Đức Phật vì các tỳ-kheo (người xuất gia theo Phật, sống bằng khất thực và giữ giới) mà nói về tai hại của lợi dưỡng (những lợi lộc, của cải, sự cúng dường và kính trọng mà người tu nhận được) — Nhân duyên thứ tám mươi hai.
Bấy giờ đức Như Lai (một danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như, tức đã chứng ngộ chân lý) ở nước Xá-vệ, chán ghét lợi dưỡng. Có một khu rừng sâu tên là Tham Trang Nghiêm. Để tránh lợi dưỡng, Ngài đi vào trong rừng ấy. Trong rừng có một ngôi chùa. Khi ấy có một vị La-hán (bậc tu hành đã dứt sạch phiền não, thoát khỏi vòng sinh tử) tên là Na-dặc-ca (?) làm trụ trì chùa này. Phật đến khu rừng ấy. Đến trưa ngày hôm sau, có nhiều người mang y áo đến cúng dường, đông chật cả rừng. Phật nói rằng: "Ta không cần lợi dưỡng, thế mà lợi dưỡng cứ luôn đuổi theo sau ta."
Có một vạn hai nghìn vị tỳ-kheo cũng đến nơi ấy. Phật bảo các tỳ-kheo: "Lợi dưỡng là tai hại lớn, có thể gây chướng ngại. Đến cả bậc La-hán cũng bị lợi dưỡng gây chướng ngại." Các tỳ-kheo hỏi: "Nó gây ra chướng ngại gì?" Phật nói: "Cái hại của lợi dưỡng là làm rách da, rách thịt, vỡ xương, hủy tủy. Thế nào là làm hỏng? Là làm hỏng lớp da trì giới (giữ gìn các giới luật), lớp thịt thiền định (tâm lắng yên, chuyên chú một chỗ), bộ xương trí tuệ (sự hiểu biết đúng đắn về chân lý), và chất tủy là tấm lòng lành vi diệu."
Một vạn hai nghìn vị tỳ-kheo ấy, ai nấy đều chỉ giữ tam y lục vật (ba tấm y và sáu món đồ dùng tối thiểu mà người xuất gia được phép có, gồm ba y, bình bát, tọa cụ để ngồi và đồ lọc nước), sống hạnh A-luyện-nhã (tu ở nơi vắng vẻ, xa chốn đông người), không nhận thêm vật gì khác. Phật liền khen ngợi: "Hay thay, hay thay! Các ông đã thực hành được phép tu A-luyện-nhã. Giáo pháp này của ta là pháp ít ham muốn, chẳng phải nhiều ham muốn; là pháp biết đủ, chẳng phải không biết đủ; là pháp ưa tĩnh lặng, chẳng phải ưa ồn ào náo động; là pháp tinh tấn (siêng năng, gắng sức tu tập), chẳng phải pháp lười biếng; là pháp chánh niệm (luôn tỉnh táo, nhớ nghĩ điều đúng đắn), chẳng phải pháp tà niệm (nghĩ điều sai lệch); là pháp tâm định, chẳng phải pháp tâm rối loạn; là pháp trí tuệ, chẳng phải pháp ngu si."
Bấy giờ các tỳ-kheo nghe Phật nói lời này, thảy đều chứng quả A-la-hán (tức La-hán). Các tỳ-kheo bạch Phật: "Thật hiếm có, bạch Thế Tôn (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc được cả thế gian tôn kính)!" Phật nói: "Chẳng phải chỉ hôm nay, mà thời quá khứ cũng như vậy."
Xưa kia, nước Ca-thi có một vị phụ tướng (quan đại thần giúp vua cai trị, như tể tướng) tên là Dạ-xoa. Con trai của Dạ-xoa tên là Dạ-nhi-đạt-đa, hiểu sâu sắc rằng mọi sự đều vô thường, bèn bỏ nhà đi học đạo tiên. Các vị tiên phần nhiều tham muốn, đều tranh giành nhau trái cây và cỏ. Dạ-nhi-đạt-đa, vì muốn khiến họ bớt ham muốn, nên bỏ cỏ mềm mà lấy loại cỏ cứng như roi (?), bỏ trái ngọt mà lấy trái chua, bỏ trái mới của mình mà lấy trái cũ của người khác. Bỏ và lấy trái cây như thế xong, ông liền đạt được ngũ thông (năm năng lực thần thông: nhìn xa thấu suốt, nghe xa thấu suốt, biết tâm người khác, biết các đời trước, và biến hóa bay đi tùy ý).
Một vạn hai nghìn vị tiên nhân thấy ông làm như thế, liền học theo hạnh ít ham muốn, không còn đòi hỏi nhiều nữa, và cũng đều đạt được ngũ thông. Dạ-nhi-đạt-đa dần dần dùng phương tiện (cách thức khéo léo phù hợp với từng người) để dạy dỗ, cảm hóa các vị tiên. Sau khi qua đời, ông sinh vào cõi Bất Dụng Xứ (tức Vô Sở Hữu Xứ, một tầng trời thuộc cõi vô sắc, nơi chúng sinh không còn thân hình, tâm an trú trong cảnh "không có gì cả").
Đạt-đa thuở ấy chính là thân ta đây. Một vạn hai nghìn vị tiên nhân thuở ấy, nay chính là một vạn hai nghìn vị tỳ-kheo này.
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video