Quyển mười lăm
Bàn về Lộc (trong môn đoán số mệnh theo năm, tháng, ngày, giờ sinh, "lộc" của một thiên can là địa chi mà ở đó can ấy đạt giai đoạn "lâm quan", tức khí đang mạnh và vững nhất; lộc tượng trưng cho bổng lộc, cơm áo, chức tước).
[Lộc của mười thiên can] (thiên can là mười ký hiệu Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quý; ghép với mười hai địa chi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tị, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi để ghi năm, tháng, ngày, giờ)
Giáp có lộc ở Dần, Ất có lộc ở Mão, Bính và Mậu có lộc ở Tị, Đinh và Kỷ có lộc ở Ngọ.
Canh có lộc ở Thân, Tân có lộc ở Dậu, Nhâm có lộc ở Hợi, Quý có lộc ở Tý.
Phàm trong lá số có đúng một vị lộc thì có cơm ăn áo mặc. Nếu thấy nhiều, lại thêm ngũ hành (năm yếu tố Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ, tức kim loại, cây, nước, lửa, đất) tương sinh (yếu tố này nuôi dưỡng yếu tố kia) thì là người sang. Nếu lộc gặp tử, tuyệt (hai giai đoạn "chết" và "dứt hẳn" trong vòng mười hai giai đoạn từ sinh ra, lớn mạnh đến suy tàn của một yếu tố) lại có hình (sự xung khắc gây tổn hại giữa các địa chi) thì là hạng người không có quan chức, nhàn rỗi vô dụng, kẻ thấp hèn. (Theo sách "Ngũ mệnh" của Lâm Khai)
[Phân biệt khí lộc của mười thiên can]
Giáp có lộc ở Dần; Sửu là lộc khố (kho chứa lộc, chỗ lộc được gom giữ), Mão là dương nhận (lưỡi dao dê, chỉ địa chi ngay sau lộc, nơi khí quá mạnh hóa thành hung bạo), Thân là phá lộc (địa chi đối xung với lộc, làm lộc tan vỡ); các can khác cũng theo lệ ấy. Nếu thấy Bính Dần là phúc tinh lộc (lộc đi cùng sao Phúc tinh, sao ban phúc); Giáp thuộc Thổ khắc Bính thuộc Thủy là "tài" (của cải, thứ mình khắc được) (?). Mậu Dần là phục mã lộc (lộc đi cùng "ngựa nằm phục", tức dịch mã bị ẩn, chưa phát), Hỏa với Thổ tương sinh nên rất tốt; cái này mang theo hình trượng (bị đánh đòn), người quân tử thì tốt, kẻ tiểu nhân thì xấu. Canh Dần gọi là phá lộc, nửa xấu nửa tốt. Nhâm Dần gọi là chính lộc, nhưng mang triệt lộ không vong (không vong là chỗ trống rỗng, vô lực; "triệt lộ" là chặn đường, tức thần làm đứt đoạn, uổng công), ắt làm sư hoặc đạo sĩ, có phúc. Giáp Dần gọi là trường sinh phúc tinh lộc (trường sinh là giai đoạn mới sinh ra, khí bắt đầu lớn lên), rất tốt.
Ất có lộc ở Mão. Thấy Đinh Mão là triệt lộ không vong; Kim vốn không ưa nhau (?), là tượng xấu. Kỷ Mão là tiến thần lộc (tiến thần là thần tiến lên, chủ thăng tiến), có quan chức nhưng không lâu, vì Thổ của Kỷ đến Mão thì ở giai đoạn "tử".
Tân Mão là phá lộc, lại là giao thần (thần giao thoái, chủ lên xuống thất thường); lộc của Ất gặp nó thì xấu, tạm có của cải nhưng không lâu bền. Quý Mão mang thiên ất tử lộc (thiên ất là Thiên ất quý nhân, sao quý nhân quan trọng nhất, chủ được người giúp đỡ; "tử lộc" là lộc rơi vào chỗ chết), tuy sang nhưng rốt cuộc nghèo. Ất Mão là vượng lộc hỷ thần (lộc đang mạnh, đi cùng thần vui mừng), rất tốt.
Bính có lộc ở Tị. Thấy Kỷ Tị là cửu thiên khố lộc (lộc ở kho trên chín tầng trời, tức kho lộc tôn quý), có quan chức. Tân Tị là triệt lộ không vong lộc, nhiều thị phi. Quý Tị là phục quý thần lộc (lộc có quý thần ẩn nằm), nhiều thành bại (một thuyết nói nửa tốt). Ất Tị là vượng mã lộc, có quan chức. Đinh Tị là vượng khố lộc, có quan chức.
Đinh có lộc ở Ngọ. Thấy Canh Ngọ là triệt lộ không vong lộc, nhiều thành bại. Nhâm Ngọ là "đức" (Nhâm là đức của Đinh), là hợp lộc (Đinh với Nhâm là cặp thiên can hợp nhau), có quan chức nhưng đoản mệnh. Giáp Ngọ là tiến thần lộc, có niềm vui đỗ đạt. Bính Ngọ là hỷ thần lộc, giao với dương nhận, nửa tốt. Mậu Ngọ là phục dương nhận lộc (lộc có dương nhận ẩn nằm), nhiều tai họa hoạn nạn.
Mậu có lộc ở Tị. Thấy Kỷ Tị là cửu thiên khố lộc, có quan chức (?). Tân Tị là triệt lộ không vong lộc, có quan chức nhưng rốt cuộc mất, nhiều thị phi. Quý Tị là quý thần lộc, có quan vị cao trọng; Mậu và Quý tương hợp nên tốt. Ất Tị là dịch mã đồng hương lộc (lộc ở cùng chỗ với dịch mã — sao chủ đi lại, thay đổi, thăng chuyển), có quan chức, rất tốt. Đinh Tị là vượng khố lộc, có quan chức.
Kỷ có lộc ở Ngọ. Thấy Canh Ngọ là triệt lộ không vong lộc, là tượng xấu. Nhâm Ngọ là tử quỷ lộc (lộc gặp quỷ chết), xấu. Giáp Ngọ là tiến thần đức hợp lộc, tượng hiển đạt khác thường. Bính Ngọ là hỷ thần mà thành dương nhận lộc, xấu. Mậu Ngọ là phục thần dương nhận, xấu.
Canh có lộc ở Thân. Thấy Nhâm Thân là đại bại lộc (đại bại là thần thua bại lớn), chủ nghèo hèn. Giáp Thân là triệt lộ không vong lộc, xấu (một thuyết nói hơi tốt). Bính Thân là đại bại lộc, nhiều thành bại, chuốc thị phi. Mậu Thân là phục mã lộc, nhiều trì trệ (một thuyết nói Mậu Thân tuy ẩn nằm, trì trệ nhưng lại gặp phúc tinh quý nhân nên tốt). Canh Thân là trường sinh lộc, rất tốt.
Tân có lộc ở Dậu. Thấy Quý Dậu là phục thần lộc, Thủy Hỏa phạm nhau nên xấu (một thuyết nói nửa tốt). Ất Dậu là phá lộc, nhiều thành bại. Đinh Dậu là không vong quý thần lộc; Mộc của Đinh nhận khí, Thủy của Tân ở giai đoạn mộc dục (giai đoạn "tắm gội" sau khi sinh, chủ trần trụi, dễ sa vào dâm dật) (?), chủ chuyện gian dâm (một thuyết nói gặp hỷ thần thì tốt). Kỷ Dậu là tiến thần lộc, có điềm hiển đạt khác thường. Tân Dậu là chính lộc, tốt ở Tuất (?); gặp Mậu Ngọ có dương nhận ăn mòn nhau (?) thì kẻ tiểu nhân đổ máu, tán của, đàn bà khó đẻ, người quân tử mắc bệnh đau mắt đỏ; năm Ất Mão là đại bại, năm Mậu Tuất dương nhận phát ra, gặp tai họa từ trời.
Nhâm có lộc ở Hợi. Thấy Đinh Hợi là quý thần lộc, có quan chức. Ất Hợi là thiên đức lộc (thiên đức là sao đức của trời, chủ hóa giải tai họa), rất tốt. Kỷ Hợi là vượng lộc. Tân Hợi là lộc cùng chỗ với mã, rất sang. Quý Hợi là đại bại lộc, nghèo nàn mỏng phúc.
Quý có lộc ở Tý. Thấy Giáp Tý là tiến thần lộc, chủ niềm vui đỗ đạt, thăng tiến. Bính Tý là lộc giao với dương nhận, mang phúc tinh quý nhân, có quyền. Mậu Tý là lộc có dương nhận ẩn nằm mà hợp với quý nhân, nửa tốt. Canh Tý là ứng lộc, tốt. Nhâm Tý là chính dương nhận lộc, xấu. (Theo "Kim thư mệnh quyết")
Sách số mệnh nói: "Âm chết thì dương sinh, dương chết thì âm sinh." Ai cũng nói vậy nhưng chưa biết rõ; nay viết ra để chỉ cho đời sau. Giáp sinh (trường sinh) ở Hợi, đếm thuận đến Dần là lâm quan (giai đoạn trưởng thành ra làm quan, khí mạnh và vững), làm lộc; đến Ngọ thì "tử". Ất lại sinh ở Ngọ, đếm ngược đến Mão là lâm quan, làm lộc; Ất "tử" ở Hợi thì Giáp lại sinh. Bính sinh ở Dần, đếm thuận đến Tị là lâm quan, làm lộc; đến Dậu thì "tử". Đinh lại sinh ở Dậu, đếm ngược đến Ngọ là lâm quan, làm lộc; Đinh "tử" ở Dần thì Bính lại sinh. Canh, Tân, Nhâm, Quý đều theo lệ ấy. Riêng Mậu sinh ở Thân, đếm ngược đến Tị là lâm quan, làm lộc; Kỷ sinh ở Mão, đếm thuận đến Ngọ là lâm quan, làm lộc. Đó là thuyết âm chết dương sinh, dương chết âm sinh. (Theo "Quảng tín tập")
[Sinh thành lộc] (lộc vốn sinh sẵn cùng can)
Người Giáp, Ất (người có can năm sinh là Giáp hay Ất) được Giáp Dần, Ất Mão; người Bính, Đinh được Đinh Tị, Mậu Ngọ (?); người Mậu, Kỷ được Đinh Tị, Mậu Ngọ; người Canh, Tân được Canh Thân, Tân Dậu; người Nhâm, Quý được Quý Hợi, Nhâm Tý.
[Danh vị lộc] (lộc đem lại danh tiếng, chức vị)
Phàm trên lộc mang thực thần (thần "nuôi ăn": thiên can do can năm sinh ra và cùng tính âm dương, ví như Giáp sinh ra Bính; chủ phúc lộc, ăn uống đầy đủ) thì là cách này. Như người Giáp thấy Bính Dần gọi là danh vị lộc, đều là cách cục sang; các can khác theo đó. (Theo sách "Ngũ mệnh" của Lâm Khai)
[Chân lộc] (lộc thật)
Người Giáp thấy Bính hoặc Tị; người Ất thấy Tị hoặc Ngọ; người Bính thấy Quý hoặc Tý; người Đinh thấy Bính hoặc Tị; người Mậu thấy Đinh hoặc Ngọ; người Kỷ thấy Canh hoặc Thân; người Canh thấy Giáp hoặc Dần; người Tân thấy Đinh hoặc Ngọ; người Nhâm thấy Tân hoặc Dậu; người Quý thấy Giáp hoặc Dần. Phàm xem mệnh sang trọng, cần nhất là chân lộc mã (lộc và dịch mã thật), chân quan (thiên can khắc can mình mà khác tính âm dương, chủ quan chức), chân ấn (thiên can sinh ra can mình, chủ được che chở, ấn tín, học vấn), thực thần, thiên đức, nguyệt đức (sao đức tính theo tháng sinh, chủ hóa giải tai ách), tuế đức (sao đức tính theo năm), nguyệt không (sao tính theo tháng, chủ được hóa giải, trống điều xấu), cùng tú khí (khí tốt đẹp, tinh anh) trong tháng.
[Lộc thật tiến và thoái]
Mậu Thìn với Đinh Tị; Mậu Ngọ (?) với Đinh Tị; Bính Thìn với Quý Tị; Bính Ngọ với Quý Tị; Quý Hợi với Giáp Tý; Quý Sửu với Giáp Tý; Nhâm Tuất với Tân Hợi; Nhâm Tý với Tân Hợi. Trên đây là Mậu thấy Đinh, Bính thấy Quý, Quý thấy Giáp, Nhâm thấy Tân, đều là chân lộc. Tiến thì bằng phẳng dễ dàng, thoái thì gian nan. Nếu lại mang phúc thần (các thần đem phúc) thì có thể là cách hiển quý, đỗ khoa giáp (đỗ các kỳ thi lớn của triều đình). Nếu thấy trùng lặp thì khó thành phúc, mà thành người xảo quyệt, không kham nổi phúc, phúc cũng bị giảm bớt. Chữ "trùng điệp" từ đây về sau đều dùng theo nghĩa này, không viết lại nữa.
[Nhân nhục sát] (sát "vì nhục mà nên"; "sát" là sao/thần trong lá số, ở đây không nhất thiết là xấu)
Người Giáp gặp Mậu Dần, người Ất gặp Kỷ Mão, người Bính gặp Tân Tị, người Đinh gặp Canh Ngọ, người Mậu gặp Quý Tị, người Kỷ gặp Nhâm Ngọ,
người Canh gặp Giáp Thân, người Tân gặp Ất Dậu, người Nhâm gặp Đinh Hợi, người Quý gặp Bính Tý.
Trên đây là thiên can đội trên lộc là "tài" của mình, chủ người giàu có, có danh vọng. Thơ cổ nói: "Lộc sinh từ chỗ chịu nhục, vì của mà lại có danh; quân tử thì lộc vinh hiển, người thường chủ đầy đủ sung túc."
[Lộc đầu quỷ] (quỷ đội trên lộc; "quỷ" là thiên can khắc can năm sinh của mình)
Người Giáp gặp Canh Dần, người Ất gặp Tân Mão, người Bính gặp Quý Tị, người Đinh gặp Nhâm Ngọ, người Mậu gặp Ất Tị, người Kỷ gặp Giáp Ngọ,
người Canh gặp Bính Thân, người Tân gặp Đinh Dậu, người Nhâm gặp Kỷ Hợi, người Quý gặp Mậu Tý.
Trên đây còn gọi là Xích thiệt sát (sát "lưỡi đỏ", chủ chuyện miệng lưỡi). Người quân tử chủ đỗ giáp khoa (đỗ hạng cao); người thường thì bị khẩu thiệt, chịu hình phạt. Nếu có quý nhân khác cứu thì chủ gia thế vượt trội, ba đời giàu có. Nếu hành niên (năm tuổi đang đi tới trong vận hạn) hoặc thái tuế (can chi của năm đang lưu hành) gặp nó thì có tai họa. (Theo "Quảng tín lục")
[Cách Lộc đầy phủ trời]
Giả như người lục Giáp (người sinh vào một trong sáu năm có can Giáp) thấy Bính Dần, lại thấy chữ Tị thì nhập cách (đúng cách cục). Giáp có lộc ở Dần, độn (theo phép "ngũ hổ độn": từ can năm suy ra can của tháng Dần rồi lần lượt suy ra can của các địa chi khác) được Bính Dần; Bính có lộc ở Tị, lại thấy lộc của Bính; các can khác theo lệ ấy. Người nhập cách thì phúc và lộc đều đầy đủ; hơi có phúc trợ giúp thì sang đến hàng ngũ phẩm. Một thuyết nói: phúc lộc trùng trùng chủ giàu thịnh.
[Cách Lộc trong tuần]
Lộc trong tuần là lộc trong tháng, đoán chắc làm công khanh (quan đại thần) không đổi dời; ở chốn thanh hoa (chức quan văn thanh cao, quý trọng) soạn chiếu chỉ cho vua, phúc và trí tuệ đều rạng rỡ đầy đủ. Như quý nhân Hoảng Trọng (?) sinh năm Giáp Thân, tháng Ất Hợi, ngày Bính Thìn, giờ Canh Dần; lại như tướng công (tể tướng) Đinh Khánh sinh năm Canh Dần, tháng Giáp Thân, ngày Nhâm Dần, giờ Kỷ Dậu, đều là tháng sinh mang lộc.
[Cách Can chi hợp lộc]
Như Giáp có lộc ở Dần, thấy Giáp Dần, Kỷ Hợi (Giáp hợp với Kỷ, Dần hợp với Hợi); Ất có lộc ở Mão, thấy Ất Mão, Canh Tuất; Bính, Mậu có lộc ở Tị, thấy Tân Tị, Bính Thân; Đinh, Kỷ có lộc ở Ngọ, thấy Nhâm Ngọ, Đinh Mùi; còn lại theo đó. Phàm gặp cách này chủ quan chức cao trọng, là mệnh đài phụ (tể tướng). (Theo "Bát tự kim thư")
[Cách Ám lộc] (lộc ngầm: lộc không hiện ra mà có ngầm nhờ địa chi hợp với chỗ lộc)
Người Giáp gặp Tân Hợi là lộc ngầm; Ất muốn hưng thịnh thì xét Giáp Tuất; Bính thấy Mậu Thân là chỗ tôn trọng; Đinh gặp Tân Mùi thì phúc thần uy nghi; người Mậu nếu thấy Nhâm Thân là tốt; Kỷ muốn phồn hoa thì theo Ất Mùi; Canh muốn nhiều quyền phải có Kỷ Tị; Tân đến mừng được hợp Nhâm Thìn sáng rỡ; ông Nhâm vốn dùng Bính Dần giúp đỡ; mệnh Quý sinh giờ Tị, Sửu (?). Đây là lộc ngầm hợp của phái Thượng Thanh; không nhờ thầy chỉ thì làm sao biết được.
[Cách Hoạt lộc] (lộc sống, lộc xoay chuyển)
Hoạt lộc của phái Thượng Thanh ít người biết; diễn từ đầu thiên can mà xoay lấy. Người quân tử có ở ngày, giờ cùng năm sinh thì vinh hoa phú quý, một đời khác thường. Phép rằng: Giáp gặp Đinh Tị (?) thì vui mừng; Ất, Tân gặp Mậu Ngọ thì mạnh; Quý, Canh ở ngôi Dần; Bính, Đinh ở xứ Kỷ Thân (?); người Nhâm lấy trong Dậu; phẩm quan đến tước hầu, tước vương.
[Thiên hùng lộc] (lộc hùng mạnh của trời)
Phàm số của âm dương trời đất phải đến ngôi thứ năm rồi mới thành; "số trời là năm, số đất là năm" chính là vậy. Ví như người Giáp (nguyên văn chép "Thân") (?) đếm đến Mậu là đủ số năm; không cần tìm Mậu, lộc của Mậu ở Tị, thấy Tị liền gọi là thiên hùng lộc; lại thêm chính lộc thì là nhập cách. (Theo "Mệnh cách" của Mã Tử Tài)
[Thiên lộc quý thần]
Can của năm sinh không thấy lộc, thì lấy phép ngũ hổ nguyên độn, độn đến chỗ lộc xem được thiên can gì; can thật ấy thấy Thiên ất quý thần, mà can nơi quý nhân ngồi lại được quý nhân ở trên chỗ lộc, thì là cách này. Giả như người lục Đinh, lộc ở Ngọ, độn đến Ngọ được chữ Bính; quý nhân của Bính ở Dậu, Hợi; nếu được Tân Dậu hoặc Tân Hợi thì quý nhân của Tân lại thấy ở Ngọ, đó là nhập cách. Lại như người lục Nhâm độn đến chỗ lộc được Tân, mà thấy Bính Dần cũng vậy. Nếu lại nhập cách thì sang đến cực phẩm, hàng nhất phẩm; cách thường mà được thì
211 (có lẽ là số trang chen vào nguyên văn) (?)
cũng không dưới tam phẩm. (Theo "Ngọc tiêu bảo giám")
[Lộc đường] (nhà của lộc)
Xưa nay nói về lộc chỉ biết loại "Giáp lộc ở Dần", chưa hề biết lộc đường là sang nhất. Người Giáp được Giáp Tuất là vậy: vì lấy Giáp làm can năm thì độn ra bản vị của Giáp rơi vào Tuất. Nếu lại được các phúc thần giúp phát thì ắt đại quý. Riêng Tân, Nhâm có hai vị: Tân có Tân Mão, Tân Sửu; Nhâm có Nhâm Dần, Nhâm Tý; còn lại đều chỉ một vị. (Theo sách của Lý Hư Trung)
Diêm Đông Tẩu nói: Phải nhớ kỹ, trên chỗ tam hợp (ba địa chi hợp thành một cục, như Dần Ngọ Tuất) và lục hợp (hai địa chi hợp thành một cặp, như Dần với Hợi) mà thấy hình, thấy quỷ. Lấy Giáp Tuất mà nói: quỷ ở trên Sửu thì đáng sợ, vì Sửu hình Tuất; quỷ ở trên Mùi thì không đáng lo, vì Tuất hình Mùi. Lấy Ất Dậu mà nói: quỷ ở trên Tị thì là tốt, vì tam hợp hội nhau; quỷ ở trên Thìn thì giảm phúc, vì hợp mà thân nhau. Ngũ hành không khắc nhau, các vị giúp đỡ nhau mới là lộc đường. "Lý ngu ca" nói: "Lộc vào đô đường ắt được bái làm đại thần."
[Lộc cửu thiên] (lộc trên chín tầng trời)
Lộc cửu thiên là lấy địa chi đứng sau lộc một ngôi, như Giáp có lộc ở Dần thì là Sửu; chủ được hưởng lộc trời, thường ở chốn triều đình.
[Lộc cửu địa] (lộc dưới chín tầng đất)
Lộc cửu địa là lấy địa chi đứng sau lộc hai ngôi, như Giáp có lộc ở Dần thì là Tý. Người Mậu, Kỷ gửi khí vượng nhờ vào Bính, Đinh nên không có lộc cửu địa. Người gặp nó chủ làm quan cao,
sống lâu, của cải giàu có. (Theo "Tam mệnh kiềm")
Bản gia lộc (lộc của nhà mình): Giáp là lộc của người sinh năm Dần; Ất là lộc của người Mão; Bính, Mậu là lộc của người Tị; Đinh, Kỷ là lộc của người Ngọ; Canh là lộc của người Thân; Tân là lộc của người Dậu; Nhâm là lộc của người Hợi; Quý là lộc của người Tý. Người Thìn, Tuất, Sửu, Mùi không có bản gia lộc. Như người sinh năm Dần mà tháng, ngày, giờ gặp Giáp; còn lại theo đó. Nếu gặp hai lớp trở lên, lại ở vị trí tứ quý (bốn vị trí sang trọng) (?) hoặc hoa cái (sao Hoa cái, chủ văn chương, nghệ thuật, tu hành) thì cực sang; nếu ở vị trí tứ bình (bốn vị trí bình thường) (?) hoặc ở trên quý nhân cũng chủ sang. Lại nói: can năm là chính can, là chính quan, chính ấn thì càng tốt; ở trên tứ kỵ (bốn vị trí kiêng kỵ) (?) thì cũng có quan, nhưng là hạng người được bổ nhiệm thông thường. (Theo "Tam mệnh đề yếu")
Kiến lộc (lộc ở tháng sinh) chủ người da thịt dày, khí chắc, phong cách không thanh nhã; một đời an nhàn, đủ tài lợi — đó là khi lộc sinh vượng. Nếu tử tuyệt thì khí đục, thần chậm, chăm chăm lo kiếm sống, bủn xỉn hèn hạ. Đi cùng nguyên thần (sao xấu chủ hao tổn, rối loạn) thì nhờ cờ bạc mà được của, rồi lại vì đó mà bại. Đi cùng quan phù (sao chủ kiện tụng, việc quan) thì nhờ cửa quan mà được, hoặc nhiều kiện tụng. Đi cùng kiếp sát (sao chủ cướp đoạt, tai bất ngờ) thì thích sai khiến kẻ hèn, buôn bán nhỏ, được của bất nghĩa. Đi cùng thiên trung (tức không vong) thì hay mất mát, phá tài. Đi cùng lộc quỷ, đảo thực (thần "lật bát cơm", tức thiên can khắc mất thực thần) thì phần nhiều nhờ bán chịu, làm môi giới buôn bán mà được của, đến chết không thông suốt, là hạng người chỉ nghĩ đến tiền của.
Khố là chỗ lộc gom chặt lại; phá là chỗ lộc tan ra; không là chỗ lộc trống rỗng; hợp là chỗ lộc đến ngang, bất ngờ.
Kho của Giáp Ất (Mộc) ở Mùi; Bính Đinh ở Tuất; Mậu Kỷ, Nhâm Quý ở Thìn; Canh Tân ở Sửu. Khố là nơi lộc dồn tụ; như Giáp Ất có nhiều Hợi (?) mà được Mùi, là người lộc dày, danh vọng đầy đủ. Phá là phá lộc: như Giáp có lộc ở Dần mà gặp Thân, là xung (đối chọi) xấu nên khí tan. Người sang gặp thì phúc lành ngưng lại, sa sút; người thường thì cơm áo không đủ; lộc rơi vào không vong thì càng nặng. Người xưa nói: "Của cải tụ rồi tan vì lộc ở chỗ trống; lúc sinh ra từ trong thai rất sợ gặp; nghèo hèn làm tôi tớ, làm ăn mày; thân phiêu dạt trôi đông dạt tây." Lộc ưa nhất là hợp: như Giáp có lộc ở Dần, trong mệnh được Hợi, tuy không thấy lộc cũng gọi là thấy lộc; được nhiều thì là phúc bất ngờ chợt đến. Những người được làm quan nhờ công cha ông, làm chức lại ngoài phẩm trật,
hoặc làm quan hữu ti mà thân hiển đạt, thường được cách này. (Theo "Chúc thần kinh")
Người xưa nói: hai ngôi trước lộc là bối lộc (quay lưng với lộc), hai ngôi sau lộc là hướng lộc (hướng về lộc). Trầm Chi lấy bốn chữ kiến, hướng, cận, hợp làm sang: như Giáp có lộc ở Dần thì Dần là kiến, Sửu là hướng, Mão là cận, Hợi là hợp; còn lại theo đó. Lại nói: kiến không bằng hướng, cận không bằng hợp; trong bốn chữ được hai chữ thì phát sớm; còn chủ về sang thì chỉ có hai chữ kiến và hợp. (Theo "Tam mệnh đề yếu")
[Lộc vị hội hợp] (vị trí lộc gặp gỡ, hợp nhau)
Lộc nếu gặp gỡ thì giàu sang; tương hợp thì phấn chấn nhanh chóng; gặp thực thần thì phúc chặt chẽ; gặp thiên ngưu (?) thì sức chậm; rất kỵ bị xung phá. Giáp có lộc ở Dần mà được Kỷ Hợi; Ất có lộc ở Mão mà được Canh Tuất; Bính, Mậu có lộc ở Tị mà được Tân Tị (?), Quý Tị; Đinh, Kỷ có lộc ở Ngọ mà được Nhâm Ngọ, Giáp Ngọ; Canh có lộc ở Thân mà được Kỷ Tị; Tân có lộc ở Dậu mà được Bính Thìn; Nhâm có lộc ở Hợi mà được Đinh Hợi; Quý có lộc ở Tý mà được Mậu Tý — mười vị trên gọi là tương hợp lộc. Giáp là thực thần của Nhâm, Giáp có lộc ở Dần, nên người Nhâm được Giáp Dần; Ất là thực thần của Quý, Ất có lộc ở Mão, nên được Ất Mão; Canh là thực thần của Mậu, Canh có lộc ở Thân, nên được Canh Thân; Tân là thực thần của Kỷ, Tân có lộc ở Dậu, nên được Tân Dậu — bốn vị trên gọi là thực thần đới lộc (thực thần mang lộc). Bính là thực thần của Giáp, nên được Bính Thân hoặc Bính Dần; Đinh là thực thần của Ất, nên được Đinh Mùi hoặc Đinh Mão; Mậu là thực thần của Bính, nên được Mậu Thân; Kỷ là thực thần của Đinh, nên được Kỷ Mùi; Nhâm là thực thần của Canh, nên được Nhâm Dần; Quý là thực thần của Tân, nên được Quý Sửu — tám vị trên gọi là thực thần hợp lộc. Bính, Mậu có lộc ở Tị; Đinh, Kỷ có lộc ở Ngọ; bốn can mà chỉ có hai địa chi, gọi là tam kiến lộc (lộc thấy ba lần).
[Lộc khí tương thân] (khí lộc thân thiết với nhau)
Người mệnh Giáp Dần, Ất Mão, Canh Thân, Tân Dậu, mà can chi trên ngày hoặc giờ giống như vậy, gọi là bản lộc nhập phượng trì (lộc gốc vào ao phượng hoàng — chỉ chốn trung thư, cơ quan cận vua). Lại gặp thiên ất, thiên quan (sao quan chức của trời), thực thần, dịch mã ở trên đó, có khí mà không phạm không vong thì là mệnh sang về văn. Gốc là Giáp Dần mà được Ất Mão là đế tọa (ngôi vua, vị trí tôn quý nhất); gốc là Canh Thân mà được Tân Dậu là đế tọa — gọi là thuận lộc nhập phượng trì. Gốc là Tân Dậu mà được Canh Thân là đế tọa, gốc là Ất Mão mà được Giáp Dần là đế tọa — gọi là nghịch lộc nhập phượng trì. Bính Dần được Tân Tị, Mậu Dần được Quý Tị, người Đinh được Nhâm Ngọ, người Kỷ (nguyên văn chép "Kỷ Nhâm") (?) được Giáp Ngọ, người Nhâm được Đinh Hợi, người Quý được Mậu Tý, ở ngôi đế tọa gọi là hợp lộc nhập phượng trì. Giáp Dần, Ất Mão, Bính Thìn (?), Đinh Tị, Bính Ngọ, Kỷ Mùi, Canh Thân, Tân Dậu, Mậu Tuất, Quý Hợi, Nhâm Tý, Quý Sửu — mười can ở trên mười hai địa chi; nếu trong năm vị trí của lá số được nhiều hoặc được đủ, gọi là lộc khí chuyên vị (khí lộc chiếm trọn vị trí). Giáp Dần được Kỷ Hợi, Ất Mão được Canh Tuất, Mậu Thìn được Quý Dậu, Đinh Tị được Nhâm Thân, Bính Ngọ được Tân Mùi, Kỷ Mùi được Giáp Ngọ, Canh Thân được Ất Tị, Tân Dậu được Bính Thìn, Mậu Tuất được Quý Mão, Quý Hợi được Mậu Dần, Nhâm Tý được Đinh Sửu, Kỷ Sửu được Giáp Tý — ở trên ngày gọi là lộc khí thừa bản chủ (khí lộc cưỡi lên chủ gốc), ở trên giờ gọi là lộc khí thân đế tọa (khí lộc gần ngôi vua). (Theo sách của Diêm Đông Tẩu)
Quan cao vị hiển, ắt biết là ở chỗ giáp lộc (lộc bị kẹp ở giữa).
Họ Vương chú rằng: Quý có lộc ở Tý; hai địa chi trước và sau Tý mà gặp Quý, trong tứ trụ (bốn trụ năm, tháng, ngày, giờ sinh, mỗi trụ gồm một can một chi) có được thì gọi là giáp lộc, cũng gọi là củng lộc (lộc được ôm giữ); lộc được ôm giữ ở chỗ trống để chờ dùng. Lộc chủ về quan tước; như thế thì quan tước tự nhiên vinh hiển.
Tháng sinh mang lộc thì được vào ở ngôi tôn quý rực rỡ.
Hòa thượng Oánh chú rằng: lộc nguyên của mệnh gốc trùng với ngày sinh là cách này. Lộc nguyên ấy dùng can ngày mà tìm: giả như người Canh Tý, tháng Giáp Thân, được ngày Ất hoặc Canh, thì dùng phép ngũ tử độn (từ can ngày suy ra can của giờ, khởi từ giờ Tý) mà suy, ra Giáp Thân là vậy. (Theo "Lạc Lộc Tử")
Giáp ưa phương Dần, Canh ưa Thân; lại đem Mậu, Kỷ gắn theo thần lửa (Tị, Ngọ); ngày giờ đều có ba lớp lộc thì ắt làm người giữ chức thanh hoa.
Đây gọi là lộc của mười can. Thấy sinh vượng, phúc thần thì là lộc sang; nếu gặp tử tuyệt, hình phá thì là lộc dứt. (Theo "Quỷ Cốc yếu quyết")
[Hỗ hoành, triều nguyên, hai bên cùng đắc]
Hỗ hoành (đan chéo lẫn nhau) như Canh Dần thấy ngày giờ Giáp Thân; triều nguyên lộc (lộc chầu về gốc) như người Dần thấy ngày giờ Giáp; hoặc cùng chầu về trong tháng thai (tháng thụ thai, tính lùi từ tháng sinh) là sang nhất. Cần không pha tạp, không hiềm khắc nhau, lại có quý nhân giúp thì gọi là "đắc".
[Triều nguyên giáp hợp thì được phong tước công, có nước phong]
Triều nguyên giáp hợp như Quý Tị thấy Mậu Thìn, Mậu Ngọ: vì hai Mậu hợp với Quý, kẹp lấy Tị, được lộc của Mậu ở Tị. Như người Tân Tị thấy Bính Thìn, Bính Ngọ; người Giáp Ngọ thấy Kỷ Tị, Kỷ Mùi cũng vậy.
[Giờ có lộc chầu về ngày thì vàng ngọc đầy nhà, thành hạng giàu]
Như ngày Kỷ Tị giờ Bính, lại mang tư (?), là mệnh cách "kim ngọc mãn đường" (vàng ngọc đầy nhà), chủ đại phú. Trong lộc còn nhiều thuyết: tự suy, tự vượng, cùng tự bại, tự tuyệt; nếu không có cát sát (sao tốt) giúp thêm thì ắt biết là phá tổ nghiệp, nhiều phù phiếm kém cỏi.
Như người Giáp Dần thấy ngày Mậu Dần là tự suy, ngày Nhâm Dần là tự tuyệt (xét theo nạp âm — phép gán mỗi cặp can chi vào một trong ngũ hành — thì nạp âm của trụ ấy suy hoặc tuyệt ngay trên địa chi của chính nó); người Tân thấy Ất Dậu gọi là tự bại; người Ất thấy Ất Mão gọi là tự tử. Cát sát giúp thêm như Kỷ Mão, Kỷ Dậu, Giáp Tý, Giáp Ngọ, tuy gọi là tự bại, tự tử, nhưng nhờ có bốn tiến thần nên được cát sát giúp. Giáp Dần có tú khí, bên trong hoặc có quý nhân, thực thần, vượng khí đến giúp cũng tốt; không thể chỉ theo một đường mà luận.
Lộc vào không vong thì biết được gì? Danh hão, tiếng hão, đáng chê cười; bỗng nhiên lại ở chỗ suy và bệnh, thì cái danh hiệu suông (?) truyền đi khắp nơi ai cũng biết.
Người có lộc gặp không vong, hoặc có tú khí giúp thành, thì được gọi là quan hư danh, hạng như giải nguyên (người đỗ đầu kỳ thi hương) (?); hoặc không vong gặp suy, bệnh, cũng chỉ là danh hiệu suông (?); nếu lại pha tạp thì bị gọi bằng danh hiệu không hay. (Theo "Trầm Nguyên")
Một lộc không đủ cứu ba chỗ tuyệt. Ông Tuyên Thúc đã khuất, sinh năm Bính Ngọ, tháng Canh Tý, ngày Mậu Dần, giờ Canh Thân, làm quan đến chức chính lang; khi đi vận (khoảng mười năm vận hạn) Ất Tị, được bổ chức chuyển vận sứ (quan coi việc vận tải, thuế khóa) ở Phúc Kiến, chưa kịp đến nhậm thì một tối chết đột ngột. Đủ thấy họa và phúc mỗi thứ riêng, không lấn nhau; tuy có lộc trùng lặp nhưng làm sao được khi Thủy và Thổ đều tuyệt ở Tị. Còn lại theo đó. (Theo "Quảng lục")
[Gặp như không gặp]
Giáp có lộc ở Dần; như người Giáp Tý thấy Canh Dần, bị Canh đến phá Giáp, gọi là gặp như không gặp. Lại như người Canh thấy Bính Thân, người Ất thấy Tân Mão, người Tân thấy Đinh Dậu: trên đây đều là quỷ đến khắc đẩy lui nên không có sức, tuy có cũng như không. Còn lại theo đó. (Theo "Tam mệnh toản cục")
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video