Phần đầu – Phẩm Hiệu lượng công đức (phẩm so sánh, cân đo phước đức có được từ việc tu học), phẩm thứ ba mươi, đoạn thứ năm mươi bốn.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca (tên khác của trời Đế Thích, vua cõi trời Đao-lợi)! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề (lòng mong cầu đạt sự giác ngộ cao tột không gì hơn, tức là thành Phật) mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa (an nhẫn: nhẫn chịu mọi điều trái ý mà tâm vẫn yên, không giận, không dao động; ba-la-mật-đa: hạnh tu đã viên mãn, đưa người tu từ bờ khổ sang bờ giải thoát; An nhẫn ba-la-mật-đa là hạnh nhẫn nhục viên mãn, một trong sáu hạnh lớn của người tu Bồ-tát), họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét (quán: dùng trí tuệ chăm chú nhìn xét) nhãn giới (yếu tố mắt, tức giác quan mắt; "giới" là một trong mười tám yếu tố cấu thành mọi kinh nghiệm của con người) là thường (còn mãi, không thay đổi) hay vô thường (không bền, luôn biến đổi, rồi sẽ mất); không nên quán xét sắc giới (yếu tố hình sắc, tức mọi hình dáng, màu sắc mà mắt thấy), nhãn thức giới (yếu tố cái biết do mắt, tức sự nhận biết khởi lên khi mắt thấy), cùng nhãn xúc (sự tiếp xúc hội tụ giữa mắt, hình sắc và cái biết do mắt) và các thọ (cảm thọ: các cảm giác vui, khổ, hoặc không vui không khổ) do nhãn xúc làm duyên (điều kiện giúp cho một sự việc phát sinh) mà sinh ra là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì nhãn giới thì tự tính (bản chất riêng tự có, tự tồn tại độc lập) của nhãn giới là không (trống rỗng, không có thực thể cố định); sắc giới, nhãn thức giới, nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhãn giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhãn giới không thể nắm bắt được (không thể tìm thấy như một thứ có thật để bám giữ), thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhãn giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhãn giới là lạc (vui sướng) hay khổ (đau khổ, bức bách); không nên quán xét sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì nhãn giới thì tự tính của nhãn giới là không; sắc giới, nhãn thức giới, nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhãn giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhãn giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhãn giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhãn giới là ngã (có một cái "tôi", một bản ngã chủ thể thường còn, tự làm chủ) hay vô ngã (không có cái "tôi" thường còn ấy); không nên quán xét sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì nhãn giới thì tự tính của nhãn giới là không; sắc giới, nhãn thức giới, nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhãn giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhãn giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhãn giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhãn giới là tịnh (trong sạch) hay bất tịnh (dơ bẩn, không trong sạch); không nên quán xét sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì nhãn giới thì tự tính của nhãn giới là không; sắc giới, nhãn thức giới, nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhãn giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhãn giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhãn giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhĩ giới (yếu tố tai, tức giác quan tai) là thường hay vô thường; không nên quán xét thanh giới (yếu tố âm thanh, tức mọi tiếng mà tai nghe), nhĩ thức giới (yếu tố cái biết do tai, tức sự nhận biết khởi lên khi tai nghe), cùng nhĩ xúc (sự tiếp xúc hội tụ giữa tai, âm thanh và cái biết do tai) và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì nhĩ giới thì tự tính của nhĩ giới là không; thanh giới, nhĩ thức giới, nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhĩ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhĩ giới không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhĩ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhĩ giới là lạc hay khổ; không nên quán xét thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì nhĩ giới thì tự tính của nhĩ giới là không; thanh giới, nhĩ thức giới, nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhĩ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhĩ giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhĩ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhĩ giới là ngã hay vô ngã; không nên quán xét thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì nhĩ giới thì tự tính của nhĩ giới là không; thanh giới, nhĩ thức giới, nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhĩ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhĩ giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhĩ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét nhĩ giới là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì nhĩ giới thì tự tính của nhĩ giới là không; thanh giới, nhĩ thức giới, nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của nhĩ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, nhĩ giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có nhĩ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét tỷ giới (yếu tố mũi, tức giác quan mũi) là thường hay vô thường; không nên quán xét hương giới (yếu tố mùi, tức mọi mùi mà mũi ngửi), tỷ thức giới (yếu tố cái biết do mũi, tức sự nhận biết khởi lên khi mũi ngửi), cùng tỷ xúc (sự tiếp xúc hội tụ giữa mũi, mùi và cái biết do mũi) và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì tỷ giới thì tự tính của tỷ giới là không; hương giới, tỷ thức giới, tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của tỷ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, tỷ giới không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có tỷ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét tỷ giới là lạc hay khổ; không nên quán xét hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì tỷ giới thì tự tính của tỷ giới là không; hương giới, tỷ thức giới, tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của tỷ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, tỷ giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có tỷ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét tỷ giới là ngã hay vô ngã; không nên quán xét hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì tỷ giới thì tự tính của tỷ giới là không; hương giới, tỷ thức giới, tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của tỷ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, tỷ giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có tỷ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét tỷ giới là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì tỷ giới thì tự tính của tỷ giới là không; hương giới, tỷ thức giới, tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của tỷ giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, tỷ giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có tỷ giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thiệt giới (yếu tố lưỡi, tức giác quan lưỡi) là thường hay vô thường; không nên quán xét vị giới (yếu tố vị, tức mọi vị mà lưỡi nếm), thiệt thức giới (yếu tố cái biết do lưỡi, tức sự nhận biết khởi lên khi lưỡi nếm), cùng thiệt xúc (sự tiếp xúc hội tụ giữa lưỡi, vị và cái biết do lưỡi) và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì thiệt giới thì tự tính của thiệt giới là không; vị giới, thiệt thức giới, thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thiệt giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thiệt giới không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thiệt giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thiệt giới là lạc hay khổ; không nên quán xét vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì thiệt giới thì tự tính của thiệt giới là không; vị giới, thiệt thức giới, thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thiệt giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thiệt giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thiệt giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thiệt giới là ngã hay vô ngã; không nên quán xét vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì thiệt giới thì tự tính của thiệt giới là không; vị giới, thiệt thức giới, thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thiệt giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thiệt giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thiệt giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thiệt giới là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì thiệt giới thì tự tính của thiệt giới là không; vị giới, thiệt thức giới, thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thiệt giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thiệt giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thiệt giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thân giới (yếu tố thân, tức giác quan xúc chạm nơi thân thể) là thường hay vô thường; không nên quán xét xúc giới (yếu tố đối tượng xúc chạm, tức những cảm giác cứng, mềm, nóng, lạnh… mà thân cảm nhận), thân thức giới (yếu tố cái biết do thân, tức sự nhận biết khởi lên khi thân xúc chạm), cùng thân xúc (sự tiếp xúc hội tụ giữa thân, vật xúc chạm và cái biết do thân) và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì thân giới thì tự tính của thân giới là không; xúc giới, thân thức giới, thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thân giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thân giới không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thân giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thân giới là lạc hay khổ; không nên quán xét xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì thân giới thì tự tính của thân giới là không; xúc giới, thân thức giới, thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thân giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thân giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thân giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thân giới là ngã hay vô ngã; không nên quán xét xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì thân giới thì tự tính của thân giới là không; xúc giới, thân thức giới, thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thân giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thân giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thân giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét thân giới là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì thân giới thì tự tính của thân giới là không; xúc giới, thân thức giới, thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của thân giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, thân giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có thân giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét ý giới (yếu tố ý, tức giác quan bên trong là tâm ý, nơi khởi lên sự suy nghĩ, nhận biết) là thường hay vô thường; không nên quán xét pháp giới (ở đây là yếu tố đối tượng của ý, tức mọi ý niệm, sự vật, hiện tượng mà tâm ý nhận biết), ý thức giới (yếu tố cái biết do ý, tức sự nhận biết, suy nghĩ khởi lên nơi tâm), cùng ý xúc (sự tiếp xúc hội tụ giữa ý, đối tượng của ý và cái biết do ý) và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì ý giới thì tự tính của ý giới là không; pháp giới, ý thức giới, ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của ý giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, ý giới không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có ý giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét ý giới là lạc hay khổ; không nên quán xét pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì ý giới thì tự tính của ý giới là không; pháp giới, ý thức giới, ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của ý giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, ý giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có ý giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét ý giới là ngã hay vô ngã; không nên quán xét pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì ý giới thì tự tính của ý giới là không; pháp giới, ý thức giới, ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của ý giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, ý giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có ý giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét ý giới là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì ý giới thì tự tính của ý giới là không; pháp giới, ý thức giới, ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra, thì tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều là không. Tự tính của ý giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, ý giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên mà sinh ra đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có ý giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét địa giới (yếu tố đất, tức tính chất cứng chắc trong thân và vạn vật) là thường hay vô thường; không nên quán xét thủy giới (yếu tố nước, tức tính chất ướt, kết dính), hỏa giới (yếu tố lửa, tức tính chất nóng ấm), phong giới (yếu tố gió, tức tính chất chuyển động), không giới (yếu tố khoảng trống, tức các khoảng rỗng trong thân và vạn vật) và thức giới (yếu tố tâm thức, tức cái biết) là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì địa giới thì tự tính của địa giới là không; thủy, hỏa, phong, không, thức giới thì tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới là không. Tự tính của địa giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, địa giới không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; thủy, hỏa, phong, không, thức giới đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có địa giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét địa giới là lạc hay khổ; không nên quán xét thủy, hỏa, phong, không, thức giới là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì địa giới thì tự tính của địa giới là không; thủy, hỏa, phong, không, thức giới thì tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới là không. Tự tính của địa giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, địa giới không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; thủy, hỏa, phong, không, thức giới đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có địa giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét địa giới là ngã hay vô ngã; không nên quán xét thủy, hỏa, phong, không, thức giới là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì địa giới thì tự tính của địa giới là không; thủy, hỏa, phong, không, thức giới thì tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới là không. Tự tính của địa giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, địa giới không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; thủy, hỏa, phong, không, thức giới đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có địa giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét địa giới là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét thủy, hỏa, phong, không, thức giới là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì địa giới thì tự tính của địa giới là không; thủy, hỏa, phong, không, thức giới thì tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới là không. Tự tính của địa giới ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của thủy, hỏa, phong, không, thức giới cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, địa giới không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; thủy, hỏa, phong, không, thức giới đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có địa giới và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Lại nữa, này Kiều-thi-ca! Nếu có những người nam, người nữ có lòng lành, vì những người đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề mà giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa, họ nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét vô minh (sự mê mờ, không thấy rõ sự thật; là mắt xích đầu tiên trong chuỗi mười hai nhân duyên — mười hai khâu nối nhau làm nhân làm quả, khiến chúng sinh cứ sinh rồi chết mãi) là thường hay vô thường; không nên quán xét hành (những hành động tạo nghiệp do mê mờ thúc đẩy), thức (tâm thức bắt đầu đi vào đời sống mới), danh sắc (thân và tâm mới hình thành; danh là phần tinh thần, sắc là phần vật chất), lục xứ (sáu giác quan: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý), xúc (sự tiếp xúc giữa giác quan và đối tượng), thọ (cảm giác vui, khổ, không vui không khổ), ái (lòng ham muốn, khao khát), thủ (sự bám chặt, giành giữ), hữu (sự hình thành nghiệp lực dẫn đến đời sống kế tiếp), sinh (sự ra đời), lão tử (già và chết), cùng sầu, than, khổ, ưu, não (buồn rầu, than khóc, đau đớn, lo lắng, phiền muộn) là thường hay vô thường. Vì sao vậy? Vì vô minh thì tự tính của vô minh là không; hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não, thì tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều là không. Tự tính của vô minh ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, vô minh không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của nó cũng không thể nắm bắt được; hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều không thể nắm bắt được, thì cái thường hay vô thường của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có vô minh và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái thường và vô thường của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét vô minh là lạc hay khổ; không nên quán xét hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não là lạc hay khổ. Vì sao vậy? Vì vô minh thì tự tính của vô minh là không; hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não, thì tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều là không. Tự tính của vô minh ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, vô minh không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của nó cũng không thể nắm bắt được; hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều không thể nắm bắt được, thì cái lạc và khổ của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có vô minh và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái lạc và khổ của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét vô minh là ngã hay vô ngã; không nên quán xét hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não là ngã hay vô ngã. Vì sao vậy? Vì vô minh thì tự tính của vô minh là không; hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não, thì tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều là không. Tự tính của vô minh ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, vô minh không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của nó cũng không thể nắm bắt được; hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều không thể nắm bắt được, thì cái ngã hay vô ngã của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có vô minh và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái ngã và vô ngã của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Lại nói thế này: "Này người nam có lòng lành! Ông nên tu An nhẫn ba-la-mật-đa. Không nên quán xét vô minh là tịnh hay bất tịnh; không nên quán xét hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não là tịnh hay bất tịnh. Vì sao vậy? Vì vô minh thì tự tính của vô minh là không; hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não, thì tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều là không. Tự tính của vô minh ấy chính là chẳng phải tự tính; tự tính của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não cũng chẳng phải tự tính. Cái chẳng phải tự tính ấy chính là An nhẫn ba-la-mật-đa. Trong An nhẫn ba-la-mật-đa này, vô minh không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của nó cũng không thể nắm bắt được; hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não đều không thể nắm bắt được, thì cái tịnh hay bất tịnh của chúng cũng không thể nắm bắt được. Vì sao vậy? Vì trong đây còn chẳng có vô minh và các thứ kia để nắm bắt, huống chi lại có cái tịnh và bất tịnh của chúng! Nếu ông tu được sự an nhẫn như vậy, ấy là tu An nhẫn ba-la-mật-đa."
Này Kiều-thi-ca! Những người nam, người nữ có lòng lành ấy nói như vậy, đó gọi là giảng nói An nhẫn ba-la-mật-đa chân chính.
Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa (bộ kinh lớn nói về trí tuệ viên mãn đưa sang bờ giải thoát), quyển thứ một trăm năm mươi sáu.
Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa, quyển thứ một trăm mười bảy (?).
Tam tạng pháp sư (vị thầy thông suốt cả ba kho tàng kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận) Huyền Trang vâng chiếu chỉ của nhà vua mà dịch.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video