Thiên 494 — Hội 2 · Phẩm 20 Siêu thắng · phần 1

 Phần thứ hai, phẩm "Vượt hơn tất cả" (phẩm: chương) thứ hai mươi, đoạn thứ nhất.

 Bấy giờ cụ thọ (tiếng tôn xưng vị tu sĩ có đức hạnh) Thiện Hiện (tức Tu-bồ-đề, một vị đại đệ tử của Phật, nổi tiếng hiểu sâu tính không) bạch Phật rằng: "Thế Tôn (bậc được đời tôn kính, danh hiệu của Phật)! Gọi là Đại thừa (cỗ xe lớn, tức con đường tu hành của Bồ-tát, đưa cả mình lẫn mọi chúng sinh đến quả Phật), Đại thừa, là vì nó vượt hơn tất cả thế gian gồm trời (chư thiên, các vị thần sống ở cõi trời), người, a-tố-lạc (A-tu-la, loài thần có phước lớn nhưng hay ganh ghét, gây chiến với chư thiên) v.v., là tôn quý nhất, hơn hết, cao nhất, mầu nhiệm nhất. Thế Tôn! Đại thừa như thế ngang bằng hư không. Ví như hư không chứa đựng khắp cả vô lượng, vô số, vô biên hữu tình (chúng sinh có tình thức); Đại thừa cũng vậy, chứa đựng khắp cả vô lượng, vô số, vô biên hữu tình. Thế Tôn! Do lẽ ấy, Đại thừa của Bồ-tát ma-ha-tát (bậc Bồ-tát lớn; Bồ-tát: người phát tâm cầu thành Phật để cứu độ chúng sinh) chính là cỗ xe của nhất thiết trí trí (trí biết hết thảy mọi sự của Phật).

 Thế Tôn! Lại như hư không không thấy có đến, không thấy có đi, không thấy có dừng; Đại thừa cũng vậy, không thấy có đến, không thấy có đi, không thấy có dừng. Vì không động, không dừng nên gọi là Đại thừa. Thế Tôn! Lại như hư không, thời trước, thời sau, thời giữa đều không thể nắm bắt; Đại thừa cũng vậy, thời trước, thời sau, thời giữa đều không thể nắm bắt. Vì ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai) bình đẳng, vượt ra ngoài ba đời, nên gọi là Đại thừa."

 Phật bảo Thiện Hiện: "Đúng vậy, đúng vậy, như ông đã nói. Thiện Hiện! Đại thừa của các Bồ-tát ma-ha-tát là sáu ba-la-mật-đa (sáu hạnh tu đưa sang bờ bên kia, tức đến giác ngộ), đó là bố thí (đem của cải, giáo pháp, sự che chở cho người), tịnh giới (giữ giới luật trong sạch), an nhẫn (nhẫn nhịn, chịu đựng), tinh tấn (siêng năng không lười), tĩnh lự (thiền định, tâm lắng yên chuyên chú), bát-nhã (trí tuệ thấy rõ thực tướng của các pháp) ba-la-mật-đa. Lại nữa, Thiện Hiện! Đại thừa của các Bồ-tát ma-ha-tát là nội không cho đến vô tính tự tính không (mười tám cách quán về tính trống rỗng, không có thực thể cố định, từ sự trống rỗng của các giác quan bên trong cho đến sự trống rỗng của cả cái không có tự tính lẫn tự tính; tự tính: bản chất tự có, tồn tại tự thân).

 Lại nữa, Thiện Hiện! Đại thừa của các Bồ-tát ma-ha-tát là tất cả các pháp môn đà-la-ni (năng lực ghi nhớ, nắm giữ mọi giáo pháp không quên), tất cả các pháp môn tam-ma-địa (định, trạng thái tâm chuyên chú vào một chỗ) và các tam-ma-địa, tức là từ định Kiện hành (định uy mạnh, đi vững vàng, đứng đầu các định) cho đến định Không vướng mắc như hư không. Lại nữa, Thiện Hiện! Đại thừa của các Bồ-tát ma-ha-tát là tứ niệm trụ cho đến mười tám pháp bất cộng của Phật (các phẩm tu tập và đức tính, từ bốn phép an trú tâm tỉnh giác cho đến mười tám phẩm chất riêng chỉ Phật mới có). Thiện Hiện! Vô lượng, vô số, vô biên công đức như vậy, nên biết đều là Đại thừa của Bồ-tát ma-ha-tát.

 Lại nữa, Thiện Hiện! Ông nói Đại thừa vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v., là tôn quý nhất, hơn hết, cao nhất, mầu nhiệm nhất — đúng vậy, đúng vậy, như ông đã nói. Thiện Hiện! Ở đây những gì gọi là tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.? Đó là cõi Dục (cõi của chúng sinh còn ham muốn dục lạc), cõi Sắc (cõi của chúng sinh đã lìa dục nhưng còn thân hình vi tế) và cõi Vô sắc (cõi của chúng sinh không còn thân hình, chỉ còn tâm).

 Thiện Hiện! Nếu cõi Dục là chân như (thực tính chân thật như vốn có, không đổi khác), không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì cõi Dục là cái do tâm phân biệt so đo bày đặt ra, là do nhiều thứ tạm hợp lại, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu cõi Sắc, cõi Vô sắc là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì cõi Sắc, cõi Vô sắc là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu sắc (mọi thứ có hình chất, tức phần vật chất) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì sắc là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu thọ (cảm giác vui, khổ, hoặc không vui không khổ), tưởng (sự nhận biết, hình dung hình tướng và tên gọi), hành (các hoạt động tạo tác của tâm như ý muốn, toan tính), thức (sự nhận biết phân biệt) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì thọ, tưởng, hành, thức là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu nhãn xứ (mắt, xét như một "xứ"; xứ: chỗ dựa, nơi phát sinh nhận thức — mười hai xứ gồm sáu giác quan và sáu đối tượng) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì nhãn xứ là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu nhĩ xứ (tai), tỷ xứ (mũi), thiệt xứ (lưỡi), thân xứ (thân), ý xứ (ý, tức tâm) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì tai, mũi, lưỡi, thân, ý xứ là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu sắc xứ (hình sắc, đối tượng của mắt) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì sắc xứ là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu thanh xứ (âm thanh), hương xứ (mùi), vị xứ (vị), xúc xứ (những gì thân chạm biết), pháp xứ (đối tượng của ý, tức các ý niệm, sự vật được tâm nhận biết) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu nhãn giới (mắt, xét như một "giới"; giới: yếu tố — mười tám giới gồm sáu giác quan, sáu đối tượng và sáu thức) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì nhãn giới là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu nhĩ giới, tỷ giới, thiệt giới, thân giới, ý giới (các yếu tố tai, mũi, lưỡi, thân, ý) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì tai, mũi, lưỡi, thân, ý giới là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu sắc giới (ở đây là yếu tố hình sắc, đối tượng của mắt, trong mười tám giới — không phải cõi Sắc) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì sắc giới là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu thanh giới, hương giới, vị giới, xúc giới, pháp giới (ở đây là các yếu tố âm thanh, mùi, vị, vật chạm và đối tượng của ý) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì thanh, hương, vị, xúc, pháp giới là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu nhãn thức giới (yếu tố nhận biết của mắt, tức cái thấy biết phát sinh khi mắt gặp hình sắc) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì nhãn thức giới là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu nhĩ thức giới, tỷ thức giới, thiệt thức giới, thân thức giới, ý thức giới (các yếu tố nhận biết của tai, mũi, lưỡi, thân, ý) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì các thức giới tai, mũi, lưỡi, thân, ý là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu nhãn xúc (sự tiếp xúc khi mắt, hình sắc và nhận biết của mắt gặp nhau) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì nhãn xúc là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu nhĩ xúc, tỷ xúc, thiệt xúc, thân xúc, ý xúc (sự tiếp xúc ở tai, mũi, lưỡi, thân, ý) là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì các xúc tai, mũi, lưỡi, thân, ý là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu các cảm thọ do nhãn xúc làm duyên (điều kiện) sinh ra là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì các cảm thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu các cảm thọ do xúc của tai, mũi, lưỡi, thân, ý làm duyên sinh ra là chân như, không hư dối, không biến khác, không trái ngược sự thật, là thật, là chân lý, đúng như tính vốn có, tất cả đều thường còn mãi mãi, không biến không đổi, có thực tính, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì các cảm thọ do xúc của tai, mũi, lưỡi, thân, ý làm duyên sinh ra là cái do tâm phân biệt bày đặt ra, là tạm hợp, có dời đổi lay động, cho đến tất cả đều vô thường, không bền lâu, có biến có đổi, hoàn toàn không có thực tính, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu pháp giới (bản tính chân thật, chung khắp của mọi pháp; pháp: mọi sự vật, hiện tượng) là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì pháp giới chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu chân như, thực tế (bờ mé chân thật tột cùng), bất tư nghị giới (cảnh giới không thể nghĩ bàn), an ổn giới (cảnh giới yên ổn) v.v. — những tên gọi khác của chân lý tối hậu — là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì chân như, thực tế, bất tư nghị giới, an ổn giới v.v. chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu bố thí ba-la-mật-đa là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì bố thí ba-la-mật-đa chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Nếu tịnh giới, an nhẫn, tinh tấn, tĩnh lự, bát-nhã ba-la-mật-đa là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì tịnh giới, an nhẫn, tinh tấn, tĩnh lự, bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu nội không (sự trống rỗng của các giác quan bên trong: mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì nội không chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu ngoại không (sự trống rỗng của các đối tượng bên ngoài), nội ngoại không (sự trống rỗng của cả trong lẫn ngoài), không không (ngay cái "không" cũng trống rỗng), đại không (mười phương rộng lớn cũng trống rỗng), thắng nghĩa không (chân lý tối thượng, tức niết-bàn, cũng trống rỗng), hữu vi không (các pháp do nhân duyên tạo thành đều trống rỗng), vô vi không (các pháp không do tạo tác cũng trống rỗng), tất cánh không (trống rỗng rốt ráo, tuyệt đối), vô tế không (trống rỗng, không có ngằn mé đầu cuối), tán vô tán không (cái tan rã và cái không tan rã đều trống rỗng), bản tính không (bản tính các pháp vốn trống rỗng), tự cộng tướng không (tướng riêng và tướng chung của các pháp đều trống rỗng), nhất thiết pháp không (tất cả các pháp đều trống rỗng), bất khả đắc không (trống rỗng vì không thể nắm bắt), vô tính không (cái không có tự tính cũng trống rỗng), tự tính không (tự tính vốn trống rỗng), vô tính tự tính không (cả cái không có tự tính lẫn tự tính đều trống rỗng) là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì ngoại không cho đến vô tính tự tính không chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Nếu tứ niệm trụ (bốn phép an trú tâm tỉnh giác: quán thân, quán cảm thọ, quán tâm, quán các pháp) là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì tứ niệm trụ chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu tứ chính đoạn (bốn sự nỗ lực chân chính: dứt điều ác đã sinh, ngăn điều ác chưa sinh, làm sinh điều thiện chưa sinh, làm tăng điều thiện đã sinh), tứ thần túc (bốn nền tảng để đạt định và thần thông: ý muốn, siêng năng, nhất tâm, quán xét), ngũ căn (năm căn lành: niềm tin, siêng năng, nhớ nghĩ chân chính, định, tuệ), ngũ lực (năm sức mạnh khi năm căn ấy đã vững mạnh), thất đẳng giác chi (bảy yếu tố đưa đến giác ngộ), bát thánh đạo chi (tám nhánh của con đường thánh: thấy đúng, nghĩ đúng, nói đúng, làm đúng, sống đúng, siêng năng đúng, nhớ nghĩ đúng, định đúng) là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì tứ chính đoạn cho đến bát thánh đạo chi chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Lại nữa, Thiện Hiện! Cho đến nếu mười lực của Phật (mười năng lực trí tuệ đặc biệt của Phật, như biết rõ điều gì hợp lý, điều gì không hợp lý, biết rõ nghiệp báo...) là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì mười lực của Phật chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Thiện Hiện! Nếu tứ vô sở úy (bốn điều không sợ hãi của Phật khi giảng pháp giữa đại chúng), tứ vô ngại giải (bốn trí hiểu biết và diễn đạt không bị trở ngại: về pháp, về nghĩa, về ngôn từ, về biện thuyết), đại từ (lòng thương lớn, ban niềm vui), đại bi (lòng xót thương lớn, cứu khổ), đại hỷ (niềm vui lớn khi chúng sinh được an vui), đại xả (tâm buông xả lớn, bình đẳng với mọi người), mười tám pháp bất cộng của Phật là thật có, chẳng phải không có, thì Đại thừa này chẳng tôn quý, chẳng hơn hết, chẳng cao tột, chẳng mầu nhiệm, không thể vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v.. Thiện Hiện! Vì tứ vô sở úy cho đến mười tám pháp bất cộng của Phật chẳng phải thật có, mà mang tính không có, nên Đại thừa này là tôn quý, là hơn hết, là cao tột, là mầu nhiệm, vượt hơn tất cả thế gian trời, người, a-tố-lạc v.v..

 Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa (kinh lớn về trí tuệ đưa sang bờ giác ngộ), quyển thứ bốn trăm mười bảy.

 Kinh Đại Bát-nhã Ba-la-mật-đa, quyển thứ bốn trăm mười tám.

 Tam tạng pháp sư (vị thầy thông suốt cả ba kho kinh điển: kinh, luật, luận) Huyền Trang (cao tăng đời Đường, Trung Quốc) vâng chiếu vua mà dịch.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video