Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách tổng tập lớn do vua nhà Thanh ra lệnh biên soạn, chia làm bốn kho: Kinh, Sử, Tử, Tập).
Tục Bác vật chí, quyển mười.
Đời Tống, Lý Thạch soạn.
Thuyết xưa nói: rùa nghìn năm tuổi làm tổ trên lá sen, dạo chơi trên ngọn cây quyển nhĩ (cây ké).
Xét sách Càn tạc độ (một sách bàn về Kinh Dịch thời Hán) nói: "Người truyền xuống phép bói của bậc vua thuở đầu", tức là Phục Hy đã dùng cỏ thi để bói, và các quẻ đã được chồng lên nhau thành quẻ kép rồi. Thế nhưng đời ấy chất phác, dân thuần hậu, phép bói chỉ dùng số bảy và số tám (số của hào tĩnh, tức nét quẻ không biến đổi). Vì vậy cả sáu mươi tư quẻ đều không động: như quẻ Càn thì dừng ở Càn, quẻ Khôn thì dừng ở Khôn, không biến sang quẻ khác được. Nhà Hạ, nhà Thương theo phép ấy, đều lấy bảy, tám để bói, chính là phép Liên Sơn và Quy Tàng (hai bộ sách Dịch của đời Hạ và đời Thương). Đời sau lòng người bạc bẽo, mới dùng số chín và số sáu (số của hào động, tức nét quẻ biến đổi sang âm hoặc dương) để bói. Không làm như thế thì không đủ ứng với mọi biến đổi trong thiên hạ.
Chư hầu phản lại vua Kiệt (vua cuối nhà Hạ). Quan Long Phùng dâng Hoàng đồ (bức đồ của các bậc vua xưa) để can, Kiệt giết ông. Y Doãn can, Kiệt nói: "Trời có mặt trời cũng như ta có dân. Bao giờ mặt trời mất thì ta mới mất." (Điều này hơi khác với sách Bác vật chí trước.)
Vua Trụ (vua cuối nhà Thương) mổ Tỷ Can để xem tim. Kiệt giết Long Phùng nhưng không có chuyện mổ tim. Kiệt chỉ tự ví mình với mặt trời, còn Trụ thì dối trá cho rằng mình có mệnh trời.
Quân của Tây Bá (chỉ Chu Vũ Vương) đến sông Vĩ, Trụ sai Giao Cách đi dò xét quân Chu. Giao Cách hỏi: "Tây Bá định đi đâu?" Đáp: "Đi đến đất Tiết." Giao Cách nói: "Đừng dối tôi." Đáp: "Không dối ông đâu, chúng tôi sắp đánh Trụ." Hỏi: "Ngày nào đến?" Đáp: "Ngày Giáp Tý." Giao Cách đem ngày ấy về báo cho Trụ.
Hôm ấy mưa rất to, quân lính mệt mỏi ốm đau, xin cho nghỉ. Tây Bá nói: "Giao Cách đã báo cho chủ của ông ấy rồi. Ta dù mưa vẫn tiến quân là để cứu Giao Cách khỏi chết."
Thương Dung cùng dân nhà Ân đứng xem quân Chu vào thành. Thấy Tất Công, dân nói: "Đây là vua mới của ta." Thương Dung nói: "Không phải. Người này có vẻ vội vã, mà người quân tử gặp việc thì phải biết dè chừng." Thấy Thái Công, dân nói: "Đây là vua mới của ta." Thương Dung nói: "Không phải. Người này ngồi như hổ chồm, bước như chim ưng. Khi đối địch, cầm quân thì uy giận tự tăng gấp bội, thấy lợi là xông lên, không ngó lại phía sau. Còn người quân tử đứng trước đám đông thì quả quyết cả khi tiến lẫn khi lui." Thấy Chu Công, dân nói: "Đây là vua mới của ta." Thương Dung nói: "Không phải. Người này vui vẻ hớn hở, đi đứng thong thả, chí ở việc trừ giặc. Người này nếu không phải thiên tử thì là tướng quốc (quan đứng đầu triều đình) nhà Chu. Bậc thánh nhân đứng trước đám đông thì người ta nhận ra ngay." Thấy Vũ Vương, dân nói: "Đây là vua mới của ta." Thương Dung nói: "Bậc thánh nhân vì cả thiên hạ mà dẹp kẻ ác, thấy điều ác không giận, thấy điều thiện không mừng, nét mặt lúc nào cũng xứng với lòng mình. Do đó mà biết."
Tê giác có ở đất Việt Thiểm (?), người ta đào hố bẫy để bắt. Mỗi lần giết tê giác thì trời nổi sấm sét, mưa to.
Dâu dại mọc trên đá, lấy làm cung thì không cần keo sơn mà vẫn bắn mạnh.
Sách Hoài Nam Tử nói: ông Cổn lấp nước lũ, trộm "tức nhưỡng" (thứ đất thần có thể tự lớn mãi không ngừng) của Thượng đế. Thượng đế sai Chúc Dung giết Cổn ở vực Vũ Uyên. Nay ngoài cửa nam Kinh Châu có một vật hình như nhà cửa lún trong đất, vẫn còn thấy nóc. Bên cạnh có bia đá ghi: "Không được xâm phạm." Chỗ nào bị sọt xẻng đào vào thì lại liền như cũ. Nó lại hay gây ra sấm mưa. Gần đây có kẻ liều lĩnh đào bới, nước phun ra không ngăn được. (Điều này hơi khác với sách Bác vật chí trước.)
Nước Phật Lâu Sa có cái bát của Phật, chứa được khoảng ba đấu, làm bằng ngọc xanh. Có người nói là đá xanh, có người nói là nhiều màu nhưng màu đen nhiều hơn. Bốn mép rõ ràng, dày khoảng hai phân. Người nghèo bỏ vào một ít hoa là bát đầy ngay. Người giàu bỏ thật nhiều hoa, dù đến trăm nghìn vạn hộc (hộc là đơn vị đong lớn, bằng mười đấu) cũng không đầy. Có người nói bát ấy ở nước Nguyệt Chi.
Sách Mục thiên tử truyện nói: Thiên tử (Chu Mục Vương) làm khách của Tây Vương Mẫu, rồi khắc ghi dấu tích ở núi Yêm, tức là núi của Tây Vương Mẫu.
Vũ Vương thắng Trụ xong, lên gò đất Bân trông về kinh ấp nhà Thương, nói: "Từ khi Phát (tên của Vũ Vương) chưa sinh ra đến nay đã sáu mươi năm, hươu nai ra cả đồng chăn thả, chim hồng bay đầy đồng." Từ Quảng dẫn lời quan nội sử tên Biên, nói là: "Dê di (một loài thú lạ, điềm gở) ra đồng chăn thả." Trương Hoa thì cho đó là lời của Văn Vương, nói: "Nước lũ chảy về đông, chim hồng bay đầy đồng", lại nói: "Từ khi Phát chưa sinh ra đến nay mười năm." (Điều này hơi khác với sách Bác vật chí trước.)
Sách Hoài Nam Tử nói: Loạn sinh ra đều do sự buông thả chạy theo ham muốn không biết dừng. Xây cung điện to lớn, lầu nối liền lầu, đường gác treo trên vách, kiểu nhà "chuồng gà", kiểu giàn gỗ chồng như thành giếng, những khúc gỗ đỡ đầu cột chống đỡ lẫn nhau, mộng gỗ tinh xảo — đó là buông thả về gỗ.
Quân Ngụy đánh xuống phía nam, Chu Tu Chi giữ thành Hoạt Đài, quân Ngụy chưa hạ được. Mẹ ông buồn lo, bỗng sữa trào ra. Bà bèn kêu khóc, giậm chân, bảo người nhà: "Ta già rồi, đâu phải lúc có sữa. Nay sữa lại ra, chắc con ta không thoát được." Ngay hôm ấy thành bị hạ.
Sách Đế vương thế kỷ chép: thời vua Nghiêu, trong bếp tự mọc ra thịt khô, mỏng như cái quạt lông, lay động thì sinh gió, làm cho đồ ăn mát mà không ôi.
Vua Nghiêu khâu da con giải trãi (loài thú thần một sừng, biết phân biệt phải trái) làm màn trướng của vua.
Trong các khe động ở Lĩnh Nam thường có người "đầu bay", vì thế mới có cái danh "ông già đầu bay". Đầu sắp bay thì một ngày trước, trên cổ hiện một vết hằn quanh cổ như sợi chỉ đỏ, vợ con cùng nhau canh giữ. Đến đêm đầu mọc cánh bay đi, sáng lại về.
Vị sư người Ấn Độ tên Bồ Tát Thắng kể: ở nước Đồ Bà (đảo Java) có người đầu bay. Tục nước ấy thờ cúng, gọi là "Trùng Lạc", vì thế những người ấy mang họ Lạc.
Sách Hà đồ nói: tre lớn ở núi Thiếu Thất có thể làm nồi chõ. Sách Sơn hải kinh nói: tre lớn trong rừng của vua Thuấn, một đốt có thể làm thuyền. Tre ở đất Hán, loại lớn một đốt chứa được một hộc, loại nhỏ chứa vài thăng, dùng làm bình đựng rượu. Sách Quảng chí nói: tre Vân mẫu là loại tre lớn; tre Li thì nhỏ và nhiều gai; có loại tre dùng làm tre nan nhỏ được (?); có loại tre hợp làm rui nhà; có loại tre vỏ xanh, ruột trắng như tuyết, mềm mà dai, có thể bện làm dây thừng (?).
Sách Trúc phổ nói: tre có sáu mươi mốt loại.
Đất Nam Việt lấy lông đuôi chim công trang trí cửa nẻo; ở núi Côn Lôn người ta lấy ngọc thô ném chim quạ, chim khách (vì ngọc ở đó nhiều như sỏi).
Chim én tránh ngày Mậu, ngày Kỷ; dơi nấp vào ngày Canh Thân (Mậu, Kỷ, Canh Thân là tên ngày theo lịch can chi). Một năm mà ba lần như thế thì cây dâu yếu, ngựa hao gầy (?).
Khổng Tử nói: "Cách núi mười dặm mà tiếng ve sầu vẫn còn văng vẳng bên tai. Việc chính sự ghét sự ồn ào, chuộng sự nghiêm lặng."
Giun đất ngâm nga dài trong lòng đất, người Giang Đông gọi nó là "cô gái hát".
Quả mộc qua vị chua, chữa rất tốt chứng chuyển cân (chứng chuột rút, gân co quắp). Đào Hoằng Cảnh (đạo sĩ, thầy thuốc đời Lương, hiệu Ẩn Cư) nói: khi bị chuột rút, chỉ cần gọi tên "mậu" (tên khác của mộc qua) và viết chữ "mộc qua" là khỏi ngay.
Keo cây dướng có thể dùng để vo viên đan sa (chu sa, khoáng chất đỏ chứa thuỷ ngân, dùng luyện thuốc tiên), lại được gọi là "sơn của kim thạch" (chất keo dán các thứ khoáng vật).
Quýt, bưởi dời lên phương bắc thì héo úa; cây lựu dời sang phương đông thì tươi tốt.
Sách Lã thị Xuân thu nói: người giỏi học giống như vua Tề ăn gà, phải ăn vài nghìn cái chân gà rồi mới thấy đủ.
Mộ Dung Khôi có con ngựa cưỡi suốt bốn mươi chín năm mà vẫn hăng hái phi nhanh không suy. Ông đúc đồng làm tượng con ngựa, tự tay viết bài minh ca ngợi nó.
Nước Bát Bạt Lực có loài thú lạ tên là đà ngưu, da như da báo, móng như móng bò, không có bướu, cổ dài chín thước, thân cao hơn một trượng (một trượng bằng mười thước).
Hươu xạ nước: đầu niên hiệu Thiên Bảo (đời Đường Huyền Tông), quan ngu nhân (quan coi núi rừng, săn bắt) bắt được một con hươu xạ nước, vua xuống chiếu cho nuôi. Trong rốn nó chảy ra nước, nhỏ giọt vào một đấu nước, đem vảy lên áo thì đến khi áo rách mùi thơm vẫn không hết. Mỗi lần lấy thì dùng kim châm, rồi cho thêm hùng hoàng thật (một khoáng chất màu vàng) vào, hương thơm gấp đôi xạ của hươu xạ thường. Điều này hơi khác với thuyết về hươu xạ nước đã chép trước, nên chép cả hai.
Trương Hoa làm Hoàng môn thị lang (chức quan hầu cận bên vua, lo việc truyền đạt chiếu lệnh), đọc rộng các bản đồ, sách vở, nghìn cửa vạn nhà đều có thể vạch xuống đất thành bản đồ. Tư Mã Thiên muốn tự lập thành một trường phái riêng, theo văn của kinh và truyện để chép sự biến đổi của các đời, thì còn được; đến mức sửa cả văn sách Thượng thư cổ văn và sách Luận ngữ thì sao được?
Vua Sở sai Khuất Nguyên soạn pháp lệnh. Ông đang viết bản nháp chưa xong thì quan Thượng quan đại phu thấy, muốn cướp lấy. Khuất Nguyên không đưa, ông ta bèn gièm pha: "Vua sai Khuất Bình làm pháp lệnh, ai cũng biết cả. Mỗi khi một lệnh ban ra, Bình lại khoe công, cho rằng không có mình thì không ai làm được." Vua vì thế xa lánh Khuất Bình.
Sách Canh Tang Tử: người ở núi là Vương Sĩ Nguyên lấy thiên Canh Tang trong sách Trang Tử làm đề mục, nói rằng tổ tiên mình tìm được bản cổ trong núi. Người đời Đường ngờ sách ấy, rốt cuộc không cho lưu hành. Ba quyển Kháng Thương Tử ngày nay chính là sách ấy.
Đời Hán, người đất Thục là Triệu Tân thích những thuyết lạ, cho rằng khí âm dương không có Cơ Tử (?) — "Cơ Tử" nghĩa là rễ mầm muôn vật sinh sôi. Nhan Sư Cổ nói: thời xưa chữ "cai" (rễ cỏ) và chữ "cơ" đọc cùng âm.
Quý phi (Dương Quý phi) dùng tóc giả làm đồ trang sức trên đầu, gọi là "búi tóc giả". Cung nhân đời vua Hy Tông búi tóc rất chặt, gọi là "búi tù". Cuối đời Đường, phụ nữ chải tóc thành hai mảng ôm lấy mặt, gọi là "búi bỏ nhà".
Trông thấy quả mơ thì sinh nước bọt, ăn mù tạt thì chảy nước mắt: đó là ngũ dịch (năm thứ nước trong cơ thể theo y học cổ: mồ hôi, nước mũi, nước mắt, nước dãi, nước bọt) bị gây ra từ bên ngoài. Thèm thuồng mà chảy dãi, xấu hổ mà toát mồ hôi: đó là ngũ dịch phát ra từ bên trong.
Núi Lương Thường có nấm linh chi đom đóm, to như hạt đậu, ban đêm nhìn thấy phát sáng. Ăn được một cái thì trong tim sáng lên một lỗ; ăn bảy cái thì cả bảy lỗ trong tim đều sáng, ban đêm có thể viết chữ. Động Hoa Dương cũng có năm loại linh chi phát sáng ban đêm. Núi Bao có linh chi trắng.
Vương Duệ nói: từ khi có chữ viết là đã phải có bút; đời truyền rằng Mông Điềm chế ra bút là sai. Thôi Báo nói: Mông Điềm lấy gỗ khô làm cán, lông hươu làm lõi, lông dê làm lớp bọc ngoài; cái gọi là "hào" (ngòi lông) ấy không phải loại bút cán tre lông thỏ ngày nay.
Trong niên hiệu Nguyên Hoà, Nguyên Chẩn đi sứ đất Thục. Doanh kỹ (kỹ nữ thuộc quan phủ, chuyên hầu tiệc) là Tiết Đào làm giấy viết thư mười màu gửi Nguyên Chẩn; Nguyên Chẩn viết thơ lên giấy hoa thông gửi tặng Tiết Đào. Giấy hoa thông của đất Thục, giấy cát chảy nhiều màu, giấy rồng phượng ráng màu rắc phấn vàng, gần đây đều bỏ không làm nữa, chỉ còn giấy vân lụa mười màu.
Sách Tương Châu ký chép: phía nam ao Thái Tử có cái cối đá, đó là cối giã của Thái Luân (người cải tiến cách làm giấy đời Hán).
Quan tư đồ (một trong ba chức quan cao nhất triều đình) Lý Miễn khi ở Biện Châu có một đốt xương lạ, có thể dùng làm nghiên mài mực. Đó là thứ ông có được từ lái buôn đường biển khi ở Nam Hải; người ấy nói là xương sống con rết.
Tiêu Sử cùng Tần Mục Công luyện "đan phi tuyết" lần đầu tiên (luyện đan phải nung đi nung lại nhiều lần, mỗi lần gọi là một "chuyển"), rồi cùng Lộng Ngọc bôi lên mặt; đó chính là phấn bạc trắng mịn ngày nay. Từ ba đời Hạ, Thương, Chu trở xuống, người ta bôi cỏ tử thảo làm son phấn; nhà Chu thì dùng hồng hoa để làm. Có người nói son phấn bắt nguồn từ các Át Chi (vợ của vua Hung Nô).
Cát Hồng nói: Thẩm Nghĩa học đạo ở đất Thục, cùng vợ ngồi chung một xe.
Sách Quản Tử nói: Vũ Vương ban lệnh xa xỉ, rằng ai có áo choàng da báo, áo lông da báo mới được vào miếu. Vì thế một tấm da báo giá đến trăm vàng; nhà công thần có nghìn chung thóc (chung là đơn vị đong lớn) mà vẫn chưa mua được một tấm da báo.
Sách Lăng Dương Tử Minh kinh nói: mùa xuân ăn "triêu hà", tức khí vàng lúc mặt trời sắp mọc; mùa thu ăn "luân âm", tức khí đỏ vàng sau khi mặt trời lặn; mùa đông ăn "hàng giới", tức khí lúc nửa đêm; mùa hạ ăn "chính dương", tức khí phương nam lúc giữa trưa. Cùng với khí trời huyền, khí đất vàng thành sáu khí (sáu thứ khí mà người tu tiên hít nuốt thay cho ăn uống).
Mặc Tử làm diều gỗ, bay ba ngày không đậu xuống. Người ta nói "thang mây của Công Thâu Tử, diều bay của Mặc Tử" chính là vậy.
Diều giấy ngày nay kéo dây cho bay lên, bảo trẻ con há miệng ngửa nhìn để tiết nhiệt bên trong người (?).
Trong niên hiệu Đồng Quang, Đường Trang Tông sai quân dẹp đất Thục, thu được vàng bạc của Vương Diễn, ra lệnh nấu chảy hết thành gạch vàng, gạch bạc, mỗi viên nặng khoảng ba trăm cân. Mỗi viên đục một lỗ, hai người khiêng. Trên gạch có khắc tên thợ là Phùng Cao. Khi đi qua Kinh Nam, Cao Quý Hưng nói: "Phùng Cao (nghĩa là 'gặp họ Cao'), vậy là điềm báo thuộc về ta", bèn giết các quan lại áp tải (?) mà chiếm lấy, cất thành một kho. Đến niên hiệu Kiến Long triều ta (nhà Tống), số vàng bạc ấy được đưa về kinh đô, cân lạng và dấu niêm phong vẫn y như cũ.
Tục người Hán gọi vàng thượng hạng là "vàng tử ma"; tục người Di (các tộc ngoài biên) gọi vàng thượng hạng là "vàng dương mại".
"Vàng có ấn": đời truyền là dược kim (vàng luyện bằng thuốc theo thuật luyện đan) của Hoài Nam vương Lưu An, trên có in chữ triện "Lưu chủ". Ở núi Bát Công thuộc Thọ Châu, người cày ruộng thường bắt được trong đất. Bánh nhỏ nặng nửa lạng, có một dấu ấn; bánh lớn nặng đến bảy lạng, có khoảng hai mươi dấu ấn.
Vùng giữa Tương và Triệu (?), tức đất Thung Lăng, Bạch Thủy xưa, người ta thường bắt được vàng "móng kỳ lân" và vàng "móng ngựa thần". Vàng móng kỳ lân rỗng ở giữa, bốn bên có hoa văn chạm khắc khéo léo. Vàng móng ngựa thần như được nhỏ giọt lên một vật phẳng mà thành, trông như quả hồng khô, người địa phương gọi là "vàng quả hồng". Có người nói đó là dược kim do Lâu Kính luyện ra, đem hoà thuốc thì rất tốt.
Đồ ngọc cổ có những món kỳ lạ không phải do sức người chạm khắc, phần nhiều là được khắc bằng dao Côn Ngô (loại dao báu cắt ngọc như cắt bùn) và mỡ cóc. Mỡ cóc có thể lấy được: chọn con béo, chặt ra nấu thành cao, bôi lên ngọc thì ngọc cũng mềm trơn, dễ cắt.
Lấy bảy thăng nhân hạt bí đao, đựng trong túi lụa, nhúng vào nồi nước sôi trào ba lần rồi phơi khô; làm như thế ba lượt, rồi ngâm giấm một đêm, tán thành bột. Mỗi ngày uống một phương thốn chủy (lượng thuốc vừa đầy một cái thìa vuông mỗi cạnh một tấc), khiến người ta không già.
Tê giác thông thiên nghìn năm tuổi thì sừng dài và nhọn, có đốm sao trắng chạy suốt tới đầu sừng, khí từ đó thông lên trời nên thông được với thần linh, có thể rẽ nước và làm gà hoảng sợ. Sách Bão Phác Tử nói: sừng có vằn trắng như sợi chỉ, dùng để đựng gạo thì gà hoảng sợ; khắc thành hình cá, ngậm vào miệng rồi lặn xuống nước thì nước rẽ ra ba thước.
Người nước Lặc Tất cao ba tấc, có cánh, giỏi nói năng cười đùa, vì thế gọi là nước Ngữ (nước nói chuyện). Họ uống "sương son" thay nước; sương son là những giọt sương như hạt ngọc trai lúc mặt trời mới mọc.
Hán Vũ Đế cho tập thuỷ chiến, đào hồ Côn Minh. Có người câu cá, dây câu đứt, cá mang lưỡi câu bỏ đi. Vua mộng thấy con cá xin gỡ lưỡi câu cho nó. Hôm sau vua dạo chơi trên hồ, thấy con cá ngậm dây câu, bèn gỡ cho. Về sau vua lại dạo chơi trên hồ, được một đôi ngọc trai.
Núi Viên Kiệu ở biển Đông có tằm băng dài bảy tấc, có vảy và sừng. Phải lấy sương tuyết phủ lên nó mới kết kén. Kén có năm màu, dệt thành gấm hoa thì xuống nước không ướt, vào lửa không cháy.
Thạch quyết minh (vỏ bào ngư, một vị thuốc) còn gọi là ốc chín lỗ.
Trứng cá ăn cùng gan lợn thì chết người.
Trần Tàng Khí (thầy thuốc đời Đường) nói: tuỷ trong chân cua và gạch vàng trong mai cua đều nối được gân xương bị đứt. Nghiền nát, đắp một ít vào vết thương thì gân liền nối lại.
Sách Phương ngôn nói: ở vùng Quế Lâm, loài thằn lằn biết kêu được gọi là thứ giống con tắc kè.
Lấy mạng nhện quấn mụn cóc, bảy ngày mụn tiêu rữa hết, đã nhiều lần thấy hiệu nghiệm.
Bưởi giống cam nhưng to hơn quýt, ruột quả như đường sữa (?).
Xuyên khung (một vị thuốc) (?) không được uống lâu, khiến người ta chết đột ngột.
Ngó sen ăn cùng với (một thứ, chữ bị mất) (?) thì có thể nhịn ăn ngũ cốc.
Vùng Hoài Khẩu, Dương Châu có giống lê ngon (?). Lấy một lạng tô hợp hương cùng một đấu rượu nấu chung, rất tốt để điều hoà ngũ tạng (năm tạng trong người: tim, gan, tỳ, phổi, thận).
Đổng cừ, người Bà La Môn (Ấn Độ) gọi là a ngùy (một vị thuốc làm từ nhựa cây, mùi rất hôi), mầm và rễ giống cây bạch chỉ.
Mè đen có tính hợp với phục linh (một loại nấm mọc ở rễ cây thông, dùng làm thuốc); mè đen chính là cự thắng.
Dùng khổ sâm làm thuốc chữa răng thì hại thận, khiến lưng nặng, chân lạnh (?).
Cây táo và cây táo gai giống nhau, đều có gai.
Gạo kê là thứ cứng nhất trong ngũ cốc, gặp nước gạo chua thì dễ tiêu. Gạo tẻ cũ để lâu trong kho, nấu thành cơm khô mà ăn thì cầm được bệnh kiết lỵ.
Hái lá cỏ vân hương đặt dưới chiếu thì trừ được bọ chét, chấy rận.
Nhà tiên gọi giấm là "vị bên trái của ao hoa".
Tóc bạc thì nhổ đi, nhỏ sáp nung chảy vào lỗ chân tóc, sẽ mọc tóc đen.
Nhựa thông, nhân hạt mơ, thịt táo, phục linh, mỗi thứ lượng bằng nhau, làm viên, uống năm mươi viên sau bữa ăn thì có thể không đói. Thuốc có hoàng liên, cát cánh thì kiêng thịt lợn; có phục linh thì kiêng đồ chua; có tế tân thì kiêng rau sống.
Thời xưa không có gương nào làm bằng đồng nguyên chất, đều có pha thiếc.
Hạt ba đậu: thần tiên ăn một hạt là chết ngay; chuột ăn thì ba năm nặng tới ba mươi cân.
Vàng cám (vàng vụn nhỏ như cám) là phân của rắn độc.
Người mang họ thuộc âm Chủy (theo phép xếp họ người vào năm âm cung, thương, giốc, chủy, vũ; âm Chủy ứng với hành Hỏa) khi làm việc lớn nên kiêng ngày Hợi, vì hành Hỏa đến Hợi là "tuyệt" (hết khí, ở thế suy kiệt nhất).
Ngày Tỵ, năm Tỵ thì không giết rắn.
Đoàn Thành Thức nói: Thần Đồ và Uất Lũy (hai vị thần giữ cửa) cai quản muôn quỷ.
Quỷ sốt rét nhỏ bé, không làm cho người to lớn mắc bệnh được, vì thế nói "tráng sĩ không mắc sốt rét". Người đất Tấn nói "người quân tử không mắc sốt rét". Người đất Thục gọi chứng sốt rét cách nhật là "sốt rét đầy tớ".
Sách Nam Việt chí của Thẩm Hoài Viễn chép: ngọc trai có chín hạng. Từ một tấc năm phân trở lên đến một tấc tám, chín phân là hạng lớn. Loại có ánh sáng, một bên hơi phẳng như cái nồi vàng úp xuống (?) gọi là đang châu. Dưới đang châu là tẩu châu; dưới tẩu châu là hoạt châu; dưới hoạt châu là lỗi loa châu; dưới lỗi loa châu là quan vũ châu; dưới quan vũ châu là thuế châu; dưới thuế châu là thông châu.
Năm Nguyên Phong thứ hai (đời Hán Vũ Đế), nước Đại Tần (đế quốc La Mã) dâng bò móng hoa, cao sáu thước, đuôi quấn quanh sừng, có bốn tai. Bộ A Tát có nhiều hươu (?); người ta mổ thịt chồng lên nhau, lấy đá đè để ép lấy nước cốt, rồi lấy hạt cỏ của các nước Ba Tư, Uất Lâm (?) ủ trong nước thịt ấy, qua vài ngày thì biến thành rượu, uống vào có thể say.
Tục Bác vật chí, quyển mười.
◄ Trước
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video