẩm này) giữ chánh niệm (tâm tỉnh giác, nhớ nghĩ đúng đắn) mà suy nghĩ, dùng trí tuệ phân biệt, thuận theo hướng đi chân chánh. Cậu tu tập cho rộng thêm pháp môn "Thân chứng vô lượng hoan hỷ trang nghiêm" (pháp môn: một cửa ngõ, một phương pháp tu chứng trong đạo Phật; đây là tên pháp môn mà vị thầy trước đã truyền). Rồi cậu đi đến chỗ vị dạ thiên (vị thần cai quản ban đêm) tên Diệu Đức Thủ Hộ Chư Thành. Cậu thấy vị dạ thiên ấy ngồi trên tòa sư tử (tòa ngồi cao quý dành cho bậc giác ngộ khi thuyết pháp) bằng báu, tòa ấy soi sáng khắp mọi cung điện. Chư thiên quyến thuộc (những người tùy tùng, thân thuộc) nhiều không thể nói hết vây quanh vị ấy.

 Vị ấy hiện thân theo từng phương hướng. Vị ấy hiện thân mang hình sắc của mọi chúng sinh, thân hiện ra khắp trước mặt mọi chúng sinh, thân không vướng mắc nơi mọi chúng sinh, thân giống như thân của mọi chúng sinh (?), thân cao tột hơn mọi chúng sinh. Vị ấy còn hiện thân thuận theo để giáo hóa mọi chúng sinh, thân đi khắp mười phương, thân đến khắp mười phương, thân Phật trọn vẹn đến tận cùng, và thân giáo hóa mọi chúng sinh đến tận cùng.

 Thiện Tài thấy thân ấy rồi vui mừng không kể xiết. Cậu cúi đầu sát chân vị ấy mà lạy, rồi đi vòng quanh vô số vòng (đi nhiễu quanh để tỏ lòng tôn kính). Xong, cậu cung kính chắp tay đứng một bên, thưa rằng: "Thưa thiên thần, trước đây con đã phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề (tâm cầu đạt sự giác ngộ cao nhất, chân chánh và trọn vẹn như Phật). Nhưng con chưa biết Bồ-tát (người phát tâm cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh) phải học Bồ-tát đạo (con đường tu hành của Bồ-tát) như thế nào để làm lợi ích cho chúng sinh. Con cũng chưa biết làm sao dùng pháp nhiếp hóa vô thượng (phương cách cao nhất để thu phục, dìu dắt người khác vào đạo) mà thu nhận chúng sinh, thuận theo việc làm của Như Lai (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân lý như thật), và gần gũi đấng Pháp vương (vua của chánh pháp, chỉ Phật)."

 Khi ấy vị dạ thiên nói với Thiện Tài: "Lành thay, lành thay, Phật tử (con của Phật, cách gọi người tu theo Phật)! Ngươi hỏi về hạnh Bồ-tát là vì muốn cứu giúp, che chở mọi chúng sinh. Ngươi muốn tô điểm cho thanh tịnh mọi cõi Phật, muốn cúng dường mọi đức Phật, muốn ở lại qua mọi kiếp (kiếp: một khoảng thời gian cực kỳ dài) để cứu hộ mọi chúng sinh. Ngươi muốn giữ gìn chủng tánh (dòng giống, hạt giống thành Phật) của mọi Như Lai, muốn tâm bình đẳng với biển pháp giới (toàn thể mọi cảnh giới, mọi sự vật hiện tượng) mười phương đến tận cùng và tràn khắp tất cả. Ngươi muốn nghe hết và thọ trì (tiếp nhận và giữ gìn) mọi bánh xe pháp mà chư Phật đã chuyển (chuyển pháp luân: thuyết giảng giáo pháp, ví như lăn bánh xe để nghiền nát mê lầm). Ngươi muốn tùy chỗ thích hợp mà mưa pháp cam lồ (giáo pháp được ví như nước cam lồ, thứ nước ngọt bất tử của cõi trời, làm mát dịu và dứt khổ não). Vì tất cả những điều đó mà ngươi hỏi về hạnh Bồ-tát.

 Này thiện nam tử (người con trai hiền lành, cách gọi người tu tập), ta đã thành tựu pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu". Vì thế, Phật tử, ta là bậc đại pháp sư vượt trội, không bị vướng mắc ngăn trở. Tâm ta không bám vào bất cứ pháp nào (pháp: mọi sự vật hiện tượng, cũng chỉ giáo lý). Ta phân biệt được mọi kho tàng pháp của Như Lai và an trụ trong lòng đại từ đại bi (thương yêu ban niềm vui và xót thương cứu khổ một cách rộng lớn) của Như Lai. Ta giúp chúng sinh đứng vững nơi tâm bồ-đề (tâm cầu giác ngộ), dù được mọi lợi ích cũng không bỏ tâm bồ-đề. Ta nuôi lớn mọi thiện căn (gốc lành: những việc lành đã làm, là gốc rễ sinh ra quả tốt). Ta làm bậc đại sư điều ngự (thầy dạy dỗ và chế ngự) cho mọi chúng sinh, vì muốn đặt chúng sinh vào con đường nhất thiết trí (trí biết tất cả, tức trí tuệ của Phật). Ở mọi thế giới ta là mặt trời sáng trong, vì ta soi chiếu vô lượng thiện căn của mọi chúng sinh.

 Ta đem tâm bình đẳng nhìn xét mọi chúng sinh, không bỏ một chúng sinh nào, làm sinh ra và nuôi lớn mọi thiện căn. Ta dùng trí tuệ sâu xa nhìn xét và làm trong sạch nhĩ diễm (tất cả những gì cần phải biết) (?). Ta dứt mọi nghiệp chẳng lành, làm các nghiệp lành (nghiệp: hành động tạo tác, dẫn đến quả báo) để cứu hộ chúng sinh. Ta làm hiện ra mọi thế giới của chư Phật. Ta tu hành để tô điểm cho thanh tịnh các việc làm xưa của mình. Ta đặt mọi chúng sinh vào thiện căn thanh tịnh, khiến họ gặp được các bậc thiện tri thức (người thầy, người bạn lành dẫn dắt vào đạo) mà không ai phá hoại được. Tất cả là vì ta muốn đặt mọi chúng sinh vào chánh giáo của Phật.

 Phật tử, ta thường lấy pháp thí (đem giáo pháp chân chánh ban cho người) làm đầu, làm sinh ra và nuôi lớn các pháp trắng sạch (những điều lành trong sạch). Tâm cầu nhất thiết trí của ta bền chắc không lay, như kho kim cương không thể phá hoại. Tâm ta luôn nương vào sức Phật, sức ma (?), và sức thiện tri thức. Tâm ta phá tan mọi núi kết nghiệp (những phiền não trói buộc cùng các nghiệp). Tâm ta chuyên cầu những nhân đưa đến nhất thiết trí, đầy đủ pháp trắng sạch, pháp môn không ngăn ngại, và nhất thiết chủng trí (trí biết rõ mọi khía cạnh, mọi loại của tất cả các pháp, tức trí tuệ trọn vẹn của Phật). Phật tử, ta dùng ánh sáng trí tuệ như thế để làm thanh tịnh chúng sinh, dùng vô lượng pháp lành làm lợi ích cho tất cả.

 Lại nữa, Phật tử, ta dùng mười hạnh để nhìn xét pháp giới, thuận theo pháp giới và thâu nhiếp pháp giới. Mười hạnh ấy là gì?

 Một là biết pháp giới vô lượng, vì trí tuệ vô lượng. Hai là biết pháp giới vô lượng vô biên, vì thấy hết mọi Như Lai. Ba là biết pháp giới của Phật vô lượng vô biên, vì đến khắp mọi cõi để cung kính cúng dường mọi đức Phật. Bốn là biết pháp giới không có ranh giới, vì ở khắp mọi biển thế giới đều thực hành hạnh Bồ-tát. Năm là biết pháp giới không thể hoại, vì đạt đến tận cùng trí tuệ trọn vẹn không thể phá hoại của Như Lai. Sáu là biết pháp giới là một, vì tiếng nói mầu nhiệm của Như Lai thì không chúng sinh nào không nghe. Bảy là biết pháp giới tự nhiên thanh tịnh, vì giáo hóa mọi chúng sinh để làm tròn đại nguyện của Phật. Tám là biết pháp giới trùm khắp chúng sinh, vì đi sâu vào hạnh của Bồ-tát Phổ Hiền (vị Bồ-tát tượng trưng cho đại hạnh, đại nguyện). Chín là biết pháp giới có đủ mọi sự tô điểm, vì hạnh của Bồ-tát Phổ Hiền được tô điểm một cách tự tại. Mười là biết pháp giới không thể diệt, vì thiện căn hướng về nhất thiết trí tràn khắp pháp giới, khiến mọi chúng sinh đều được thanh tịnh. Phật tử, ta dùng mười hạnh này để nhìn xét pháp giới, làm tăng trưởng thiện căn, và biết rằng cảnh giới kỳ lạ của Phật không thể nghĩ bàn.

 Phật tử, ta giữ chánh niệm suy nghĩ như vậy, rồi dùng một vạn môn đà-la-ni (phép tổng trì: năng lực ghi nhớ và giữ gìn trọn vẹn mọi giáo pháp không quên mất; cũng chỉ những câu chú chứa đựng nghĩa lý sâu xa) để thuyết pháp cho chúng sinh. Đó là: đà-la-ni viên mãn thâu nhiếp mọi pháp; đà-la-ni viên mãn giữ gìn mọi pháp; đà-la-ni viên mãn như mây pháp sấm vang của mọi pháp; đà-la-ni viên mãn về sự xuất hiện và an trụ của chư Phật; đà-la-ni viên mãn chuyển bánh xe danh hiệu của mọi đức Phật; đà-la-ni viên mãn phân biệt diễn nói biển đại nguyện của chư Phật ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai); đà-la-ni viên mãn thâu nhiếp biển mọi thừa (thừa: cỗ xe, chỉ các con đường giáo pháp chở người đến giải thoát); đà-la-ni viên mãn là kho đèn soi biển nghiệp của mọi chúng sinh; đà-la-ni viên mãn dũng mãnh, trong đó mọi pháp hiện ra trước mắt và xoay vần tuôn chảy; đà-la-ni viên mãn dũng mãnh của nhất thiết trí. Ta dùng một vạn đà-la-ni như thế để phân biệt thuyết pháp cho mọi chúng sinh.

 Lại nữa, Phật tử, ta có khi nói cho chúng sinh pháp văn tuệ (trí tuệ có được nhờ nghe giáo pháp), có khi nói pháp tư tuệ (trí tuệ có được nhờ suy ngẫm), có khi nói pháp tu tuệ (trí tuệ có được nhờ thực hành tu tập). Có khi ta nói về một cõi hữu (cõi tồn tại, nơi chúng sinh sinh ra trong vòng luân hồi), có khi nói về biển mọi cõi hữu. Có khi ta nói về biển của một đức Phật, có khi nói về biển danh hiệu của mọi đức Phật. Có khi ta nói về một thế giới, có khi nói về biển mọi thế giới. Có khi ta nói về một lần thọ ký (lời Phật báo trước rằng một người nào đó sẽ thành Phật), có khi nói về biển mọi lần thọ ký. Có khi ta nói về biển quyến thuộc của một đức Phật, có khi nói về biển quyến thuộc của mọi đức Phật. Có khi ta nói về một pháp luân (bánh xe pháp, tức giáo pháp) của Phật, có khi nói về biển pháp luân của mọi đức Phật. Có khi ta nói về một bộ tu-đa-la (kinh điển ghi lời Phật dạy), có khi nói về biển tu-đa-la của mọi đức Phật. Có khi ta nói về một pháp hội, có khi nói về biển mọi pháp hội. Có khi ta nói về một tâm tát-bà-nhã (trí biết tất cả, tức nhất thiết trí của Phật), có khi nói về biển mọi tâm bồ-đề. Có khi ta nói về một thừa, có khi nói về biển mọi thừa. Phật tử, ta dùng vô lượng phương tiện (cách thức khéo léo để dẫn dắt người) như vậy để trình bày cho chúng sinh những pháp nhiều không thể nói, không thể nói.

 Phật tử, ta đã đi sâu vào pháp giới không hoại này, đã đạt đến tận cùng chánh pháp của Như Lai. Ta dùng pháp thí vô thượng để thâu nhiếp chúng sinh, và suốt mọi kiếp về sau ta tu tập những hạnh mà Bồ-tát Phổ Hiền đã làm. Phật tử, ta đã thành tựu pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu" này. Trong từng niệm (từng khoảnh khắc ý nghĩ), ta có thể nuôi lớn mọi pháp môn, tràn khắp pháp giới."

 Bấy giờ Thiện Tài thưa với vị dạ thiên: "Mầu nhiệm thay, thưa thiên thần! Pháp môn này thật vô cùng sâu xa. Ngài được pháp môn này đã bao lâu rồi?"

 Vị ấy đáp: "Phật tử, thuở xa xưa, cách đây số kiếp nhiều như số vi trần (hạt bụi cực nhỏ) của các thế giới (?), có một kiếp tên là Ly Cấu Quang Minh. Khi ấy có một thế giới tên là Pháp Giới Diệu Đức Vân. Thế giới ấy được tô điểm bằng những núi Tu-di (ngọn núi trung tâm của một thế giới theo cách nhìn vũ trụ của đạo Phật) bằng hương, nhiều như số vi trần của một tứ thiên hạ (bốn châu lục lớn quanh núi Tu-di, hợp thành một thế giới nhỏ). Trong những hoa sen ở đó phát ra âm thanh đại nguyện mầu nhiệm của mọi đức Phật. Thế giới ấy do nghiệp thanh tịnh của mọi chúng sinh làm khởi lên, do các thứ báu hợp thành, hình như hoa sen, trong sạch không nhơ. Bao quanh thế giới ấy có những cây báu đẹp nhiều như số vi trần núi Tu-di. Lại có những hương báu đẹp nhiều như số vi trần núi Tu-di để tô điểm, và những tứ thiên hạ nhiều như số vi trần núi Tu-di để tô điểm thế giới. Mỗi tứ thiên hạ đều có những thành trì nhiều không thể nói, không thể nói.

 Trong thế giới ấy có một tứ thiên hạ tên là Trang Nghiêm Tràng. Trong tứ thiên hạ ấy có một kinh đô của vua tên là Phổ Bảo Hoa Quang. Ngoài thành ấy có một đạo tràng (nơi Phật thành đạo và thuyết pháp) tên là Pháp Vương Cung Điện Quang Minh. Tại đạo tràng ấy, các đức Phật nhiều như số vi trần núi Tu-di lần lượt ra đời. Đức Phật đầu tiên hiệu là Pháp Hải Lôi Âm Quang Minh Vương.

 Lúc ấy có một vị Chuyển luân vương (vị vua lý tưởng cai trị cả thế giới bằng chánh pháp, có bánh xe báu dẫn đường) tên là Ly Cấu Quang Minh. Ở chỗ đức Phật ấy, vua giữ gìn chánh pháp, nghe và giữ lấy biển kinh tu-đa-la của chánh pháp. Sau khi Phật diệt độ (nhập Niết-bàn, tức qua đời), vua xuất gia học đạo. Khi chánh pháp sắp mất, trong đại kiếp ấy nổi lên một kiếp xấu ác. Phiền não (những tâm trạng xấu gây khổ não như tham, giận, si mê) bùng lên dữ dội. Chúng sinh giận dữ, độc ác, tranh cãi lẫn nhau. Chúng tỳ-kheo (những người nam xuất gia đã thọ giới đầy đủ) quay lưng với lợi ích của công đức, lòng ưa buông thả. Họ thường thích bàn chuyện vua chúa, chuyện giặc cướp, chuyện đàn bà, chuyện quốc gia, chuyện biển cả và những chuyện thế gian khác, ưa thích đủ thứ bàn luận như thế.

 Khi ấy vị tỳ-kheo vốn là vua suy nghĩ: "Như Lai đã trải qua vô lượng a-tăng-kỳ (số lượng lớn không thể đếm được) kiếp để tu tập, gom góp diệu pháp, cớ sao những tỳ-kheo này lại cùng nhau hủy diệt nó?" Vị tỳ-kheo vốn là vua ấy liền bay lên hư không, phóng ra những đám mây ánh sáng lớn với vô lượng màu sắc, soi khắp mọi thế giới mười phương. Ánh sáng ấy diệt trừ phiền não của mọi chúng sinh, đặt vô lượng chúng sinh vào bồ-đề vô thượng, lại khiến chánh pháp được hưng thịnh thêm sáu vạn năm nghìn năm nữa.

 Lúc ấy có một tỳ-kheo-ni (người nữ xuất gia đã thọ giới đầy đủ) tên là Pháp Luân Hóa Quang, là con gái của vị Chuyển luân vương ấy, có mười vạn tỳ-kheo-ni theo làm quyến thuộc. Bà thấy ánh sáng và thần biến (phép biến hóa thần thông) của vị tỳ-kheo vốn là vua cha, liền phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Bà được tam-muội (trạng thái tâm định tĩnh, chuyên chú sâu xa) tên "Ngọn đèn sáng của mọi đức Phật" và pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu". Được rồi, thân tâm bà trở nên mềm dịu. Sức thần thông tự tại và mọi công đức của đức Phật Pháp Hải Lôi Âm Quang Minh Vương đều hiện ra trước mắt bà.

 Phật tử, vị Chuyển luân vương thuở ấy, người đã theo đức Như Lai kia chuyển bánh xe chánh pháp và làm cho pháp hưng thịnh, đâu phải ai khác, chính là Bồ-tát ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn) Phổ Hiền ngày nay. Còn tỳ-kheo-ni Pháp Luân Hóa Quang chính là ta. Thuở ấy ta giữ gìn Phật pháp, giúp mười vạn tỳ-kheo-ni đạt được địa vị bất thoái chuyển (giai vị không còn thối lui trên đường tu). Ta lại khiến họ được tam-muội thâu nhiếp pháp môn của mọi Như Lai và tam-muội ánh sáng pháp luân. Ta lại giúp họ có được Bát-nhã ba-la-mật (sự hoàn thiện về trí tuệ, thứ trí tuệ đưa người sang bờ giác ngộ), là phương tiện để đi vào biển mọi pháp.

 Phật tử, sau đó có đức Như Lai tên Ly Cấu Pháp Sơn ra đời, ta được gặp. Kế đến có Như Lai tên Pháp Viên Mãn Quang Minh Châu-la (châu-la: búi tóc trên đỉnh đầu). Kế có Như Lai tên Pháp Nhật Diệu Đức Vân. Kế có Như Lai tên Pháp Hải Phân Biệt Diệu Âm Thanh Vương. Kế có Như Lai tên Pháp Nhật Viên Mãn Đăng. Kế có Như Lai tên Pháp Hóa Tràng Vân. Kế có Như Lai tên Pháp Diệm Sơn Tràng Vương. Kế có Như Lai tên Thậm Thâm Pháp Diệu Đức Nguyệt. Kế có Như Lai tên Pháp Trí Phổ Quang Minh Tạng. Kế có Như Lai tên Phổ Trí Cảnh Giới Giác Ngộ Chúng Sinh. Kế có Như Lai tên Diệu Đức Sơn Vương. Kế có Như Lai tên Phổ Môn Phổ Hiền Tu-di Sơn. Kế có Như Lai tên Nhất Thiết Pháp Tinh Tấn Tràng. Kế có Như Lai tên Bảo Hoa Diệu Đức Vân. Kế có Như Lai tên Tịch Tĩnh Thậm Thâm Quang Minh Châu-la. Kế có Như Lai tên Pháp Diệm Đại Từ Quang Minh Nguyệt. Kế có Như Lai tên Quang Diệm Diệu Đức Hải. Kế có Như Lai tên Trí Tuệ Nhật Phổ Chiếu Nhất Thiết. Kế có Như Lai tên Viên Mãn Phổ Trí. Kế có Như Lai tên Vô Thượng Trí Giác Minh Vương. Kế có Như Lai tên Công Đức Diệm Hoa Đăng. Kế có Như Lai tên Trí Tuệ Sư Tử Tràng Vương. Kế có Như Lai tên Phổ Nhật Quang Minh Vương. Kế có Như Lai tên Tu-di Tướng Trang Nghiêm. Kế có Như Lai tên Dũng Mãnh Nhật Phổ Quang Minh. Kế có Như Lai tên Pháp Võng Giác Diệu Đức Nguyệt. Kế có Như Lai tên Pháp Liên Hoa Phu Thiện Đức Diệu Âm. Kế có Như Lai tên Tướng Nhật Phổ Quang Minh. Kế có Như Lai tên Phổ Quang Diệu Đức Chánh Pháp Âm Thanh. Kế có Như Lai tên Vô Úy Diệu Đức Na-la-diên Sư Tử (Na-la-diên: vị thần lực sĩ có sức mạnh vô địch). Kế có Như Lai tên Phổ Trí Kiện Tràng. Kế có Như Lai tên Phu Pháp Liên Hoa Thân. Kế có Như Lai tên Công Đức Hoa Diệu Pháp Hải. Kế có Như Lai tên Đạo Tràng Giác Diệu Đức Nguyệt. Kế có Như Lai tên Pháp Cự Diệu Đức Nguyệt. Kế có Như Lai tên Phổ Chiếu Quang Minh Châu-la. Kế có Như Lai tên Pháp Tràng Đăng. Kế có Như Lai tên Diệu Đức Hải Tràng Vân. Kế có Như Lai tên Danh Xưng Sơn Diệu Đức Vân. Kế có Như Lai tên Chiên-đàn Diệu Đức Nguyệt (chiên-đàn: gỗ đàn hương). Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Phổ Diệu Đức Hoa. Kế có Như Lai tên Phổ Chiếu Chúng Sinh Quang Minh Vương. Kế có Như Lai tên Bát-đầu-ma Hoa Diệu Công Đức Tạng (bát-đầu-ma: hoa sen đỏ). Kế có Như Lai tên Hương Diệm Quang Minh Vương. Kế có Như Lai tên Bát-đầu-ma Nhân. Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Tướng Sơn. Kế có Như Lai tên Phổ Xưng Công Đức Tràng. Kế có Như Lai tên Phổ Môn Quang Minh Tu-di Sơn. Kế có Như Lai tên Diệu Đức Pháp Thành Quang Minh. Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Công Đức Sơn. Kế có Như Lai tên Thắng Tướng Diệu Đức. Kế có Như Lai tên Pháp Lực Dũng Mãnh Tràng. Kế có Như Lai tên Pháp Luân Quang Minh Diệu Âm. Kế có Như Lai tên Công Đức Quang Diệm Lâu Các Trí Quang. Kế có Như Lai tên Vô Thượng Diệu Pháp Luân Nguyệt. Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Pháp Bát-đầu-ma Giác Tràng. Kế có Như Lai tên Bảo Bát-đầu-ma Quang Tạng. Kế có Như Lai tên Bảo Thi-khí Vân Đăng (thi-khí: ngọn lửa). Kế có Như Lai tên Trí Giác Hoa. Kế có Như Lai tên Chủng Chủng Diệm Diệu Đức Tu-di Sơn Tạng. Kế có Như Lai tên Viên Mãn Diệm Diệu Đức Vương. Kế có Như Lai tên Công Đức Vân Trang Nghiêm Quang Minh. Kế có Như Lai tên Pháp Sơn Vân Tràng. Kế có Như Lai tên Phổ Minh Tịnh Công Đức Sơn. Kế có Như Lai tên Pháp Nhật Vân Đăng Vương. Kế có Như Lai tên Pháp Vân Danh Thanh Tự Tại Vương. Kế có Như Lai tên Pháp Viên Mãn Vân. Kế có Như Lai tên Thiện Giác Minh Tịnh Trí Tràng. Kế có Như Lai tên Pháp Viên Mãn Thiện Giác Diệu Đức Nguyệt. Kế có Như Lai tên Kim Sắc Sơn Hiền. Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Hiền Diệu Đức Tu-di Sơn. Kế có Như Lai tên Phổ Trí Tuệ Vân Diệu Thanh. Kế có Như Lai tên Pháp Lực Diệu Đức Lâu Các. Kế có Như Lai tên Hương Diệm Diệu Đức Vương. Kế có Như Lai tên Kim Sắc Ma-ni Sơn Diệu Thanh (ma-ni: loại ngọc báu quý, còn gọi là ngọc như ý). Kế có Như Lai tên Bạch Hào Tạng Nhất Thiết Pháp Viên Mãn Quang Minh (bạch hào: sợi lông trắng xoáy giữa hai chân mày của Phật, thường phóng ánh sáng). Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Pháp Luân. Kế có Như Lai tên Vô Thượng Thanh Tịnh Thi-la Sơn (thi-la: giới luật). Kế có Như Lai tên Phổ Tinh Tấn Cự Quang Chiếu Vân. Kế có Như Lai tên Quảng Tam-muội Hải Thiên Quan Quang Minh. Kế có Như Lai tên Bảo Diệm Diệu Đức Vương. Kế có Như Lai tên Pháp Cự Bảo Trướng Diệu Thanh. Kế có Như Lai tên Pháp Vân Không Quang Minh Sư Tử. Kế có Như Lai tên Tướng Hảo Trang Nghiêm Tràng Nguyệt. Kế có Như Lai tên Quang Minh Diệm Sơn Điện Vân. Kế có Như Lai tên Vô Ngại Hư Không Pháp Quang. Kế có Như Lai tên Lạc Trí Hoa Phu. Kế có Như Lai tên Thế Gian Chủ Quang Minh Diệu Thanh. Kế có Như Lai tên Pháp Tam-muội Quang Minh Diệu Âm. Kế có Như Lai tên Pháp Âm Chân Bảo Tạng. Kế có Như Lai tên Pháp Quang Minh Diệm Diệu Thanh Hải. Kế có Như Lai tên Phổ Chiếu Tam Thế Tướng Tràng. Kế có Như Lai tên Pháp Viên Mãn Sơn Quang Minh. Kế có Như Lai tên Pháp Giới Sư Tử Quang Minh. Kế có Như Lai tên Pháp Giới Sư Tử Diệm. Kế có Như Lai tên Minh Tịnh Diệu Đức Tu-di Sơn. Kế có Như Lai tên Nhất Thiết Tam-muội Hải Sư Tử. Kế có Như Lai tên Phổ Trí Quang Minh Đăng.

 Phật tử, trong kiếp Ly Cấu Quang Minh, các đức Như Lai như thế, nhiều như số vi trần núi Tu-di, lần lượt ra đời. Đức Phật sau cùng tên là Pháp Giới Thành Minh Tịnh Trí Đăng. Đối với tất cả các đức Như Lai ấy, ta đều cung kính cúng dường, nghe pháp và thọ trì, xuất gia học đạo, giữ gìn Phật pháp. Ở chỗ các đức Phật ấy, ta dùng đủ loại phương tiện để đi vào pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu" này, và dùng đủ loại phương tiện để giáo hóa biển chúng sinh. Lại nữa, Phật tử, còn có chư Phật ra đời trong số kiếp nhiều như số vi trần của cõi Phật, ta cũng đều cung kính cúng dường. Vì thế, Phật tử, mọi chúng sinh đều ngủ mãi trong sinh tử, chỉ riêng ta tỉnh thức. Ta lại có thể đánh thức mọi chúng sinh, giúp họ giữ gìn thành trì của tâm, rời khỏi thành tam giới (ba cõi: cõi dục, cõi sắc, cõi vô sắc, tức toàn bộ thế giới luân hồi), đi vào thành pháp vô thượng của nhất thiết trí.

 Này thiện nam tử, ta chỉ thành tựu được pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu" này. Nhờ nó ta trừ được lỗi nói hai lưỡi (nói đâm thọc, gây chia rẽ) và các lỗi về lời nói của chúng sinh, khiến họ nói lời trong sạch, chân thật. Còn các vị đại Bồ-tát thì khác. Các vị ấy thấu rõ mọi đường lối ngôn ngữ của chúng sinh. Trong một niệm, các vị ấy đánh thức được tâm của mọi chúng sinh, đi sâu vào biển âm thanh ngôn ngữ của chúng sinh, và khéo biết cách đặt bày lời nói của chúng sinh. Các vị ấy phân biệt hiểu rõ biển mọi pháp, đi sâu vào và thâu nhiếp biển đà-la-ni của mọi pháp. Các vị ấy khéo dùng phương tiện, vì chúng sinh mà tuôn ra mây của mọi pháp, độ thoát mọi chúng sinh đến tận cùng, thâu nhiếp chúng sinh khiến họ làm nên nghiệp vô thượng. Các vị ấy thuận theo trí thanh tịnh mà phân biệt kho nghiệp, có thể cất tiếng sư tử hống (tiếng gầm của sư tử, ví với lời thuyết pháp oai hùng không sợ hãi) để ban pháp cho tất cả, và được đà-la-ni viên mãn của mọi địa vị pháp. Ta làm sao biết được, nói được công đức và hạnh của các vị ấy?

 Này thiện nam tử, trong hội chúng của Phật đây có một vị dạ thiên tên là Khai Phu Thụ Hoa. Ngươi hãy đến đó hỏi: Bồ-tát học nhất thiết trí như thế nào, và làm sao đặt chúng sinh vào tát-bà-nhã?"

 Bấy giờ dạ thiên Diệu Đức Thủ Hộ Chư Thành muốn nói lại nghĩa của pháp môn này, liền đọc kệ (bài thơ tụng trong kinh) rằng:

 Phật tử, pháp môn sâu xa này giống như hư không, mang tánh như như (bản tánh chân thật, đúng như vốn có, không đổi khác).

 Nó phân biệt chư Phật ba đời và vô lượng pháp giới,

 Sinh ra vô lượng cửa vào các pháp không thể nghĩ bàn,

 Nuôi lớn trí không ngăn ngại, thấu suốt các pháp ba đời.

 Cách đây số kiếp nhiều như vi trần các cõi (?), có kiếp tên Ly Cấu Quang;

 Thế giới tên Diệu Đức Vân, thành tên Bảo Hoa Quang.

 Trong kiếp ấy, các đức Phật nhiều như vi trần núi Tu-di lần lượt ra đời;

 Đức Phật đầu tiên hiệu Pháp Hải Lôi Âm Quang Minh Vương,

 Đức Phật sau cùng là Pháp Giới Thành Minh Tịnh Trí Tuệ Đăng.

 Ta đều cúng dường tất cả, nghe pháp lòng rất vui mừng.

 Ta thấy đức Như Lai Pháp Hải Lôi Âm Quang Minh Vương

 Được các tướng tốt mầu nhiệm tô điểm, giống như núi Tu-di.

 Thấy Phật, ta liền phát tâm, chuyên cầu nhất thiết trí;

 Tâm lớn như hư không, tánh của nó đồng với như như.

 Tâm ấy tràn khắp ba đời, chư Phật và chúng Bồ-tát;

 Tâm đại bi che khắp chúng sinh trong mọi cõi.

 Pháp thân (thân chân thật của Phật, chính là chân lý) thanh tịnh mầu nhiệm tràn khắp các cõi Phật,

 Tùy chỗ đáng giáo hóa mà hiện thân cho thấy.

 Khi ta mới phát tâm, mọi cõi đều rung chuyển;

 Ta giáo hóa các loài, khiến tất cả đều rất vui mừng.

 Kế đó gặp đức Phật thứ hai, nghe pháp và cúng dường,

 Liền khi ấy được thấy các đức Phật nhiều như vi trần của mười biển cõi.

 Cứ thế lần lượt gặp các đức Phật nhiều như vi trần núi Tu-di,

 Cung kính cúng dường tất cả các đức Như Lai ấy,

 Nghe pháp đều thọ trì, nhờ vậy đạt được pháp môn này,

 Rộng độ mọi chúng sinh, rốt cùng đến bờ bên kia (bờ giác ngộ, giải thoát).

 Suốt số kiếp nhiều như vi trần các cõi (?), chư Phật ra đời,

 Ta cũng đều đến chỗ các ngài, cung kính và cúng dường,

 Nghe pháp đều thọ trì, làm cho pháp môn này thêm trong sạch.

 Bấy giờ Thiện Tài được pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu", đi vào vô lượng vô biên biển tam-muội của Bồ-tát, sinh ra vô lượng vô biên biển đà-la-ni. Cậu được ánh sáng của thần thông và các minh (những trí hiểu biết sáng suốt siêu việt) của Bồ-tát, đi vào các biển biện tài (tài ăn nói, giảng giải lưu loát), nuôi lớn mọi biển pháp sâu xa. Muốn ca ngợi dạ thiên Diệu Đức Thủ Hộ Chư Thành, cậu đọc kệ rằng:

 Biển trí tuệ đã thành tựu đầy đủ, vĩnh viễn vượt qua biển sinh tử;

 Kho trí tuệ lâu dài soi khắp mười phương.

 Ngài thấu suốt các pháp trong và ngoài đều như hư không;

 Tuệ thanh tịnh không ngăn ngại, thấu tận cả ba đời.

 Trong từng niệm, ngài phân biệt được vô lượng, không bờ bến

 Mọi cảnh giới, mà tâm chẳng vướng mắc.

 Với tâm đại bi vô lượng, ngài độ thoát biển chúng sinh;

 Mắt trí tuệ sáng trong thấy rõ chúng sinh không có tự tánh (không có bản thể riêng cố định).

 Ngài đi sâu vào biển Phật pháp, đến tận cùng nguồn đáy;

 Dùng đủ loại phương tiện khéo léo giáo hóa, độ các loài.

 Đối với mọi pháp, ngài đều thấu rõ tánh chân thật;

 Tu tập tát-bà-nhã, khiến mọi người đều thanh tịnh.

 Ngài là bậc thầy điều ngự, thấu tận nhất thiết trí,

 Tràn khắp các pháp giới, thuyết pháp giáo hóa chúng sinh.

 Ngài thuận theo đại nguyện của Phật Lô-xá-na (một danh hiệu của Phật Tỳ-lô-giá-na, đức Phật có ánh sáng soi khắp, vị giáo chủ của kinh Hoa Nghiêm), độ chúng sinh không ngăn ngại,

 An trụ trên con đường đưa đến khắp mọi nơi, thấy khắp chư Phật mười phương.

 Tâm ngài sâu xa mầu nhiệm, dập tắt sức nóng của phiền não,

 Trong sạch như hư không, lìa nhơ, chẳng nhiễm dính.

 Ngài thâu nhiếp chư Như Lai trong các cõi Phật ba đời,

 Mọi chúng Bồ-tát và mọi loài chúng sinh.

 Trong một niệm, ngài phân biệt biết sát-na (khoảnh khắc cực ngắn) và la-bà (một đơn vị thời gian ngắn),

 Ngày đêm, tháng, nửa tháng, cho đến vô lượng kiếp.

 Các loài chúng sinh mười phương, loài có hình sắc và loài không hình sắc,

 Loài có tưởng và loài không tưởng (loài có hoặc không có tri giác), ngài đều biết chúng chết ở chỗ này sinh ra ở chỗ kia.

 Ngài trừ diệt cho mọi chúng sinh những ý tưởng hư dối, điên đảo;

 Khéo biết phép ngôn ngữ, chỉ bày con đường bồ-đề.

 Ngài nói ra đại nguyện của Lô-xá-na và mọi biển Phật pháp;

 Thân và tâm pháp không ngăn ngại, tùy chỗ thích hợp mà hiện ra trước chúng sinh.

 Đồng tử Thiện Tài dùng kệ ca ngợi vị dạ thiên xong, cúi đầu sát chân lạy, đi quanh vô số vòng, rồi kính cẩn từ biệt lui ra.

 Bấy giờ đồng tử Thiện Tài giữ chánh niệm suy nghĩ, tu tập cho rộng thêm pháp môn "Âm thanh tự tại diệu đức thâm sâu", rồi đi đến chỗ dạ thiên Khai Phu Thụ Hoa. Cậu thấy vị dạ thiên ấy ở trong lầu gác làm bằng các cây hương báu, ngồi trên tòa pháp sư tử làm bằng mầm cây báu, có trăm vạn chư thiên quyến thuộc vây quanh. Bấy giờ Thiện Tài cúi đầu kính lạy chân dạ thiên, đi quanh vô số vòng, cung kính chắp tay đứng một bên, thưa rằng: "Thưa thiên thần, trước đây con đã phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Bồ-tát học hạnh Bồ-tát như thế nào, tu đạo Bồ-tát như thế nào để hướng đến tát-bà-nhã? Cúi mong thiên thần giảng giải cho con."

 Vị ấy đáp: "Này thiện nam tử, vào lúc mặt trời lặn, khi hoa ưu-bát-la (sen xanh) và hoa bát-đàm-ma (sen hồng) đều khép lại, nếu có những người đi dạo vườn cảnh, thôi cuộc vui buông thả mà trở về nhà, thì ta phóng ánh sáng cho họ. Ai đang đi trên đường hiểm, ta soi sáng và chỉ cho đường bằng, khiến họ chuyên cầu con đường nhất thiết trí. Ai ở nơi núi non vách đá, nước sâu, đồng hoang, hay những nơi hiểm nạn như thế, ta đều phóng ánh sáng soi cho, khiến họ khỏi các khổ, được yên ổn vui vẻ.

 Lại nữa, thiện nam tử, nếu có chúng sinh buông thả theo năm dục (năm thứ ham muốn do sắc đẹp, âm thanh, hương thơm, vị ngon và sự xúc chạm êm ái đem lại), ta hiện ra cho họ thấy cái khổ của già, bệnh, chết, khiến họ trông thấy mà bỏ sự buông thả, tu tập thiện căn. Với người keo kiệt tham lam, ta khen ngợi việc bố thí. Với người phạm giới, ta giúp họ đứng vững trong giới hạnh trong sạch. Với người hay giận dữ, ta khen ngợi lòng đại từ, giúp họ an trụ trong nhẫn nhục. Với người lười biếng, ta dạy họ tu hạnh tinh tấn của Bồ-tát. Với người tâm tán loạn, ta dạy họ tu các thiền định và tam-muội. Với người ngu si, ta khiến họ đi sâu vào Bát-nhã ba-la-mật. Với người ưa pháp nhỏ (giáo pháp chỉ cầu giải thoát cho riêng mình), ta dạy họ Đại thừa (giáo pháp lớn, cầu thành Phật để độ khắp chúng sinh). Với người bám chấp vào ba cõi, ta khiến họ an trụ nơi các ba-la-mật (những hạnh tu được hoàn thiện, đưa người đến bờ giác ngộ) viên mãn, không bám chấp của Bồ-tát. Với chúng sinh nào công đức yếu kém, bị các phiền não và nghiệp bức bách, ta khiến họ an trụ nơi lực ba-la-mật (sự hoàn thiện về sức mạnh tu tập) của Bồ-tát. Với kẻ thuận theo sự vô minh, không có trí, ta khiến họ an trụ nơi trí ba-la-mật (sự hoàn thiện về trí biết rõ mọi pháp) của Bồ-tát, lìa bỏ bóng tối ngu si. Này thiện nam tử, ta đã thành tựu pháp môn "Ánh sáng vô lượng hoan hỷ tri túc" (tri túc: biết đủ)."

 Thiện Tài thưa: "Thưa thiên thần, cảnh giới của pháp môn này như thế nào?"

 Vị ấy đáp: "Này thiện nam tử, đó là ánh sáng phương tiện của Như Lai thâu nhiếp chúng sinh. Phật tử, nếu có chúng sinh nào được hưởng an vui, ấy đều nhờ sức Phật và sức các ánh sáng của Phật. Họ theo lời dạy của Như Lai, nhờ sức oai thần của Phật mà thuận theo Phật đạo, nghe chánh pháp của Phật, đi vào thiện căn của Phật. Mặt trời trí tuệ trọn vẹn, sáng trong của Như Lai và sức nghiệp có bản tánh thanh tịnh của Như Lai soi khắp tất cả. Nhờ được sức công đức như thế mà khắp chúng sinh được hưởng mọi niềm an vui.

 Phật tử, khi vào pháp môn này, ta giữ chánh niệm suy nghĩ, đi sâu vào biển hạnh Bồ-tát mà đức Lô-xá-na Như Lai, Ứng Cúng (bậc xứng đáng được trời người cúng dường), Đẳng Chánh Giác (bậc giác ngộ chân chánh, trọn vẹn) đã thực hành trong quá khứ.

 Này thiện nam tử, ta biết rằng khi vị Bồ-tát ấy mới phát tâm hướng đến địa vị Bồ-tát, ngài thấy các chúng sinh bám vào ngã (cái ta) và ngã sở (cái của ta), bị vô minh (sự mê muội, không thấy rõ chân lý) che lấp, rơi vào các tà kiến (cách thấy sai lầm), thuận theo tham ái. Họ bị dục vọng và giận dữ trói buộc, tâm rối loạn điên đảo, bị keo kiệt và ganh ghét quấn chặt, bị nghèo khó bức bách, chịu nhiều khổ não trong sinh tử, không gặp được chư Phật. Thấy như vậy rồi, ngài phát tâm đại bi, thâu nhiếp chúng sinh, trừ các khổ nạn, làm lợi ích khắp cho họ, khiến họ được tâm không nhiễm dính.

 Đối với các vật đem bố thí, ngài không cầu quả báo. Ngài phân biệt hiểu rõ thật tướng (bản chất chân thật) của mọi pháp do nhân duyên (nguyên nhân và điều kiện) mà sinh ra. Ngài thành tựu đầy đủ chiếc lọng pháp viên mãn của đại từ đại bi để che khắp chúng sinh. Ngài dùng pháp biết đủ để nuôi con voi trí tuệ, phá tan mọi núi phiền não, làm cho chúng sinh an vui. Ngài tùy chỗ đáng giáo hóa mà mưa pháp cam lồ, đem lợi ích của pháp thánh bố thí bình đẳng cho chúng sinh, khiến họ được niềm vui vô thượng là quả thập lực (mười trí lực đặc biệt chỉ Phật mới có).

 Ngài thành tựu sức thần thông tự tại của Bồ-tát, tràn khắp pháp giới, hiện ra trước mọi chúng sinh, mưa xuống mọi thứ vật dụng, khiến ai cũng vui mừng thỏa ý. Ngài cứu hộ chúng sinh, diệt khổ sinh tử cho họ mà không cầu đền ơn. Ngài tô điểm cho trong sạch viên ngọc tâm của mọi chúng sinh, khiến họ có thiện căn giống như chư Phật, làm tăng trưởng tát-bà-nhã. Ngài giáo hóa, làm cho mọi chúng sinh chín muồi trên đường đạo. Ngài dùng pháp thanh tịnh vô thượng làm trong sạch các cõi Phật. Trong từng niệm, ngài tràn khắp mọi pháp giới. Ngài dùng trí sáng trong phân biệt ba đời, tràn đầy hư không. Trong mọi lúc, ngài chuyển pháp luân thanh tịnh để giáo hóa chúng sinh, khiến chúng sinh sinh ra những sự giữ gìn thanh tịnh của nhất thiết trí (?), và giác ngộ được bồ-đề của mọi đức Phật.

 Ngài phân biệt mọi kiếp vị lai, trong mọi kiếp thực hành hạnh Bồ-tát mà tâm không hai lòng. Ngài có thể đi khắp mọi thế giới; thân ngài dung chứa được mọi biển cõi, thâu nhiếp hết mọi thế giới. Ngài phân biệt và giảng giải các hình sắc, các cách tô điểm và các chỗ nương trụ khác nhau của mọi thế giới: có thế giới không thanh tịnh, có thế giới vừa sạch vừa không sạch, có thế giới thuần thanh tịnh, có thế giới thuần nhơ bẩn; có thế giới rộng, có thế giới hẹp, có thế giới lớn, có thế giới nhỏ, có thế giới úp, có thế giới ngửa. Trong các biển thế giới như vậy, ngài làm sinh ra hạnh Bồ-tát và chứng được hạnh Bồ-tát. Trong từng niệm, ngài sinh ra các hạnh tự tại của Bồ-tát. Trong từng niệm, ngài vì chúng sinh mà hiện ra pháp thân thanh tịnh của chư Phật ba đời.

 Phật tử, đức Phật Lô-xá-na trong đời quá khứ, khi thực hành hạnh Bồ-tát, thấy các loài chúng sinh không có trí tuệ và công đức, bị ngu si che lấp, bám vào ngã và ngã sở, bị vô minh che tối, không suy nghĩ chân chánh, rơi vào tà kiến, không biết nhân quả, thuận theo phiền não và nghiệp, không tu thánh đạo để đạt được pháp vô tác (pháp không do tạo tác mà có, tức Niết-bàn vắng lặng) (?), thường trôi lăn trên con đường hiểm của sinh tử, chịu đủ thứ khổ. Ngài phát khởi đại bi, khiến các chúng sinh làm sinh ra vô lượng hạnh Bồ-tát, tu tập mọi ba-la-mật, gây dựng thiện căn bền chắc và vượt trội, trừ diệt các khổ, làm lớn kho công đức. Ngài khiến họ hiểu rõ nhân quả, không trái với nghiệp báo, biết pháp chân thật, phân biệt biết hết những ước muốn của chúng sinh và mọi cõi, giữ gìn thọ trì mọi Phật pháp khiến không bị đứt mất, diệt pháp chẳng lành, làm đầy đủ tát-bà-nhã.

 Phật tử, ngài dùng vô lượng pháp thí như vậy để thâu nhiếp chúng sinh, khiến họ một lòng cầu pháp tát-bà-nhã, tu hành các ba-la-mật của Bồ-tát, có đủ lợi ích của bậc hiền thánh, làm tăng trưởng tát-bà-nhã, làm đầy biển thiện căn, và làm hiện ra vô lượng sự tự tại của Như Lai. Ngài dùng đủ loại phương tiện như thế để thâu nhiếp chúng sinh, làm hiện ra vô lượng công đức của Như Lai, giúp chúng sinh an trụ trong các trí tuệ thâu nhiếp của Bồ-tát."

 Thiện Tài thưa: "Thưa thiên thần, ngài phát tâm A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề đã bao lâu rồi?"

 Vị ấy đáp: "Phật tử, việc này khó biết, khó tin, khó vào, khó nói, khó đạt. Mọi chư thiên, hàng Thanh văn (người nghe lời Phật dạy mà tu, cầu giải thoát cho riêng mình) và hàng Duyên giác (người tự quán xét lẽ nhân duyên mà giác ngộ, không cần thầy) đều không thể biết, trừ khi nhờ thần lực của Phật. Chỉ có người như thế này mới có thể tin hiểu, có thể biết, có thể vào, có thể nói và có thể đạt được: người nương thiện tri thức để làm đầy thiện căn, làm trong sạch tâm ngay thẳng, xa lìa dua nịnh quanh co, diệt các sự nhơ nhiễm, đạt được ánh sáng trí tuệ soi khắp; người thương xót chúng sinh, hàng phục các ma (những thế lực xấu ác ngăn cản việc tu hành), nhổ bật cây phiền não, quyết muốn thành tựu nhất thiết chủng trí; người trừ diệt biển lo buồn khổ não của sinh tử, được niềm vui của Như Lai, đi vào biển tinh tấn của công đức Phật, an trụ nơi địa vị Phật, đầy đủ mọi trí lực của Như Lai, đạt đến tận cùng mười lực. Vì sao vậy? Vì cảnh giới Phật này thì mọi chúng sinh và các Bồ-tát đều không thể biết. Ta sẽ nương thần lực của Phật để điều phục chúng sinh. Với những người tâm ngay thẳng trong sạch, rộng tu thiện căn, có tâm sâu xa ưa nghe pháp này, ta sẽ tùy chỗ thích hợp mà phân biệt giảng giải cho họ."

 Bấy giờ vị dạ thiên muốn nói lại nghĩa này, nhìn xét cảnh giới của chư Phật ba đời, rồi đọc kệ rằng:

 Phật tử, pháp môn này là cảnh giới Phật sâu xa;

 Dù nói suốt số kiếp nhiều như vi trần các cõi không thể nghĩ bàn, cũng không nói hết.

 Những chúng sinh tham dục, giận dữ, si mê, kiêu căng,

 Đều không thể biết được pháp vắng lặng cao tột này.

 Kẻ tâm keo kiệt, ganh ghét, dua nịnh, bị phiền não và nghiệp che lấp,

 Thảy đều không biết được cảnh giới Phật sâu xa.

 Kẻ bám vào ấm, nhập, giới (các yếu tố cấu thành thân tâm và thế giới: năm uẩn, mười hai xứ, mười tám giới) và khởi lên cái thấy có "ta",

 Tâm, tưởng và cái thấy điên đảo, không biết được pháp thuộc cảnh giới Phật.

 Cảnh giới sâu xa của Như Lai thanh tịnh, lìa hư dối,

 Những kẻ nương trụ trong sinh tử đều không thể biết.

 Người sinh vào nhà Như Lai, được chư Phật thường che chở,

 Vâng giữ kho Phật pháp — đó là cảnh giới của mắt tuệ.

 Người gần gũi thiện tri thức, đầy đủ pháp trắng sạch,

 Đạt đến tận cùng các lực của Phật, nghe pháp này thì vui mừng.

 Tâm trong sạch lìa hư dối, giống như tánh hư không,

 Đèn tuệ trừ bóng tối ngu si — đó là cảnh giới của người ấy.

 Dùng tâm đại từ bi che khắp các chúng sinh,

 Đem tâm bình đẳng nhìn tất cả — đó là cảnh giới của người ấy.

 Tâm rất vui mừng, nhìn bình đẳng mọi loài chúng sinh,

 Buông bỏ hết thảy — đó là cảnh giới lìa nhơ.

 Tâm trong sạch lìa các điều ác, đến tội nhỏ cũng sợ,

 Thuận theo Phật pháp — đó là cảnh giới lìa nhơ.

 An trụ trong pháp nhẫn nhục, tâm không thể lay động,

 Đúng như thật, không trái với nghiệp — đó là cảnh giới của tâm vô tận.

 Dũng mãnh siêng năng tinh tấn, an trụ trong tâm không thoái lui,

 Đạt đến tận cùng tát-bà-nhã — đó là cảnh giới điều phục.

 Vào tâm định vắng lặng, trừ diệt sức nóng của phiền não,

 Đi sâu vào biển trí tuệ — đó là cảnh giới khởi lên từ sự vắng lặng.

 Thấu suốt các loài chúng sinh và thật tướng của các pháp —

 Cảnh giới của pháp sâu xa ấy chính là pháp môn đèn tuệ.

 Giác ngộ được tánh của chúng sinh, không bám vào các biển cõi hữu,

 Soi khắp mọi tâm — đó là pháp môn của bậc dẫn đường.

 Người sinh ra từ tánh nguyện thanh tịnh của chư Phật ba đời,

 Ở khắp mọi cõi, suốt tận các kiếp vị lai,

 Tu tập hạnh Bồ-tát — đó là pháp môn Phổ Hiền.

 Vào các biển phương tiện, nhìn khắp các biển cõi,

 Trí tuệ sâu xa không ngăn ngại, biết hết sự thành và hoại của các cõi.

 Trong mỗi hạt bụi đều thấy chư Phật ngồi nơi đạo tràng,

 Thành Phật và giáo hóa chúng sinh — đó là pháp môn của mắt không ngăn ngại.

 Thiện Tài đến chỗ ta, gần gũi thiện tri thức,

 Nghe pháp sâu xa này, tinh tấn siêng năng tu tập.

 Cảnh giới của Lô-xá-na này sâu xa, khó nghĩ bàn;

 Ta nương thần lực của Phật, vì ngươi phân biệt nói ra.

 "Phật tử, thuở xa xưa, cách đây số kiếp nhiều như vi trần của biển thế giới, có một biển thế giới (một tập hợp vô số thế giới) tên là Minh Tịnh Sơn. Ở đó có đức Như Lai ra đời, hiệu là Trí Tuệ Pháp Giới Sơn Chư Phương Tịch Tĩnh Phổ Chiếu Vương Như Lai, Ứng Cúng, Đẳng Chánh Giác. Khi đức Phật ấy còn làm Bồ-tát, ngài đã làm thanh tịnh biển thế giới ấy. Trong biển thế giới ấy có những thế giới tánh (một tầng tập hợp các thế giới nằm trong biển thế giới) nhiều như vi trần cõi Phật. Trong mỗi thế giới tánh, có những đức Phật nhiều như vi trần thế giới ra đời. Mỗi đức Như Lai nói những kinh tu-đa-la nhiều như vi trần thế giới. Trong mỗi kinh, Phật thọ ký cho những Bồ-tát nhiều như vi trần cõi Phật, làm hiện ra đủ loại thần lực và vô lượng phương tiện của Như Lai, dùng đủ các thừa để giáo hóa chúng sinh.

 Phật tử, trong biển thế giới ấy có một thế giới tánh tên là Phổ Môn Trang Nghiêm. Trong thế giới tánh ấy có một thế giới tên là Nhất Thiết Bảo Sắc Diệu Đức Phổ Chiếu, được tô điểm bằng biển mọi hoa báu. Thế giới ấy lấy các thứ báu làm thể, hình dáng như thành của cõi trời, được trang hoàng trong sạch, soi khắp đạo tràng của chư Phật, làm hiện ra ánh sáng biến hóa của chư Phật. Trong thế giới ấy có những tứ thiên hạ nhiều như vi trần núi Tu-di. Trong số đó có một tứ thiên hạ tên là Bảo Sơn Tràng. Tứ thiên hạ ấy có châu Diêm-phù-đề (châu lục ở phía nam núi Tu-di, nơi loài người sinh sống), dọc ngang mười vạn do-tuần (đơn vị đo đường dài của Ấn Độ xưa, mỗi do-tuần khoảng mười mấy cây số). Trong châu Diêm-phù-đề có mười vạn thành lớn. Trong các thành ấy có một kinh đô tên là Kiên Cố Bảo Trang Nghiêm Vân Đăng, có một vạn thành bao quanh. Người thời ấy sống đến một vạn tuổi.

 Lúc ấy có một vị đại vương tên là Nhất Thiết Pháp Sư Tử Hống Viên Cái Diệu Âm. Vua có năm trăm đại thần, sáu vạn cung nữ và bảy trăm hoàng tử, ai cũng dung mạo đẹp đẽ, dũng mãnh khỏe mạnh. Bấy giờ uy đức của nhà vua trùm khắp cõi Diêm-phù-đề, không có kẻ thù địch.

 Trong đại kiếp ấy, một kiếp xấu ác nổi lên, năm thứ trược (năm thứ vẩn đục của thời suy đồi: thời buổi vẩn đục, tà kiến vẩn đục, phiền não vẩn đục, chúng sinh vẩn đục, tuổi thọ vẩn đục) bùng lên dữ dội. Khi ấy dân chúng làm mười nghiệp ác (giết hại, trộm cắp, tà dâm, nói dối, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời thêu dệt, tham lam, giận dữ, tà kiến), xa lìa mười điều lành, chết đi thì rơi vào đường ác. Tuổi thọ của họ ngắn ngủi, hình sắc xấu xí, nghèo hèn, nhiều khổ ít vui. Họ kiện tụng nhau, chê bai hủy báng nhau, chia lìa quyến thuộc của người khác, rơi sâu vào tà kiến. Vì tham đắm mà làm điều trái pháp, nên mưa gió không đúng thời, cỏ cây rừng rậm, trăm thứ lúa và mạ đều khô héo.

 Bấy giờ dân chúng đói kém, bệnh tật, gầy mòn, kéo nhau đến kinh đô kêu la lớn tiếng. Vô lượng vô số người vây quanh thành vua: có người giơ hai tay, có người chắp tay, có người kêu trời đập đất, có người gieo mình xuống đất, có người quỳ gối phải sát đất, có người mặc áo rách, mắt không còn thần sắc. Họ kêu khóc thảm thiết, cùng nói: "Đại vương ơi, chúng tôi nay khổ lắm, khổ lắm! Chúng tôi đói khát, rét lạnh, bệnh tật, nguy khốn, không chỗ nương tựa, không ai cứu giúp, như ở trong ngục tù, bị đủ thứ khổ bức bách, đang dần đi đến đường chết." Họ kêu than vô lượng nỗi đau đớn như thế, cầu xin được cứu sống, được yên ổn vui vẻ: "Đại vương là kho báu của chúng sinh, là ao nước mát, khéo dùng phép chân chánh để trị nước, là trí lớn, là cỗ xe lớn, là hòn đảo báu lớn đem lại lợi ích chân thật, có thể ban cho chúng sinh niềm vui của cõi trời và cõi người."

 Bấy giờ đại vương nghe tiếng kêu khổ đau đớn ấy, liền được trăm vạn a-tăng-kỳ pháp môn đại bi. Vua một lòng suy nghĩ, rồi thốt ra mười lời đại bi. Mười lời ấy là gì?

 "Than ôi, đau đớn thay! Mọi chúng sinh rơi vào hố sâu sinh tử không đáy, không chỗ nương tựa. Ta sẽ làm chỗ nương tựa cho họ, khiến tất cả đạt được địa vị Như Lai. Thương thay chúng sinh, bị phiền não làm rối loạn, không ai cứu giúp. Ta sẽ làm người cứu hộ cho họ, khiến tất cả đứng vững trong mọi nghiệp lành. Thương thay chúng sinh, bị sinh, già, bệnh, chết mà không ai cứu hộ. Ta sẽ làm người cứu hộ cho họ, trừ diệt mọi khổ đau của thân và tâm. Thương thay chúng sinh, có những nỗi sợ hãi mà không ai cứu hộ. Ta sẽ làm người cứu hộ cho họ, khiến họ an trụ nơi chốn yên ổn của nhất thiết trí. Thương thay chúng sinh, bị thân kiến (cái thấy sai lầm cho rằng thân này là cái ta thật) và sự nghi ngờ che lấp. Ta sẽ làm ngọn đèn sáng trong cho họ, soi khắp tất cả, làm hiện ra trí sáng trong. Thương thay chúng sinh, bị ngu si che lấp. Ta sẽ làm bó đuốc lớn cho họ, chỉ bày thành chánh pháp của nhất thiết trí. Thương thay chúng sinh, bị keo kiệt, ganh ghét, dua nịnh, dối trá làm vẩn đục, rối loạn tâm. Ta sẽ khiến họ đều được pháp thân thanh tịnh vô thượng. Thương thay chúng sinh, bị dòng sinh tử dài cuốn trôi chìm đắm. Ta sẽ khiến họ vượt qua biển sinh tử, đến bờ bên kia của Phật. Thương thay chúng sinh, từ lúc sinh ra đã mù lòa. Ta sẽ khiến họ thấy nghĩa chân thật, giống như mọi đức Phật. Thương thay chúng sinh, các căn (các giác quan và năng lực tinh thần: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) không được điều phục. Ta sẽ khiến họ điều phục các căn, trừ diệt chướng ngại, được nhất thiết trí."

 Bấy giờ đại vương nói ra mười lời đại bi như thế rồi, cho đánh trống truyền lệnh: "Hết thảy chúng sinh hãy yên lòng, chớ sợ. Các ngươi cần gì ta đều cấp cho." Liền khi ấy lệnh được ban xuống các thành lớn nhỏ, đô ấp, xóm làng trong cõi Diêm-phù-đề, mở hết các kho tàng: vàng bạc châu báu, áo quần, thức ăn ngon, hương hoa, anh lạc (chuỗi ngọc đeo để trang sức), giường chiếu chăn nệm, cung điện nhà cửa, các cờ báu đẹp, cờ ngọc dạ quang, cờ ngọc ma-ni, thầy thuốc và thuốc thang; các thứ đồ đựng chứa đầy báu vật, các đồ bằng kim cương đựng đầy hương thơm, các đồ đựng hương chứa đầy áo quần, các loại xe cộ, phướn, lụa màu, cờ và lọng. Vua lại đánh trống truyền lệnh khắp mọi thành, đô ấp, xóm làng trong thiên hạ: "Nay ta ban cho các ngươi đất nước, thành ấp, xóm làng, vợ con, cùng đầu, mắt, răng, lưỡi, tim, gan, máu thịt, ruột, dạ dày, tay chân và mọi phần thân thể của ta."

 Khi ấy, ngoài cửa đông của thành có một nơi hội họp lớn tên là Minh Tịnh Ma-ni Diệu Đức. Đất ở đó bằng phẳng, rộng rãi, sạch sẽ, không có các thứ dơ bẩn. Đất làm bằng các thứ báu, rải đủ loại hoa báu, xông các thứ hương; mây hương đầy khắp hư không, cây báu vây quanh, vô lượng lưới hoa và lưới báu giăng phủ bên trên, tự nhiên phát ra vô lượng ức na-do-tha (một con số cực lớn) tiếng nhạc vui. Nơi ấy được tô điểm bằng vô lượng thứ quý lạ như thế, tất cả đều là quả báo của nghiệp thanh tịnh của Bồ-tát. Trong hội ấy, chỗ vua ngồi lấy mười thứ báu làm nền, mười thứ báu làm lan can, mười loại cây báu vây quanh, hình sắc như kim cương không thể phá hoại. Nơi ấy được các báu tô điểm, treo các phướn báu. Lưới báu trắng sạch, lưới báu có chuông vàng, lưới báu kết hoa, lưới báu ngọc ma-ni và lưới báu bằng đủ loại vải giăng phủ bên trên, xông hương quý, tự nhiên phát ra vô lượng tiếng ca tụng vi diệu.

 Bấy giờ đại vương ngồi trên tòa sư tử, nghiêm trang đẹp lạ, đủ các tướng đại nhân (những tướng tốt trên thân của bậc vĩ nhân), các phần thân thể đầy đủ, có thân Na-la-diên không thể phá hoại. Vua sinh trong dòng vua, dùng chánh pháp trị nước, đối với của cải, tâm và pháp đều được tự tại, công đức vô lượng, không ai trái lệnh. Các lọng báu đẹp che bên trên; lọng ấy thường phát ra vô lượng ánh sáng màu vàng Diêm-phù (thứ vàng ròng quý nhất, lấy từ dòng sông chảy dưới rừng cây Diêm-phù), phủ lưới ngọc ma-ni trong sạch mầu nhiệm. Các chuông bằng vàng báu phát ra tiếng hòa nhã, tuyên dương hạnh lành.

 Bấy giờ trong cõi Diêm-phù-đề, vô lượng a-tăng-kỳ chúng sinh đều đến quy mạng (về nương theo), khen rằng: "Đại vương! Vua là người trí, bậc nhất thiên hạ, là núi Tu-di công đức, công đức sáng trong như trăng tròn. Vua có tâm Bồ-tát, nhìn chúng sinh bình đẳng, bố thí khắp tất cả."

 Vua thấy vậy, vui mừng vô lượng. Đối với đại chúng ấy, vua phát tâm đại bi và tâm của người thiện tri thức; ai cầu xin gì cũng cho đầy đủ để thâu nhiếp họ. Khi ấy vua liền được niềm vui vô lượng. Niềm vui ấy, Thích-đề-hoàn-nhân (tức Đế Thích, vua cõi trời Đao-lợi) cho đến vua trời Hóa Tự Tại (cõi trời tự biến hóa ra cảnh vui để hưởng) hưởng các niềm vui suốt vô lượng trăm ức na-do-tha kiếp cũng không sánh kịp. Vua trời Tha Hóa Tự Tại (cõi trời cao nhất của cõi dục, hưởng niềm vui do kẻ khác biến hóa ra) hưởng các niềm vui suốt số kiếp không thể nghĩ bàn cũng không sánh kịp. Vua Đại Phạm thiên (vị trời làm chủ cõi Phạm thiên thuộc cõi sắc) an trụ trong niềm vui phạm trụ (trạng thái an lạc trong sạch của cõi Phạm thiên) suốt số kiếp không thể nói cũng không sánh kịp. Cho đến các vị trời cõi Tịnh Cư (cõi trời cao nhất của cõi sắc, nơi các bậc thánh không còn trở lại cõi dục sinh sống) an trụ trong niềm vui vắng lặng suốt số kiếp không giới hạn cũng không sánh kịp.

 Lại nữa, thiện nam tử, ví như có người nhân từ và hết mực hiếu thảo, gặp tai nạn ở đời mà phải xa lìa cha mẹ. Trải qua nhiều năm, bỗng gặp lại, được nhìn thấy dung nhan cha mẹ, người ấy vui mừng hớn hở không kìm được. Đại vương ấy thấy người đến cầu xin cũng vui mừng như vậy, lòng tin bền chắc, nuôi lớn bồ-đề. Vì sao vậy? Vì vị Bồ-tát này chuyên cầu nhất thiết trí, làm lợi ích và an vui cho mọi chúng sinh, làm tròn đại nguyện. Ngài xa lìa pháp chẳng lành, tu các điều lành, cứu hộ chúng sinh, mở cửa tát-bà-nhã, thâu nhiếp nhất thiết trí, làm đầy đủ nguyện ước của chúng sinh. Ngài đi vào biển công đức của mọi đức Phật, phá tan núi chướng ngại do phiền não, ma và nghiệp gây ra, thuận theo lời dạy của mọi Như Lai. Ngài đi vào dòng trí sâu xa, không trái với chánh đạo, vượt ra khỏi dòng các pháp (?), làm tròn đại nguyện, an trụ trong pháp của bậc đại nhân, đầy đủ kho thiện căn phổ môn (cửa mở khắp, độ khắp mọi loài), lìa mọi điều ác, tâm không nhiễm dính, thấu rõ các pháp đều như hư không.

 Lại nữa, Phật tử, bấy giờ đại vương nhìn các chúng sinh mà khởi ý nghĩ: xem họ như con một, như cha mẹ, như ruộng phước (nơi gieo trồng phước đức; cúng dường thì được phước), như người có ơn khó đền, như thầy, như Phật. Vua dùng tâm đại từ bi che khắp họ. Tùy theo chỗ họ cần, vua đem tất cả bố thí cho chúng sinh, khiến ai cũng được đầy đủ: áo quần, đồ ăn uống, hoa, hương bột, hương xoa, tràng hoa, lọng, cờ, phướn, các đồ trang sức, giường tòa, chăn nệm, nhà cửa, cung điện, vườn cảnh, ao tắm, xe cộ, kiệu, voi ngựa, các thứ báu, cả cung điện mình đang ở cùng quyến thuộc, các kho tàng trong cung, thành ấp và xóm làng.

 Bấy giờ trong hội ấy có một cô gái trẻ tên là Bảo Quang Minh, dung mạo đẹp đẽ xinh tươi, không ai sánh bằng. Thân cô như vàng ròng, mắt và tóc màu xanh biếc; miệng nói tiếng hay, thân tỏa hương quý, được các thứ báu tô điểm. Cô luôn biết hổ thẹn với điều sai, giữ chánh niệm không rối loạn, dáng điệu khoan thai đúng phép, đối với các bậc thầy và người trên đều cung kính tôn trọng. Các căn của cô lặng yên, chánh niệm và trí tuệ luôn hiện tiền; pháp nào đã nghe cô đều nhớ được, hiểu được. Đời trước cô đã nuôi lớn vô lượng thiện căn, các pháp lành mầu nhiệm thấm nhuần thân cô. Cô gần gũi thiện tri thức, ưa thích Đại thừa, tâm như hư không, tự mình an ổn và làm người khác an ổn, thường ưa được thấy Phật và cầu tát-bà-nhã.

 Cô cùng sáu mươi cô gái khác đứng không xa vua, một lòng cung kính chắp tay, nghĩ rằng: "Ta được lợi lành, được thấy thiện tri thức, được gặp thiện tri thức." Đối với nhà vua, cô khởi ý nghĩ xem vua là bậc đại sư, là thiện tri thức, là người từ bi. Khi khởi ý nghĩ ấy, cô vui mừng vô lượng, cởi đồ trang sức đặt trước mặt vua, rồi phát nguyện: "Nay đại vương làm yên ổn cho vô lượng vô biên chúng sinh, nguyện đời sau con cũng được như vậy. Trí tuệ của đại vương, chánh đạo của đại vương, cỗ xe của đại vương, tướng tốt của đại vương, của báu của đại vương, không ai phá hoại được; nguyện đời sau con cũng được như vậy. Vua sinh ra ở đâu, con cũng sinh theo ở đó."

 Bấy giờ đại vương bảo cô gái: "Nay ta xả bỏ hết những vật quý trong thân và ngoài thân, cô cứ tùy ý mà lấy." Cô gái càng thêm vui mừng, đọc kệ rằng:

 Khi đại vương chưa ra đời, kinh đô Kiên Cố Trang Nghiêm

 Chẳng có gì đáng vui, giống như chốn ngạ quỷ (loài quỷ luôn đói khát khổ sở).

 Chúng sinh giết hại lẫn nhau, trộm cắp, buông thả dâm loạn,

 Nói hai lưỡi, nói dối, nói lời vô nghĩa, lời thô ác,

 Tham muốn của cải người khác, giận dữ mang lòng hại người,

 Tà kiến làm điều chẳng lành, chết rồi rơi vào đường ác.

 Những chúng sinh như thế bị ngu si che lấp,

 Làm đủ mọi điều ác, nên trời hạn không mưa.

 Vì không có mưa đúng mùa, trăm thứ lúa đều không mọc,

 Cỏ cây thảy đều khô héo, suối nguồn cũng cạn kiệt.

 Khi đại vương chưa ra đời, mọi sông ngòi ao hồ

 Đều khô cạn hết cả, giống như một đồng hoang lớn.

 Khi đại vương mới sinh, trời nổi mây mừng dày đặc,

 Mưa xuống thấm khắp nơi, sông ao đều đầy tràn.

 Mọi điều ác bị trừ diệt, mọi nỗi sợ hãi được xa lìa;

 Dân chúng đều vui mừng, vì đại vương ra đời.

 Thuở trước các loài chúng sinh ai nấy giết hại lẫn nhau,

 Ăn uống máu thịt người; nay đều tu tâm từ.

 Trước kia lúa không mọc, cỏ cây đều khô cháy,

 Bị đói khát bức bách, chịu đủ thứ khổ não.

 Nay đại vương ra đời, lúa gạo tự nhiên mọc,

 Cây sinh ra áo đẹp, vì đời vua là nơi muôn dân nương về.

 Ngày trước tranh nhau lợi nhỏ, kẻ mạnh lấn cướp kẻ yếu;

 Nay đủ thứ trang hoàng, như vườn Nan-đà của Đế Thích (khu vườn vui chơi trên cõi trời của vua trời Đế Thích).

 Người xưa tham dục nặng, làm đủ điều buông thả,

 Xâm phạm vợ người khác, rồi cùng hại lẫn nhau.

 Ngày nay mọi người dân được các báu đẹp tô điểm,

 Trong sạch, không tà dâm, giống như cõi trời Đâu-suất (cõi trời thứ tư của cõi dục, nơi Bồ-tát ở chờ ngày xuống thành Phật).

 Ngày trước các chúng sinh nói dối, nói lời trái pháp,

 Buông miệng nói lời vô nghĩa, dua nịnh để lấy lòng người.

 Ngày nay các loài chúng sinh xa lìa mọi lời ác,

 Nhìn chúng sinh bằng ánh mắt yêu thương, miệng nói lời dịu dàng.

 Ngày trước các chúng sinh làm theo đủ thứ tà kiến,

 Chắp tay cung kính lạy loài bò, dê, chó, heo.

 Nay nghe chánh pháp của vua, xa lìa các tà kiến,

 Biết rõ rằng khổ và vui đều do nhân duyên mà khởi lên.

 Đại vương nói lời hay, không ai không yêu thích;

 Tiếng nói của Phạm thiên, Đế Thích đều không sánh kịp.

 Lọng nhiều báu của đại vương treo giữa hư không,

 Phủ bằng các lưới báu, tỏa khắp hương thơm mầu nhiệm.

 Chuông vàng tự nhiên phát ra tiếng hòa nhã của Như Lai,

 Tuyên dương pháp sâu xa, trừ diệt các phiền não.

 Kế đó lại rộng nói về các cõi Phật mười phương,

 Và các Như Lai cùng quyến thuộc trong mọi kiếp.

 Lại theo thứ tự nói về các cõi mười phương trong quá khứ,

 Và các Như Lai cùng quyến thuộc trong mọi kiếp.

 Lại phát ra tiếng vi diệu vang khắp thiên hạ;

 Phạm vương và các loài chúng sinh đều được nghe về quả báo của nghiệp.

 Chúng sinh nghe tiếng ấy rồi, tự biết kho nghiệp của mình,

 Lìa điều ác, tu các điều lành, chuyên cầu đạo vô thượng.

 Vua cha tên Tịnh Quang, mẹ tên Liên Hoa Quang;

 Vua cha giữa đời năm thứ trược vẫn dùng chánh pháp trị thiên hạ.

 Có năm trăm ao sen, cây báu bao quanh khắp,

 Đáy ao trải cát vàng, hoa báu đều nở rộ.

 Trên bờ các ao ấy có những pháp đường (nhà để giảng pháp) đẹp đẽ,

 Lan can làm bằng các báu, đủ thứ báu trang hoàng.

 Đời cuối, pháp ác nổi lên, nhiều năm trời không mưa,

 Nước ao đều khô cạn, cỏ cây đều cháy sém.

 Bảy ngày trước khi vua sắp sinh, điềm lành linh ứng hiện ra trước;

 Mọi người thấy đều vui mừng: bậc cứu hộ đã ra đời.

 Khi ấy vào lúc nửa đêm, mặt đất rung chuyển theo sáu cách (sáu kiểu rung chuyển, điềm báo có việc lớn lao),

 Tự nhiên tỏa ánh sáng mầu nhiệm, giống như mặt trời trong sáng.

 Năm trăm ao tắm đầy nước công đức (nước có tám đức tính tốt như trong, mát, ngọt, nhẹ, mềm…),

 Mọi cây báu lại tươi tốt như xưa.

 Sông ngòi và các nguồn suối thảy đều đầy tràn;

 Mưa thiêng thấm nhuần khắp nơi, tưới đẫm cõi Diêm-phù-đề.

 Cây cối, rừng rậm, các loài cỏ, cây thuốc,

 Trăm thứ lúa mạ đều sinh trưởng tốt tươi khắp nơi.

 Vách đá, núi cao, hang sâu hiểm trở,

 Khắp mọi vùng đất, tự nhiên đều bằng phẳng.

 Cỏ cây trên đồi núi, cát sỏi, những thứ dơ bẩn,

 Đều trong một khoảnh khắc biến thành các ngọc báu.

 Người thấy điều kỳ lạ ấy, vui mừng mà nói rằng:

 "Sướng thay, lợi lành lớn! Chúng ta được ao nước mát!"

 Bấy giờ vua Tịnh Quang cùng quyến thuộc trong cung

 Và mọi vị đại thần vui mừng đi dạo vườn cảnh.

 Trong năm trăm ao tắm có một ao tên Hoan Hỷ;

 Trên ao có pháp đường đẹp, vua cùng quyến thuộc dạo chơi, nghỉ ngơi.

 Khi ấy vua bảo phu nhân: "Nguyện của ta đều đã thành tựu,

 Đất nước lại sung túc an vui, dân chúng khắp nơi yên ổn."

 Khi ấy trong ao tắm mọc lên một hoa báu nghìn cánh,

 Tỏa khắp ánh sáng trong sạch, chiếu sáng đến đỉnh núi Tu-di.

 Cọng hoa bằng kim cương sáng trong, hoa và lá bằng các báu,

 Đài hoa bằng vàng Diêm-phù-đàn, nhụy hoa bằng các hương mầu nhiệm.

 Trong hoa sen ấy sinh ra một bé trai,

 Thân được tướng tốt tô điểm, chư thiên đều kính lễ.

 Vua thấy rất vui mừng, xuống ao bế đứa trẻ lên,

 Đặt lên gối hoàng hậu: "Con của nàng đây, nên mừng vui."

 Kho báu khắp nơi tuôn ra, cây báu sinh áo đẹp,

 Nhạc trời trỗi tiếng hay, vang đầy giữa hư không.

 Bấy giờ dân chúng chắp tay cung kính lạy,

 Vui mừng nói rằng: "Đây là chỗ nương tựa của thế gian."

 Thân ngài phóng ánh sáng lớn, soi khắp tất cả;

 Ai gặp được ánh sáng này thì các lậu (những ô nhiễm rỉ chảy trong tâm, khiến chúng sinh trôi lăn trong sinh tử) đều bị trừ diệt.

 Mọi quỷ thần hung ác, độc hại các loài chúng sinh,

 Đều bỏ tâm chẳng lành, tự nhiên sinh lòng thương xót.

 Tiếng xấu, mất lợi lành, bệnh tật, bị quỷ ám —

 Các nỗi khổ như thế đều diệt hết, ai nấy đều vui mừng.

 Các loài chúng sinh trong thiên hạ nhìn nhau như cha mẹ,

 Lìa điều ác, tu tâm từ, chuyên cầu nhất thiết trí.

 Xa lìa các đường ác (các cõi khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh), mở rộng đường lên cõi trời và cõi người,

 Chỉ bày đạo vô thượng, độ thoát các loài chúng sinh.

 Chúng ta được lợi lành, gặp được vị đại thí chủ này;

 Chúng sinh lạc mất đường ngay, nay bậc dẫn đường đã ra đời.

 Bấy giờ cô gái Bảo Quang Minh đọc kệ khen vua xong, cúi đầu sát chân lạy, đi quanh vô số vòng, cung kính chắp tay đứng một bên. Vua khen cô gái: "Lành thay, lành thay! Cô lại có thể tin và biết công đức của người khác, thật là hiếm có. Những kẻ ngu si, không biết đền ơn, không có trí tuệ, tâm vẩn đục, mang tà kiến — những chúng sinh trái pháp như thế không biết, không tin công đức thanh tịnh của chư Phật, Bồ-tát và cảnh giới nhất thiết trí. Còn cô nay chuyên cầu bồ-đề vô thượng, tu hạnh Bồ-tát, thâu nhiếp chúng sinh, làm cho họ yên ổn và được lợi ích."

 Vua khen cô xong, tự tay trao cho cô một tấm áo vô giá và bảo: "Cô tự mặc lấy." Cô gái quỳ gối sát đất, kính lạy chắp tay, nâng áo lên đỉnh đầu nhận lấy rồi mặc vào. Vua lại ban áo cho sáu mươi cô gái kia. Các cô mặc áo xong, cùng quyến thuộc đi quanh vua, rồi từ biệt lui ra. Từ áo của các cô tỏa ra ánh sáng của mọi vì sao. Mọi người thấy vậy đều khen: "Các cô gái này ai cũng xinh đẹp, như bầu trời đêm trong được các vì sao điểm tô."

 Này thiện nam tử, vua Nhất Thiết Pháp Sư Tử Hống Viên Cái Diệu Âm thuở ấy đâu phải ai khác, chính là Lô-xá-na Như Lai, Ứng Cúng, Đẳng Chánh Giác ngày nay. Vua Tịnh Quang nay là vua Tịnh Phạn (vua cha của Phật Thích-ca). Phu nhân Liên Hoa Quang nay là phu nhân Ma-da (mẹ của Phật Thích-ca). Dân chúng nước ấy thuở đó nay chính là đại chúng này. Họ đều đã đạt bất thoái chuyển trên đường đến A-nậu-đa-la tam-miệu tam-bồ-đề. Có người an trụ từ sơ địa cho đến thập địa (mười giai vị tu chứng của Bồ-tát, từ bậc thứ nhất đến bậc thứ mười). Họ thành tựu đại nguyện, an trụ trong các pháp môn, tu con đường phương tiện, cầu nhất thiết trí, an trụ trong các môn giải thoát."

 Bấy giờ dạ thiên Khai Phu Thụ Hoa muốn nói lại nghĩa này, liền đọc kệ rằng:

 Ta có mắt thanh tịnh, thấy khắp các biển thế giới,

 Thấy chúng sinh luôn trôi lăn trong năm nẻo (năm cõi luân hồi: địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, loài người, cõi trời) của sinh tử.

 Ta thấy chư Phật và Bồ-tát đi đến cây bồ-đề (cây nơi Phật ngồi thành đạo),

 Đắc đạo, chuyển pháp luân, giáo hóa độ các loài chúng sinh.

 Ta dùng tai trời (năng lực nghe được mọi âm thanh xa gần) thanh tịnh nghe mọi âm thanh trong các cảnh giới;

 Pháp chư Phật nói ra, ta đều nghe, vui mừng mà giữ gìn.

 Ta có trí không hai, hơn hết, không gì sánh bằng,

 Có thể trong một niệm thấu rõ biển tâm của chúng sinh.

 Ta được trí túc mạng (trí biết rõ các đời trước), nhớ được mọi biển kiếp,

 Của chính mình và của người khác, đều phân biệt thấu rõ.

 Ta trong một niệm biết được số kiếp nhiều như vi trần của các biển cõi,

 Biết chư Phật và Bồ-tát, cùng các loài chúng sinh trong năm nẻo.

 Các đức Phật ấy ban đầu phát nguyện, chuyên cầu bồ-đề của Phật,

 Rốt cùng đều làm đầy đủ vô lượng hạnh Bồ-tát;

 Giác ngộ thành bậc Đẳng Chánh Giác, dùng đủ loại phương tiện khéo léo,

 Chuyển pháp luân thanh tịnh mầu nhiệm, chỉ bày các biển thừa,

 Vì chúng sinh mà nói pháp, độ thoát hết thảy,

 Cho đến thời giáo pháp các ngài để lại còn tồn tại, ta đều biết trong một niệm.

 Ta đã tu tập pháp môn này trong vô lượng kiếp;

 Người con Phật chân chánh nên mau chóng đạt đến tận cùng pháp môn này.

 "Phật tử, ta chỉ biết pháp môn 'Ánh sáng vô lượng hoan hỷ tri túc' này của Bồ-tát. Còn các vị đại Bồ-tát thì ở chỗ mọi đức Phật tu hành biển hạnh của mọi đức Phật, cầu nhất thiết trí, làm cho mọi đại nguyện được thanh tịnh và đầy đủ. Ở trong một địa vị Bồ-tát, các vị ấy tu hành biển mọi địa vị Bồ-tát. Ở trong một hạnh Bồ-tát, các vị ấy thâu nhiếp biển mọi hạnh Bồ-tát. Được tự tại trong một pháp môn, các vị ấy tu tập và thâu nhiếp mọi pháp môn. Ta làm sao biết được, nói được công đức và hạnh của các vị ấy?

 Phật tử, trong đạo tràng này có một vị dạ thiên tên là Nguyện Dũng Quang Minh Thủ Hộ Chúng Sinh. Ngươi hãy đến đó hỏi: Bồ-tát học hạnh Bồ-tát, tu đạo Bồ-tát như thế nào để giúp chúng sinh thành tựu bồ-đề vô thượng, làm thanh tịnh các cõi Phật, gặp được mọi đức Phật, và tu tập chánh pháp của mọi Như Lai?" Khi ấy đồng tử Thiện Tài cúi đầu kính lạy chân vị dạ thiên, đi quanh xong rồi từ biệt lui ra.

 Bấy giờ đồng tử Thiện Tài đi đến chỗ dạ thiên Nguyện Dũng Quang Minh Thủ Hộ Chúng Sinh. Cậu thấy vị dạ thiên ấy ở giữa đại chúng, ngồi trên tòa sư tử làm bằng kho ngọc ma-ni vương (loại ngọc ma-ni quý nhất) soi khắp. Lưới ngọc ma-ni vương giăng phủ thân vị ấy, ánh sáng soi khắp mọi pháp giới. Thân vị ấy được làm bằng ánh sáng của mọi mặt trời, mặt trăng và tinh tú; hình dạng, chủng loại và sắc tướng của mọi chúng sinh đều hiện ra trong thân ấy.

 Vị ấy lại hiện ra: thân là biển mọi sắc tướng; thân có các oai nghi (dáng điệu cử chỉ khi đi, đứng, nằm, ngồi đúng phép); thân theo các phương hướng; thân ứng hiện trước mọi chúng sinh; thân có sức tự tại đi khắp mười phương; thân hiện ra trước chúng sinh trong mọi lúc mà không lỡ thời; thân đến chỗ chư Phật để kính lễ; thân nuôi lớn mọi thiện căn; thân thọ trì mọi mây chánh pháp của Phật mà không quên mất; thân làm tròn mọi đại nguyện của Bồ-tát; thân soi khắp mọi thế giới; thân là ngọn đèn sáng trong trừ bóng tối ngu si, soi khắp tất cả; thân biết các pháp như huyễn (như trò ảo thuật, không có thật), lìa nhơ, có tuệ sâu xa thấu rõ các pháp; thân đánh thức tất cả và hiện khắp theo ý muốn; thân lìa lửa phiền não; thân không thể hoại; thân giữ gìn hạnh Phật mà không nương trụ vào đâu; và pháp thân thanh tịnh không nhiễm ô.

 Thiện Tài thấy rồi gieo năm vóc sát đất (lạy với hai gối, hai tay và đầu chạm đất), khởi lên số niệm nhiều như vi trần cõi Phật để tưởng nhớ thân của vị thiên ấy, rất lâu mới đứng dậy. Cậu cung kính chắp tay, một lòng nhìn ngắm kỹ, và đối với thiện tri thức, cậu được mười loại tâm. Mười loại tâm ấy là gì? Đó là: được tâm xem thiện tri thức như chính mình, vì dũng mãnh tinh tấn cầu tát-bà-nhã và có thể thọ trì; được tâm có đủ mọi pháp của nhất thiết trí, vì thuận theo mọi con đường của chánh giáo; được tâm tự mình thọ sinh (?), vì an trụ trong pháp môn của chánh pháp vô thượng; được tâm cùng chung hạnh, vì cùng chung các hạnh nguyện của Bồ-tát Phổ Hiền; được tâm có đủ mọi kho công đức, vì nuôi lớn mọi pháp trắng sạch; được tâm dũng mãnh, vì nuôi lớn sự tinh tấn lớn của chư Phật; được tâm có đủ mọi thiện căn, vì làm tròn mọi đại nguyện; được tâm làm nên mọi lợi ích lớn, vì có đủ sức tự tại của Bồ-tát. Đó là mười loại tâm cậu được đối với thiện tri thức.

 Bấy giờ Thiện Tài một lòng nhìn xét vị dạ thiên ấy xong, được những cộng pháp (những phẩm chất cùng có chung với các Bồ-tát) của Bồ-tát nhiều như vi trần thế giới. Đó là:

 Cộng pháp về chánh niệm, vì nhớ nghĩ mọi đức Phật mười phương ba đời. Cộng pháp về tuệ lớn, vì phân biệt hiểu rõ mọi biển pháp. Cộng pháp về các nẻo hướng tới, vì pháp luân của mọi đức Phật không thể bị phá hoại. Cộng pháp về giác ngộ, vì trí như hư không, soi khắp mọi biển phương tiện của ba đời. Cộng pháp về các căn, vì dùng tuệ sáng trong soi khắp mọi biển căn của chúng sinh. Cộng pháp về tâm trong sạch, vì tu đạo Bồ-tát mà được nhất thiết trí, được công đức không ngăn ngại tô điểm. Cộng pháp về cảnh giới, vì trí tuệ sáng trong soi cảnh giới của Phật. Cộng pháp về thuận theo phương tiện, vì đạt đến tận cùng biển phương tiện của nhất thiết trí, soi khắp tất cả. Cộng pháp về biết nghĩa, vì biết tánh chân thật của mọi pháp. Cộng pháp về không sợ hãi khi nói pháp, vì phá tan mọi kẻ thù địch. Cộng pháp về sắc thân thanh tịnh, vì tùy chỗ thích hợp mà hiện thân trong sạch. Cộng pháp về các lực, vì không thoái lui trên đường đến tát-bà-nhã. Cộng pháp về không sợ hãi, vì tâm ngay thẳng trong sạch như hư không. Cộng pháp về tinh tấn, vì trong mọi kiếp thực hành hạnh Bồ-tát không thoái lui. Cộng pháp về biện tài, vì trí tuệ sáng trong đi sâu vào các pháp và soi tất cả. Cộng pháp về không gì sánh bằng, vì không chúng sinh nào hơn được. Cộng pháp về ngôn ngữ, vì giữa đại chúng nói pháp mầu nhiệm trong sạch mà không sợ hãi. Cộng pháp về tiếng nói mầu nhiệm, vì có thể cất tiếng sư tử hống, phát ra âm thanh vi diệu tràn khắp biển mọi pháp. Cộng pháp về tiếng nói trong sạch, vì mọi chúng sinh đều thích nghe. Cộng pháp về đức trong sạch, vì khiến mọi chúng sinh đều được thanh tịnh. Cộng pháp về địa vị trí tuệ, vì nhận pháp luân nơi mọi đức Phật. Cộng pháp về phạm hạnh (hạnh sống trong sạch), vì an trụ trong cảnh giới của mọi đức Phật. Cộng pháp về đại từ, vì trong từng niệm che khắp biển mọi chúng sinh. Cộng pháp về đại bi, vì mưa pháp cam lồ cứu mọi chúng sinh.

 Cộng pháp về thân nghiệp (việc làm bằng thân), vì đối với mọi chúng sinh đều tùy việc mà làm. Cộng pháp về khẩu nghiệp (việc làm bằng lời nói), vì phân biệt mọi phép ngôn ngữ. Cộng pháp về ý nghiệp (việc làm bằng ý nghĩ), vì đặt tâm tát-bà-nhã vào mọi chúng sinh. Cộng pháp về trang hoàng, vì tô điểm cho trong sạch mọi cõi Phật. Cộng pháp về đến chỗ mọi đức Phật, vì thấy mọi đức Phật ra đời. Cộng pháp về khuyến thỉnh (khẩn khoản thưa thỉnh), vì thỉnh các Như Lai chuyển pháp luân. Cộng pháp về cúng dường, vì cúng dường mọi Như Lai. Cộng pháp về giáo hóa, vì độ thoát mọi chúng sinh. Cộng pháp về ánh sáng, vì soi mọi pháp. Cộng pháp về tam-muội, vì đối với biển tâm của mọi chúng sinh mà được bất động. Cộng pháp về tràn đầy, vì thần lực tự tại của các Bồ-tát tràn đầy các cõi Phật. Cộng pháp về pháp môn Bồ-tát, vì sinh ra sức tự tại của Bồ-tát. Cộng pháp về quyến thuộc, vì ưa được cùng ở với Bồ-tát. Cộng pháp về đi sâu vào, vì phân biệt mọi thế giới. Cộng pháp về thấu rõ tâm, vì làm trong sạch khắp các cõi Phật. Cộng pháp về thuận theo, vì đi vào biển mọi thế giới của Phật. Cộng pháp về phương tiện tràn đầy, vì phân biệt hiểu rõ mọi thế giới. Cộng pháp về vô thượng, vì hiện ra khắp mọi cõi Phật. Cộng pháp về không thoái lui, vì đi khắp mười phương không chướng ngại. Cộng pháp về trừ diệt mọi ngu si, vì được trí viên mãn của mọi đức Phật. Cộng pháp về không sinh (?), vì làm quyến thuộc của mọi đức Phật. Cộng pháp về tràn khắp lưới mọi cõi Phật, vì cung kính cúng dường mọi đức Phật. Cộng pháp về trí quyết định, vì phân biệt hiểu rõ biển các pháp. Cộng pháp về tu hành đúng như lời dạy, vì thuận theo mà đi vào mọi pháp môn. Cộng pháp về chuyên cầu, vì muốn cầu mọi pháp trong sạch. Cộng pháp về thanh tịnh, vì thân, khẩu, ý được công đức của chư Phật tô điểm. Cộng pháp về ý trong sạch, vì trí đối với mọi pháp đều đầy đủ và trong sạch. Cộng pháp về dũng mãnh, vì làm trọn mọi việc, đầy đủ thiện căn. Cộng pháp về hạnh trong sạch, vì làm đầy đủ mọi hạnh Bồ-tát. Cộng pháp về không ngăn ngại, vì phân biệt hiểu rõ tướng của các pháp. Cộng pháp về phương tiện, vì có đủ pháp môn trí tuệ tự tại. Cộng pháp về đi vào một cách trong sạch, vì tùy chỗ thích hợp mà hiện ra cảnh giới. Cộng pháp về cửa Bồ-tát, vì tu hành mọi pháp của Phật. Cộng pháp về hộ trì, vì được mọi đức Phật hộ trì.

 Cộng pháp về ly sinh (lìa khỏi địa vị phàm phu để vào hàng thánh), vì lần lượt đạt được các địa vị Bồ-tát. Cộng pháp về an trụ, vì an trụ trong mọi giai vị của Bồ-tát. Cộng pháp về diễn nói, vì hiểu rõ pháp thọ ký của chư Phật. Cộng pháp về thiền định, vì trong một niệm vào được mọi tam-muội. Cộng pháp về ra khỏi tam-muội, vì làm mọi việc Phật với đủ loại hình tướng. Cộng pháp về niệm trong sạch, vì biết mọi niệm. Cộng pháp về hạnh Bồ-tát, vì suốt các kiếp vị lai thực hành hạnh Bồ-tát không gián đoạn. Cộng pháp về lòng tin trong sạch, vì vui mừng làm tăng trưởng trí tuệ của Phật. Cộng pháp về nuôi lớn, vì trừ diệt mọi chướng ngại. Cộng pháp về trí không thoái lui, vì trí tuệ ngang bằng mọi đức Phật. Cộng pháp về thọ sinh (nhận thân sinh ra), vì tùy thời ứng hiện để giáo hóa mọi chúng sinh. Cộng pháp về an trú, vì an trú trong nhất thiết trí. Cộng pháp về cảnh giới, vì lấy pháp giới làm cảnh giới. Cộng pháp về không bám chấp, vì tâm không nhiễm vào mọi cõi hữu. Cộng pháp về khéo biết tướng của pháp, vì dùng tâm bình đẳng nhìn xét mọi pháp. Cộng pháp về dung chứa, vì ở trong thân mình thọ trì mọi pháp của Phật. Cộng pháp về thần thông và trí sáng, vì phân biệt hiểu rõ mọi thế gian. Cộng pháp về thần lực, vì chỉ dùng chút ít phương tiện mà đi khắp biển mọi cõi Phật. Cộng pháp về đà-la-ni, vì soi khắp biển mọi đà-la-ni. Cộng pháp về giữ gìn pháp luân của mọi đức Phật, vì có thể thọ trì mọi pháp trong kinh tu-đa-la. Cộng pháp về đi sâu vào, vì hiểu mọi pháp đều như hư không. Cộng pháp về ánh sáng trong, vì soi khắp mọi thế giới. Cộng pháp về sáng trong, vì tùy chỗ thích hợp mà hiện ra trước chúng sinh. Cộng pháp về rung chuyển, vì làm rung chuyển các cõi Phật để hiện sự tự tại cho chúng sinh thấy. Cộng pháp về không luống uổng, vì ai thấy, nghe hay nhớ đến đều không luống uổng. Cộng pháp về thánh đạo, vì làm đầy đủ mọi nguyện và trí của mười lực.

 Thiện Tài được những cộng pháp của Bồ-tát nhiều như vi trần cõi Phật như thế. Bấy giờ Thiện Tài đi vào những cộng pháp của Bồ-tát ấy, đối với thiện tri thức được vô lượng vô biên tâm ngay thẳng trong sạch. Cậu để trần vai phải (một cách bày tỏ sự cung kính theo lễ nghi Ấn Độ), cung kính chắp tay, đọc kệ khen ngợi vị dạ thiên rằng:

 Con dùng tâm vô thượng chuyên cầu bồ-đề của Phật,

 Nay đối với thiện tri thức khởi tâm xem như chính mình.

 Xa lìa các nghiệp ác, thành tựu hạnh thanh tịnh;

 Nhờ thấy thiện tri thức mà được pháp trắng sạch không cùng tận.

 Con thấy thiện tri thức rồi, công đức tô điểm cho tâm,

 Suốt mọi cõi, mọi kiếp vị lai, tu hành đạo Bồ-tát.

 Cúi mong thiện tri thức thương xót thâu nhận con,

 Vì con mà chỉ bày hết pháp chân thật của chánh giáo.

 Xin đóng lấp các đường ác, mở rộng đường lên cõi trời và cõi người;

 Con đường nhất thiết trí của Phật, xin chỉ bày hết cho con.

 Nhớ đến thiện tri thức ấy là kho của mọi công đức,

 Trong từng niệm con được biển công đức rộng như hư không.

 Ngài trao cho con các ba-la-mật, công đức không thể nghĩ bàn,

 Nuôi lớn các phước lành, mau được đội dải lụa trí tuệ lên đầu (ví như thái tử được buộc dải lụa lên đầu khi nhận ngôi, tức được trao địa vị cao nhất).

 Con nhớ thiện tri thức, nhớ con đường nhất thiết chủng trí;

 Nương vào thiện tri thức mà làm đầy đủ pháp trắng sạch.

 Có đủ các lợi lành, công đức thành tựu trọn vẹn,

 Đạt đến tận cùng mọi pháp, thành tựu tát-bà-nhã.

 Thiện tri thức là bậc đại sư, gây dựng nên pháp vô thượng;

 Dù trải vô lượng vô số kiếp cũng không đền hết được ơn ấy.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video