Thiên 57 — Phẩm 52 – Hoằng dương và che chở pháp sư

 Kinh Đại Pháp Cự Đà-la-ni (Đà-la-ni: thần chú, đồng thời là sức ghi nhớ và giữ gìn trọn vẹn giáo pháp; "Đại Pháp Cự" nghĩa là "ngọn đuốc lớn của Chánh pháp"), Phẩm thứ năm mươi hai: Pháp sư truyền bá và gìn giữ (pháp sư: người giảng giải, truyền dạy giáo pháp của Phật).

 Này A-nan (vị đệ tử theo hầu đức Phật Thích-ca), bấy giờ đức Phóng Quang Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Giác (ba trong mười danh hiệu của Phật: Như Lai là bậc từ chân lý mà đến; Ứng Cúng là bậc xứng đáng nhận sự cúng dường của trời và người; Chánh Biến Giác là bậc giác ngộ chân chính và trọn khắp) bảo Thiên Đế Thích (vua cõi trời Đao-lợi) rằng: "Kiều-thi-ca (tên họ của Thiên Đế Thích), ta nói những phương tiện (cách khéo léo để dẫn dắt người hiểu) và ví dụ như thế, ông có hiểu được không? Kiều-thi-ca, vì vậy trước hết nên biết lời này là nói về mười bốn vị Bồ-tát Ma-ha-tát (Bồ-tát: người phát nguyện tu thành Phật để cứu độ chúng sinh; Ma-ha-tát: bậc lớn) (?). Vì sao? Những vị ấy trước kia đã sinh trong các cõi trời này. Vì lẽ gì mà phát nguyện như thế? Là để tỏ rõ rằng các vị ấy không hề biếng nhác. Do nhân duyên ấy, bỏ thân này liền sinh vào cung A-tu-la (loài thần có phúc lớn nhưng hay ganh ghét, thường đánh nhau với chư thiên). Vì lẽ ấy mà ngay một phần nhỏ còn chưa biết được, huống chi có thể nghe nhận ba kho giáo nghiệp này (tức ba kho tàng về lời dạy và việc tu, chỉ ba pháp môn chữ A, chữ Ca, chữ Na được nói trong kinh này) (?).

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, nay đại chúng đông vô lượng vô biên này đang ở cung trời Đao-lợi (cõi trời thứ hai trong cõi Dục, ở trên đỉnh núi Tu-di, gồm ba mươi ba cung trời) trên đỉnh núi này. Ông ở đây đã lâu, có biết được số chúng sinh sống ở đây là bao nhiêu không? Lại có biết được các chúng sinh sống ở đây, tính theo năm tháng của cõi người, thì tuổi thọ là bao nhiêu không? Lại có biết y phục, đồ ăn thức uống và mọi thứ của chư thiên này là bao nhiêu không?" Thiên Đế Thích thưa: "Bạch Thế Tôn (bậc được cả thế gian tôn kính, tức Phật), con đã biết hết." Phật nói: "Kiều-thi-ca, nếu có người đến hỏi: 'Nay đồ ăn uống và các vật dụng cho đại chúng này phải tốn bao nhiêu công sức làm ra?' Họ hỏi như thế, ông trả lời ra sao?" Thiên Đế Thích thưa: "Bạch Thế Tôn, con không có gì để đáp. Vì sao? Bạch Thế Tôn, ở chỗ con, Ba mươi ba cõi trời này, mọi thứ y phục, đồ ăn và vật dụng cần dùng, hễ nghĩ đến là hiện ra ngay trước mặt, chứ không phải do làm ra."

 Phật nói: "Kiều-thi-ca, tất cả các pháp (mọi sự vật, hiện tượng, và cả giáo pháp) cũng đều như vậy: đều ở trong tâm, hễ nghĩ đến lúc nào thì liền thành tựu lúc ấy. Kiều-thi-ca, ví như các chúng sinh noãn sinh (loài sinh ra từ trứng), chỉ nhờ tâm niệm mà được thọ sinh (?). Tất cả các pháp cũng như vậy, đều do tâm niệm mà pháp liền hiện ra. Kiều-thi-ca, lại như tất cả các loài thấp sinh (loài sinh ra từ nơi ẩm ướt), như cá, ba ba, rùa lớn, giao long, cá đề-di-nghi-la (loài cá khổng lồ ngoài biển cả); những loài này đều thuộc về loài noãn sinh (?). Chúng hoặc chỉ đi một do-tuần (đơn vị đo đường dài của Ấn Độ xưa, khoảng mười mấy cây số), hoặc hai do-tuần, hoặc đến ba, bốn, hoặc hơn bảy do-tuần; đến được nơi ấy rồi thì đặt trứng của mình ở chỗ yên ổn, không để trứng bị khó nhọc, nhờ vậy trứng mới chín mà nở được. Kiều-thi-ca, ba kho giáo pháp này cũng như vậy: hễ lúc nào nhớ nghĩ đến thì nghiệp ấy liền hiện ra, theo thứ lớp không rối loạn, nối tiếp nhau không gián đoạn, hòa hợp và tương ứng với câu chữ và ý nghĩa kia.

 Lại nên biết: vì sao ta nói cho các ông pháp môn chữ A? Là vì nói bằng ví dụ tấm bảng (tấm bảng viết chữ dùng để học chữ cái) (?). Pháp môn chữ Ca là vì nói bằng văn tự. Pháp môn chữ Na là vì nói bằng văn tự và chương cú (câu đoạn) bình đẳng. Khi nói như vậy, nên cùng nhau giữ gìn điều này, không có pháp nào có thể thiếu bớt. Nhưng phải biết bốn mươi hai câu này nằm ở trên tấm bảng (?). Biết như vậy rồi, các vị pháp sư ở giữa đại chúng, ngồi trên pháp tòa (ghế cao dành cho người giảng pháp), lúc sắp giảng nói, thì trong ba pháp môn này, trước hết nhớ đến chữ A cho hiện ra liên tục, nên làm cho hòa hợp. Hòa hợp rồi thì liền nên tuyên nói bốn mươi hai câu. Phân biệt như thế được hai trăm câu, rồi lại được mười câu (?). Như năm phần đầu hòa hợp với các phần phụ thuộc mà phát ra năm âm; vị pháp sư dùng năm âm này hòa hợp năm câu với các phần phụ thuộc rồi thì đủ một trăm câu, âm thanh tròn đầy, liền có thể phân biệt. Vì biết như vậy, nên mọi văn tự hễ muốn nhớ cho hiện ra thì liền hiện ra; giữ gìn liên tục rồi thì liền được đầy đủ âm thanh và sinh ra câu văn. Nói được như vậy thì trong đó không còn âm nào khác có thể tạo ra (?). Vị pháp sư ấy theo đúng pháp mà sinh ra năm âm và câu văn. Khi pháp sư phân biệt văn chữ A, dùng biện tài lớn (tài ăn nói, lý luận lưu loát) mà nói, thì việc về tánh Không (chân lý rằng mọi sự vật không có tự thể cố định) được thành tựu (?), giúp hàng nghìn chúng sinh dứt trừ nghi ngờ. Nếu có người hỏi thì cũng không vội vàng; người ấy đến hỏi một cách thong thả thì dùng ví dụ mà giải thích. Còn trước kia trong cung điện lớn, vị ấy đã nói trăm cửa nghĩa lý (?); giải thích như vậy khiến tất cả đại chúng đều vui mừng. Cũng như đại chúng do đức Phật Thế Tôn nhóm họp, vị ấy cũng làm như thế, khiến chúng sinh được các căn (khả năng nhận biết và tu tập) đầy đủ trí khéo léo, phương tiện; vì chúng sinh mà nói như vậy.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, ông nên một lòng tin nhận pháp này. Những chỗ âm thanh, lời nói, phương tiện, ví dụ và giải thích của Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Giác, làm sao để nhớ được? Phải mất sáu năm. Hãy nghĩ thế này: theo đúng pháp đã được nói, nên vào thiền định (trạng thái tâm lắng yên, chuyên chú vào một đối tượng) mà suy xét và tu hành. Tu hành rồi thì không còn buông lung, một lòng giữ chánh niệm (nhớ nghĩ và tỉnh biết đúng đắn), phân biệt suy xét cho hợp với ý này, sáu năm mới được đầy đủ trọn vẹn. Cũng như pháp môn chữ Na, cũng mất sáu năm tu các niệm cho chân chính đầy đủ. Nhớ nghĩ như vậy rồi thì liền chứng biết mọi sự sai khác của lời nói, âm thanh. Kiều-thi-ca, ba cửa câu này nếu khéo giữ gìn thì không ai biết được bờ mé của nó. Kiều-thi-ca, lời nói, phương tiện, ví dụ, giải thích và các cửa nghĩa lý của chư Phật Như Lai mà là hư dối thì không có lẽ ấy.

 Kiều-thi-ca, ví như người nông phu khéo làm ruộng, trước đó vào một lúc khác, nhóm họp những người làm ruộng lại mà bảo: 'Các người hãy nói thế này: Từ nay về sau, khi chúng ta đã gieo giống rồi, mong hạt đừng nảy mầm, đừng kết hạt.' Khi ấy những người làm ruộng bảo nhau: 'Ôi, nay chúng tôi mong hạt giống của ông đừng mọc, đừng thành, mà cũng không lười biếng chăm bón (?).' Kiều-thi-ca, ý ông nghĩ sao? Những hạt giống ấy khi đã được khéo chăm sóc thì có thể không mọc được chăng?" "Thưa không, bạch Thế Tôn." "Có thể không kết hạt được chăng?" "Thưa không, bạch Thế Tôn." "Kiều-thi-ca, ba pháp môn này cũng như vậy: vô lượng cửa nghĩa lý sinh ra từ hư không, các pháp có thứ lớp, danh tự đầy đủ; giả sử trong vô lượng thời gian có bị che khuất không hiện ra, mà bảo rằng chúng đã tiêu mất thì không có lẽ ấy.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, tất cả chúng sinh, nếu ở chỗ một thiện nam tử (người nam có lòng lành) hay ở chỗ Như Lai mà được nghe pháp môn tu-đa-la (kinh, tức lời Phật dạy được ghi chép lại) này, rồi hoặc tụng, hoặc giảng nói, tu hành theo thứ lớp, truyền dạy cho nhau, thì những chúng sinh ấy, đối với cửa trí tuệ này, khi bị người khác vặn hỏi cũng không thể bị khuất phục, cũng không phải im lặng. Vì sao? Vì những nghiệp trí tuệ này là vô lượng vô biên; người truyền dạy ấy có thể khiến vô lượng vô biên chúng sinh chưa từng được nghe đều biết phân biệt và thành tựu biện tài, và chính mình cũng thành tựu. Nếu có người đến hỏi nghĩa của pháp này, thì nghĩ rằng: 'Ta có thể ngay chỗ nghĩa họ hỏi mà nêu rõ, phân biệt, giải nói như thế, biện đáp như thế.' Rồi người ấy lại nghĩ: 'Nếu có ai đến hỏi ta nghĩa này, ta sẽ liên tục giải nói cho họ. Nếu có ai theo lời dạy của Như Lai mà hỏi, ta liền ở những chỗ họ còn nghi mà phân biệt giải thích, cũng là để tất cả chúng sinh đời sau được an vui.' Nếu có người nhớ nghĩ pháp môn này, hoặc có lúc học tập, hoặc tu hành theo, nên biết người ấy chẳng bao lâu sẽ thành tựu.

 Kiều-thi-ca, trong pháp này, không chỉ có những chúng sinh không phải là pháp khí (người không đủ căn cơ để tiếp nhận giáo pháp, ví như đồ đựng không dùng được) mới không sinh lòng tin đối với Phật pháp, mà cũng có chúng sinh tuy có lòng tin nhưng lại không thể làm theo lời dạy. Kiều-thi-ca, không chỉ khi thế gian không có pháp sư giảng pháp thì pháp mới tiêu diệt; nếu không có người nghe pháp và thưa hỏi, nên biết khi ấy pháp cũng chẳng còn được bao lâu. Vì sao? Đời không có người hỏi là vì không học tập; vì không học tập nên không thể biết; đã không biết thì làm sao vâng làm theo; vì không làm theo được nên cả thế gian đều mù tối, không có người dẫn đường, không ai hiểu biết. Không hiểu biết như thế thì ai sẽ thực hành theo pháp? Nếu không có pháp thì thế gian không còn việc hiếu dưỡng cha mẹ, kính người lớn, thương kẻ nhỏ, trật tự trẻ già trên dưới, sai bảo, thăm hỏi an ủi, khen ngợi và lời nói tốt đẹp. Việc đời đều mất hết thì ai có thể làm được? Kiều-thi-ca, nếu người ta không biết đạo lý của thế gian thì làm sao có thể phân biệt, bàn luận nghĩa lý của việc thế gian? Đã không nói được, không hiểu được thì cũng không thể làm được. Điều thiện của thế gian còn không có, thì làm sao học được trí tuệ của chư Phật? Vì vậy tất cả việc của thế gian không thể dừng bỏ.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư muốn giảng nói, cần phải có bốn cách trang nghiêm (sắp đặt, sửa soạn cho tốt đẹp, trang trọng) nơi giảng. Bốn cách ấy là gì? Kiều-thi-ca, lúc ấy vị pháp sư trước hết phải chọn một nơi như thế này: chỗ ấy rộng rãi, địa hình bằng phẳng, không cao thấp, không có ngói gạch, đá sỏi, cát sạn, bụi gai, gai độc; cũng không có cỏ dơ, muỗi mòng, rắn rết, bọ cạp và các loài sâu bọ độc ác. Đất ở đó hiền hòa, đẹp đẽ, mềm mại, sạch sẽ, tốt lành; có nhiều vườn, ao, hoa quả, cây rừng. Nơi ấy trong sạch, xa lìa ồn ào tạp nhạp; mùa hè không quá nóng, mùa đông không quá lạnh. Bốn chúng (bốn hạng đệ tử Phật: tăng, ni, nam cư sĩ và nữ cư sĩ) cùng ở đó đều được yên ổn; pháp sư và người nghe đều được vui vẻ. Kiều-thi-ca, đó là cách thứ nhất trang nghiêm nơi giảng cho vị pháp sư.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư muốn giảng nói, những người hộ pháp (người giữ gìn, bảo vệ giáo pháp) ở địa phương ấy, hoặc những người nghe pháp, vì tôn trọng pháp nên phải sắp đặt cho vị pháp sư một pháp tòa trang nghiêm, cao rộng; lấy nhiều thứ nệm chiếu tốt đẹp và đồ trải mềm mại; những vật cần dùng khi giảng đều đặt sẵn trên tòa. Mọi người trông thấy thì càng thêm lòng tôn trọng pháp; pháp sư ngồi ở đó được an ổn mà nói pháp. Kiều-thi-ca, đó là cách thứ hai trang nghiêm nơi giảng cho vị pháp sư.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư sắp nói pháp, những người hộ pháp và người nghe pháp, vì tôn trọng pháp, phải hết lòng, chuyên cần, mạnh mẽ bảo vệ pháp sư, không để những chúng sinh xấu ác phá hoại, phỉ báng, gây trở ngại cho Chánh pháp; cho đến không để đàn ông, đàn bà, bé trai, bé gái qua lại ồn ào, quấy rối pháp sư. Kiều-thi-ca, đó là cách thứ ba trang nghiêm nơi giảng cho vị pháp sư.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư đang giảng nói, những người hộ pháp và đại chúng nghe pháp, vì kính trọng pháp, nên chọn năm người, hoặc mười người, hoặc nhiều hơn, là những người cung kính, cẩn thận, hiểu pháp, đứng phía sau pháp sư mà quan sát đại chúng, không để ai quấy rối. Mọi việc đều theo ý chỉ và lời dạy bảo của pháp sư, làm đúng phép tắc để giữ cho đại chúng ngay ngắn. Nếu có lúc ai đó nói chuyện làm rối đại chúng, thì phải hỏi nguyên do lời nói ấy, rồi theo đúng phép mà ngăn cấm. Nếu có người cười đùa, cử chỉ trái phép, thì phải tra hỏi đến cùng, quở trách để họ dứt bỏ. Luôn giữ cho đại chúng lặng yên, các căn (các giác quan như mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) thanh tịnh, giữ gìn thân và miệng, ở yên đúng như lời dạy. Nhưng khi những người ấy quan sát đại chúng, việc làm phải thận trọng kỹ càng, không được vội vàng hấp tấp; nên dùng lời nói hiền hòa, đừng thốt lời thô lỗ. Mọi lời nói ra chỉ cần người trước mặt hiểu được là đủ, rồi phải im lặng ngay; không nên nói to cao giọng làm động đại chúng khiến mọi người để ý. Vì sao? Vì không muốn để người ta nhân chuyện khác mà gây chướng ngại cho việc nghe pháp của nhiều chúng sinh. Kiều-thi-ca, đó là cách thứ tư trang nghiêm nơi giảng cho vị pháp sư. Nếu có thể dùng bốn việc này để trang nghiêm nơi nói pháp, thì kinh điển do vị pháp sư ấy giảng nói sẽ không gặp các tai nạn trở ngại, rốt cuộc được lưu truyền rộng rãi.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư sắp giảng nói, trước hết hãy quan sát đại chúng ấy: họ ưa thích điều gì, cần nghĩa pháp gì; theo đúng mong muốn của đại chúng mà tùy lúc đáp ứng đầy đủ, khiến các chúng sinh thành tựu căn lành (gốc rễ của điều thiện, từ đó sinh ra quả tốt), cũng khiến lời lẽ và biện tài của họ tăng trưởng, khắp mọi nơi đều không ngăn ngại, trong sạch; khiến người có trí dễ hiểu biết, có thể quan sát, có thể chứng nghiệm, không có nhơ bẩn; xa lìa cái triền (cái: những thứ che lấp tâm như tham muốn, giận dữ, mê muội buồn ngủ, xao động hối hận, hoài nghi; triền: những phiền não trói buộc tâm), thân, miệng và các căn đều an tĩnh; tam-muội (định, trạng thái tâm chuyên chú vào một chỗ không tán loạn) và suy tư nối tiếp không dứt. Nếu có người ở chỗ pháp sư nghe và hiểu pháp rồi, suốt thời gian dài huân tu (tu tập lâu dài cho thấm dần vào tâm như hương ướp vào áo), chưa từng rời bỏ ba kho giáo nghiệp, thì đối với văn tự và lời nói không điều gì là không thông suốt.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư nói pháp, nên thề nguyện thành tựu cửa nghĩa lý này để làm chỗ nương tựa cho chúng sinh. Pháp sư đã hiểu rõ nghĩa ấy rồi, lại nên suy nghĩ thế này: "Nay ta đã hiểu rõ pháp môn này, làm sao để ta có được khẩu nghiệp (việc làm bằng lời nói) tốt đẹp: lời nói ra trong trẻo, rành mạch, không đục; giọng không vỡ, không có tiếng như khóc than; luôn có được biện tài vi diệu không dứt, chỉ để khai mở và hiển bày nghĩa lý của pháp môn trong kinh này." Nếu vị pháp sư ấy nói pháp như vậy, thì không ai là không biết, không ai là không hiểu.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư muốn nói pháp, sau khi đại chúng đã nhóm họp, pháp sư trước hết nên dùng ba thứ tâm (?) để quan sát vô số hình tướng của đại chúng ấy, xem những chúng sinh nào thông minh, trí tuệ sắc bén. Nhờ quan sát bằng ba tâm như thế, hoặc nhờ thần thông (năng lực siêu phàm có được nhờ tu tập) mà biết trong đại chúng có những người mang các tướng như vậy, rồi vị pháp sư ấy trước hết nên giảng cho đại chúng về công đức của bố thí (đem của cải, sức lực, lời dạy cho người khác) và những việc tương tự. Khi giảng như thế, có nhiều chúng sinh đọc tụng, thọ trì (nhận lấy và giữ gìn), vui mừng vâng làm theo. Và vị pháp sư ấy, trong cửa nghĩa lý này, phải liên tục làm sáng tỏ các nghĩa không, vô tướng, vô nguyện (ba cửa giải thoát: thấy mọi sự vật vốn không có tự thể cố định; không chấp vào hình tướng; không còn mong cầu, tạo tác), không được để gián đoạn. Cũng như chư Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Giác, khi nói pháp này, có thể trong vô lượng trăm nghìn cửa mà hiển bày tướng nghĩa thanh tịnh như vậy; pháp sư khi ấy cũng nói lại nghĩa này, trọn không được rời bỏ kho tàng pháp của Như Lai. Phải nhớ nghĩ và giữ gìn pháp môn chữ A, đó là lời nói ban đầu, nối tiếp không dứt mà bày ra cho người khác; pháp môn chữ Ca là phần nói tiếp theo; pháp môn chữ Na là phần cuối cùng, rốt ráo. Nhớ nghĩ như vậy rồi, thì biện tài giống như của Như Lai sẽ tự hiện ra. Đối với lời nói này, nên càng khéo léo, phương tiện và vững chắc hơn nữa. Đã vững chắc rồi thì tự nhiên thành tựu một khối trí tuệ như thế, giống như núi Tu-di (ngọn núi lớn ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo) không thể phá hoại; các ngoại đạo (những người theo các đạo khác ngoài Phật giáo) không thể lay động, tất cả các luận sư (người chuyên tranh luận về giáo lý) không thể làm nghiêng đổ.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư nói pháp, nên mạnh mẽ phát khởi sự tinh tấn (chuyên cần, nỗ lực không lui) lớn lao, các căn sáng suốt, mọi việc đầy đủ, rồi sau đó mới vì bốn hạng người trong thế gian (tức bốn chúng) mà truyền bá rộng rãi các pháp như các ấm (còn gọi là uẩn: những nhóm yếu tố hợp thành con người, gồm năm thứ là sắc – thân xác vật chất, thọ – cảm giác, tưởng – nhận biết hình ảnh, hành – ý muốn và tạo tác, thức – sự hay biết). Đó là vì khéo dùng phương tiện mà biết rõ từng tướng một. Đã hiểu biết rồi thì thường nhớ nghĩ cho hiện ra trước mắt, dùng vô lượng biện tài mà phân biệt giải thích: các nhóm năm ấm v.v… làm sao mà biết được? Các nhóm ấm ấy vì nghĩa gì mà gọi là ấm? Lại dùng tướng gì để thông suốt khéo léo các nhóm ấm? Khéo giảng nói các nhóm ấm như vậy rồi, liền nên theo thứ lớp giảng nói cửa nghĩa lý về tánh vô tướng của các pháp (mọi sự vật vốn không có hình tướng cố định) để đi vào chân thật. Kiều-thi-ca, ta đã từng nói về chỗ nghĩa lý bao quát tướng của tứ đại (bốn yếu tố cấu thành vật chất: đất, nước, lửa, gió).

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi ấy vị pháp sư nên nói như thế này: "Trong đây nếu có các nhóm sắc (phần vật chất), thì ở nơi ấy lại có sự nhẫn (sự chấp nhận và an trụ vững vàng trong chân lý) nào có thể an trụ, mà nói rằng nơi ấy có sự nhẫn và an trụ như vậy (?)." Trước đây đã có kinh điển như vậy, nay nên làm cho hiện ra; lại cũng có người luôn liên tục giải nói cửa nghĩa lý ấy cho người khác. Liên tục giảng nói pháp như thế là thế nào? Là làm sao cho chúng sinh ấy lòng sinh vui mừng, ưa thích muốn nghe; làm sao cho chúng sinh ấy một lòng đặt nơi pháp, không còn suy nghĩ tán loạn; làm sao cho chúng sinh ấy có khả năng tiếp nhận pháp; làm sao cho chúng sinh ấy có thể được thành thục (trưởng thành về đạo); làm sao cho chúng sinh ấy sau khi nghe pháp biết hổ thẹn với điều xấu; làm sao cho chúng sinh ấy đã nghe nhận kinh điển này rồi, theo đúng thứ lớp, đúng như tu-đa-la, đúng như uy lực của kinh, đúng như sự suy tưởng phân biệt mà thọ trì như vậy; và trong đại chúng ấy không có một người nào sinh lòng thoái lui, không chịu nghe pháp. Kiều-thi-ca, các pháp sư nên thành tựu việc pháp như vậy. Chư Phật Như Lai đều nói như thế.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, khi các pháp sư nói pháp, nên làm sáng tỏ những điều đặc biệt hiếm có. Giả sử có người từ xóm làng này, hoặc từ làng khác, hoặc từ thành ấp hay từ phương khác đến; đến rồi liền hỏi về nghĩa pháp như thế, nói với pháp sư rằng: "Điều nay tôi hỏi, làm sao mà giải được?" Thì vị pháp sư ấy, đối với nghĩa ấy, trước hết phải suy nghĩ cho thật thuần thục, để tùy theo câu hỏi mà đều có thể dùng phương tiện giải thích, không sợ hãi cũng không chậm trễ, khiến mọi điều người ấy hỏi đều được thỏa mãn. Pháp sư như vậy, khi nói pháp, đừng nói cho người khác những chuyện tán loạn. Do nhân duyên ấy sẽ được lợi ích lớn. Những chúng sinh nghe vị ấy giảng đều sinh vui mừng, thường đến nghe pháp. Kiều-thi-ca, do nhân duyên ấy, vị pháp sư khi đó nên giảng nói khắp mọi người để thành tựu lợi ích lớn.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, các pháp sư có thể thông đạt pháp như thế, khi nói pháp, tuy không thể nói được về bồ-đề (sự giác ngộ trọn vẹn) của chư Phật, nhưng có thể khiến nghĩa pháp này rõ ràng, khéo biết phương tiện, thông đạt rộng lớn, và cũng có lúc giảng cho người khác nghe nhận. Pháp sư đã khéo thông đạt như vậy, nếu có người đến nghe không đúng lúc, đến hỏi không đúng cách, thì vẫn nên khai thị (mở bày, chỉ dạy) cho họ. Nếu đối với bốn bộ chúng là tỳ-kheo (người nam xuất gia đã thọ giới đầy đủ), tỳ-kheo-ni (người nữ xuất gia đã thọ giới đầy đủ), ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tại gia giữ giới), ưu-bà-di (nữ cư sĩ tại gia giữ giới), hoặc các chúng sinh khác, mà vì họ đến không đúng lúc, hỏi không đúng cách nên không giảng ngay cho họ, thì họ sẽ không đến nghe nữa. Vì không nghe nên không thể vì người khác mà truyền bá những điều cốt yếu của pháp, khai thị cho chúng sinh. Kiều-thi-ca, do nhân duyên ấy mà khiến pháp môn này không được hiển bày đầy đủ.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, nếu các pháp sư đối với pháp này tâm không an trụ ngay chính, khởi lên suy nghĩ sai lầm; vì suy nghĩ sai lầm nên thành ra tà kiến (cách thấy biết lệch lạc, sai trái). Pháp sư như vậy vì phân biệt sai lệch nên không thể lĩnh hội nghĩa của tu-đa-la, liền ở trong khối vô tri và vô minh (sự tăm tối, không thấy biết chân lý). Và vì vị pháp sư ấy trụ trong tà kiến, nên các thiên thần v.v… xưa nay vẫn giữ gìn vị ấy, đều cùng một lúc bỏ đi, không còn bảo vệ nữa. Vì các thiên thần không bảo vệ nên vị ấy không có uy đức, thế lực và ánh sáng. Vì không có uy lực nên mọi việc làm đều không theo giới luật; các căn lành khác cũng đều giảm sút. Pháp sư như vậy, trước kia thường giải nói nghĩa pháp, tu-đa-la v.v… cho người khác, mà những người nghe còn đều phỉ báng, bỏ đi không tiếp nhận; huống chi đến lúc vị ấy không còn theo giới luật mà thực hành, thì còn ai đến nghe vị ấy giảng nữa? Kiều-thi-ca, nếu một người ở thế gian không có lòng tin và đức hạnh, thì vợ con, quyến thuộc trong nhà còn không thuận theo, huống chi là đại chúng lại đến nghe.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, pháp sư như vậy không có phần tin, tức là hạng người mà Như Lai thường nói là không theo giới luật, không làm đúng lời dạy. Kiều-thi-ca, vì các pháp sư ấy không có phần tin, nên những điều họ có thể nói ra không phải là căn lành; chỉ có điều ác tăng trưởng, ắt phải chịu quả báo. Quả báo ấy, nếu chư Như Lai nói ra đúng như sự thật, thì người ấy nghe xong liền từ miệng nôn ra nhiều máu nóng, vì bệnh ấy mà chết ngay.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Giác vì muốn tất cả chúng sinh trong thế gian hiểu rõ các pháp, mà kẻ ngu kia lại đối với pháp này khởi lòng ganh ghét, rốt cuộc không thể nghĩ được như thế này: "Nếu ta keo kiệt pháp, giấu kín không nói, vì keo kiệt tiếc giữ nên pháp dần trở nên khó khăn, hoặc có thể bị mai một. Nếu ta không nói thì người nghe pháp làm sao được nghe đúng như lời nói, tiếp nhận đúng như điều đã nghe? Đã không được nghe và tiếp nhận thì làm sao vâng làm theo? Nếu như vậy thì khiến vô lượng chúng sinh khác không biết đến pháp này, làm sao đối với pháp mà sinh lòng cho là quý hiếm? Vì nhân duyên ấy, nay ta không nên đối với pháp này mà làm việc keo kiệt với chúng sinh." Kiều-thi-ca, người như vậy trong Phật pháp rốt cuộc không thể được lập làm người làm chứng (?). Kiều-thi-ca, ông nên xem kẻ ngu như thế, muốn tự mình định giá cho viên ngọc báu là Chánh pháp chân thật vốn vô giá. Kiều-thi-ca, lại nên biết, kẻ ngu như thế muốn dựng lập các hình tướng trong pháp vô tướng của ba kho nghiệp của Như Lai. Kiều-thi-ca, đó cũng là chỗ pháp sư không có phần tin. Như Lai đã dùng phương tiện mà giải thích như vậy.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, nếu có pháp sư nào có thể đối với tu-đa-la như thế này mà khéo léo nắm lấy nghĩa lý, an trụ trong chánh niệm, dùng các phương tiện để mở rộng pháp môn, làm lợi ích lớn cho thế gian, thì khi ấy ông nên khéo quan sát xem nơi nào có vườn rừng tốt đẹp, trong rừng ấy có nhiều loại cây cối và các thứ hoa quả, rõ hình dáng và tên gọi; đều nên khiến các chúng sinh sửa sang, trang hoàng nơi ấy, cho đến dùng một nắm phân bò (ở Ấn Độ xưa, phân bò được dùng để trát đất cho sạch sẽ, thanh tịnh) mà trát lên mặt đất trong rừng cây. Đã trang hoàng xong, sau đó mới nên thỉnh pháp sư giảng nói. Và khi vị pháp sư ấy nói pháp, trong rừng liền có thần giữ rừng, thần đất, thần cây, cùng với chư thiên ở các cõi trên, tất cả càn-thát-bà (thần âm nhạc của cõi trời), khẩn-na-la (thần ca hát, hình dáng nửa người nửa thú), ca-lâu-la (chim thần cánh vàng), ma-hầu-la-già (thần rắn lớn), các loài rồng và dạ-xoa (loài quỷ thần nhanh nhẹn, có loại theo hộ trì Phật pháp); các loài ấy lần lượt báo cho nhau biết, vui mừng khen ngợi những người đã trang hoàng nơi ấy, đã biết dùng phân bò trát sạch đất dưới rừng. Họ nhớ nghĩ và bảo vệ nơi ấy chưa từng tạm quên, cung kính đi vòng quanh khu rừng ấy như phụng thờ tháp miếu (tháp thờ xá-lợi, tức di cốt của Phật, và đền thờ). Kiều-thi-ca, nếu vị pháp sư ấy vì muốn pháp không bị dứt mất trong khắp thế gian, mà rời khỏi nơi này để đi đến phương khác, thì khi ấy chư thiên giữ rừng và các vị thần ở nơi này vẫn thường cúng dường khu đất, khu rừng ấy.

 Lại nữa, Kiều-thi-ca, nếu có pháp sư thực hành như vậy, người ấy được một khối phúc đức vô lượng; mọi lời người ấy nói ra đều được người khác truyền lại và tiếp nhận. Vì sao? Vì vị pháp sư ấy vâng làm theo lời Phật dạy, thuận theo pháp môn, không hề trái khác, trọn không làm dứt mất cửa nghĩa lý của pháp. Kiều-thi-ca, do nhân duyên ấy, người làm pháp sư đối với pháp này trước hết phải tự mình chuyên cần, rồi sau mới dạy người. Nếu tự mình không gắng sức thì ai tin người ấy? Kiều-thi-ca, vì lẽ ấy, vị pháp sư giảng nói nên khéo đi sâu vào pháp môn như thế: vì dùng trí sâu và phương tiện để mở bày kho tàng pháp; vì không buông lung nên được sức mạnh lớn; vì khéo biết phương tiện nên chắc chắn không phải chịu quả báo xấu; vì khởi lòng từ bi (thương yêu, ban vui và cứu khổ) mà nhiếp thọ (thu nhận, che chở) chúng sinh, thành tựu quả của tâm nghiệp (việc làm bằng ý nghĩ); vì biết đúng thời điểm thích hợp cho các chúng sinh; vì sẽ đạt đến chỗ chân thật bất động của trí khéo léo. Khi ấy vị pháp sư đã được như vậy rồi, cần biết sự khác nhau về căn lành, phương tiện, trí tuệ và hạnh tu của chúng sinh, sau đó mới nói pháp. Pháp sư nếu an trụ trong phương tiện ấy mà giảng nói kho tàng pháp, thì liền được một khối công đức lớn vô lượng, không gì sánh bằng; lại được một khối trí tuệ lớn vô lượng vô biên như thế; sẽ an trụ trong khối trí tuệ chân chính của sự bố thí lớn lao. Và vị pháp sư ấy đến được bờ bên kia của sự tinh tấn vô lượng (tức hoàn thành trọn vẹn sự tinh tấn), lại vì tất cả chúng sinh mà khiến họ cũng an trụ trong trí tuệ phương tiện, dùng lòng từ bi mà nhiếp thọ khắp mọi loài.

 Khi ấy, đức Thế Tôn nói kinh này xong, bấy giờ vị trời Tu-ba-đa cùng tôn giả A-nan, chư thiên, người đời, A-tu-la và tất cả đại chúng nghe lời Phật dạy, đều cung kính tiếp nhận (như đội lên đầu) và vâng làm theo.

 Kinh Đại Pháp Cự Đà-la-ni, quyển thứ hai mươi.

◄ Trước

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video