Thiên 72 — Chuyện bà Đại Ái Đạo dâng Phật áo dệt chỉ vàng, và người thợ xâu ngọc

 Đại Ái Đạo dâng Phật chiếc áo dệt bằng chỉ vàng, cùng nhân duyên người thợ xâu ngọc — thiên thứ bảy mươi hai

 Ngày xưa, khi Phật còn tại thế, bà Đại Ái Đạo (dì ruột và cũng là mẹ nuôi của Phật Thích-ca) dệt cho Phật một chiếc áo bằng chỉ vàng, mang đến dâng Phật. Phật liền bảo: "Hãy đem dâng cho chúng tăng (tập thể các vị xuất gia)." Bà Đại Ái Đạo thưa: "Con đã cho Thế Tôn (danh hiệu tôn kính của Phật, nghĩa là bậc được cả thế gian tôn kính) bú mớm, nuôi nấng Ngài khôn lớn. Con tự tay làm chiếc áo này nên mới đến dâng Phật. Con hết lòng mong Như Lai (một danh hiệu của Phật) nhận cho con. Sao Ngài lại bảo đem cho chúng tăng?" Phật nói: "Ta muốn cho dì được công đức lớn. Vì sao vậy? Vì chúng tăng là phúc điền (ruộng phúc: nơi mà ai cúng dường, giúp đỡ thì gieo được phúc báo, như gieo hạt xuống ruộng tốt sẽ được mùa), rộng lớn không bờ bến. Bởi thế ta khuyên dì. Nếu dì làm theo lời ta thì cũng là đã cúng dường Phật rồi."

 Bà Đại Ái Đạo liền mang chiếc áo đến giữa chúng tăng, bắt đầu từ vị thượng tọa (vị tăng có tuổi đạo cao nhất, ngồi hàng đầu) mà đi lần xuống, nhưng không ai dám nhận. Lần lượt đến ngài Di Lặc, ngài Di Lặc nhận áo, liền mặc vào rồi vào thành khất thực (ôm bát đi xin ăn, phép sinh sống của người xuất gia). Thân ngài Di Lặc có đủ ba mươi hai tướng (ba mươi hai nét tướng đặc biệt trên thân của bậc vĩ nhân, như Phật), da sắc vàng tử ma (thứ vàng ròng thượng hạng, ánh tía). Vào đến thành, mọi người tranh nhau xem, nhưng không ai cho ngài thức ăn.

 Có một người thợ xâu ngọc, thấy mọi người không ai cho ngài ăn, liền đến trước quỳ xuống mời, đưa ngài về nhà, dâng cơm cho ngài Di Lặc. Ngài ăn xong, người thợ xâu ngọc đặt một chiếc ghế nhỏ trước mặt ngài, xin được nghe pháp. Ngài Di Lặc có sức biện tài bốn mặt (bốn khả năng thuyết giảng thông suốt không ngăn ngại: thông nghĩa lý, thông lời văn, thông ngôn ngữ các nơi, và nói năng trôi chảy hợp căn cơ người nghe), liền giảng cho anh ta đủ các pháp mầu nhiệm. Người thợ xâu ngọc ưa thích lắng nghe, không biết chán.

 Trước đó có một vị trưởng giả (người giàu có, có địa vị) sắp gả con gái, đã thuê người thợ này xâu một viên ngọc quý, trả công mười vạn tiền. Đúng lúc ấy, nhà gả con gái sai người đến đòi ngọc. Người thợ đang say mê nghe pháp, không rảnh để xâu, liền đáp: "Xin chờ một chút." Chốc lát người kia lại đến đòi, cho đến ba lần mà vẫn không được. Vị trưởng giả nổi giận, lấy lại cả ngọc lẫn tiền mang đi. Vợ người thợ giận chồng, nói: "Chẳng còn nghề nghiệp gì nữa! Chỉ một lát xâu ngọc là được lời mười vạn, cớ sao lại ngồi nghe ông đạo sĩ này nói lời hoa mỹ?" Người chồng nghe xong, trong lòng ấm ức tiếc nuối.

 Bấy giờ ngài Di Lặc biết anh ta đang ấm ức, liền hỏi: "Anh có thể theo ta đến chùa không?" Anh đáp: "Được ạ." Anh liền theo ngài Di Lặc đến tăng phòng. Ngài hỏi vị thượng tọa: "Có người được vàng đầy mười vạn cân, so với vui mừng nghe người khác thuyết pháp thì thế nào?" Ngài Kiều Trần Như (một trong năm vị đệ tử đầu tiên của Phật) nói: "Giả sử có người được mười vạn cân vàng, cũng không bằng người đem một bát cơm cúng cho người giữ giới (người giữ nghiêm các điều răn cấm của đạo Phật). Huống chi người có lòng tin, nghe pháp trong chốc lát, lại còn hơn thế trăm nghìn vạn lần."

 Ngài lại hỏi vị thượng tọa thứ hai. Vị ấy đáp: "Giả sử lại có người được mười vạn xe vàng, cũng không bằng đem một bát cơm cúng cho người giữ giới. Huống chi là vui mừng nghe pháp trong một khoảng thời gian." Ngài lại hỏi vị thượng tọa thứ ba. Vị ấy đáp: "Nếu có người được mười vạn nhà đầy vàng, cũng vẫn không bằng cúng cho người giữ giới một bát cơm. Huống chi là nghe pháp." Ngài lại hỏi vị thượng tọa thứ tư. Vị ấy đáp: "Nếu có người được vàng của mười vạn nước, cũng vẫn không bằng cúng cho người giữ giới một bát cơm. Huống chi là nghe pháp thì hơn trăm nghìn vạn lần."

 Cứ lần lượt hỏi như thế cho đến ngài A-na-luật (một đại đệ tử của Phật, em họ của Phật). Ngài A-na-luật nói: "Có người được vàng đầy khắp bốn thiên hạ (bốn châu lục lớn quanh núi Tu-di, tức toàn bộ thế giới loài người theo vũ trụ quan Phật giáo), vẫn không bằng cúng cho người giữ giới một bát cơm. Huống chi là nghe pháp." Ngài Di Lặc hỏi: "Tôn giả nói rằng có người cúng cho tỳ-kheo (người xuất gia nam đã thọ đủ giới) một bát cơm mà hơn cả được vàng đầy bốn thiên hạ, vì sao lại như thế?"

 Tôn giả đáp: "Tôi lấy chính bản thân mình làm chứng. Nhớ lại chín mươi ức kiếp (kiếp: một khoảng thời gian cực kỳ dài trong vũ trụ quan Phật giáo) về trước, có một vị trưởng giả có hai người con trai, một người tên Lợi-tra, một người tên A-lợi-tra. Ông thường dạy con rằng: 'Cái gì lên cao rồi cũng rơi xuống, cái gì đang còn rồi cũng có lúc hết (?). Đã sinh thì có chết, đã gặp gỡ thì có chia lìa.' Rồi vị trưởng giả lâm bệnh, đến lúc sắp mất, dặn dò các con: 'Các con nhớ đừng ra ở riêng. Ví như một sợi tơ thì không buộc nổi con voi, nhưng gom nhiều sợi tơ lại thì voi không giật đứt được. Anh em cùng đứng chung với nhau cũng như nhiều sợi tơ vậy.' Vị trưởng giả dặn dò các con xong thì tắt thở qua đời.

 Vì lời cha dặn, hai anh em sống chung, hết mực kính trọng thương yêu nhau. Về sau người anh cưới vợ cho em. Sống chung chưa bao lâu, người em dâu nói với chồng: 'Anh như đứa đầy tớ của người ta. Vì sao vậy? Tiền của chi tiêu, tiếp đãi khách khứa, đều do anh của anh cả; anh bây giờ chỉ được cơm ăn áo mặc mà thôi, không phải đầy tớ thì là gì?' Người vợ nói mãi những lời ấy, rồi hai vợ chồng đổi lòng, xin anh cho ra ở riêng. Người anh bảo em: 'Em không nhớ lời cha dặn lúc lâm chung sao?' Nhưng người em vẫn không chịu sửa, cứ đòi ra ở riêng mãi. Người anh thấy ý em đã quyết, bèn cho ra ở riêng, mọi của cải đều chia đôi.

 Hai vợ chồng người em còn trẻ, ham chơi bời, tiêu xài hoang phí, chẳng bao lâu thì nghèo túng cùng quẫn, đến xin anh. Người anh bấy giờ cho mười vạn tiền. Đi chưa được bao lâu lại tiêu hết, lại đến xin. Cứ như thế sáu lần, lần nào anh cũng cho mười vạn. Đến lần thứ bảy, người anh bèn trách: 'Em không nhớ lời cha dặn lúc lâm chung, đòi ra ở riêng, lại không chịu chuyên tâm làm ăn, cứ đến xin của mãi. Nay anh cho em thêm mười vạn tiền nữa. Từ nay về sau, nếu không chịu làm ăn tử tế mà còn đến xin, anh sẽ không cho nữa.' Nghe lời nói nặng ấy, hai vợ chồng chuyên tâm làm ăn, dần dần trở nên giàu có.

 Còn người anh thì tiền của hao hụt, dần dần nghèo khó, đến xin em. Người em thậm chí không cho anh một bữa ăn, lại còn nói: 'Tưởng anh giàu mãi, thế mà cũng nghèo à? Ngày trước tôi đến xin anh, bị anh trách mắng nặng lời; hôm nay cớ sao lại đến xin tôi?' Người anh nghe vậy, vô cùng buồn khổ, tự nghĩ: 'Anh em ruột cùng một cha mẹ sinh ra mà còn như thế, huống chi người ngoài.' Ông chán ghét vòng sinh tử, bèn không về nhà nữa, vào núi học đạo, siêng năng khổ hạnh, chứng được quả Bích-chi Phật (bậc tự mình giác ngộ không cần thầy dạy, thường xuất hiện vào thời không có Phật, sống lặng lẽ, không đi giảng dạy rộng rãi).

 Người em về sau cũng dần dần nghèo khó, lại gặp năm đói kém, phải bán củi để sống. Bấy giờ vị Bích-chi Phật vào thành khất thực, rốt cuộc không xin được gì, ôm bát không đi ra. Người bán củi thấy vị Bích-chi Phật ôm bát không ra khỏi thành, liền muốn đem bột rang hạt cỏ lồng vực mà mình đổi được bằng củi để dâng, bèn thưa với vị Bích-chi Phật: 'Tôn giả có ăn được thức ăn thô xấu không?' Vị ấy đáp: 'Không kể ngon dở, chỉ cốt đủ nuôi thân.' Người bán củi liền dâng lên. Vị Bích-chi Phật nhận lấy mà ăn. Ăn xong, ngài bay vút lên không trung, hiện mười tám phép biến hóa (các phép thần thông như phun nước phun lửa, thân lớn thân nhỏ, ẩn hiện, đi trên không… để khiến người khác phát lòng tin), rồi trở về chỗ ở.

 Người bán củi sau đó lại đi lấy củi, giữa đường thấy một con thỏ, lấy gậy khều nó, nó liền biến thành một xác người chết, bất ngờ đứng dậy tiến tới, ôm chặt lấy cổ người lấy củi. Người lấy củi tìm đủ mọi cách muốn đẩy nó ra mà không gỡ được. Anh cởi áo ra thuê người kéo nó ra, cũng không gỡ được. Loay hoay mãi đến tối, đành cõng nó về nhà. Về đến nhà, xác chết tự buông ra, rơi xuống đất, hóa thành người bằng vàng ròng. Người bán củi liền chặt đầu người vàng, đầu liền mọc lại; chặt tay chân, tay chân cũng mọc lại. Chỉ trong chốc lát, đầu vàng tay vàng đầy cả nhà, chất thành đống lớn (?).

 Hàng xóm báo lên quan rằng người nghèo này trong nhà tự nhiên có đống vàng như thế. Vua nghe tin, sai sứ đến khám xét. Sứ giả vào đến trong nhà chỉ thấy toàn đầu và tay của xác chết thối rữa. Người ấy tự tay cầm một chiếc đầu vàng đem dâng vua, thì đúng là vàng thật. Vua rất vui mừng, cho đây là người có phúc, liền ban cho một làng làm đất phong. Người ấy từ đó về sau, khi chết thì sinh lên cõi trời thứ hai (cõi trời Đao-lợi, cõi trời thứ hai trong sáu cõi trời thuộc cõi dục), làm Thiên Đế Thích (vị vua trời cai quản cõi trời ấy); khi sinh xuống cõi người thì làm Chuyển Luân Thánh Vương (vị vua lý tưởng cai trị cả bốn thiên hạ bằng chính pháp). Làm vua trời, vua người suốt chín mươi mốt kiếp không hề gián đoạn.

 Nay là thân cuối cùng, tôi sinh vào dòng họ Thích (dòng tộc của Phật Thích-ca). Ngày tôi mới sinh, trong vòng bốn mươi dặm, những kho châu báu chôn dưới đất tự nhiên vọt lên. Về sau tôi dần lớn lên; anh tôi là Thích-ma-nam, mà cha mẹ lại thương riêng tôi (?). Mẹ của A-na-luật muốn thử các con, một hôm sai người đến bảo rằng 'không có thức ăn'. A-na-luật nói: 'Cứ mang cái không có thức ăn ấy đến đây.' Người ta bèn đưa đến một cái đồ đựng rỗng. Lúc ấy trong đồ đựng rỗng, trăm món cơm canh ngon tự nhiên đầy ắp. Giả như đem vàng của cả bốn thiên hạ dùng để nuôi nấng (?), cũng không đủ một kiếp, huống chi là suốt chín mươi mốt kiếp luôn được hưởng sung sướng. Cho nên nay tôi được thức ăn uống tự nhiên mà có này, chính là nhờ đời trước đã cúng dường một bát cơm ấy, nay được quả báo như vậy. Trên từ chư Phật, dưới đến Phạm Thiên (vị trời ở cõi sắc, cao hơn cõi dục), những ai giữ giới thanh tịnh đều gọi là người giữ giới."

 Bấy giờ người thợ xâu ngọc nghe những lời ấy xong, trong lòng vô cùng vui mừng.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video