# Kinh Bát-chu tam-muội
Kinh Bát-chu tam-muội (kinh về phép định mà khi thành tựu thì thấy chư Phật hiện tại đều đứng trước mặt; "tam-muội" là trạng thái tâm định, tập trung hoàn toàn vào một đối tượng)
Đời Hậu Hán, Chi Lâu Ca Sấm dịch.
Kinh Bát-chu tam-muội, quyển thượng (còn có tên là Kinh định "Chư Phật hiện tại ở mười phương đều đứng trước mặt").
Đời Hậu Hán, vị Tam tạng (vị pháp sư thông suốt ba kho giáo pháp: Kinh, Luật, Luận) người nước Nguyệt Chi là Chi Lâu Ca Sấm dịch.
Phẩm thứ nhất: Hỏi việc
Phật ở thành La Duyệt Kỳ (tức thành Vương Xá, kinh đô nước Ma-kiệt-đà ở Ấn Độ xưa), tại nơi gọi là Ma-ha Hoàn Ca Liên (?) (tên một khu rừng, chỗ ở gần thành). Đại chúng tỳ-kheo tăng (tỳ-kheo: người nam xuất gia đã thọ đủ giới; tăng: đoàn thể người tu) gồm năm trăm người, đều đã chứng quả A-la-hán (bậc tu đã dứt sạch phiền não, không còn phải sinh tử), chỉ riêng A-nan (vị đệ tử hầu cận Phật) là chưa chứng.
Lúc ấy có vị Bồ-tát (người phát nguyện tu thành Phật để cứu độ mọi loài) tên là Bạt-đà-hòa, cùng với năm trăm vị Bồ-tát, đều giữ năm giới (năm điều răn của người tu tại gia: không giết hại, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không uống rượu). Vào giờ bô (khoảng ba đến năm giờ chiều) họ đến chỗ Phật, tiến lên cúi đầu, áp mặt sát chân Phật, rồi lui ra ngồi một bên. Lại cùng năm trăm vị sa-môn (người xuất gia tu đạo) đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật, rồi lui ra ngồi một bên.
Khi ấy Phật phóng ra uy thần (sức thần diệu oai đức của Phật). Các tỳ-kheo ở phương xa không ai là không đến. Ngay lúc ấy mười vạn tỳ-kheo cùng nhau kéo đến hội nơi chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi lui ra ngồi một bên. Phật lại phóng uy thần, tỳ-kheo-ni (người nữ xuất gia đã thọ đủ giới) Ma-ha Ba-hòa-đề (dì ruột và là mẹ nuôi của Phật) cùng ba vạn tỳ-kheo-ni nối nhau đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi lui ra ngồi một bên.
Phật lại phóng uy thần. Bồ-tát La Lân Na Kiệt từ nước lớn Xá Vệ Đọa Lê (?) đi ra. Bồ-tát Kiều Nhật Đâu từ nước lớn Chiêm Ba đi ra. Bồ-tát Na La Đạt từ nước lớn Ba La Tư đi ra. Bồ-tát Tu Thâm từ nước lớn Ca La Vệ (quê hương của Phật) đi ra. Bồ-tát Ma-ha Tu Tát Hòa cùng với ca-la-việt (người gia chủ giàu có, trưởng giả) A-nan Bân Để cùng từ nước lớn Xá Vệ đi ra. Bồ-tát Nhân Để Đạt từ nước lớn Câu Thiểm Di đi ra. Bồ-tát Hòa Luân Điều từ nước lớn Sa Kỳ đi ra. Mỗi vị Bồ-tát đều cùng hai vạn tám nghìn người đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi đều lui ra ngồi một bên.
Vua nước La Duyệt Kỳ là A Xà Thế cùng mười vạn người đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi lui ra ngồi một bên. Bốn vị Thiên vương (bốn vị vua trời giữ bốn phương), Thích Đề Hoàn Nhân (vua cõi trời Đao-lợi), Phạm Tam Bát (vị vua trời Phạm thiên), trời Ma Di Hoàn (?) (có lẽ là trời Đại Tự Tại), trời A Ca Nị Tra (cõi trời cao nhất trong cõi có hình sắc), mỗi vị đều cùng không biết bao nhiêu ức ức trăm nghìn thiên tử (con trời, người cõi trời) đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi lui ra đứng một bên.
Long vương (vua loài rồng) Nan Đầu Hòa Nan, Long vương Sa Kiệt, Long vương Ma Nan Tư, Long vương A Nậu Đạt, mỗi vị đều cùng không biết bao nhiêu ức ức trăm nghìn vạn long vương đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi lui ra đứng một bên. Vua A-tu-luân (tức A-tu-la, một loài thần hiếu chiến, hay đánh nhau với chư thiên) ở bốn phương, mỗi vị cùng không biết bao nhiêu ức ức trăm nghìn vạn dân A-tu-luân đến chỗ Phật, tiến lên làm lễ Phật rồi lui ra đứng một bên.
Lúc ấy các tỳ-kheo, tỳ-kheo-ni, ưu-bà-tắc (nam cư sĩ tại gia quy y Phật), ưu-bà-di (nữ cư sĩ tại gia quy y Phật), các chư thiên, các loài rồng, các dân A-tu-luân, các quỷ thần Duyệt-xoa (tức Dạ-xoa, loài quỷ thần mạnh mẽ, nhanh nhẹn), các quỷ thần Ca-lâu-la (loài chim thần cánh vàng), các quỷ thần Chân-đà-la (loài thần ca nhạc), các quỷ thần Ma-hầu-lặc (loài thần mình rắn lớn), cùng các loài người và chẳng phải người, nhiều vô số, không thể nào đếm được.
Bồ-tát Bạt-đà-hòa từ chỗ ngồi đứng dậy, sửa lại y phục, chắp tay quỳ thẳng, bạch Phật rằng: "Con muốn có điều xin hỏi. Hỏi là vì có duyên cớ. Nếu Đấng Thiên Trung Thiên (danh hiệu tôn xưng Phật: bậc trời trong các trời, cao quý nhất) chịu nghe lời con, con xin hỏi Phật." Phật bảo Bồ-tát Bạt-đà-hòa: "Có duyên cớ gì thì cứ hỏi, Phật sẽ vì ông mà nói."
Bồ-tát Bạt-đà-hòa hỏi Phật rằng: Bồ-tát nên tu tam-muội nào mà được trí tuệ như biển lớn, như núi Tu-di (ngọn núi cao lớn nhất ở giữa thế giới theo quan niệm Phật giáo); điều đã nghe thì không nghi ngờ; trọn không mất địa vị bậc dẫn đầu trong loài người; tự mình đi đến chỗ thành Phật, trọn không thoái lui; trọn không sinh vào nơi ngu tối; biết trước việc đã qua và việc sắp đến; chưa từng có lúc lìa Phật, dù ở trong mộng cũng không lìa Phật;
dung mạo đoan chính xinh đẹp, giữa đám đông nhan sắc không ai sánh bằng; từ nhỏ thường sinh trong nhà dòng họ tôn quý, cha mẹ, anh em, họ hàng, người quen không ai không kính yêu; tài cao học rộng, điều bàn luận, việc làm ra khác hẳn mọi người; tự giữ phép tắc, trong lòng thường biết hổ thẹn; trọn không tự cao, thường có lòng từ thương; trí và sự suy xét thông suốt, trong hàng người trí thì sáng suốt không ai bằng; uy thần không ai sánh, tinh tấn khó ai theo kịp;
vào được trong các kinh, vào sâu nhiều kinh, trong các kinh không điều gì không hiểu; an vui mà vào thiền (phép tĩnh lặng tâm để quán xét), vào định, vào không (thấy muôn vật không có tự tính cố định), vào vô tưởng (không bám vào hình tướng), không có chỗ dính mắc, đối với ba việc ấy không sợ hãi; thường vì người khác giảng kinh rồi theo đó mà che chở họ; muốn sinh vào chỗ nào thì tùy ý (?);
không khác gì sức công đức sẵn có từ gốc, sức của lòng tin; đi đến nhiều nơi, gân sức mạnh mẽ; có đủ sức ưa thích (điều lành) (?), có đủ sức của các căn lành; có sức sáng suốt về chỗ mình hướng tới, sức sáng suốt về điều mình nghĩ, sức sáng suốt về điều mình thấy, sức sáng suốt về điều mình tin, sức sáng suốt về điều mình nguyện;
được hỏi điều gì thì như biển lớn không lúc nào vơi cạn; như mặt trăng lúc tròn đầy chiếu khắp, không ai không cảm được ánh sáng; như mặt trời lúc mới mọc; như ngọn đuốc chiếu đến đâu không bị ngăn ngại; tâm không dính mắc như hư không, không có chỗ dừng; như mũi khoan kim cương không gì không xuyên qua; vững như núi Tu-di không thể lay động; như ngưỡng cửa nằm ngay ngắn vững chắc; tâm mềm như lông chim hộc, không chút thô cứng;
thân không ham muốn gì, ưa ở núi sông như thú hoang; thường tự giữ mình, không cùng người đời bận rộn việc đời; đối với sa-môn và người tu đạo thì dạy dỗ nhiều và đều che chở trông nom; nếu có người khinh nhờn quấy phá, trọn không có lòng giận dữ; tất cả các ma (những thế lực gây chướng ngại cho người tu) không thể lay động;
hiểu các kinh, vào các trí tuệ, học các pháp của Phật, không ai có thể làm thầy cho; uy lực và ý thánh không ai lay động được; hạnh vào sâu, thường theo chỗ không có gì để làm (?), thường mềm mỏng; đối với kinh thường có lòng thương xót; phụng sự chư Phật không biết chán; các thứ công đức mình thực hành đều đạt tới;
việc làm thường đến nơi đến chốn, điều tin thường chân chính, không ai làm rối được; việc làm thường trong sạch; gặp việc thì quyết đoán được, không gặp khó khăn; trong sạch nơi trí tuệ, mọi điều đều sáng tỏ; được hạnh mình ưa thích; dứt hết năm cái (năm thứ che lấp tâm: tham muốn, giận dữ, mê mờ buồn ngủ, xao động hối tiếc, nghi ngờ); trí tuệ hành đến đâu thì dần dần theo kịp cảnh giới thành Phật; trang nghiêm các cõi nước; trong giới thì trong sạch;
(vượt khỏi) tâm của A-la-hán và Bích-chi Phật (bậc tự mình giác ngộ nhờ quán lẽ nhân duyên, không có thầy, không giáo hóa rộng) (?); việc làm đều rốt ráo trọn vẹn; công đức làm ra thường đứng đầu, dạy dỗ dân chúng cũng vậy; trong hàng Bồ-tát thì dạy dỗ không chán; điều nên làm là độ thoát không cùng tận; tất cả các đạo khác không thể theo kịp;
chưa từng lìa Phật, chưa từng không thấy Phật (?); thường nhớ chư Phật như cha mẹ không khác; dần dần được uy thần của chư Phật; được hết các kinh; mắt sáng nhìn không bị ngăn ngại; chư Phật đều đứng trước mặt; ví như nhà ảo thuật tự tại hóa ra các thứ, không cần tính toán trước mà liền thành, cũng không từ đâu đến, cũng không đi về đâu, như vật hóa hiện ra;
nhớ việc quá khứ, vị lai, hiện tại như ở trong mộng; các thân phân ra đều đến khắp các cõi Phật (thế giới do một đức Phật giáo hóa); như mặt trời chiếu bóng xuống nước, đâu đâu cũng thấy; điều nghĩ đến đều được như tiếng vang đáp lại; cũng không đến cũng không đi; sống chết chỉ như phần bóng; điều tưởng điều biết đều như hư không; đối với các pháp không có tưởng;
không ai không quy ngưỡng; tất cả bình đẳng không khác; trong kinh thì biết hết; tâm không thể đo lường; đối với tất cả các cõi, tâm không dính mắc, không có chỗ để nhớ bám vào; ra khỏi các cõi Phật (?) mà không còn ngăn ngại; vào hết các cửa đà-lân-ni (tức đà-la-ni, "tổng trì": năng lực ghi nhớ, giữ gìn trọn vẹn giáo pháp không quên); trong các kinh nghe một biết muôn; kinh chư Phật nói đều thọ trì (nhận lấy và giữ gìn) được;
hầu hạ chư Phật mà được sức của chư Phật, được uy thần của Phật; dũng mãnh không gì là khó; bước đi như sư tử mạnh, không sợ hãi gì; ở các cõi nước, lời nói không đâu không được dùng theo (?); điều đã nghe chưa từng có lúc quên; lời bàn của tất cả chư Phật đều như nhau không khác; hiểu rõ hết kinh "bản vô" (giáo lý về chân như: bản tính vốn không của muôn pháp) mà không sợ; muốn có các kinh thì tự biết mà nói ra; như chư Phật, trọn không biết chán;
làm thầy của người đời, không ai không nương theo; hạnh ngay thẳng, không dối trá nịnh hót; chiếu sáng rực rỡ các cõi mà không dính vào ba cõi (ba tầng thế giới chúng sinh còn luân hồi: cõi dục, cõi sắc, cõi không có hình sắc); việc làm không bị ngăn ngại; giữa mọi hạng người không thiên lệch về bên nào; đối với pháp bổn tế (chỗ tận cùng chân thật của muôn pháp) cũng không còn mong cầu;
đem tát-vân-nhã (trí biết tất cả mọi sự của Phật) dạy người vào đạo Phật; chưa từng kinh hoàng, không có lúc nào sợ hãi; biết hết các kinh của Phật có bao nhiêu quyển, ở đâu; trong hội chúng không ai không được phúc; thấy Phật thì rất mực từ ái, vui mừng; học các kinh Phật thông suốt; giữa đại chúng không sợ hãi; giữa đại chúng không ai vượt hơn; danh tiếng vang rất xa;
phá các mối nghi nan, không gì không giải được; trong kinh rất được tôn quý; ngồi tự tại trên tòa sư tử (tòa ngồi thuyết pháp của Phật hay bậc thầy, ví như sư tử là chúa muôn thú) đúng như phép dạy của chư Phật; hiểu hết muôn loại tiếng nói của Phật; vào hết muôn ức âm thanh; yêu quý các kinh Phật, thường nhớ như kinh ở ngay bên cạnh; chưa từng lìa lòng từ của chư Phật; vui thích thực hành theo kinh Phật; thường theo Phật ra vào;
thường ở bên thiện tri thức (bạn lành, thầy tốt dẫn dắt mình tu đạo), không lúc nào chán; đối với các cõi Phật mười phương không dừng trụ ở chỗ nào; đều đạt được hạnh nguyện; độ thoát muôn dân mười phương; trí tuệ là của quý; đạt được hết kho kinh; thân như hư không, không có tưởng; dạy người cầu đạo Bồ-tát, khiến giống Phật không bị dứt;
hành đạo Bồ-tát mà chưa từng lìa Ma-ha-diễn (Đại thừa, "cỗ xe lớn": giáo pháp cứu độ khắp mọi loài); đạt được ma-ha tăng-na tăng-niết (mặc áo giáp lớn, tức phát đại thệ nguyện bền chắc như mặc giáp ra trận), là con đường cực kỳ rộng lớn; mau đạt được nhất thiết trí (trí biết hết thảy); chư Phật đều khen ngợi; gần đến địa vị mười lực của Phật (mười năng lực trí tuệ đặc biệt chỉ Phật mới có), tất cả điều nghĩ tưởng đều vào trong đó, tất cả điều tính toán đều hiểu rõ;
sự biến đổi của thế gian đều biết rõ; việc thành việc bại, cái sinh cái diệt đều biết rõ; vào biển báu kinh, mở kho bậc nhất mà đem bố thí hết; ở các cõi thực hành nguyện mà cũng không dừng trụ trong đó; biến hóa rất lớn như điều Phật ưa làm; tâm vừa một lần nghĩ thì Phật liền đứng trước mặt; đến đâu cũng không còn mong cầu; đến mà không có chỗ sinh ra;
thấy hết vô số cõi Phật mười phương, nghe kinh chư Phật nói, thấy hết chúng tỳ-kheo tăng của từng đức Phật. Khi ấy không dùng mắt của tiên đạo, của A-la-hán, của Bích-chi Phật mà nhìn; không phải chết ở chỗ này rồi sinh sang cõi Phật bên kia mới thấy, mà ngay ở chỗ này ngồi đây thấy hết chư Phật, nghe hết kinh chư Phật nói, đều nhận lấy được cả; ví như con nay ở trước Phật, thấy tận mặt Phật và các Bồ-tát. Như vậy là chưa từng lìa Phật, chưa từng không được nghe kinh.
Phật bảo Bồ-tát Bạt-đà-hòa: "Lành thay, lành thay! Điều ông hỏi sẽ độ thoát được nhiều, làm yên ổn được nhiều, cho dân chúng thế gian không thể đếm xiết; trên trời dưới đất đều được yên ổn. Nay ông hỏi Phật được như vậy là do đời trước, vào thời các đức Phật quá khứ, nhờ những điều đã nghe, những hạnh đã làm, những công đức đã tạo mà nên; nhờ đã cúng dường không biết bao nhiêu đức Phật mà nên; nhờ vui thích trong kinh mà nên; nhờ tu hành đạo, giữ giới cấm mà nên;
tự giữ pháp hạnh trong sạch, không phiền nhiễu nhơ đục; thường đi khất thực (xin ăn) để tự nuôi thân; thành tựu nhiều việc, hội họp các Bồ-tát lại mà dạy bảo các Bồ-tát. Vì thế mà có lòng từ bi rất lớn, đối với mọi người đều một lòng bình đẳng; tùy lúc muốn thấy Phật thì liền thấy Phật; điều nguyện cực kỳ rộng lớn, hạnh rất sâu xa; thường nhớ trí tuệ của Phật; giữ trọn kinh và giới; có đủ giống Phật, tâm thánh bền như kim cương; biết hết điều tâm dân chúng thế gian suy nghĩ; đều được ở trước chư Phật."
Phật bảo Bồ-tát Bạt-đà-hòa: "Công đức của ông đã không thể đếm xiết." Phật nói: "Có tam-muội gọi là 'Chư Phật hiện tại đều đứng trước mặt'. Ai tu tam-muội ấy thì những điều ông hỏi đều có thể đạt được." Bồ-tát Bạt-đà-hòa bạch Phật: "Xin Phật thương xót mà nói. Nay Phật nói ra thì sẽ độ thoát được nhiều, làm yên ổn được nhiều. Xin Phật vì các Bồ-tát mà bày ra ánh sáng lớn."
Phật bảo Bồ-tát Bạt-đà-hòa: "Có một pháp hành thường phải tập theo, thường phải giữ gìn, không chạy theo pháp khác nữa; đó là bậc nhất trong các công đức. Thế nào là pháp hành bậc nhất? Đó là tam-muội tên là 'Chư Phật hiện tại đều đứng trước mặt'."
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video