Thiên 9 — Hội 1 · Phẩm 4 Chuyển sinh · phần 1

 Phần đầu, phẩm Chuyển Sinh (sự chết đi ở đời này và tái sinh ở đời khác) thứ tư, đoạn một.

 Bấy giờ Xá-lợi-tử (Śāriputra, vị đệ tử của Phật nổi tiếng trí tuệ bậc nhất) bạch Phật rằng: "Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, danh hiệu của Phật)! Các vị Bồ-tát Ma-ha-tát (Bồ-tát: người phát nguyện cầu thành Phật để cứu giúp mọi chúng sinh; Ma-ha-tát: "bậc lớn", chỉ Bồ-tát có tâm nguyện và công hạnh lớn) an trú trong Bát-nhã ba-la-mật-đa (trí tuệ thấu suốt bản chất thật của mọi sự vật, đưa người tu vượt sang bờ giác ngộ; "ba-la-mật-đa" nghĩa là "đến bờ bên kia", tức một hạnh tu được hoàn thiện trọn vẹn) từ nơi nào chết đi mà sinh đến chốn này? Từ chốn này chết đi sẽ sinh về nơi nào?"

 Phật bảo cụ thọ (bậc có tuổi đạo đầy đủ, cách gọi tôn kính một vị tỳ-kheo) Xá-lợi-tử rằng: "Các vị Bồ-tát Ma-ha-tát an trú trong Bát-nhã ba-la-mật-đa, có vị từ cõi Phật phương khác chết đi mà sinh đến chốn này; có vị từ trời Đổ-sử-đa (tức trời Đâu-suất, tầng trời thứ tư của cõi Dục, nơi các Bồ-tát chỉ còn một đời nữa thành Phật ở trước khi xuống cõi người) chết đi mà sinh đến chốn này; có vị từ cõi người chết đi lại sinh vào cõi người này.

 Xá-lợi-tử! Nếu vị Bồ-tát Ma-ha-tát an trú trong Bát-nhã ba-la-mật-đa từ cõi Phật phương khác chết đi mà sinh đến đây, thì vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy mau chóng tương ưng (khế hợp, gắn liền đúng đắn) với Bát-nhã ba-la-mật-đa. Nhờ tương ưng với Bát-nhã ba-la-mật-đa, nên khi chuyển sinh liền được các pháp môn sâu xa vi diệu nhanh chóng hiện ra trước mắt. Từ đó về sau luôn mau chóng tương ưng với Bát-nhã ba-la-mật-đa; sinh ra ở nơi nào cũng thường được gặp Phật, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen, có thể khiến Bát-nhã ba-la-mật-đa dần dần được viên mãn.

 Xá-lợi-tử! Nếu vị Bồ-tát Ma-ha-tát an trú trong Bát-nhã ba-la-mật-đa từ trời Đổ-sử-đa chết đi mà sinh đến đây, thì vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy phần nhiều là bậc nhất sinh sở hệ (chỉ còn bị ràng buộc một đời nữa, sau đời ấy sẽ thành Phật). Bố thí ba-la-mật-đa (hạnh cho tặng của cải, giáo pháp, sự che chở được làm đến mức trọn vẹn), Tịnh giới (giữ giới luật trong sạch), An nhẫn (nhẫn nhịn, chịu đựng mọi điều trái ý), Tinh tiến (siêng năng không lùi bước), Tĩnh lự (thiền định, lắng tâm mà suy xét), Bát-nhã ba-la-mật-đa đều tự tại hiện ra, thường không quên mất; đối với tất cả đà-la-ni môn (pháp môn tổng trì: ghi nhớ, giữ gìn trọn vẹn giáo pháp không để quên mất) và tam-ma-địa môn (pháp môn chánh định, giữ tâm chuyên chú vào một cảnh) cũng tự tại hiện ra, thường không quên mất.

 Xá-lợi-tử! Nếu vị Bồ-tát Ma-ha-tát an trú trong Bát-nhã ba-la-mật-đa từ cõi người chết đi lại sinh vào cõi người, thì vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy — trừ những vị đã ở bậc bất thoái chuyển (địa vị không còn thối lui khỏi con đường thành Phật) — căn tính tối tăm, chậm lụt; tuy siêng tu Bát-nhã ba-la-mật-đa nhưng không thể mau chóng tương ưng với Bát-nhã ba-la-mật-đa, lại đối với tất cả đà-la-ni môn và tam-ma-địa môn chưa được tự tại.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Điều ông hỏi sau, rằng các vị Bồ-tát Ma-ha-tát an trú trong Bát-nhã ba-la-mật-đa từ chốn này chết đi sẽ sinh về nơi nào — Xá-lợi-tử! Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy nhờ luôn tương ưng với Bát-nhã ba-la-mật-đa, nên từ chốn này chết đi sẽ sinh về cõi Phật khác, từ nước Phật này đến nước Phật kia; sinh ra ở đâu cũng thường được gặp chư Phật Thế Tôn, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen, cho đến khi đạt vô thượng chính đẳng bồ-đề (sự giác ngộ chân chính, trọn vẹn, cao tột không gì hơn, tức quả vị Phật) cũng trọn không xa lìa Phật.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát vì không có phương tiện thiện xảo (sự khéo léo dùng phương cách thích hợp, ở đây là biết tu thiền mà không bị quả báo của thiền lôi kéo) nên nhập sơ tĩnh lự (tầng thiền định thứ nhất trong bốn tầng thiền thuộc cõi Sắc), nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư, cũng có thể tu hành Bố thí, Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy vì được các tầng tĩnh lự nên sinh lên cõi trời trường thọ (cõi trời sống rất lâu, nơi không có dịp gặp Phật nghe pháp); khi thọ mạng ở đó hết thì sinh xuống cõi người, gặp chư Phật, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen. Tuy thực hành Bố thí, Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa, nhưng các căn tối tăm chậm lụt, không mấy sáng suốt lanh lợi, những việc làm không được thật khéo léo.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát nhập sơ tĩnh lự, nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư, cũng có thể tu hành Bố thí, Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy vì không có phương tiện thiện xảo nên bỏ các tầng tĩnh lự mà sinh vào cõi Dục (cõi của chúng sinh còn ham muốn ăn uống, dâm dục, gồm cõi người, các đường dữ và sáu tầng trời thấp). Nên biết vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy cũng các căn tối tăm chậm lụt, không mấy sáng suốt lanh lợi, những việc làm không được thật khéo léo.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát nhập sơ tĩnh lự, nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư; nhập từ vô lượng (tâm thương yêu ban vui rộng lớn không giới hạn), nhập bi vô lượng (tâm thương xót cứu khổ không giới hạn), hỷ vô lượng (tâm vui theo niềm vui của người không giới hạn), xả vô lượng (tâm buông xả bình đẳng không giới hạn); nhập Không vô biên xứ định (tầng định quán không gian vô tận), nhập Thức vô biên xứ định (tầng định quán thức vô tận), Vô sở hữu xứ định (tầng định quán không có gì cả), Phi tưởng phi phi tưởng xứ định (tầng định cao nhất, không phải có tưởng mà cũng không phải không có tưởng) — bốn tầng định này thuộc cõi Vô sắc;

 tu hành Bố thí ba-la-mật-đa, tu hành Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa; an trú nội không (sáu giác quan bên trong là không, không có tự thể cố định), an trú ngoại không (sáu đối tượng bên ngoài là không), nội ngoại không (cả trong lẫn ngoài đều không), không không (chính cái "không" cũng là không, không được bám vào), đại không (mười phương rộng lớn cũng là không), thắng nghĩa không (chân lý tối cao, kể cả Niết-bàn, cũng là không), hữu vi không (mọi thứ do nhân duyên tạo thành đều là không), vô vi không (những gì không do tạo tác, không sinh diệt, cũng là không), tất cánh không (rốt ráo là không, không sót lại gì), vô tế không (cái không có đầu không có cuối cũng là không), tán không (sự vật vốn do nhiều thứ hợp lại, rồi phân tán, nên là không), vô biến dị không (cái được coi là không đổi khác cũng là không), bản tính không (bản tính của các pháp là không), tự tướng không (đặc tính riêng của từng pháp là không), cộng tướng không (đặc tính chung của các pháp như vô thường, khổ cũng là không), nhất thiết pháp không (tất cả mọi pháp đều không), bất khả đắc không (không thể nắm bắt được gì, cái ấy cũng là không), vô tính không (cái "không có" cũng là không), tự tính không (tự tính của các pháp là không), vô tính tự tính không (cả cái không có lẫn tự tính đều là không);

 an trú chân như (tính chân thật, như vậy mãi không đổi của mọi sự vật), an trú pháp giới (cảnh giới chân thật làm nền tảng cho mọi pháp), pháp tính (bản tính chân thật của các pháp), bất hư vọng tính (tính không hư dối), bất biến dị tính (tính không đổi khác), bình đẳng tính (tính bằng nhau, không phân cao thấp), ly sinh tính (tính lìa khỏi sinh diệt), pháp định (sự an định của pháp), pháp trụ (sự thường còn của pháp), thực tế (chỗ tột cùng của sự thật), hư không giới (cảnh giới như hư không, không ngăn ngại), bất tư nghì giới (cảnh giới không thể nghĩ bàn) — đều là tên gọi khác nhau của thực tại chân thật;

 tu hành tứ niệm trụ (bốn phép quán giữ tâm tỉnh giác: quán thân không sạch, cảm thọ là khổ, tâm là vô thường, các pháp không có cái tôi), tu hành tứ chính đoạn (bốn sự siêng năng chân chính: dứt điều ác đã sinh, ngăn điều ác chưa sinh, làm điều thiện chưa sinh, tăng điều thiện đã sinh), tứ thần túc (bốn nền tảng của định và thần thông: ý muốn, siêng năng, tâm chuyên nhất, quán xét), ngũ căn (năm gốc lành: tin, siêng, nhớ nghĩ đúng, định, tuệ), ngũ lực (năm sức mạnh do năm căn ấy lớn mạnh mà thành), thất đẳng giác chi (bảy yếu tố đưa tới giác ngộ: niệm, chọn lựa pháp, tinh tiến, hỷ, nhẹ nhàng an ổn, định, xả), bát thánh đạo chi (tám nẻo chính của bậc thánh: thấy đúng, nghĩ đúng, nói đúng, làm đúng, sống đúng, siêng đúng, niệm đúng, định đúng);

 an trú Khổ thánh đế (chân lý của bậc thánh: đời là khổ), an trú Tập thánh đế (chân lý về nguyên nhân của khổ), Diệt thánh đế (chân lý về sự dứt khổ, tức Niết-bàn), Đạo thánh đế (chân lý về con đường dứt khổ); tu hành bát giải thoát (tám phép định giúp thoát khỏi sự trói buộc của cõi Sắc và cõi Vô sắc), tu hành bát thắng xứ (tám phép quán giúp làm chủ, vượt trội đối với cảnh sắc), cửu thứ đệ định (chín tầng định đi lần lượt từ thấp lên cao, không xen tạp), thập biến xứ (mười phép quán một thứ như đất, nước, lửa, gió, xanh, vàng, đỏ, trắng, không gian, thức trùm khắp mọi nơi);

 tu hành không giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ thấy mọi pháp đều không), tu hành vô tướng giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ không bám vào hình tướng), vô nguyện giải thoát môn (cửa giải thoát nhờ không còn mong cầu gì); tu hành tất cả đà-la-ni môn, tu hành tất cả tam-ma-địa môn; tu hành ngũ nhãn (năm thứ mắt: mắt thịt; mắt trời thấy xa thấy suốt; mắt tuệ thấy lẽ không; mắt pháp thấy rõ mọi pháp môn để độ người; mắt Phật thấy biết trọn vẹn tất cả), tu hành lục thần thông (sáu thần thông: thấy suốt, nghe suốt, biết tâm người, nhớ đời trước, biến hóa đi lại tự tại, dứt sạch phiền não);

 tu hành Phật thập lực (mười năng lực trí tuệ đặc biệt của Phật, như biết rõ điều gì hợp lẽ điều gì không, biết rõ nghiệp và quả báo của chúng sinh...), tu hành tứ vô sở úy (bốn điều không sợ hãi của Phật khi thuyết pháp giữa đại chúng), tứ vô ngại giải (bốn khả năng hiểu và giảng nói không trở ngại: về giáo pháp, về ý nghĩa, về ngôn ngữ, về biện luận), đại từ (lòng thương lớn ban niềm vui), đại bi (lòng thương lớn cứu khổ), đại hỷ (niềm vui lớn khi chúng sinh được lợi lạc), đại xả (tâm buông xả lớn, bình đẳng với tất cả), thập bát Phật bất cộng pháp (mười tám phẩm chất riêng chỉ Phật mới có, không chung với ai khác); tu hành vô vong thất pháp (phẩm chất không bao giờ quên sót, luôn nhớ rõ mọi điều), tu hành hằng trụ xả tính (tính luôn an trú trong sự buông xả, tâm bình thản không dao động); tu hành nhất thiết trí (trí biết tổng quát rằng mọi pháp đều không), tu hành đạo tướng trí (trí biết rõ mọi con đường tu để dẫn dắt chúng sinh), nhất thiết tướng trí (trí của Phật, biết rõ mọi pháp cả chung lẫn riêng đến từng chi tiết).

 Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy, vì có phương tiện thiện xảo, nên không theo thế lực của các tầng tĩnh lự, vô lượng, vô sắc mà thọ sinh (tức không tái sinh lên các cõi trời tương ứng với các tầng định ấy); sinh ra ở đâu cũng thường gặp các đức Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác (ba danh hiệu của Phật: Như Lai — bậc từ chân như mà đến; Ứng — bậc đáng được cúng dường; Chính Đẳng Giác — bậc giác ngộ chân chính trọn vẹn), cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen, thường không xa lìa Bát-nhã ba-la-mật-đa rất sâu. Nên biết vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy trong Hiền kiếp (kiếp hiện tại, gọi là "Hiền" vì có một nghìn vị Phật hiền thánh ra đời; kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài) này chắc chắn sẽ đạt vô thượng chính đẳng bồ-đề.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát nhập sơ tĩnh lự, nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư; nhập từ vô lượng, nhập bi, hỷ, xả vô lượng; nhập Không vô biên xứ định, nhập Thức vô biên xứ định, Vô sở hữu xứ định, Phi tưởng phi phi tưởng xứ định. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy, vì có phương tiện thiện xảo, nên không theo thế lực của các tầng tĩnh lự, vô lượng, vô sắc mà thọ sinh, trở lại sinh vào cõi Dục, hoặc trong dòng họ lớn Sát-đế-lợi (giai cấp vua chúa, võ tướng ở Ấn Độ xưa), hoặc dòng họ lớn Bà-la-môn (giai cấp tu sĩ lo việc tế lễ), hoặc dòng họ lớn trưởng giả (người giàu có, đức độ, có danh vọng), hoặc dòng họ lớn cư sĩ (người tại gia có của cải, địa vị). Vị ấy sinh ra là vì muốn giáo hóa các hữu tình (chúng sinh có tình cảm, tri giác) cho căn lành chín muồi, chứ không phải vì tham đắm thân đời sau.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát nhập sơ tĩnh lự, nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư; nhập từ vô lượng, nhập bi, hỷ, xả vô lượng; nhập Không vô biên xứ định, nhập Thức vô biên xứ định, Vô sở hữu xứ định, Phi tưởng phi phi tưởng xứ định. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy, vì có phương tiện thiện xảo, nên không theo thế lực của các tầng tĩnh lự, vô lượng, vô sắc mà thọ sinh, mà hoặc sinh lên trời Tứ Đại Vương Chúng (cõi của bốn vị Thiên vương giữ gìn bốn phương, tầng thấp nhất của cõi Dục), hoặc sinh lên trời Ba Mươi Ba (cõi do Đế Thích làm chủ), hoặc sinh lên trời Dạ-ma (cõi trời luôn vui hưởng an lạc), hoặc sinh lên trời Đổ-sử-đa, hoặc sinh lên trời Lạc Biến Hóa (chư thiên tự biến hóa ra cảnh vui để hưởng), hoặc sinh lên trời Tha Hóa Tự Tại (chư thiên tự tại hưởng cảnh vui do trời khác biến hóa ra, tầng cao nhất của cõi Dục). Vì muốn giáo hóa các hữu tình cho chín muồi và vì muốn làm trang nghiêm thanh tịnh các cõi Phật, nên thường gặp chư Phật, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen, không để thời gian trôi qua uổng phí.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát nhập sơ tĩnh lự, nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư; nhập từ vô lượng, nhập bi, hỷ, xả vô lượng; nhập Không vô biên xứ định, nhập Thức vô biên xứ định, Vô sở hữu xứ định, Phi tưởng phi phi tưởng xứ định. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy tu hành Bát-nhã ba-la-mật-đa, vì có phương tiện thiện xảo, nên từ chốn này chết đi sinh vào cõi Phạm thế (cõi trời Phạm thiên, thuộc tầng thiền thứ nhất của cõi Sắc), làm Đại Phạm vương (vua cõi Phạm thiên), oai đức rực rỡ hơn các vị trời Phạm chúng khác gấp nhiều trăm nghìn lần.

 Từ cõi trời của mình, vị ấy dạo đến các cõi Phật, từ nước Phật này đến nước Phật kia. Trong đó, có vị Bồ-tát Ma-ha-tát nào chưa chứng vô thượng chính đẳng bồ-đề thì khuyên chứng vô thượng chính đẳng bồ-đề; vị nào đã chứng vô thượng chính đẳng bồ-đề mà chưa chuyển pháp luân (giảng dạy giáo pháp; ví giáo pháp như bánh xe báu lăn đi nghiền nát mọi phiền não) thì thỉnh chuyển pháp luân, vì muốn làm lợi ích, an vui cho các hữu tình.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát là bậc nhất sinh sở hệ, vì có phương tiện thiện xảo, nên nhập sơ tĩnh lự, nhập tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư; nhập từ vô lượng, nhập bi, hỷ, xả vô lượng; nhập Không vô biên xứ định, nhập Thức vô biên xứ định, Vô sở hữu xứ định, Phi tưởng phi phi tưởng xứ định; tu hành Bố thí ba-la-mật-đa, tu hành Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa; an trú nội không, an trú ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bản tính không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tính không, tự tính không, vô tính tự tính không;

 an trú chân như, an trú pháp giới, pháp tính, bất hư vọng tính, bất biến dị tính, bình đẳng tính, ly sinh tính, pháp định, pháp trụ, thực tế, hư không giới, bất tư nghì giới; tu hành tứ niệm trụ, tu hành tứ chính đoạn, tứ thần túc, ngũ căn, ngũ lực, thất đẳng giác chi, bát thánh đạo chi; an trú Khổ thánh đế, an trú Tập, Diệt, Đạo thánh đế; tu hành bát giải thoát, tu hành bát thắng xứ, cửu thứ đệ định, thập biến xứ; tu hành không giải thoát môn, tu hành vô tướng, vô nguyện giải thoát môn; tu hành tất cả đà-la-ni môn, tu hành tất cả tam-ma-địa môn; tu hành ngũ nhãn, tu hành lục thần thông; tu hành Phật thập lực, tu hành tứ vô sở úy, tứ vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, thập bát Phật bất cộng pháp; tu hành vô vong thất pháp, tu hành hằng trụ xả tính; tu hành nhất thiết trí, tu hành đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí.

 Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy không theo thế lực của các tầng tĩnh lự, vô lượng, vô sắc mà thọ sinh, mà ngay trước mặt phụng sự, gần gũi, cúng dường đức Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác hiện tại, ở nơi đức Phật ấy siêng tu phạm hạnh (hạnh trong sạch, lìa bỏ dục lạc). Từ chốn này chết đi, vị ấy sinh lên trời Đổ-sử-đa, sống trọn thọ mạng ở đó, các căn không thiếu khuyết, đầy đủ chánh niệm và hiểu biết rõ ràng; được vô lượng, vô số trăm nghìn câu-chi na-dữu-đa (đơn vị số đếm cực lớn của Ấn Độ xưa; câu-chi khoảng mười triệu, na-dữu-đa còn lớn hơn nhiều) chúng trời vây quanh dẫn đường theo hầu, dạo chơi bằng thần thông mà sinh xuống cõi người, thị hiện tu khổ hạnh, chứng được vô thượng chính đẳng bồ-đề, chuyển diệu pháp luân, độ vô lượng chúng sinh.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát đắc sáu thần thông, không sinh vào cõi Dục, không sinh vào cõi Sắc (cõi của chúng sinh đã lìa dục nhưng còn thân hình vi tế), không sinh vào cõi Vô sắc (cõi chỉ còn tâm thức, không có thân hình), mà dạo đến các cõi Phật, từ nước Phật này đến nước Phật kia, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen vô lượng đức Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác, tu các hạnh của Bồ-tát Ma-ha-tát, dần dần chứng được vô thượng chính đẳng bồ-đề mà mình mong cầu.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát đắc sáu thần thông, tự tại dạo chơi, từ nước Phật này đến nước Phật kia. Những cõi Phật vị ấy đi qua không hề có tên gọi Thanh văn (người nghe lời Phật dạy mà tu, chỉ cầu tự giải thoát), Độc giác (người tự mình tu mà ngộ lẽ nhân duyên, không cần nghe Phật dạy), chỉ toàn là những người tu phạm hạnh chân thật theo nhất thừa (một cỗ xe duy nhất, tức một con đường duy nhất đưa tất cả tới thành Phật). Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy ở các cõi Phật cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen vô lượng đức Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác, tu hành Bát-nhã ba-la-mật-đa, dần dần làm viên mãn việc trang nghiêm thanh tịnh cõi Phật và giáo hóa hữu tình cho chín muồi, thường không lười bỏ.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát đắc sáu thần thông, tự tại dạo chơi, từ nước Phật này đến nước Phật kia. Ở những cõi Phật vị ấy đi qua, thọ mạng của hữu tình dài không thể đếm biết. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy ở các cõi Phật cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen vô lượng đức Như Lai Ứng Chính Đẳng Giác, tu hành Bát-nhã ba-la-mật-đa, dần dần làm viên mãn việc trang nghiêm thanh tịnh cõi Phật và giáo hóa hữu tình cho chín muồi, chưa từng lười biếng mỏi mệt.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát đắc sáu thần thông, tự tại dạo chơi, từ thế giới này đến thế giới kia. Có những thế giới không được nghe đến tên Phật, tên Pháp, tên Tăng. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy đi đến các thế giới đó, xưng dương ngợi khen ba ngôi báu Phật, Pháp, Tăng (Phật: bậc giác ngộ; Pháp: giáo pháp của Phật; Tăng: đoàn thể những người xuất gia tu theo Phật), khiến các hữu tình sinh lòng tin trong sạch sâu xa; nhờ đó mà trong đêm dài (ví cho cõi sinh tử mê muội lâu dài) được lợi ích, an vui. Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy khi mạng chung ở đó thì sinh vào thế giới có Phật, tu các hạnh của Bồ-tát Ma-ha-tát, dần dần chứng được vô thượng chính đẳng bồ-đề mà mình mong cầu, làm lợi ích, an vui cho các loài hữu tình.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát từ khi mới phát tâm đã dũng mãnh tinh tiến, đắc sơ tĩnh lự, đắc tĩnh lự thứ hai, thứ ba, thứ tư; đắc từ vô lượng, đắc bi, hỷ, xả vô lượng; đắc Không vô biên xứ định, đắc Thức vô biên xứ định, Vô sở hữu xứ định, Phi tưởng phi phi tưởng xứ định; tu hành Bố thí ba-la-mật-đa, tu hành Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa; an trú nội không, an trú ngoại không, nội ngoại không, không không, đại không, thắng nghĩa không, hữu vi không, vô vi không, tất cánh không, vô tế không, tán không, vô biến dị không, bản tính không, tự tướng không, cộng tướng không, nhất thiết pháp không, bất khả đắc không, vô tính không, tự tính không, vô tính tự tính không;

 an trú chân như, an trú pháp giới, pháp tính, bất hư vọng tính, bất biến dị tính, bình đẳng tính, ly sinh tính, pháp định, pháp trụ, thực tế, hư không giới, bất tư nghì giới; tu hành tứ niệm trụ, tu hành tứ chính đoạn, tứ thần túc, ngũ căn, ngũ lực, thất đẳng giác chi, bát thánh đạo chi; an trú Khổ thánh đế, an trú Tập, Diệt, Đạo thánh đế; tu hành bát giải thoát, tu hành bát thắng xứ, cửu thứ đệ định, thập biến xứ; tu hành không giải thoát môn, tu hành vô tướng, vô nguyện giải thoát môn; tu hành tất cả đà-la-ni môn, tu hành tất cả tam-ma-địa môn;

 tu hành Cực hỷ địa (tầng thứ nhất trong mười tầng tu chứng của Bồ-tát, vui mừng tột bậc vì mới chứng thấy chân lý), tu hành Ly cấu địa (tầng lìa mọi nhơ bẩn của giới), Phát quang địa (tầng phát ra ánh sáng trí tuệ), Diệm tuệ địa (tầng trí tuệ rực như lửa đốt phiền não), Cực nan thắng địa (tầng rất khó vượt qua), Hiện tiền địa (tầng trí tuệ hiện rõ trước mắt), Viễn hành địa (tầng đi xa, gần tới chỗ rốt ráo), Bất động địa (tầng không còn lay động), Thiện tuệ địa (tầng trí tuệ khéo léo, thuyết pháp không trở ngại), Pháp vân địa (tầng thứ mười, giáo pháp như mây lớn che trùm, tưới khắp); tu hành ngũ nhãn, tu hành lục thần thông; tu hành Phật thập lực, tu hành tứ vô sở úy, tứ vô ngại giải, đại từ, đại bi, đại hỷ, đại xả, thập bát Phật bất cộng pháp; tu hành vô vong thất pháp, tu hành hằng trụ xả tính; tu hành nhất thiết trí, tu hành đạo tướng trí, nhất thiết tướng trí.

 Vị Bồ-tát Ma-ha-tát ấy không sinh vào cõi Dục, không sinh vào cõi Sắc, không sinh vào cõi Vô sắc, mà thường sinh vào những nơi có thể làm lợi ích cho các hữu tình, làm lợi ích, an vui cho tất cả hữu tình.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát trước đây đã tu tập Bố thí, Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tiến, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa, nên vừa phát tâm liền nhập chính tính ly sinh của Bồ-tát (bước vào địa vị chắc chắn của bậc thánh, lìa khỏi tính phàm phu; với Bồ-tát là địa vị chắc chắn sẽ thành Phật), cho đến chứng được bậc bất thoái chuyển.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát trước đây đã tu tập sáu ba-la-mật-đa cùng vô lượng vô biên Phật pháp khác, nên vừa phát tâm liền có thể lần lượt tiến lên chứng được vô thượng chính đẳng bồ-đề, chuyển diệu pháp luân, độ vô lượng chúng sinh, rồi nhập Niết-bàn trong cảnh giới vô dư y đại niết-bàn (cảnh giới Niết-bàn lớn trọn vẹn, không còn sót lại thân xác làm chỗ nương; Niết-bàn: sự tịch diệt mọi phiền não và khổ đau). Sau khi nhập Niết-bàn, chánh pháp mà vị ấy đã giảng dạy còn tồn tại ở đời một kiếp, hoặc hơn một kiếp, làm lợi ích, an vui cho vô biên loài hữu tình.

 Lại nữa, Xá-lợi-tử! Có vị Bồ-tát Ma-ha-tát trước đây đã tu tập sáu ba-la-mật-đa và các hạnh khác của Bồ-tát Ma-ha-tát, nên vừa phát tâm liền tương ưng với Bát-nhã ba-la-mật-đa, cùng với vô lượng, vô số trăm nghìn câu-chi na-dữu-đa Bồ-tát Ma-ha-tát vây quanh trước sau, dạo đến các cõi Phật, từ nước Phật này đến nước Phật kia, cúng dường, cung kính, tôn trọng, ngợi khen chư Phật Thế Tôn, giáo hóa hữu tình cho chín muồi, làm trang nghiêm thanh tịnh cõi Phật.

 Kinh Đại Bát-nhã ba-la-mật-đa, quyển thứ bảy.

 Kinh Đại Bát-nhã ba-la-mật-đa, quyển thứ tám.

 Tam tạng pháp sư (vị thầy thông suốt cả ba tạng kinh điển Phật giáo: Kinh, Luật, Luận) Huyền Trang (cao tăng đời Đường, Trung Quốc) vâng chiếu vua mà dịch.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video