Thiên 206 — Hội 1 · Phẩm 34 Khó tin hiểu · phần 1

 Hội thứ nhất, phẩm Khó Tin Khó Hiểu, thứ ba mươi bốn, phần một.

 Cụ thọ (tiếng tôn xưng vị tỳ-kheo có tuổi đạo và có đức) Thiện Hiện (tức ngài Tu-bồ-đề, một đại đệ tử của Phật) lại thưa với Phật: "Bạch Thế Tôn (danh hiệu của Phật: bậc được cả thế gian tôn kính)! Có những người không siêng năng tinh tấn (nỗ lực tu tập, không lười biếng), chưa gieo thiện căn (gốc lành: những việc lành đã làm, như hạt giống sinh quả tốt về sau), lại đầy đủ bất thiện căn (gốc rễ xấu ác: tham lam, giận dữ, si mê), bị ác tri thức (bạn xấu, thầy tà, người dẫn dắt sai đường) thu nhận, dẫn dắt. Đối với Bát-nhã Ba-la-mật-đa (trí tuệ đưa người sang bờ bên kia, tức trí tuệ thấy rõ bản chất thật của mọi sự vật, nhờ đó vượt khỏi khổ đau sinh tử mà đến giải thoát) rất sâu xa mà Phật đã nói, những người ấy thật khó tin, khó hiểu."

 Phật dạy: "Thiện Hiện! Đúng vậy, đúng vậy, như lời ông nói. Những người không siêng năng tinh tấn, chưa gieo thiện căn, đầy đủ bất thiện căn, bị ác tri thức thu nhận, dẫn dắt, thì đối với Bát-nhã Ba-la-mật-đa rất sâu xa được nói ở đây thật khó tin, khó hiểu."

 Cụ thọ Thiện Hiện lại thưa với Phật: "Bát-nhã Ba-la-mật-đa như thế, vì sao lại rất sâu xa, khó tin, khó hiểu?"

 Phật dạy: "Thiện Hiện! Sắc (sắc uẩn: phần vật chất, hình thể; một trong năm uẩn, tức năm nhóm yếu tố hợp thành con người) chẳng bị trói buộc, cũng chẳng được cởi mở (không bị phiền não và sinh tử ràng buộc, mà cũng không có gì để gọi là được giải thoát; từ đây gọi tắt là "chẳng buộc, chẳng cởi"). Vì sao? Vì sắc lấy tính không có gì cả (không có một thực thể nào) làm tự tính (bản chất riêng vốn có) của nó. Thọ, tưởng, hành, thức (bốn uẩn còn lại: thọ là cảm nhận vui, khổ; tưởng là nhận biết, hình dung hình ảnh và khái niệm; hành là các hoạt động của tâm như ý muốn, tạo tác; thức là sự phân biệt, nhận biết) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì thọ, tưởng, hành, thức lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Nhãn xứ (con mắt, xét như chỗ dựa để sinh ra sự thấy; một trong mười hai xứ, tức sáu giác quan và sáu đối tượng của chúng) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì nhãn xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Nhĩ xứ, tỷ xứ, thiệt xứ, thân xứ, ý xứ (tai, mũi, lưỡi, thân, ý) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Sắc xứ (hình dáng, màu sắc, là đối tượng của mắt) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì sắc xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Thanh xứ, hương xứ, vị xứ, xúc xứ, pháp xứ (âm thanh, mùi, vị, vật được thân chạm biết, và các đối tượng của ý như ý niệm, ý nghĩ) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Nhãn giới (con mắt, xét như một trong mười tám giới, tức mười tám yếu tố tạo nên sự nhận biết: sáu giác quan, sáu đối tượng và sáu thức) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì nhãn giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Sắc giới (ở đây là hình sắc làm đối tượng của mắt, không phải cõi Sắc), nhãn thức giới (cái biết sinh ra từ mắt thấy), cùng nhãn xúc (sự gặp gỡ giữa mắt, hình sắc và cái biết của mắt) và các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra (các cảm nhận vui, khổ, không vui không khổ phát sinh nhờ sự gặp gỡ ấy) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Nhĩ giới (tai) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì nhĩ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Thanh giới (âm thanh), nhĩ thức giới (cái biết của tai), cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tỷ giới (mũi) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tỷ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hương giới (mùi), tỷ thức giới (cái biết của mũi), cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Thiệt giới (lưỡi) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì thiệt giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Vị giới (vị nếm), thiệt thức giới (cái biết của lưỡi), cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Thân giới (thân thể) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì thân giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Xúc giới (vật được thân chạm biết), thân thức giới (cái biết của thân), cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Ý giới (ý, tâm) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì ý giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Pháp giới (ở đây là các đối tượng của ý như ý niệm, ký ức), ý thức giới (cái biết của ý), cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Địa giới (yếu tố đất, tức tính cứng chắc) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì địa giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Thủy giới, hỏa giới, phong giới, không giới, thức giới (yếu tố nước là tính ướt, lửa là tính nóng, gió là tính chuyển động, khoảng trống, và cái biết; cùng địa giới hợp thành sáu yếu tố cấu tạo nên một sinh mạng) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Vô minh (sự mê muội, không thấy rõ chân lý; khâu đầu của mười hai nhân duyên, tức chuỗi mười hai khâu nhân quả khiến chúng sinh trôi lăn trong sinh tử) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì vô minh lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hành (các việc tạo nghiệp do mê muội), thức (thần thức đi vào thai), danh sắc (thân và tâm lúc mới thành hình), lục xứ (sáu giác quan), xúc (sự tiếp xúc), thọ (cảm nhận), ái (thèm khát, ham muốn), thủ (bám giữ), hữu (nghiệp lực tạo thành đời sau), sinh (sinh ra), lão tử (già và chết), sầu, than, khổ, ưu, não (buồn rầu, than khóc, đau khổ, lo lắng, phiền muộn) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hành cho đến sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Bố thí ba-la-mật-đa (ba-la-mật-đa là hạnh tu đã đến chỗ hoàn hảo, đưa người sang bờ giải thoát; bố thí là đem của cải, giáo pháp và sự che chở cho người khác) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì bố thí ba-la-mật-đa lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tịnh giới (giữ giới luật trong sạch), an nhẫn (nhẫn nhục, bình thản chịu đựng), tinh tấn (siêng năng), tĩnh lự (thiền định, tâm lắng yên mà xét soi), bát-nhã (trí tuệ) ba-la-mật-đa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tịnh giới cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Nội không (các giác quan bên trong như mắt, tai… vốn không có tự tính) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì nội không lấy tính không có gì cả làm tự tính. Ngoại không (các đối tượng bên ngoài là không), nội ngoại không (cả trong lẫn ngoài đều không), không không (chính cái "không" cũng là không), đại không (mười phương rộng lớn cũng không), thắng nghĩa không (chân lý tối thượng, tức niết-bàn, cũng không), hữu vi không (các pháp do nhân duyên tạo thành là không), vô vi không (các pháp không do tạo tác cũng không), tất cánh không (rốt ráo là không), vô tế không (không có khởi đầu và kết thúc nên không), tán không (các pháp vốn rời rã nên không), vô biến dị không (cái không đổi khác cũng không), bản tính không (bản tính vốn không), tự tướng không (đặc điểm riêng của từng pháp là không), cộng tướng không (đặc điểm chung của các pháp là không), nhất thiết pháp không (tất cả các pháp là không), bất khả đắc không (không thể nắm bắt được nên không), vô tính không (không có tính chất nên không), tự tính không (tự tính là không), vô tính tự tính không (cái không có tính lẫn tự tính đều không) — mười tám loại "không" này chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì ngoại không cho đến vô tính tự tính không lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Chân như (cái thật như thế, bản tính chân thật không đổi của mọi sự vật) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì chân như lấy tính không có gì cả làm tự tính. Pháp giới (ở đây là thể tính chung của mọi pháp), pháp tính (bản tính của các pháp), tính không hư dối, tính không đổi khác, tính bình đẳng, ly sinh tính (tính lìa khỏi sinh diệt), pháp định (các pháp vốn an định như vậy), pháp trụ (các pháp vốn thường trụ như vậy), thực tế (bờ mé chân thật, chỗ tận cùng của sự thật), hư không giới (cõi hư không), bất tư nghì giới (cảnh giới không thể nghĩ bàn) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì pháp giới cho đến bất tư nghì giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Khổ thánh đế (chân lý về khổ, một trong bốn chân lý cao quý mà Phật dạy) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì khổ thánh đế lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tập thánh đế (chân lý về nguyên nhân của khổ), diệt thánh đế (chân lý về sự dứt hết khổ) và đạo thánh đế (chân lý về con đường dứt khổ) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tập, diệt, đạo thánh đế lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Bốn tĩnh lự (bốn tầng thiền định thuộc cõi Sắc) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì bốn tĩnh lự lấy tính không có gì cả làm tự tính. Bốn vô lượng (bốn tâm từ, bi, hỷ, xả trải rộng đến vô lượng chúng sinh), bốn định vô sắc (bốn tầng định vượt khỏi hình sắc: không vô biên xứ, thức vô biên xứ, vô sở hữu xứ, phi tưởng phi phi tưởng xứ) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì bốn vô lượng, bốn định vô sắc lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tám giải thoát (tám phép quán và định giúp thoát khỏi sự đắm nhiễm) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tám giải thoát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tám thắng xứ (tám phép quán làm chủ, chế ngự được đối tượng), chín định thứ lớp (chín tầng định tu nối tiếp nhau không gián đoạn: bốn thiền, bốn định vô sắc và định diệt thọ tưởng), mười biến xứ (quán mười thứ: đất, nước, lửa, gió, xanh, vàng, đỏ, trắng, hư không, thức, mỗi thứ trùm khắp mọi nơi) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tám thắng xứ, chín định thứ lớp, mười biến xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Bốn niệm trụ (bốn chỗ đặt sự tỉnh giác: quán thân, quán cảm thọ, quán tâm, quán các pháp) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì bốn niệm trụ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Bốn chánh đoạn (bốn sự siêng năng chân chính: dứt điều ác đã sinh, ngăn điều ác chưa sinh, làm sinh điều lành chưa có, tăng trưởng điều lành đã có), bốn thần túc (bốn nền tảng của định: ý muốn, siêng năng, tâm chuyên nhất, quán xét), năm căn (năm gốc lành: tin, siêng năng, tỉnh giác, định, trí tuệ), năm lực (năm căn ấy khi đã thành sức mạnh), bảy đẳng giác chi (bảy yếu tố đưa đến giác ngộ), tám thánh đạo chi (tám nhánh của con đường chân chính) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Không giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ quán mọi pháp đều không) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì không giải thoát môn lấy tính không có gì cả làm tự tính. Vô tướng giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ không bám vào hình tướng) và vô nguyện giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ không mong cầu, không tạo tác) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì vô tướng, vô nguyện giải thoát môn lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Mười địa của Bồ-tát (Bồ-tát là người phát tâm cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh; mười địa là mười giai đoạn tu chứng của Bồ-tát) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì mười địa của Bồ-tát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Năm nhãn (năm loại mắt: mắt thịt, mắt trời, mắt tuệ, mắt pháp, mắt Phật) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì năm nhãn lấy tính không có gì cả làm tự tính. Sáu thần thông (sáu năng lực siêu phàm: biến hóa đi lại tự tại, thấy xa, nghe xa, biết tâm người khác, biết các đời trước, dứt sạch phiền não) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì sáu thần thông lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Mười lực của Phật (mười năng lực trí tuệ đặc biệt chỉ Phật mới có) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì mười lực của Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính. Bốn vô sở úy (bốn điều không sợ hãi, sự tự tin hoàn toàn của Phật khi thuyết pháp), bốn vô ngại giải (bốn khả năng hiểu và giảng nói không vướng mắc: về giáo pháp, về ý nghĩa, về ngôn từ, về biện luận), đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả (lòng thương ban vui, lòng thương cứu khổ, niềm vui theo điều tốt của người, tâm buông xả bình đẳng — đều ở mức rộng lớn của Phật), mười tám pháp bất cộng của Phật (mười tám phẩm chất riêng của Phật, không chung với hàng đệ tử) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì bốn vô sở úy cho đến mười tám pháp bất cộng của Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Pháp không quên mất (luôn ghi nhớ rõ ràng, không bao giờ sai sót) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì pháp không quên mất lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tính thường trụ nơi xả (tâm luôn an trú trong sự bình thản, buông xả) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tính thường trụ nơi xả lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Nhất thiết trí (trí biết toàn bộ các pháp ở mặt chung là không) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì nhất thiết trí lấy tính không có gì cả làm tự tính. Đạo tướng trí (trí biết rõ mọi con đường tu để dẫn dắt chúng sinh) và nhất thiết tướng trí (trí biết rõ trọn vẹn mọi đặc điểm chung và riêng của tất cả các pháp, tức trí của Phật) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tất cả các pháp môn đà-la-ni (đà-la-ni là năng lực ghi nhớ và gìn giữ mọi giáo pháp không để mất) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tất cả các pháp môn đà-la-ni lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tất cả các pháp môn tam-ma-địa (tam-ma-địa là định, trạng thái tâm chuyên chú vào một đối tượng) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tất cả các pháp môn tam-ma-địa lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Quả Dự lưu (quả thứ nhất trong bốn quả của hàng Thanh văn, tức người tu nghe pháp mà giác ngộ; Dự lưu là mới bước vào dòng của bậc thánh) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì quả Dự lưu lấy tính không có gì cả làm tự tính. Quả Nhất lai (chỉ còn trở lại cõi người một lần), quả Bất hoàn (không còn trở lại cõi Dục), quả A-la-hán (đã dứt sạch phiền não, không còn tái sinh) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Độc giác bồ-đề (sự giác ngộ của bậc Độc giác, người tự mình giác ngộ không nhờ thầy, vào thời không có Phật ra đời) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì Độc giác bồ-đề lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tất cả hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát (Ma-ha-tát nghĩa là bậc đại sĩ, chỉ Bồ-tát lớn) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tất cả hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Vô thượng chánh đẳng bồ-đề của chư Phật (sự giác ngộ cao tột, chân chính, trọn vẹn của Phật) chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì vô thượng chánh đẳng bồ-đề của chư Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Lại nữa, Thiện Hiện! Tiền tế (mé trước, tức thời quá khứ) của sắc chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của sắc lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của thọ, tưởng, hành, thức chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của thọ, tưởng, hành, thức lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của nhãn xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của nhãn xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của sắc xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của sắc xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của nhãn giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của nhãn giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của nhĩ giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của nhĩ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của tỷ giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tỷ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của thiệt giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của thiệt giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của thân giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của thân giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của ý giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của ý giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của địa giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của địa giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của thủy, hỏa, phong, không, thức giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của thủy, hỏa, phong, không, thức giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của vô minh chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của vô minh lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của bố thí ba-la-mật-đa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của bố thí ba-la-mật-đa lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của tịnh giới, an nhẫn, tinh tấn, tĩnh lự, bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tịnh giới cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của nội không chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của nội không lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bản tính không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tính không, tự tính không, vô tính tự tính không chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của ngoại không cho đến vô tính tự tính không lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của chân như chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của chân như lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của pháp giới, pháp tính, tính không hư dối, tính không đổi khác, tính bình đẳng, ly sinh tính, pháp định, pháp trụ, thực tế, hư không giới, bất tư nghì giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của pháp giới cho đến bất tư nghì giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của khổ thánh đế chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của khổ thánh đế lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của tập, diệt, đạo thánh đế chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tập, diệt, đạo thánh đế lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của bốn tĩnh lự chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của bốn tĩnh lự lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của bốn vô lượng, bốn định vô sắc chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của bốn vô lượng, bốn định vô sắc lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của tám giải thoát chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tám giải thoát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của tám thắng xứ, chín định thứ lớp, mười biến xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tám thắng xứ, chín định thứ lớp, mười biến xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của bốn niệm trụ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của bốn niệm trụ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của không giải thoát môn chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của không giải thoát môn lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của vô tướng, vô nguyện giải thoát môn chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của vô tướng, vô nguyện giải thoát môn lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của mười địa Bồ-tát chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của mười địa Bồ-tát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của năm nhãn chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của năm nhãn lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của sáu thần thông chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của sáu thần thông lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của mười lực của Phật chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của mười lực của Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp bất cộng của Phật chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của bốn vô sở úy cho đến mười tám pháp bất cộng của Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của pháp không quên mất chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của pháp không quên mất lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của tính thường trụ nơi xả chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tính thường trụ nơi xả lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của nhất thiết trí chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của nhất thiết trí lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của tất cả các pháp môn đà-la-ni chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tất cả các pháp môn đà-la-ni lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của tất cả các pháp môn tam-ma-địa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tất cả các pháp môn tam-ma-địa lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của quả Dự lưu chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của quả Dự lưu lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Tiền tế của Độc giác bồ-đề chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của Độc giác bồ-đề lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của tất cả hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của tất cả hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Tiền tế của vô thượng chánh đẳng bồ-đề của chư Phật chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì tiền tế của vô thượng chánh đẳng bồ-đề của chư Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Lại nữa, Thiện Hiện! Hậu tế (mé sau, tức thời vị lai) của sắc chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của sắc lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của thọ, tưởng, hành, thức chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của thọ, tưởng, hành, thức lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của nhãn xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của nhãn xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của sắc xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của sắc xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của nhãn giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của nhãn giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của nhĩ giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của nhĩ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của tỷ giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tỷ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của thiệt giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của thiệt giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của thân giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của thân giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của ý giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của ý giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của địa giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của địa giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của thủy, hỏa, phong, không, thức giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của thủy, hỏa, phong, không, thức giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của vô minh chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của vô minh lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của bố thí ba-la-mật-đa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của bố thí ba-la-mật-đa lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của tịnh giới, an nhẫn, tinh tấn, tĩnh lự, bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tịnh giới cho đến bát-nhã ba-la-mật-đa lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của nội không chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của nội không lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bản tính không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tính không, tự tính không, vô tính tự tính không chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của ngoại không cho đến vô tính tự tính không lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của chân như chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của chân như lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của pháp giới, pháp tính, tính không hư dối, tính không đổi khác, tính bình đẳng, ly sinh tính, pháp định, pháp trụ, thực tế, hư không giới, bất tư nghì giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của pháp giới cho đến bất tư nghì giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của khổ thánh đế chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của khổ thánh đế lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của tập, diệt, đạo thánh đế chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tập, diệt, đạo thánh đế lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của bốn tĩnh lự chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của bốn tĩnh lự lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của bốn vô lượng, bốn định vô sắc chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của bốn vô lượng, bốn định vô sắc lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của tám giải thoát chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tám giải thoát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của tám thắng xứ, chín định thứ lớp, mười biến xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tám thắng xứ, chín định thứ lớp, mười biến xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của bốn niệm trụ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của bốn niệm trụ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của bốn chánh đoạn, bốn thần túc, năm căn, năm lực, bảy đẳng giác chi, tám thánh đạo chi chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của bốn chánh đoạn cho đến tám thánh đạo chi lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của không giải thoát môn chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của không giải thoát môn lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của vô tướng, vô nguyện giải thoát môn chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của vô tướng, vô nguyện giải thoát môn lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của mười địa Bồ-tát chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của mười địa Bồ-tát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của năm nhãn chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của năm nhãn lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của sáu thần thông chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của sáu thần thông lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của mười lực của Phật chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của mười lực của Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của bốn vô sở úy, bốn vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, mười tám pháp bất cộng của Phật chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của bốn vô sở úy cho đến mười tám pháp bất cộng của Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của pháp không quên mất chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của pháp không quên mất lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của tính thường trụ nơi xả chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tính thường trụ nơi xả lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của nhất thiết trí chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của nhất thiết trí lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của tất cả các pháp môn đà-la-ni chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tất cả các pháp môn đà-la-ni lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của tất cả các pháp môn tam-ma-địa chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tất cả các pháp môn tam-ma-địa lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của quả Dự lưu chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của quả Dự lưu lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Hậu tế của Độc giác bồ-đề chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của Độc giác bồ-đề lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của tất cả hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của tất cả hạnh của các Bồ-tát Ma-ha-tát lấy tính không có gì cả làm tự tính. Hậu tế của vô thượng chánh đẳng bồ-đề của chư Phật chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì hậu tế của vô thượng chánh đẳng bồ-đề của chư Phật lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Lại nữa, Thiện Hiện! Trung tế (khoảng giữa, tức thời hiện tại) của sắc chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của sắc lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của thọ, tưởng, hành, thức chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của thọ, tưởng, hành, thức lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của nhãn xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của nhãn xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của sắc xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của sắc xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của nhãn giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của nhãn giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của sắc giới, nhãn thức giới, cùng nhãn xúc và các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của nhĩ giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của nhĩ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của thanh giới, nhĩ thức giới, cùng nhĩ xúc và các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của tỷ giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của tỷ giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của hương giới, tỷ thức giới, cùng tỷ xúc và các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của thiệt giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của thiệt giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của vị giới, thiệt thức giới, cùng thiệt xúc và các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của thân giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của thân giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của xúc giới, thân thức giới, cùng thân xúc và các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của ý giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của ý giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của pháp giới, ý thức giới, cùng ý xúc và các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của địa giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của địa giới lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của thủy, hỏa, phong, không, thức giới chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của thủy, hỏa, phong, không, thức giới lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Trung tế của vô minh chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của vô minh lấy tính không có gì cả làm tự tính. Trung tế của hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não chẳng buộc, chẳng cởi. Vì sao? Vì trung tế của hành cho đến lão tử, sầu, than, khổ, ưu, não lấy tính không có gì cả làm tự tính.

 Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa, quyển thứ một trăm tám mươi hai.

 Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa, quyển thứ một trăm mười ba (?).

 Tam tạng pháp sư (vị thầy tinh thông cả ba kho kinh điển Phật giáo: kinh, luật, luận) Huyền Trang vâng chiếu chỉ của vua mà dịch.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video