Thiên 18 — Quyển 18

 Thái Bình quảng ký, quyển mười tám

 Thần tiên, phần mười tám

 Liễu Quy Thuấn — Nguyên Tàng Kỷ — Văn Quảng Thông

 Dương Bá Sửu — Lưu pháp sư

 Liễu Quy Thuấn

 Liễu Quy Thuấn là người Ngô Hưng. Năm Khai Hoàng thứ hai mươi đời Tùy (năm 600), ông từ Giang Nam đi tới Ba Lăng. Gió lớn thổi thuyền dạt tới chân núi Quân Sơn (hòn núi nằm giữa hồ Động Đình). Ông buộc thuyền, lên bờ, tìm lối nhỏ mà đi, bất giác đã được bốn năm dặm. Càng đi càng hứng thú, ông vượt khe suối, chẳng theo đường lối nào. Bỗng bên đường có một tảng đá lớn, trong ngoài thông suốt, tròn và phẳng như đá mài, chu vi rộng sáu bảy mẫu. Quanh mép đá mọc toàn trúc xanh, thân tròn to như cái chậu, cao hơn trăm thước, ngọn lá quét tới mây trắng, dày đặc che rợp cả trời. Gió mát thổi nhẹ, thân trúc va vào nhau thành tiếng như đàn sáo.

 Giữa tảng đá lại mọc một cây cao trăm thước, cành rủ bóng chia thành năm màu. Lá xanh biếc to như cái mâm. Hoa to hơn một thước, cánh màu xanh thẫm, nhụy đỏ thẫm, hương lạ tỏa ra như khói, bám vào đồ vật lất phất. Có mấy nghìn con vẹt mỏ đỏ, lông xanh biếc, đuôi dài hai ba thước, bay lượn trong đó, gọi nhau bằng tên họ, tiếng (?) trong trẻo vang xa. Có con tên Vũ Du Lang, con tên A Tô Nhi, con tên Vũ Tiên Lang, con tên Tự Tại tiên sinh, con tên Liên Lộ, con tên Phượng Hoa Đài, con tên Đái Thiền Nhi, con tên Đa Hoa Tử.

 Có con đang hát, nói: "Khúc này của ta là bài Câu Dặc phu nhân (phi tần của Hán Vũ Đế) thường hát." Lời rằng: "Đái Thiền Nhi ơi, hãy nói rõ ràng, truyền tới quân vương lời này: trong điện Kiến Chương chưa được về, rèm châu đèn vàng, đôi phượng múa."

 Con tên A Tô Nhi nói: "Ta nhớ A Kiều (Trần hoàng hậu của Hán Vũ Đế, bị thất sủng phải ở riêng cung Trường Môn) rơi lệ trong cung sâu." Rồi hát: "Xưa mời Tư Mã Tương Như (văn sĩ lừng danh đời Hán) làm bài phú Trường Môn, chỉ uổng tốn trăm cân vàng, quân vương rốt cuộc chẳng đoái hoài."

 Lại có con đang đọc bài Đại nhân phú của Tư Mã Tương Như, nói: "Hồi ta mới học phú (thể văn có vần, trải dài để tả cảnh, kể việc), bị Triệu Chiêu Nghi (Triệu Hợp Đức, phi tần của Hán Thành Đế; chiêu nghi là một bậc phi tần) rút cây trâm thất bảo (trâm nạm bảy thứ của báu) quất ngang, đến giờ vẫn còn đau chưa dứt. Hôm nay đọc thuộc được rồi, cũng là một nghề theo suốt đời."

 Con tên Vũ Du Lang nói: "Xưa ta từng thấy Hán Vũ Đế ngồi thuyền có mái chèo bằng gỗ uất kim (?) dạo trên ao Tích Thúy, tự thổi sáo ngọc tím, âm điệu trong trẻo khoáng đạt. Vua đang vui vẻ thỏa thích, Lý phu nhân (phi tần được Hán Vũ Đế sủng ái) cất tiếng hát theo, lời rằng: 'Nghĩ thân hèn mọn được ơn riêng, nguyện vua ta sống mãi muôn năm.'"

 Con tên Vũ Tiên Lang hỏi Quy Thuấn: "Ông họ gì, thứ mấy trong hàng anh em?" Quy Thuấn đáp: "Họ Liễu, thứ mười hai." Lại hỏi: "Liễu Mười Hai từ đâu tới?" Quy Thuấn đáp: "Tôi định tới Ba Lăng, gặp gió phải đậu thuyền, cao hứng mà đi tới đây thôi." Vũ Tiên Lang nói: "Ngài Liễu Mười Hai tình cờ gặp gió mà được tới cõi lạ, đúng là nhờ bệnh mà thành đẹp (nhờ rủi mà hóa may). Có điều kẻ hèn này là loài chim, không đủ sức tiếp đãi người trần, xin vì ngài chuyển lời tới cô nương thứ ba mươi nhà họ Quế." Rồi nó gọi vọng ra xa: "A Xuân ơi, ở đây có khách!" Liền có mấy đám mây tía từ phía tây nam bay tới, cách mặt đất hơn một trượng (trượng: đơn vị đo dài, bằng mười thước, khoảng ba mét). Mây tan dần thì hiện ra lầu ngọc màn biếc, lan can nhiều tầng, cột kèo vươn cao, bao quanh khắp mép đá.

 Một thị nữ áo xanh từ trong cửa bước ra, tuổi mới mười ba mười bốn, mình đeo châu ngọc, dung mạo rất xinh đẹp, nói với Quy Thuấn: "Cô nương thứ ba mươi sai A Xuân truyền lời với lang quân: nhà nghèo ở chốn hẻo lánh xa xôi, phiền ngài tới thăm. Không biết sáng nay ngài đã dùng bữa chưa, xin ngồi lại chốc lát để dọn ít cơm rau." Liền có người bưng ra một chiếc giường thủy tinh. Quy Thuấn nhún nhường hai lần rồi mới ngồi. A Xuân bảo con vẹt Phượng Hoa Đài: "Sao không ra tiếp khách? Cô nương thứ ba mươi vì Hoàng lang đi vắng nên không dám tiếp chuyện lang quân. Mày mà lơ là như lần trước thì lại bị đòn đấy."

 Liền có một con vẹt bay tới, nói: "Tôi chính là Phượng Hoa Đài. Gần đây tôi có làm một bài thơ, ngài có muốn nghe không?" Quy Thuấn đáp: "Thơ văn là điều tôi ưa thích cả đời, thật hợp với mong muốn." Phượng Hoa Đài bèn nói: "Hôm qua tôi đi ngang lầu ngọc trên núi Bồng Lai (núi tiên ngoài biển trong truyền thuyết), nhân đó làm một bài." Thơ rằng: "Sương nối vầng dương buổi sớm lên, sóng biển cuộn như thủy tinh. Lầu ngọc nhìn xuống bầu trời cao rộng, trời đất soi nhau sáng tỏ. Lúc này sà xuống đậu nghỉ, gửi chân nơi cột cũ. Ngoảnh nhìn lại, ta có gì hổ thẹn, ngày ngày theo hầu đoàn tiên."

 Quy Thuấn nói: "Đẹp thì đẹp thật, nhưng thầy của ngài là ai?" Phượng Hoa Đài đáp: "Tôi ở bên cạnh Vương Đan (?) hơn một nghìn năm. Đỗ Lan Hương (một tiên nữ trong truyền thuyết) dạy tôi chân lục (sách bùa chú, kinh văn bí truyền của Đạo giáo), Đông Phương Sóc (bề tôi của Hán Vũ Đế, tương truyền là tiên giáng trần) truyền cho tôi bí quyết. Khi Hán Vũ Đế tìm người làm thái trung đại phu (?) (chức quan cố vấn, bàn bạc việc nước trong triều), tôi bèn ở sở Thạch Cừ (kho sách trong cung nhà Hán) được xem các bài phú, bài tụng của Dương Hùng, Vương Bao (các văn sĩ đời Hán), mới bắt đầu hiểu thể châm, thể luận (những thể văn khuyên răn và bàn luận). Đến loạn Vương Mãng (kẻ cướp ngôi nhà Hán), tôi mới được trở về đất Ngô. Sau tôi bị Chu Nhiên (tướng nước Ngô thời Tam Quốc) bắt được, rồi ông ấy đem tặng cho Lục Tốn (đại tướng nước Ngô). Ở đó tôi lại được thấy văn chương của Lục Cơ, Lục Vân (hai anh em cháu Lục Tốn, văn sĩ nổi tiếng), mới học làm thơ văn. Cơ và Vân bị giết, tôi liền tới đây, chẳng biết gần đây ai là bậc thầy văn chương." Quy Thuấn đáp: "Là Tiết Đạo Hành và Giang Tổng (hai văn sĩ cuối thời Nam Bắc triều, đầu đời Tùy)." Rồi ông đọc mấy bài của họ cho nghe. Phượng Hoa Đài nói: "Văn đời gần đây không phải không hoa mỹ, nhưng thiếu hẳn cốt cách và khí lực."

 Chốc lát, A Xuân bưng ra mâm ngọc đỏ, đủ muôn món ngon, toàn những thứ mắt chưa từng thấy, mùi ngọt thơm xộc vào mũi. Ăn uống xong, bỗng có hai đạo sĩ từ trên không bay xuống, nhìn thấy Quy Thuấn thì nói: "Thật hiếm có ai được ngồi trò chuyện với vẹt! Ngài chẳng phải là Liễu Mười Hai sao? Thuyền của ngài gặp gió thuận, đang tìm ngài gấp lắm, sao không mau về?" Rồi ném cho ông một thước lụa hoa, nói: "Lấy cái này che mắt là đi được." Quy Thuấn làm theo, bỗng thấy thân mình như bay lên, rồi rơi xuống đất Ba Lăng, ở chỗ cách nơi đậu thuyền (?). Người trên thuyền đang sắp nhổ neo, hỏi ra thì Quy Thuấn đã mất tích ba ngày rồi. Về sau ông lại tới đó đậu thuyền tìm kiếm, nhưng không còn thấy nữa. (Trích từ Tục quái lục)

 Nguyên Tàng Kỷ

 Xử sĩ (người có học mà ở ẩn, không ra làm quan) Nguyên Tàng Kỷ tự nói mình là cháu của Thanh Hà Hiếu vương đời Hậu Ngụy. Thời Tùy Dạng Đế, ông làm quan phụng tín lang (một chức quan nhỏ trong triều). Năm Đại Nghiệp thứ nhất (năm 605), ông làm phán quan (viên chức giúp việc, lo giấy tờ sổ sách) cho sứ đoàn vượt biển. Chẳng bao lâu sóng gió đánh vỡ thuyền, sương đen bủa kín bốn phía, những người cùng đi đều chết cả. Riêng Tàng Kỷ bám được mảnh gỗ vỡ, trôi chừng nửa tháng thì bỗng dạt tới một hòn đảo. Người trên đảo hỏi ông từ đâu tới, ông còn choáng váng mơ màng, kể lại hết đầu đuôi. Người đảo nói: "Đây là đảo Thương Lãng, cách Trung Quốc mấy vạn dặm." Rồi họ lấy rượu hoa xương bồ, rượu hoa đào cho ông uống, ông liền thấy tinh thần tỉnh táo sảng khoái.

 Đảo ấy rộng nghìn dặm vuông, cây cối hoa lá quanh năm như tiết tháng hai, đất hợp trồng các loại lúa ngô đậu, người ở đó phần nhiều không chết. Đảo có phượng hoàng, khổng tước, trâu thiêng, ngựa thần. Lại có thứ quả tách cuống (?), dài hai thước, màu như quả dâu chín, mỗi quả có hai cuống. Có táo xanh biếc, hạt dẻ đỏ, đều to như quả lê. Người trên đảo phần nhiều mặc áo phùng dịch (áo tay rộng của nhà nho), đội mũ viễn du (kiểu mũ của bậc vương hầu, tiên nhân). Nói với họ chuyện Trung Quốc thì họ biết rành rành như đang thấy trước mắt. Chỗ ở của họ có khi là cung vàng, đài bạc, lầu ngọc, gác tía. Họ tấu nhạc Tiêu Thiều (nhạc của vua Thuấn thời thượng cổ), uống rượu ngon cất từ sương thơm.

 Trên đảo có núi Cửu Thị (nghĩa là "nhìn lâu", ngụ ý sống lâu), dưới núi có suối nước Trừng Thủy, rộng một trăm bước, cũng gọi là Lưu Cừ. Dù ném vàng hay đá xuống, rốt cuộc cũng không chìm, nên người đảo lấy ngói và sắt làm thuyền. Lại có ao Vàng rộng hơn mười dặm vuông, nước, đá, bùn, cát đều có màu vàng, trong ao có cá (?) bốn chân. (Nay ông Lư, viên ngoại lang ở bộ Hình (viên ngoại lang: chức quan phó trong một ty của bộ), có nói: ở núi Kim Nghĩa có cái ao nhỏ như cái chậu, trong đó cá đều có bốn chân.)

 Lại có hoa sen vàng, người đảo nghiền nát như bùn để tô xen vào tranh màu, ánh lên rực rỡ, chẳng khác gì vàng thật, chỉ có điều không chịu được lửa. Lại có hoa kim hành (hoa cuống vàng) hình như con bướm, mỗi khi gió nhẹ thổi tới thì lay động như đang bay. Phụ nữ tranh nhau hái về làm đồ cài đầu, lại có câu rằng: "Không cài hoa kim hành, chẳng được ở nhà tiên." Họ còn dùng gỗ cường đóng thuyền, bên trên trang trí nhiều châu ngọc để đi chơi. Gỗ cường là thứ gỗ không chìm: một khối vuông một thước nặng tám trăm cân, buộc đá lớn kéo xuống cũng không chìm.

 Tàng Kỷ ở lại đã lâu, bỗng nhớ Trung Quốc. Người đảo bèn đóng chiếc thuyền lăng phong (thuyền vượt gió) tiễn ông về. Thuyền rẽ nước nhanh như tên bắn, chưa đầy mười ngày đã tới Đông Lai. Hỏi nước này thì là nhà Đường; hỏi niên hiệu thì là Trinh Nguyên; tìm làng quê thì đã thành bụi rậm hoang vu; tìm con cháu thì chỉ còn họ hàng xa. Từ năm Đại Nghiệp thứ nhất đời Tùy đến cuối niên hiệu Trinh Nguyên đã hai trăm năm.

 Ông có hai con chim hoàng ly lớn, mỗi khi chúng bay lượn trên không, Tàng Kỷ gọi là tới ngay; có khi ông sai chúng ngậm ngọc, có khi sai nhận lời người để chuyển đi, nên gọi là chim chuyển lời, giống chim này có ở đảo Thương Lãng. Tàng Kỷ làm thơ giỏi, thích rượu, sống lẫn với người thường, không câu nệ phép tắc. Hơn mười năm ông đi khắp vùng Giang Biểu (miền nam sông Trường Giang) mà chẳng ai biết ông là ai. Triệu Quy Chân (đạo sĩ được vua nhà Đường tin dùng) từng gặp đệ tử của Tàng Kỷ là Diệp Thông Vi, đạo sĩ núi Cửu Hoa, hỏi ra được sự thật. Quy Chân đem chuyện lạ của Tàng Kỷ tâu đầy đủ lên vua. Vua sai quan yết giả (viên quan lo việc truyền lệnh, đón tiếp) mang chiếu thư do chính tay vua viết, gấp rút đi mời. Đến giữa đường, Tàng Kỷ bỗng biến mất. Viên yết giả sợ hãi, liền dâng sớ tâu rõ đầu đuôi. Vua đọc sớ, than rằng: "Trẫm không bằng Minh Hoàng đế (tức vua Đường Huyền Tông), không khiến được người lạ tìm đến." Về sau có người thấy Tàng Kỷ thả chiếc thuyền nhỏ trên biển. Đến nay giới đạo sĩ vùng Giang Biểu vẫn truyền tụng rộng rãi chuyện này. (Trích từ Đỗ Dương tạp biên)

 Văn Quảng Thông

 Văn Quảng Thông là người thôn Đằng, huyện Thần Khê. Huyện này thuộc châu Thần; ngược dòng sông từ thành châu một trăm dặm, bên bờ bắc có thôn Đằng, là nơi Quảng Thông ở; vốn là đất huyện Thần Lăng đời Hán. Sách Vũ Lăng ký chép: Năm Nguyên Gia thứ hai mươi sáu đời Tống (năm 449), Quảng Thông thấy có lợn rừng ăn lúa của mình, bèn giương nỏ bắn trúng nó, con lợn chảy máu bỏ chạy. Ông lần theo vết máu, đi hơn mười dặm, vào một cái hang. Đi chừng ba trăm bước thì bỗng mở ra một vùng sáng sủa, chợt thấy mấy trăm nóc nhà, không rõ người ở đâu tới. Con lợn bị bắn thì đã về nằm trong chuồng của người làng.

 Chốc lát có một ông già ra cửa, nói: "Anh chẳng phải là người bắn lợn của ta sao?" Văn đáp: "Là lợn đến phạm vào tôi, chứ không phải tôi phạm vào lợn." Ông già nói: "Dắt trâu đi giẫm ruộng người thì đúng là có tội, nhưng cướp luôn con trâu ấy thì tội còn nặng hơn (ý nói lợn ăn lúa là có lỗi, nhưng bắn nó thì lỗi của người bắn còn lớn hơn)." Văn liền cúi đầu tạ lỗi. Ông già nói: "Có lỗi mà biết sửa thì coi như không có lỗi. Con lợn này do duyên kiếp trước, đáng phải chịu quả báo ấy, ông không cần tạ."

 Ông già gọi Quảng Thông lên nhà trên (?). Ông thấy hơn mười thư sinh đều đội mũ chương phủ (kiểu mũ của nhà nho thời cổ), mặc áo phùng dịch. Có một vị bác sĩ (bậc học rộng, thầy giảng kinh sách) ngồi riêng một giường, quay mặt về hướng nam, đang giảng sách Lão Tử. Lại thấy ở phòng phía tây có mười người ngồi đối diện nhau cùng gảy một cây đàn, mà năm âm tự hòa thành điệu. Có một đồng tử rót rượu, ông già gọi bảo bày tiệc đãi khách. Văn uống đến ngà ngà say, toàn thân khoan khoái, rồi xin cáo từ. Ông nhìn xóm làng đường sá, việc làm của người ở đây chẳng khác gì bên ngoài, nhưng cảm thấy trong trẻo thanh vắng, xa cách hẳn trần thế, quả là chốn đất đẹp, nên cứ bồi hồi muốn ở lại. Ông già bèn sai một đứa trẻ tiễn ông ra, dặn phải đóng chặt cửa, đừng để người ngoài vào nữa.

 Văn cùng đứa trẻ đi, hỏi nó đầu đuôi mọi chuyện. Nó đáp: "Các vị hiền kia tránh nạn vua Kiệt nhà Hạ (bạo chúa thời thượng cổ) mà tới đây, nhân học đạo mà thành tiên. Vị ngồi giường riêng giảng Lão Tử chính là Hà Thượng Công (ẩn sĩ đời Hán, người chú giải sách Lão Tử) thuở xưa. Tôi là Vương Phụ Tự (tức Vương Bật, người chú giải sách Lão Tử và Kinh Dịch), người Sơn Dương đời Hán, tới đây xin hỏi những chỗ khó hiểu trong sách Lão Tử. Từ khi tôi bắt đầu quét cửa đến nay đã mười kỷ (mỗi kỷ mười hai năm, tức một trăm hai mươi năm), mới được gọi vào, được dự vào hàng học trò, nhưng vẫn chưa được truyền sâu những điều cốt yếu, chỉ được giao giữ cửa."

 Tới cửa hang, hai người chia tay ân cần, đứa trẻ nói chưa biết bao giờ gặp lại. Ra tới chỗ mình đã vào, Quảng Thông thấy cây nỏ mình mang theo đã mục gãy cả. Ban đầu ông tưởng mới chỉ một lát, ai ngờ đã mười hai năm. Người nhà đã làm tang lễ cho ông xong xuôi; nghe tin ông về, cả làng đều kinh ngạc ngờ vực. Hôm sau ông cùng người làng đi tìm cửa hang, chỉ thấy đá lớn bít kín, đốt hay đục đều không phá được. (Trích từ Thần tiên cảm ngộ truyện)

 Dương Bá Sửu

 Dương Bá Sửu, người Vũ Hương thuộc Phùng Dực, thích đọc Kinh Dịch (sách cổ dùng các quẻ để giải thích lẽ biến đổi của trời đất và để bói toán), ở ẩn trên núi Hoa Sơn. Đầu niên hiệu Khai Hoàng đời Tùy, Tùy Văn Đế cho đi tìm những người tài ở ẩn, nghe nói ông là người có đạo, bèn triệu về kinh đô. Gặp các bậc công khanh (các quan to trong triều), ông không chào hỏi theo lễ; người dù sang hay hèn, ông đều gọi là "mày", người ta chẳng ai đoán được ông. Vua ban áo cho, ông mặc đến triều đường (nơi các quan họp chầu vua) rồi cởi bỏ lại đó mà đi. Ông thường xõa tóc giả điên, lang thang khắp chợ búa xóm phố, thân thể dơ bẩn, chưa từng chải đầu tắm gội.

 Ông cũng mở hàng bói toán, gieo quẻ nào trúng quẻ ấy. Có người mất ngựa, tìm đến nhờ Bá Sửu bói. Lúc ấy Bá Sửu đang được thái tử triệu vào, gặp người kia giữa đường, liền đứng lại gieo quẻ ngay, nói: "Hãy tới quán thứ ba tính từ phía nam, dãy nhà vách đông trong chợ Tây, mua cá làm gỏi cho ta." Người ấy làm theo lời, tới quán được chỉ, quả nhiên có người dắt con ngựa bị mất đi tới, bèn bắt được.

 Hà Thỏa (nhà nho đời Tùy) từng cùng ông bàn về Kinh Dịch. Nghe Thỏa nói xong, ông cười bảo: "Cần gì phải dùng lời của Trịnh Huyền, Vương Bật (hai nhà chú giải Kinh Dịch nổi tiếng)?" Rồi ông suy xét lẽ, biện bác đối đáp, ý tứ tinh diệu, khác hẳn ý chỉ (?) của các nhà nho đời trước. Người bàn luận cho rằng ông có huyền cơ (?). Có người hỏi ông học ở đâu, ông nói: "Dưới núi Thái Hoa, trong động Kim Thiên, ta từng được học Kinh Dịch do chính Hy Hoàng (tức Phục Hy, vị vua thời thượng cổ, tương truyền là người vạch ra các quẻ của Kinh Dịch) dạy, cùng một lẽ với Đại Đạo (đạo lớn, lẽ gốc của trời đất), thấu suốt mọi điều huyền diệu. Há có thể đem những lời bàn tầm thường của nhà nho thế gian mà đo lường ý chỉ (?) của thần tiên sao?" Mấy năm sau ông lại về núi Hoa Sơn. Đời sau, đời nào cũng có người gặp ông. (Trích từ Tiên truyện thập di)

 Lưu pháp sư

 Khoảng niên hiệu Trinh Quán đời Đường, ở quán Vân Đài (quán: nơi thờ tự và tu hành của đạo sĩ) đất Hoa Âm có một vị Lưu pháp sư (pháp sư: tiếng tôn xưng đạo sĩ tu hành đắc pháp), luyện khí, tuyệt cốc (phép tu của Đạo gia: luyện hơi thở, kiêng ăn lúa gạo, ngũ cốc) đã gần hai mươi năm. Cứ mỗi dịp tam nguyên (ba ngày lễ lớn của Đạo giáo: rằm tháng giêng, rằm tháng bảy, rằm tháng mười) lập trai đàn (đàn lễ cúng chay), thì lại thấy một người mặc áo phùng dịch, mặt đen gầy, tới ngồi ở chỗ cuối; xong lễ thì đi. Như thế hơn mười năm mà quần áo, nét mặt người ấy không hề thay đổi. Pháp sư lấy làm lạ, hỏi thì người ấy đáp: "Tôi họ Trương tên Công Bật, ở góc phía đông ngọn Liên Hoa (một đỉnh của núi Hoa Sơn)." Pháp sư nghĩ chỗ ấy là nơi không có người ở, xin được cùng đi. Công Bật vui vẻ nhận lời, nói: "Trong đó rất vui, thầy nếu ở lại luôn cũng chẳng thấy buồn chán gì."

 Pháp sư bèn theo Công Bật đi hai ba chục dặm, phải vịn dây leo, níu dây sắn, chỉ có lối chim bay. Vách núi, khe hang hiểm trở tột cùng, đến khỉ vượn cũng không qua nổi, vậy mà Công Bật bước đi như trên đường bằng, pháp sư theo sau cũng chẳng thấy khó. Rồi họ tới một vách đá dựng đứng như gọt, cao thẳng hơn nghìn nhận (nhận: đơn vị đo chiều cao, khoảng bảy tám thước), bên dưới là vực sâu không đáy, chỉ có một lối mòn rộng vài tấc. Pháp sư và Công Bật phải nghiêng bàn chân mà đứng. Công Bật lấy ngón tay gõ vào vách đá, bên trong có người hỏi: "Ai đó?" Đáp: "Tôi đây." Liền nghe soạt một tiếng, một cánh cửa mở ra, trong cửa có cả trời đất, mặt trời, mặt trăng. Công Bật bước vào, pháp sư cũng theo vào. Người bên trong nổi giận, nói với Công Bật: "Sao lại dẫn người ngoài tới?" Rồi đóng cửa lại, chỗ ấy lại thành vách đá như cũ. Công Bật nói: "Đây không phải người lạ, là Lưu pháp sư ở quán Vân Đài, quen biết với tôi đã lâu, nên tôi mời tới đây, sao lại cự tuyệt gắt gao thế?" Người kia lại mở cửa cho Công Bật và pháp sư vào.

 Công Bật nói: "Pháp sư tới đây đói lắm, ông cho ăn no rồi tiễn về." Người ấy hỏi pháp sư có ở lại luôn không, pháp sư xin hẹn dịp sau. Người ấy bèn lấy một bát nước, hòa với một đao khuê (thìa nhỏ để đong thuốc) bột thuốc lấy trong túi xanh đeo sau khuỷu tay, cho pháp sư uống. Vị rất ngọt thơm, uống xong cảm giác đói khát liền tiêu tan hết. Công Bật nói: "Hôm qua tôi bảo trong núi rất vui, sao ông không bày trò cho pháp sư xem?" Người ấy bèn ngậm nước phun về phía khe núi phía đông. Chốc lát có một đôi rồng xanh, một đôi voi trắng cùng múa, múa rất đẹp; một đôi phượng uy nghi, một đôi chim loan (?) cùng hát, tiếng hát rất trong.

 Lát sau Công Bật tiễn pháp sư về. Pháp sư ngoảnh lại nhìn thì chỉ thấy vách núi xanh, hang hẻm đỏ, cảnh múa hát lúc trước chẳng còn thấy gì nữa. Đi gần tới quán, Công Bật từ biệt. Pháp sư về quán lo liệu công việc xong, quay lại tìm Công Bật thì bước nào cũng hiểm trở, mịt mù không có lối lên. Pháp sư đau xót hối hận vì lúc trước không ở lại, kêu trời gào đất, rồi mắc bệnh đau lưng. Công Bật cũng không bao giờ tới nữa. (Trích từ Tục quái lục)

 Thái Bình quảng ký, quyển mười tám

 Khâm định Tứ khố toàn thư (bộ sách lớn do vua nhà Thanh ra lệnh biên soạn)

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video