Chuyện nhân duyên của Thiện Quang, con gái vua Ba-tư-nặc (vua nước Kiều-tát-la, đóng đô ở thành Xá-vệ, cùng thời với Đức Phật), thứ hai mươi mốt
Xưa kia, vua Ba-tư-nặc có một người con gái tên là Thiện Quang. Nàng thông minh, xinh đẹp, được cha mẹ thương yêu, cả cung đều quý mến. Vua cha nói với con gái: "Con nhờ sức của ta nên cả cung mới quý mến con." Con gái đáp: "Con có nghiệp lực (sức mạnh do việc tốt xấu mình đã làm từ trước tạo nên, quyết định phúc họa của mình), chứ không nhờ vua cha." Vua hỏi như thế ba lần, nàng vẫn đáp như trước.
Vua bèn nổi giận: "Nay ta sẽ thử xem con có nghiệp lực của riêng mình hay không." Vua ra lệnh cho người hầu cận đi tìm trong thành này một kẻ ăn xin nghèo khổ, hèn kém nhất. Bọn họ vâng lệnh vua đi tìm ngay, tìm được một người nghèo hèn, dẫn đến gặp vua. Vua liền gả công chúa Thiện Quang cho người nghèo ấy, và nói với con gái: "Nếu con quả có nghiệp lực của riêng mình, không cần nhờ đến ta, thì từ nay trở đi, sự việc sẽ chứng minh cho biết." Nàng vẫn đáp: "Con có nghiệp lực."
Nàng liền cùng người nghèo dắt nhau ra đi. Nàng hỏi chồng: "Trước kia chàng có cha mẹ không?" Người nghèo đáp: "Cha tôi trước kia là trưởng giả (người giàu có, có danh vọng) bậc nhất trong thành Xá-vệ. Cha mẹ và người trong nhà đều đã chết hết, không còn ai nương tựa, vì thế tôi mới nghèo khó." Thiện Quang hỏi: "Nay chàng có còn biết chỗ nhà cũ không?" Chàng đáp: "Biết chỗ. Tường nhà đã đổ nát, chỉ còn bãi đất trống."
Thiện Quang liền cùng chồng dắt nhau đến chỗ nhà cũ, đi khắp nơi xem xét. Nàng đi đến đâu, đất chỗ ấy tự sụt xuống, kho báu chôn ngầm dưới đất tự nhiên lộ ra. Nàng liền lấy châu báu thuê người làm nhà. Chưa đầy một tháng, cung điện nhà cửa đều đã làm xong, cung nữ, kỹ nữ đầy trong đó, tôi tớ người hầu nhiều không đếm xuể.
Một hôm vua chợt nhớ đến con gái, nghĩ: "Con gái ta là Thiện Quang sống ra sao?" Có người tâu rằng: "Cung điện, tiền của của công chúa không kém gì nhà vua." Vua nói: "Lời Phật dạy thật đúng: tự mình làm lành hay làm ác thì tự mình chịu quả báo."
Ngay hôm ấy, công chúa sai chồng đến mời vua. Vua nhận lời mời, thấy trong nhà nàng có thảm lông, chiếu dệt lông (?) trải khắp, nhà cửa trang hoàng còn hơn cả cung vua. Vua thấy thế, khen là chuyện chưa từng có. Người con gái biết rõ lời mình nói đều là thật, liền nói: "Con tự mình tạo nghiệp này, tự mình nhận quả báo."
Vua đến hỏi Phật: "Con gái tôi đời trước đã làm việc phúc gì mà được sinh vào nhà vua, thân có ánh sáng?" Phật đáp vua: "Về quá khứ cách đây chín mươi mốt kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài trong vũ trụ quan Phật giáo), có Đức Phật tên là Tỳ-bà-thi. Bấy giờ có vị vua tên là Bàn-đầu, vua có một hoàng hậu chính. Sau khi Phật Tỳ-bà-thi nhập Niết-bàn (qua đời, vào cõi giải thoát hoàn toàn, không còn sinh tử), vua Bàn-đầu lấy xá-lợi (phần di cốt còn lại sau khi hỏa táng của Phật) dựng tháp bảy báu (tháp trang trí bằng bảy thứ quý như vàng, bạc, lưu ly, pha lê…). Hoàng hậu chính của vua lấy chiếc mũ báu cùng đồ trang sức của mình đặt lên đỉnh đầu tượng Phật Tỳ-bà-thi, lại lấy viên ngọc như ý (viên ngọc quý, theo truyền thuyết có thể đáp ứng mọi điều mong muốn) trên mũ gắn lên đầu cột trụ của tháp, ánh sáng soi khắp thế gian. Nhân đó bà phát nguyện: 'Nguyện cho đời sau thân tôi có ánh sáng, da màu vàng tía ròng (thứ vàng tốt nhất, ánh tím), được tôn quý, sang trọng, giàu sang, không rơi vào ba đường ác (địa ngục, ngạ quỷ tức quỷ đói, súc sinh) và tám nạn (tám hoàn cảnh khó khăn khiến người ta không được gặp Phật, nghe pháp).'
Hoàng hậu chính của vua thuở ấy nay chính là Thiện Quang. Đến thời Phật Ca-diếp (một vị Phật ra đời trong quá khứ, trước Phật Thích-ca), nàng lại đem cỗ bàn thức ăn cúng dường Đức Như Lai (một danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như) Ca-diếp cùng bốn vị đại Thanh văn (bốn đệ tử lớn đã giác ngộ nhờ nghe lời Phật dạy). Người chồng ngăn cản, người vợ khuyên nài: "Chàng đừng ngăn cản thiếp. Thiếp nay đã mời rồi, hãy để thiếp được cúng dường cho đầy đủ." Người chồng nghe theo vợ, nên việc cúng dường được hoàn tất. Người chồng thuở ấy nay chính là người chồng bây giờ; người vợ thuở ấy nay chính là người vợ bây giờ. Vì thuở ấy người chồng ngăn cản vợ nên thường nghèo khổ; vì sau đó lại nghe theo vợ nên phải nhờ người vợ mới được giàu sang lớn. Khi không có người vợ thì sau đó lại trở về nghèo hèn. Nghiệp lành nghiệp dữ theo đuổi con người, chưa từng sai lệch."
Vua nghe lời Phật dạy, hiểu sâu sắc về nghiệp do việc làm tạo ra, không còn tự cao tự đại nữa, sinh lòng tin và tỉnh ngộ sâu xa, vui mừng ra về.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video