Thiên 10 — Địa thứ mười: Pháp Vân địa

 Pháp vân địa, thứ mười (Pháp vân địa: "Địa Mây Pháp" — tầng bậc tu thứ mười, cao nhất trong mười tầng bậc tu hành của Bồ-tát. Ở tầng này, Bồ-tát như một đám mây lớn, vừa đón nhận được trận mưa giáo pháp vô tận của chư Phật, vừa tuôn mưa giáo pháp ấy xuống khắp mọi nơi).

 Khi đã nói xong những việc làm cao tột của các vị đại Bồ-tát (Bồ-tát: người tu theo đạo Phật, phát nguyện cầu thành Phật để cứu độ hết thảy chúng sinh),

 thì vô số na-do-tha (na-do-tha: một đơn vị đếm cực lớn của Ấn Độ xưa, thường hiểu là nghìn ức hoặc trăm nghìn ức) chư thiên ở cõi Thủ-đà-hội (tức cõi trời Tịnh Cư, nơi sinh về của các bậc thánh đã chứng quả Bất hoàn — tức không còn trở lại cõi có dục vọng nữa; thuộc các tầng trời cao của sắc giới)

 ở trên hư không, lòng ai nấy đều vô cùng vui mừng,

 đều đem lòng cung kính, dùng đủ thứ lễ vật quý đẹp cúng dường Phật (cúng dường: dâng lễ vật để tỏ lòng tôn kính và tạo phước).

 Có na-do-tha vị Bồ-tát vui mừng không sao kể xiết,

 đốt các thứ hương kỳ diệu, khiến diệt trừ mọi phiền não (phiền não: những trạng thái tâm ô nhiễm như tham lam, giận dữ, si mê, làm tâm bức bối, khổ sở).

 Vua cõi trời Tha Hóa Tự Tại (cõi trời cao nhất trong sáu tầng trời của cõi dục; chư thiên ở đó được tự do hưởng những thú vui do người khác biến hóa ra) cùng đông đảo chư thiên

 đứng giữa hư không, lòng đều vô cùng vui mừng,

 đều đem lòng cung kính, bày đủ mọi thứ lễ cúng dường.

 Mỗi vị rải các tấm áo quý, xoay tròn từ trên không rơi xuống.

 Vô lượng ức thiên nữ, các căn (các giác quan như mắt, tai, mũi, lưỡi, thân) đều hân hoan vui sướng,

 ở trên hư không đem lòng kính cẩn cúng dường Phật.

 Họ cùng tấu lên vô lượng ức na-do-tha khúc nhạc;

 từ trong mọi nhạc cụ, đồ vật đều phát ra những âm thanh như sau:

 "Phật ngồi ở chỗ này mà có mặt khắp cùng tất cả mọi nơi;

 trong các cõi nước khắp mười phương (tám hướng cùng phương trên và phương dưới, tức khắp mọi nơi) cũng đều có Phật hiện ra,

 thân được trang nghiêm bằng vô lượng ức tướng tốt vẻ đẹp đủ loại,

 xinh đẹp không gì sánh được, tràn khắp thế giới.

 Từ một lỗ chân lông phát ra vô lượng ánh sáng,

 diệt trừ hết thảy lửa phiền não của thế gian.

 Số vi trần (những hạt bụi cực nhỏ) trong mười phương không thể đếm lường được,

 ánh sáng từ một lỗ chân lông cũng không thể nào cùng tận.

 Ở mỗi nơi đều thấy có thân Phật, với ba mươi hai tướng (ba mươi hai đặc điểm hình tướng tốt đẹp nổi bật trên thân Phật)

 và tám mươi vẻ đẹp (tám mươi nét đẹp phụ tinh tế hơn) trang nghiêm, đang chuyển bánh xe vô thượng (tức giảng giáo pháp cao tột không gì hơn).

 Có nơi thấy Phật bằng đủ mọi cách vì đại chúng mà nói pháp;

 có nơi thấy Phật ở cõi trời Đâu-suất (một tầng trời thuộc cõi dục, nơi vị Bồ-tát sắp thành Phật ở trước khi giáng sinh xuống cõi người) giáo hóa chư thiên;

 có nơi thấy Phật từ cõi Đâu-suất giáng xuống, vào nằm trong thai mẹ;

 có nơi thấy lúc Phật mới sinh, có nơi thấy Phật nửa đêm rời nhà đi tu;

 có nơi thấy Phật ngồi nơi đạo tràng (chỗ Phật ngồi tu dưới cội cây bồ-đề và thành đạo tại đó) mà thành tựu đạo vô thượng;

 có nơi thấy Phật chuyển pháp luân (giảng giáo pháp; ví giáo pháp như bánh xe lăn đi khắp nơi, nghiền nát mọi mê lầm), có nơi thấy Phật nhập Niết-bàn (sự tịch diệt hoàn toàn, chấm dứt hẳn vòng sinh tử khổ đau).

 Ở vô lượng cõi nước, Phật thị hiện (hiện thân ra cho chúng sinh thấy) bằng đủ mọi cách;

 vì muốn cứu độ chúng sinh nên đều có những việc như thế.

 Ví như nhà ảo thuật khéo léo, giỏi các phép ảo thuật,

 bày ra cho mọi người xem đủ thứ thân hình khác lạ;

 cũng vậy, trong trí tuệ của Phật, khéo léo thị hiện,

 biến hóa ra mọi thân hình, khắp cùng các thế gian.

 Như các pháp (mọi sự vật, hiện tượng) vốn trống không và vắng lặng, xưa nay không có tự tánh và hình tướng riêng,

 giống như hư không — bậc Đại Sư (tức Phật) cũng như vậy.

 Ngài đã vào được tánh tướng vi diệu của đệ nhất nghĩa (chân lý tối cao, sự thật rốt ráo),

 thuận theo tánh tướng của pháp tánh (bản chất chân thật vốn có của mọi pháp) mà bày ra thần lực lớn lao của Phật.

 Cái tánh nơi chư Phật thực hành — hết thảy chúng sinh

 đều ở trong tánh ấy; tướng có thể gọi là tướng, đều cùng một tướng (?).

 Tất cả các pháp đều bình đẳng, cùng đi vào trong

 ý nghĩa tịch diệt (vắng lặng, dứt bặt mọi động loạn và mê lầm) bậc nhất, thảy đều không có tướng.

 Nếu muốn được trí tuệ của Phật, thì nên lìa bỏ mọi ý tưởng, suy niệm;

 thông suốt cả "có" lẫn "không", sẽ mau thành bậc Thiên Nhân Sư (thầy của trời và người — một danh hiệu của Phật)."

 Chúng chư thiên và các thiên nữ đều phát ra những thứ như thế —

 nghìn vạn loại âm thanh nhiệm mầu — rồi lặng yên chiêm ngưỡng Phật.

 Bồ-tát Giải Thoát Nguyệt (vị Bồ-tát thay mặt hội chúng đứng ra thưa hỏi trong kinh này) thấy hội chúng đều lặng yên,

 bèn thỉnh Bồ-tát Kim Cang Tạng (vị Bồ-tát đứng ra giảng giải về mười địa trong kinh này) rằng: "Thưa Phật tử (con Phật — tiếng gọi người tu theo đạo Phật) danh tiếng lớn lao,

 Bồ-tát từ địa thứ chín tiến lên địa thứ mười

 có những sức thần thông (năng lực siêu phàm) lớn lao nào, xin ngài nay nói sơ lược cho nghe."

 Bấy giờ Bồ-tát Kim Cang Tạng nói: "Này Phật tử, các vị Bồ-tát ma-ha-tát (đại Bồ-tát — bậc Bồ-tát đã tu lâu đời, có hạnh nguyện rộng lớn) với trí tuệ vô lượng như thế, khéo tu hành đạo Phật cho đến địa thứ chín: khéo tích tập các bạch pháp (những pháp lành trong sạch), tích tập vô lượng pháp trợ đạo (những pháp tu hỗ trợ cho việc thành đạo), được công đức (phước lành và đức hạnh do tu tập mà có) cùng trí tuệ lớn hộ trì, thực hành rộng rãi lòng đại bi (lòng thương xót lớn, muốn cứu khổ cho hết thảy chúng sinh), hiểu sâu và phân biệt được những sai khác về tánh của thế gian, đi sâu vào những chốn khó khăn hiểm nạn của chúng sinh, đến được chỗ hành trì của các Như Lai (danh hiệu của Phật, nghĩa là bậc đến từ chân như — chân lý như thật), nhớ nghĩ thuận theo chỗ hành trì tịch diệt của Như Lai, hướng tới các lực (mười trí lực chỉ Phật mới có), vô sở úy (bốn điều không sợ hãi của Phật khi thuyết pháp giữa đại chúng), pháp bất cộng (mười tám phẩm chất riêng của Phật, không chung với Thanh văn hay Bồ-tát) của chư Phật, giữ vững không rời bỏ, đạt đến địa vị nhất thiết trí (trí tuệ biết hết thảy mọi sự — trí tuệ của Phật).

 Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát thực hành theo trí tuệ như thế, đến gần địa vị Phật, thì có được tam-muội Ly Cấu của Bồ-tát hiện ra trước mặt (tam-muội: trạng thái định, tâm tập trung hoàn toàn vào một đối tượng mà không tán loạn; Ly Cấu: lìa mọi nhơ bẩn). Lại vào tam-muội Sai Khác Của Pháp Tánh, tam-muội Trang Nghiêm Đạo Tràng, tam-muội Mưa Hoa Sáng Khắp Thế Gian, tam-muội Kho Tàng Biển Cả, tam-muội Hải Ấn (như mặt biển lặng in bóng mọi vật), tam-muội Rộng Như Hư Không, tam-muội Quán Xét Chọn Lựa Tánh Của Mọi Pháp, tam-muội Thuận Theo Tâm Hành Của Mọi Chúng Sinh, tam-muội Chọn Lựa Đúng Như Thật Mọi Pháp, tam-muội Được Trí Tin Của Như Lai — trăm vạn a-tăng-kỳ (a-tăng-kỳ: con số nhiều đến mức không thể đếm được) tam-muội như thế đều hiện ra trước mặt. Bồ-tát này vào hết các tam-muội ấy, khéo biết những sai khác về công dụng trong đó. Tam-muội sau cùng tên là Ích Nhất Thiết Trí Vị (làm tăng ích địa vị nhất thiết trí).

 Khi tam-muội ấy hiện ra trước mặt, thì xuất hiện một đóa hoa sen chúa bằng báu lớn, chu vi bằng trăm vạn cõi tam thiên đại thiên thế giới (một cõi gồm một tỷ thế giới nhỏ, mỗi thế giới nhỏ có một mặt trời, một mặt trăng, một núi Tu-di và bốn châu lục; là đơn vị vũ trụ rất lớn trong quan niệm Phật giáo). Mọi thứ báu xen lẫn nhau trang hoàng, vượt hơn tất cả những gì thế gian có; hoa ấy do căn lành xuất thế gian (căn lành: gốc rễ của việc lành; xuất thế gian: vượt ra ngoài thế gian) sinh ra, do trí tuệ thấy các pháp như huyễn, tánh vốn trống không mà thành; ánh sáng của nó chiếu được khắp mọi thế giới. Hoa lấy lưu ly báu lớn (một loại đá quý màu xanh biếc) làm cọng, hơn tất cả những gì chư thiên có; lấy chiên-đàn chúa (gỗ đàn hương thượng hạng) quý không thể đo lường làm đài; lấy mã não báu lớn làm tua nhụy; lấy ánh vàng Diêm-phù-đàn (thứ vàng ròng quý nhất, ánh tía, tương truyền lấy từ dòng sông chảy dưới rừng cây Diêm-phù) làm cánh. Trong hoa có vô lượng ánh sáng, mọi thứ báu đẹp đều ở bên trong; lưới báu phủ bên trên; có số hoa sen nhiều bằng số vi trần của mười cõi tam thiên đại thiên thế giới làm quyến thuộc (đoàn tùy tùng vây quanh).

 Bấy giờ thân Bồ-tát xinh đẹp, tương xứng với tòa hoa. Bồ-tát này nhờ sức tam-muội Ích Nhất Thiết Trí Vị nên thân hiện ngồi trên tòa sen lớn. Tức thì trên các hoa sen quyến thuộc đều có Bồ-tát ngồi vây quanh ngài. Mỗi vị Bồ-tát ngồi trên hoa sen liền được trăm vạn tam-muội, đều một lòng cung kính ngước nhìn vị đại Bồ-tát.

 Khi Bồ-tát này lên tòa sen, hết thảy thế giới hiện có trong mười phương đều chấn động mạnh; mọi ác đạo (các cảnh giới khổ như địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh) đều tạm ngưng khổ; ánh sáng chiếu khắp thế giới mười phương; mọi thế giới đều trở nên trang nghiêm trong sạch; ai nấy đều được thấy nghe các đại hội của tất cả chư Phật. Vì sao vậy? Khi Bồ-tát này ngồi trên tòa sen lớn, tức thì dưới bàn chân phát ra trăm vạn a-tăng-kỳ ánh sáng, chiếu đến địa ngục A-tỳ (địa ngục nặng nhất, nơi chịu khổ liên tục không gián đoạn) cùng các địa ngục khác trong mười phương, diệt khổ não cho chúng sinh. Trên hai đầu gối phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu khắp mọi loài súc sinh trong mười phương, diệt trừ khổ não. Rốn phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu khắp mọi ngạ quỷ (quỷ đói, loài chịu khổ đói khát triền miên) trong mười phương, diệt trừ khổ não. Hai bên sườn trái phải phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu đến loài người trong mười phương, khiến được yên ổn vui sướng. Hai tay phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu đến cung điện của chư thiên và A-tu-la (loài thần có phước lớn nhưng hay ganh ghét, hiếu chiến) trong mười phương. Hai vai phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu đến hàng Thanh văn (người tu nghe lời Phật dạy mà giác ngộ, chủ yếu cầu giải thoát cho riêng mình) trong mười phương. Cổ phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu đến các vị Bích-chi Phật (người tự giác ngộ nhờ quán xét lẽ nhân duyên, không cần thầy dạy, và không đi giáo hóa rộng rãi) trong mười phương. Miệng phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu đến thân các Bồ-tát ở thế giới mười phương, cho đến những vị đang ở địa thứ chín. Bạch hào (sợi lông trắng xoáy giữa hai chân mày, một trong ba mươi hai tướng tốt của Phật) phóng ra bấy nhiêu ánh sáng, chiếu đến thân các Bồ-tát đã đạt địa vị thọ chức trong mười phương, khiến mọi cung điện của ma (các thế lực ngăn cản, phá hoại việc tu hành) đều bị che khuất không hiện. Trên đỉnh đầu phóng ra số ánh sáng nhiều bằng số vi trần của trăm vạn a-tăng-kỳ cõi tam thiên đại thiên thế giới, chiếu đến các đại hội của chư Phật mười phương, vây quanh thế giới mười vòng, dừng giữa hư không, kết thành lưới ánh sáng, cao lớn, sáng sạch, để cúng dường chư Phật.

 Sự cúng dường như thế, đem so thì những sự cúng dường mà Bồ-tát đã làm từ lúc mới phát tâm cho đến địa thứ chín không bằng một phần trăm, cho đến không bằng một phần trăm nghìn vạn ức, cho đến dù dùng số đếm hay ví dụ cũng không thể sánh được. Lưới ánh sáng lớn này vượt hơn mọi thứ đồ cúng dường trong thế giới mười phương: hoa, hương, hương bột, hương đốt, hương xoa, y phục, phướn lọng, chuỗi ngọc báu, ngọc báu ma-ni (một loại ngọc quý trong suốt, tương truyền có thể làm sinh ra mọi thứ theo ý muốn), vì nó sinh ra từ căn lành xuất thế gian. Trên mỗi đại hội của mỗi đức Phật đều mưa xuống các thứ báu, dáng như mây lớn. Nếu có chúng sinh nào hay biết được sự cúng dường như thế, thì nên biết rằng người ấy chắc chắn sẽ đạt đến đại đạo vô thượng. Các ánh sáng ấy mưa xuống sự cúng dường lớn xong, lại vây quanh đại hội của chư Phật mười vòng, rồi đi vào dưới chân chư Phật.

 Bấy giờ chư Phật và các đại Bồ-tát biết rằng ở thế giới nọ, có vị Bồ-tát ma-ha-tát tên là nọ đã thực hành đạo như thế, đến lúc thành tựu việc thọ chức (nhận chức vị — tức được chư Phật trao cho địa vị kế thừa Phật, như thái tử được phong ngôi). Này chư Phật tử, tức thì vô biên Bồ-tát trong mười phương, cho đến những vị ở địa thứ chín, đều đến vây quanh, bày lễ cúng dường lớn, một lòng cung kính chiêm ngưỡng lễ bái, và mỗi vị đều được một vạn tam-muội. Các vị Bồ-tát ma-ha-tát đã thọ chức, từ nơi ngực được trang nghiêm bằng dấu kim cang, phát ra một luồng sáng lớn tên là Phá Giặc Ma, có vô lượng trăm nghìn vạn ánh sáng làm quyến thuộc, chiếu khắp thế giới mười phương, bày ra vô lượng thần lực, rồi cũng đi vào ngực vị đại Bồ-tát này. Ánh sáng ấy tắt rồi, Bồ-tát này tức thì được sức thế lực lớn, thần thông và trí tuệ tăng lên trăm nghìn vạn lần.

 Này chư Phật tử, bấy giờ chư Phật từ tướng lông trắng giữa chân mày phát ra ánh sáng tên là Ích Nhất Thiết Trí Vị, có vô lượng vô biên ánh sáng làm quyến thuộc, chiếu khắp tất cả thế giới mười phương không sót chỗ nào, vây quanh mọi thế giới mười vòng, bày ra sức thần thông lớn của chư Phật, khuyến khích vô lượng vô biên trăm nghìn vạn ức Bồ-tát tiến lên. Tất cả thế giới mười phương chấn động theo sáu cách (sáu kiểu rung chuyển khác nhau của mặt đất, điềm lành báo hiệu việc lớn); mọi khổ não nơi các ác đạo đều được diệt trừ; mọi cung ma đều bị che khuất không hiện. Ánh sáng chỉ bày nơi thành đạo của tất cả chư Phật, chỉ bày những việc trang nghiêm của đại hội chư Phật — rộng lớn như pháp tánh, rốt ráo như hư không. Chiếu sáng mọi thế giới xong, ánh sáng tụ lại giữa hư không, đi vòng về bên phải (cách đi nhiễu quanh để tỏ lòng tôn kính), bày ra những việc trang nghiêm của thần thông lớn, rồi đi vào đỉnh đầu Bồ-tát này; còn các ánh sáng quyến thuộc thì đi vào đỉnh đầu các Bồ-tát ngồi trên những hoa sen quyến thuộc. Tức thì các Bồ-tát ấy mỗi vị đều được mười nghìn tam-muội trước kia chưa từng được. Ánh sáng đi vào đỉnh đầu Bồ-tát này: ánh sáng của một đức Phật như vậy thì ánh sáng của tất cả chư Phật cũng đều như vậy. Khi ánh sáng của tất cả chư Phật mười phương đi vào đỉnh đầu Bồ-tát này, thì gọi là được thọ chức, gọi là đã vào cảnh giới của chư Phật; vì đầy đủ mười lực của Phật (mười thứ trí lực chỉ riêng Phật mới có), nên được kể vào hàng Phật.

 Này chư Phật tử, ví như người con trưởng của Chuyển luân thánh vương (vị vua lý tưởng cai trị cả bốn châu thiên hạ bằng chánh pháp, có bánh xe báu tự lăn đi thu phục mọi nơi), do hoàng hậu chính sinh ra, có đủ tướng mạo của Chuyển luân vương. Chuyển luân thánh vương cho người con ngồi trên tòa vàng Diêm-phù-đàn đặt trên lưng voi trắng báu, lấy nước của bốn biển lớn, phía trên giăng màn lưới, trang hoàng đủ cách, có cờ phướn và nhạc, rồi cầm bình vàng (?) đựng nước thơm rưới lên đỉnh đầu người con; như thế gọi là quán đảnh (lễ rưới nước lên đỉnh đầu để tôn phong ngôi vị). Vị đại vương có đủ uy đức, vì thực hành mười thiện đạo (mười điều lành: không giết hại, không trộm cắp, không tà dâm, không nói dối, không nói đâm thọc, không nói lời ác độc, không nói lời thêu dệt, không tham lam, không giận dữ, không tà kiến) nên được gọi là Chuyển luân thánh vương. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: lúc thọ chức, chư Phật lấy nước trí tuệ rưới lên đỉnh đầu Bồ-tát này, gọi là Quán đảnh Pháp vương (vua của giáo pháp, được tôn phong bằng lễ quán đảnh); vì đầy đủ mười lực của Phật nên được kể vào hàng Phật. Này chư Phật tử, đó gọi là chức vị đại trí tuệ của các Bồ-tát ma-ha-tát. Vì chức vị này mà các Bồ-tát ma-ha-tát đã chịu vô lượng trăm nghìn ức vạn việc khổ hạnh khó làm. Bồ-tát này được chức vị ấy rồi thì trụ ở Pháp vân địa của Bồ-tát, vô lượng công đức và trí tuệ càng thêm tăng trưởng.

 Này chư Phật tử, Bồ-tát trụ ở Pháp vân địa này biết đúng như thật sự tập khởi (sự hợp lại và hình thành) của dục giới (cõi của những loài còn ham muốn dục lạc, gồm địa ngục, ngạ quỷ, súc sinh, người, A-tu-la và sáu tầng trời thấp), sự tập khởi của sắc giới (cõi của những loài đã lìa dục vọng nhưng còn thân hình vi tế, nơi những người tu thiền định sinh về), sự tập khởi của vô sắc giới (cõi chỉ còn tâm thức, không còn thân hình). Biết đúng như thật sự tập khởi của tánh thế gian, tánh chúng sinh, tánh thức (tâm thức nhận biết), tánh hữu vi (những gì do nhân duyên tạo tác nên, có sinh có diệt), tánh vô vi (những gì không do tạo tác, không sinh không diệt), tánh hư không, tánh pháp, tánh Niết-bàn, tánh các phiền não do tà kiến (cái thấy sai lệch). Biết đúng như thật pháp xuôi theo dòng sinh tử và pháp quay về dứt sạch (?) của các thế gian. Biết đúng như thật sự tích tập của đạo Thanh văn, của đạo Bích-chi Phật, của đạo Bồ-tát, của các lực, vô sở úy, pháp bất cộng của chư Phật; sự tích tập của sắc thân (thân xác hữu hình của Phật) và pháp thân (thân chân thật của Phật, tức chính chân lý, không có hình tướng); sự tích tập của nhất thiết trí; tích tập như thế mà thành Phật đạo, tích tập việc chuyển pháp luân, tích tập việc thị hiện diệt độ (nhập Niết-bàn). Nói tóm lại, biết đúng như thật và chỉ bày sự tích tập sai khác của hết thảy các pháp.

 Bồ-tát này dùng trí tuệ như thế, thuận theo hạnh bồ-đề (giác ngộ), càng lúc càng đi sâu vào đúng như thật: biết sự biến hóa của chúng sinh, sự biến hóa của nghiệp (những hành động tạo ra quả báo), sự biến hóa của phiền não, sự biến hóa của các kiến chấp, sự biến hóa của tánh thế gian, sự biến hóa của pháp tánh, sự biến hóa của Thanh văn, sự biến hóa của Bích-chi Phật, sự biến hóa của Bồ-tát, sự biến hóa của Như Lai, sự biến hóa của tất cả, sự biến hóa có phân biệt và không phân biệt — đều vào được đúng như thật. Bấy giờ Bồ-tát này biết đúng như thật sự gia trì (sức nâng đỡ, giữ gìn) của sức Phật; biết đúng như thật sự gia trì của pháp; biết đúng như thật sự gia trì của nghiệp, của phiền não, của thời gian, của nguyện, của đời trước, của hạnh, của kiếp số và tuổi thọ, của trí tuệ.

 Bồ-tát này trụ ở địa thứ mười, đối với trí vi tế về các việc làm của chư Phật, tức là: trí vi tế về sinh tử, trí vi tế về đời, trí vi tế về xuất gia, trí vi tế về thành đạo, trí vi tế về thần lực tự tại, trí vi tế về chuyển pháp luân, trí vi tế về giữ gìn thọ mạng, trí vi tế về thị hiện Niết-bàn, trí vi tế về việc giáo pháp được tồn tại lâu dài — những trí vi tế như thế đều biết đúng như thật. Lại những chỗ bí mật của chư Phật, tức là: bí mật của thân, bí mật của lời nói, bí mật của ý; bí mật về việc cân nhắc đúng thời hay không đúng thời; bí mật về việc thọ ký (lời Phật báo trước rằng một người trong tương lai sẽ thành Phật) cho Bồ-tát; bí mật về việc thu phục chúng sinh; bí mật về sự sai khác của các thừa (thừa: cỗ xe — chỉ các con đường tu hành đưa đến giải thoát); bí mật về sự sai khác của tám vạn bốn nghìn căn tánh; bí mật về việc nghiệp được tạo ra đúng như thật; bí mật về hạnh; bí mật về việc thành bồ-đề — những bí mật như thế đều biết đúng như thật.

 Bồ-tát này biết đúng như thật trí của chư Phật về việc đi vào các kiếp (kiếp: khoảng thời gian cực kỳ dài theo cách tính của Ấn Độ xưa), tức là: một kiếp bao gồm a-tăng-kỳ kiếp, a-tăng-kỳ kiếp bao gồm một kiếp; cái đếm được bao gồm cái không đếm được, cái không đếm được bao gồm cái đếm được; một niệm (khoảnh khắc ngắn nhất của tâm) bao gồm vô lượng đời, vô lượng đời bao gồm một niệm; kiếp bao gồm cái không phải kiếp, cái không phải kiếp bao gồm kiếp; kiếp có Phật bao gồm kiếp không có Phật, kiếp không có Phật bao gồm kiếp có Phật; kiếp quá khứ và vị lai bao gồm kiếp hiện tại, kiếp hiện tại bao gồm kiếp quá khứ và vị lai; kiếp vị lai và quá khứ bao gồm kiếp hiện tại, kiếp hiện tại bao gồm kiếp vị lai và quá khứ; kiếp dài bao gồm kiếp ngắn, kiếp ngắn bao gồm kiếp dài; các kiếp bao gồm trong ý tưởng (?).

 Bồ-tát này vào được đúng như thật: trí của chư Phật về việc đi vào đầu sợi lông (?), trí đi vào vi trần, trí về cõi nước, trí về thân và tâm, trí về thành đạo, trí về thân tâm và việc thành đạo của chúng sinh, trí về hạnh của chúng sinh, trí về thành đạo, trí về hạnh Phật đạo trùm khắp, trí thị hiện bằng hạnh thuận, trí thị hiện bằng hạnh nghịch, trí không thể nghĩ bàn — có điều thế gian biết được, có điều Thanh văn biết được, có điều Bích-chi Phật biết được, có điều Bồ-tát biết được, có điều không ai biết được mà chỉ Như Lai mới biết.

 Này chư Phật tử, trí của chư Phật rộng lớn, vô lượng vô biên; Bồ-tát trụ ở địa này thì có thể vào được trí tuệ như thế. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát này thực hành theo địa này, được giải thoát không thể nghĩ bàn của Bồ-tát (giải thoát: sự thoát khỏi mọi trói buộc; ở đây chỉ những năng lực tự tại không gì ngăn ngại), được giải thoát không ngăn ngại, giải thoát hạnh trong sạch, giải thoát soi sáng khắp mọi cửa, giải thoát kho tàng Như Lai, giải thoát thuận theo biện luận không ngăn ngại, giải thoát đi vào ba đời (quá khứ, hiện tại, vị lai), giải thoát kho tàng pháp tánh, giải thoát ánh sáng của giải thoát, giải thoát lìa mọi sai biệt. Này chư Phật tử, Bồ-tát này lấy mười giải thoát ấy làm đầu, vô lượng vô biên trăm nghìn vạn ức a-tăng-kỳ giải thoát như thế đều đạt được ở địa này. Được trăm nghìn vạn vô lượng a-tăng-kỳ tam-muội, trăm nghìn vạn vô lượng a-tăng-kỳ đà-la-ni (năng lực ghi nhớ và nắm giữ mọi giáo pháp không để quên mất), trăm nghìn vạn vô lượng a-tăng-kỳ thần thông, cũng đều như thế.

 Bồ-tát này thành tựu trí tuệ như thế, thuận theo bồ-đề, thành tựu vô lượng sức ghi nhớ, có thể trong khoảnh khắc một niệm đến chỗ vô lượng đức Phật trong mười phương, nhận vô lượng ánh sáng pháp, vô lượng mưa pháp, đều có thể tiếp nhận và giữ gìn. Ví như cơn mưa lớn do Long vương Sa-già-la (vua rồng cai quản biển lớn) trút xuống, trừ biển lớn ra thì không nơi nào khác chịu nổi. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy, vì nhận được mưa pháp lớn nên có thể vào chỗ bí mật của Như Lai. Mưa pháp lớn ấy, hết thảy chúng sinh, Thanh văn, Bích-chi Phật đều không thể nhận; Bồ-tát từ địa thứ nhất đến địa thứ chín cũng không thể nhận giữ; chỉ có Bồ-tát ma-ha-tát trụ ở Pháp vân địa này mới có thể nhận giữ được hết.

 Này chư Phật tử, ví như biển lớn: một vua rồng nổi mây lớn làm mưa, biển đều chịu nổi; hai vua rồng, ba, bốn, năm, mười, hai mươi, ba mươi, bốn mươi, năm mươi, hoặc trăm vua rồng, hoặc nghìn, hoặc vạn, hoặc ức, hoặc trăm ức, hoặc nghìn vạn ức na-do-tha vua rồng, cho đến vô lượng vô biên vua rồng lớn nổi mây làm mưa, cùng một lúc trút xuống, biển đều có thể chứa nhận. Vì sao vậy? Vì biển lớn là vật chứa vô lượng. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát trụ ở Pháp vân địa cũng vậy: ở chỗ một đức Phật có thể nhận mưa ánh sáng pháp lớn; ở chỗ hai đức Phật, ba, bốn, năm, mười, trăm, nghìn, vạn, ức, cho đến vô lượng vô biên, không thể kể, không thể nói, không có giới hạn, vượt hơn mọi con số — trong một niệm đều có thể chịu nhận mưa mây pháp lớn của chư Phật như thế. Vì vậy địa này gọi là Pháp vân địa.

 Hỏi rằng: "Thưa Phật tử, Bồ-tát này trong một niệm có thể chịu nhận được bao nhiêu mưa ánh sáng pháp lớn của Phật?" Đáp rằng: "Không thể dùng số đếm mà biết, chỉ có thể dùng ví dụ mà nói. Này chư Phật tử, ví như số vi trần trong không thể nói trăm nghìn vạn ức na-do-tha thế giới ở mười phương; chúng sinh trong bấy nhiêu thế giới nhiều như vi trần ấy, giả sử ai cũng được đà-la-ni nghe và nhớ giữ, làm thị giả (người hầu cận bên cạnh) của Phật, làm đại Thanh văn đa văn bậc nhất (nghe nhiều, nhớ nhiều nhất) — ví như dưới đức Phật Kim Cang Liên Hoa Thượng có vị tỳ-kheo (người xuất gia đã thọ giới đầy đủ) Đại Trạch là bậc đa văn bậc nhất. Một chúng sinh thành tựu được sức đa văn như thế, bấy nhiêu chúng sinh còn lại cũng đều như thế; pháp mà một người đã nhận thì người thứ hai không nhận trùng lại, cứ như thế tất cả đều khác nhau. Này chư Phật tử, ý các ông thế nào, sức đa văn mà tất cả chúng sinh ấy nhận giữ có nhiều không?" Đáp: "Vô lượng." — "Này chư Phật tử, nay tôi sẽ nói cho các ông biết: Bồ-tát trụ ở Pháp vân địa này, trong một niệm, một lúc, ở chỗ một đức Phật, có thể chịu nhận kho tàng pháp tánh của ba đời, gọi là mưa ánh sáng pháp lớn; sức đa văn của tất cả chúng sinh nói trên, so với điều này, không bằng một phần trăm, một phần nghìn, một phần vạn, một phần nghìn vạn ức na-do-tha, cho đến số đếm và ví dụ cũng không thể sánh được. Như ở chỗ một đức Phật được nghe, thì đối với chư Phật nhiều bằng số vi trần của bấy nhiêu thế giới mười phương, Bồ-tát đều có thể chịu nhận mưa ánh sáng pháp lớn; lại còn vượt hơn số ấy vô lượng vô biên, trong một niệm, một lúc, đều có thể chịu nhận mưa ánh sáng pháp lớn. Vì vậy gọi là Pháp vân địa."

 Lại nữa, này Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát trụ ở đại Pháp vân địa này, tự do sức nguyện mà sinh lòng đại từ đại bi (lòng thương yêu lớn muốn ban vui và lòng xót thương lớn muốn cứu khổ cho chúng sinh), phát ra tiếng sấm pháp lớn: lấy thần thông, minh (trí sáng suốt) và vô sở úy làm ánh chớp; phát trí tuệ lớn làm gió mạnh; lấy phước đức và căn lành lớn làm mây dày; hiện đủ mọi màu sắc thân làm mây nhiều màu; lấy việc nói pháp, hàng phục ma làm tiếng sấm. Trong một niệm, một lúc, có thể trùm khắp các thế giới nhiều như vi trần nói trên, không sót chỗ nào, lại còn vượt hơn số ấy. Vì mưa xuống cơn mưa pháp cam lộ (cam lộ: sương ngọt của cõi trời, tương truyền uống vào được bất tử — ví với giáo pháp làm dứt khổ sinh tử) của các pháp lành, nên dập tắt bụi bặm và lửa phiền não do vô minh (sự mê muội không thấy rõ chân lý — gốc rễ của mọi khổ đau) khởi lên, tùy theo những điều tâm chúng sinh ưa thích. Vì vậy gọi là Pháp vân địa.

 Lại nữa, này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát trụ ở Pháp vân địa này, ở trong một thế giới, từ cõi trời Đâu-suất giáng xuống, cho đến thị hiện đại Niết-bàn — mọi Phật sự (việc làm của Phật nhằm giáo hóa, cứu độ chúng sinh), tùy theo chúng sinh cần độ, đều hiện thần lực. Hoặc ở hai, ba nghìn thế giới, cho đến số thế giới nhiều như vi trần nói trên, lại vượt hơn cả trăm nghìn vạn ức a-tăng-kỳ thế giới, từ cõi Đâu-suất giáng xuống, cho đến thị hiện đại Niết-bàn — mọi Phật sự, tùy theo chúng sinh cần độ, đều hiện thần lực. Bồ-tát này trụ ở địa này, trong trí tuệ được sức tự tại cao tột, khéo chọn lựa bằng trí tuệ lớn: hoặc biến cõi nước hẹp thành rộng, cõi rộng thành hẹp, hoặc biến cõi nhơ thành sạch; như thế, đối với mọi tánh của thế gian đều có thần lực.

 Bồ-tát này hoặc trong một hạt bụi đặt cả một cõi tam thiên đại thiên thế giới với núi Thiết Vi (dãy núi sắt bao quanh thế giới), sông ngòi, mà không chật hẹp; hoặc hai, ba, bốn, năm, mười, hai mươi, ba mươi, bốn mươi, năm mươi, hoặc trăm, nghìn, vạn ức, vô lượng, không thể nói không thể nói thế giới với mọi việc trang nghiêm, đều cho thấy đi vào trong một hạt bụi. Hoặc lấy những việc trang nghiêm của một thế giới bày ra ở không thể nói không thể nói thế giới. Hoặc đem chúng sinh của cho đến không thể nói không thể nói thế giới đặt vào trong một thế giới mà cũng không chật hẹp; hoặc đem chúng sinh của một thế giới đặt vào không thể nói không thể nói thế giới. Hoặc đem không thể nói không thể nói thế giới đặt lên một đầu sợi lông mà không làm phiền chúng sinh. Hoặc trong một sợi lông bày ra mọi việc trang nghiêm của sức thần thông của tất cả chư Phật. Hoặc trong một niệm hiện ra số thân nhiều bằng số vi trần của không thể nói không thể nói thế giới mười phương; trong mỗi thân bày ra bấy nhiêu vô lượng cánh tay, dùng những cánh tay ấy hết lòng cúng dường chư Phật mười phương: mỗi tay cầm số hoa sen nhiều như cát sông Hằng (con sông lớn ở Ấn Độ; cát sông Hằng dùng để ví với số nhiều không đếm xuể), gom lại rải lên chư Phật; hương xoa, các thứ hương, hương bột, y phục, phướn lọng, vật báu cũng như thế; mọi đồ trang nghiêm đều cầm trong tay cúng dường chư Phật. Mỗi thân đều như vậy. Lại mỗi thân hóa ra số đầu nhiều bằng bấy nhiêu vi trần, mỗi đầu có số lưỡi nhiều bằng bấy nhiêu vi trần, dùng thần lực ấy ca ngợi chư Phật. Những việc như thế, trong từng niệm từng niệm đều tràn khắp mười phương. Trong từng niệm, dùng sức thần thông, ở vô lượng thế giới thị hiện thành Phật đạo, chuyển pháp luân, cho đến nhập đại Bát-niết-bàn (Niết-bàn trọn vẹn, sự tịch diệt hoàn toàn của Phật). Trong ba đời, dùng sức thần thông thị hiện vô lượng thân. Ngay trong thân mình hiện ra vô lượng vô biên Phật cùng những việc trang nghiêm của cõi Phật; ngay trong thân mình bày ra việc thành lập và hủy hoại của mọi thế giới.

 Hoặc khiến mọi luồng gió đều thổi ra từ một lỗ chân lông mà không làm phiền chúng sinh. Hoặc muốn lấy vô lượng vô biên thế giới làm thành một biển nước, trong biển nước ấy làm ra một hoa sen lớn, hình sắc và ánh sáng chiếu khắp vô lượng vô biên thế giới, trong đó bày ra những việc trang nghiêm mầu nhiệm của sự thành bồ-đề, cho đến thị hiện đạt được nhất thiết chủng trí (trí tuệ biết rõ hết thảy mọi sự đến từng chi tiết — trí tuệ trọn vẹn của Phật). Ánh sáng của một phương, ngọc báu ma-ni, ánh chớp, mặt trời, mặt trăng, ánh sáng các vì sao, cho đến mọi vật có ánh sáng trong thế giới mười phương, đều hiện ra trong thân mình. Thổi hơi ra từ miệng có thể làm tất cả vô lượng vô biên thế giới mười phương chấn động, mà không khiến chúng sinh có ý nghĩ kinh sợ. Bày ra cảnh thế giới mười phương bị kiếp nước tiêu diệt, kiếp gió, kiếp lửa tiêu diệt (những đại tai họa nước, lửa, gió hủy hoại thế giới vào cuối một chu kỳ vũ trụ), mà thân chúng sinh vẫn được trang nghiêm theo ý muốn. Hoặc muốn ở thân mình hiện làm thân Như Lai, lấy thân Như Lai làm thân mình; lấy thân Như Lai làm cõi Phật của mình, lấy cõi Phật của mình làm thân Như Lai. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát ở Pháp vân địa của Bồ-tát này có thần biến như thế, lại còn vô lượng thần lực tự tại khác, thị hiện kỳ lạ.

 Bấy giờ trong hội có các Bồ-tát, trời, rồng, dạ-xoa (loài quỷ thần mạnh mẽ, nhanh nhẹn, có loài làm hộ pháp), càn-thát-bà (thần âm nhạc của cõi trời, sống bằng hương thơm), a-tu-la, ca-lâu-la (chim thần cánh vàng, ăn thịt rồng), khẩn-na-la (thần ca hát của cõi trời, hình người, đầu có sừng), ma-hầu-la-già (thần rắn lớn), Thích-đề-hoàn-nhân (tức trời Đế Thích, vua cõi trời Đao-lợi), Phạm thiên vương (vua cõi trời Phạm thiên thuộc sắc giới), Tứ thiên vương (bốn vị vua trời hộ trì bốn phương), các thiên tử cõi trời Tự Tại, chư thiên Tịnh Cư (các bậc thánh ở cõi trời Tịnh Cư) v.v., mỗi vị đều nghĩ rằng: "Nếu sức thần thông, sức trí tuệ của Bồ-tát đã vô lượng vô biên như thế, thì Phật lại còn thế nào nữa?" Bấy giờ Bồ-tát ma-ha-tát Giải Thoát Nguyệt biết điều đại chúng đang nghĩ trong lòng, liền hỏi Bồ-tát Kim Cang Tạng rằng: "Thưa Phật tử, nay đại chúng đều có điều nghi; nghe sức thần thông trí tuệ lớn lao của Bồ-tát này, họ đã rơi vào lưới nghi ngờ. Nay ngài nên dứt mọi nghi ngờ, bày ra những việc trang nghiêm mầu nhiệm của thần thông Bồ-tát."

 Tức thì Bồ-tát Kim Cang Tạng nhập tam-muội Thể Tánh Của Tất Cả Cõi Phật. Bấy giờ đại chúng — trời, rồng, dạ-xoa, càn-thát-bà, a-tu-la, ca-lâu-la, khẩn-na-la, ma-hầu-la-già, Thích-đề-hoàn-nhân, Phạm thiên vương, Hộ thế thiên vương (các vua trời giữ gìn thế gian, tức Tứ thiên vương), các thiên tử cõi trời Tự Tại, chư thiên Tịnh Cư v.v. — đều tự thấy biết mình đã vào trong thân Bồ-tát Kim Cang Tạng. Trong thân ngài, họ thấy có mọi việc trang nghiêm của cõi tam thiên đại thiên thế giới, dù nói suốt một kiếp cũng không hết. Trong đó thấy cây đạo tràng của Phật (cây bồ-đề nơi Phật ngồi thành đạo): thân cây chu vi bằng mười vạn cõi tam thiên đại thiên thế giới, cao bằng trăm vạn cõi tam thiên đại thiên thế giới, tán cây che phủ ba nghìn ức cõi tam thiên đại thiên thế giới. Tương xứng với chiều cao rộng của cây có một tòa sư tử (tòa ngồi của Phật; ví Phật như sư tử chúa giữa muôn loài), trên tòa có Phật hiệu là Nhất Thiết Trí Vương Như Lai. Tất cả đại chúng đều thấy Phật ngồi trên tòa; những đồ cúng dường trang nghiêm cao đẹp trong đó, nói suốt một kiếp cũng không hết. Bồ-tát Kim Cang Tạng thị hiện thần lực lớn như thế xong, lại cho đại chúng trở về chỗ cũ của mình. Bấy giờ toàn thể hội chúng khởi lên ý nghĩ thật hiếm có, lặng im một lòng chiêm ngưỡng Bồ-tát Kim Cang Tạng.

 Bấy giờ Bồ-tát Giải Thoát Nguyệt hỏi Bồ-tát Kim Cang Tạng rằng: "Thưa Phật tử, thật là hiếm có! Tam-muội này có thế lực lớn lao; tam-muội này tên là gì?" Đáp: "Tam-muội này tên là Thể Tánh Của Tất Cả Cõi Phật." Hỏi: "Thế lực của tam-muội này đến mức nào?" Đáp: "Thưa Phật tử, nếu Bồ-tát ma-ha-tát khéo tu thành tựu sức tam-muội này, thì có thể hiện trong thân mình số cõi tam thiên đại thiên thế giới nhiều bằng số vi trần của vô lượng thế giới nhiều như cát sông Hằng, lại còn vượt hơn số ấy. Thưa Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát ở Pháp vân địa này được những tam-muội của Bồ-tát như thế, vô lượng vô biên trăm nghìn vạn ức. Vì vậy, Bồ-tát này trụ ở địa này: thân và thân nghiệp (việc làm của thân) khó có thể đo biết; lời nói và khẩu nghiệp (việc làm của lời nói) khó có thể đo biết; ý và ý nghiệp (việc làm của tâm ý) khó có thể đo biết; thần lực tự tại khó có thể đo biết; sự quán xét pháp ba đời khó có thể đo biết; sự thực hành và nhập các tam-muội khó có thể đo biết; sức trí tuệ khó có thể đo biết; sự dạo chơi tự tại trong các giải thoát khó có thể đo biết; những việc do biến hóa làm ra, do thần lực làm ra, do thế lực làm ra, khó có thể đo biết. Nói tóm lại, cho đến việc nhấc chân đặt chân của ngài, thì ngay cả các Bồ-tát bậc vương tử nhỏ (?) trụ ở Diệu Thiện địa (địa thứ chín) cũng không thể đo biết.

 Này chư Phật tử, Pháp vân địa của Bồ-tát vô lượng như thế, nay đã nói sơ lược; nếu nói rộng thì vô lượng vô biên a-tăng-kỳ kiếp cũng không nói hết." Hỏi: "Thưa Phật tử, nếu sức hoạt động và sức thần thông của Bồ-tát đã như thế, thì sức hoạt động và sức thần thông của Phật lại thế nào?" Đáp: "Thưa Phật tử, ví như có người lấy hai, ba cục đất trong bốn châu thiên hạ (bốn châu lục lớn quanh núi Tu-di, tức toàn bộ thế giới loài người ở) rồi nói: 'Đất của vô biên thế giới có nhiều hơn chỗ này không?' Điều ngài hỏi, tôi cho là cũng như vậy. Trí tuệ vô lượng của Như Lai, sao lại muốn dùng trí tuệ của Bồ-tát mà đo lường? Này chư Phật tử, như người lấy chút ít đất trong bốn châu thiên hạ, phần còn lại thì cực nhiều; Pháp vân địa của các Bồ-tát, dù trải qua vô lượng kiếp cũng chỉ nói được chút ít thôi, huống chi là Như Lai địa (địa vị của Phật).

 Này chư Phật tử, nay tôi nói rõ để các ông biết, có Phật hiện tại làm chứng: giả sử ở mỗi phương, trong số cõi Phật nhiều bằng vi trần của vô lượng vô biên thế giới, đều có Bồ-tát địa thứ mười ở đầy khắp, dày đặc như ruộng lúa, ruộng gai, như lùm bụi rừng cây. Các Bồ-tát ấy có vô lượng vô biên nghiệp tu tập công đức, trí tuệ, thiền định của Bồ-tát, mà so với sức công đức trí tuệ của Như Lai thì không bằng một phần trăm, không bằng một phần trăm nghìn vạn ức, cho đến số đếm và ví dụ cũng không thể sánh được. Này chư Phật tử, Bồ-tát này thuận theo trí tuệ như thế, thuận theo thân, lời và ý của Như Lai, cũng không bỏ các tam-muội của Bồ-tát, mà siêng năng hết lòng cúng dường chư Phật. Trong mỗi kiếp, dùng mọi đồ cúng dường hiện ra rõ ràng (?) (bản Đan — tức bản Đại Tạng kinh khắc ở nước Khiết Đan — ghi là: vi diệu) cúng dường vô lượng vô biên chư Phật, và có thể nhận đủ thần lực của chư Phật, càng thêm sáng rỡ thù thắng. Bồ-tát này đối với những vấn nạn về pháp tánh, không ai thắng nổi, cho đến vô lượng vô biên trăm nghìn vạn ức kiếp cũng không thể làm cho ngài cạn lời.

 Thưa Phật tử, ví như người thợ vàng giỏi khéo luyện thứ vàng này làm đồ trang sức, nạm xen ngọc báu ma-ni vô thượng vào, đeo lên cổ Tự Tại thiên vương (vua trời Đại Tự Tại, tức Ma-hê-thủ-la, đứng đầu cõi sắc giới); các vị trời khác không ai làm lu mờ được, và mọi đồ trang sức của trời, người không thứ nào sánh kịp. Này chư Phật tử, Bồ-tát trụ ở địa thứ mười có trí tuệ, công đức, căn lành mà các Bồ-tát ma-ha-tát từ địa thứ nhất đến địa thứ chín không thể sánh kịp. Bồ-tát trụ ở địa này, vì được ánh sáng trí tuệ lớn nên có thể thuận theo nhất thiết trí; ánh sáng của các trí tuệ khác không thể phá hoại. Ví như, này Phật tử, ánh sáng của Đại Tự Tại thiên vương thì ánh sáng của chúng sinh ở mọi nơi sinh ra không thể sánh kịp, lại có thể khiến thân tâm chúng sinh mát mẻ. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy, trụ ở Pháp vân địa này có ánh sáng trí tuệ mà tất cả Thanh văn, Bích-chi Phật không sánh kịp, Bồ-tát ma-ha-tát từ địa thứ nhất đến địa thứ chín cũng không sánh kịp. Bồ-tát này trụ ở địa này có thể khiến vô lượng chúng sinh đứng vững trên con đường đến nhất thiết trí.

 Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát trụ ở địa này được chư Phật mười phương vì ngài mà nói trí tuệ, khiến thông đạt ba đời, biết đúng tánh tướng của pháp, dùng trí che trùm khắp thế gian, soi rõ tánh của mọi thế gian, dùng đại bi đại từ che chở khắp mọi chúng sinh, thấy biết đúng đắn khắp cùng mọi pháp. Nói tóm lại, chư Phật nói đầy đủ cho ngài để đến được con đường nhất thiết trí. Này Phật tử, đó gọi là địa thứ mười của Bồ-tát ma-ha-tát: Pháp vân địa của Bồ-tát. Bồ-tát ma-ha-tát trụ ở địa này phần nhiều làm Ma-hê-thủ-la thiên vương (tức Đại Tự Tại thiên vương nói trên), trí tuệ sáng suốt thông đạt, khéo giảng về Thanh văn, Bích-chi Phật và các ba-la-mật của Bồ-tát (ba-la-mật: các hạnh tu đưa người từ bờ mê sang bờ giác ngộ, như bố thí, giữ giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, trí tuệ). Đối với pháp tánh, có ai vấn nạn thì không ai có thể làm ngài cạn lý. Những việc lành ngài làm — hoặc bố thí, hoặc nói lời ái ngữ (lời dịu dàng thân ái), hoặc làm lợi ích, hoặc đồng sự (cùng làm việc chung với chúng sinh để dắt dẫn họ); bốn việc này gọi chung là bốn nhiếp pháp, tức bốn cách thu phục lòng người để dẫn vào đạo — đều không lìa niệm Phật, niệm Pháp, niệm bạn Bồ-tát, niệm hạnh Bồ-tát, niệm các ba-la-mật, niệm hạnh các địa; không lìa niệm mười lực, niệm vô sở úy, niệm pháp bất cộng, cho đến không lìa niệm đầy đủ nhất thiết chủng trí. Ngài thường nghĩ rằng: "Bao giờ ta sẽ ở giữa chúng sinh làm bậc đứng đầu, bậc thù thắng, bậc lớn, bậc mầu nhiệm, bậc trên, bậc không ai trên, bậc dẫn đường, bậc tướng soái, bậc thầy, bậc tôn quý, cho đến làm chỗ nương tựa cho tất cả chúng sinh?"

 Nếu muốn siêng năng tinh tấn (nỗ lực không ngừng) như thế, thì trong một niệm được số tam-muội nhiều bằng vi trần của vô lượng trăm nghìn vạn ức na-do-tha không thể nói không thể nói thế giới, cho đến thị hiện số Bồ-tát quyến thuộc nhiều bằng bấy nhiêu vi trần. Nếu dùng sức nguyện, thần thông tự tại, thì còn vượt hơn số ấy, ấy là: các hạnh, đồ cúng dường cao đẹp, lòng tin và sự hiểu, việc khởi nghiệp, hoặc thân, hoặc lời, hoặc ánh sáng, hoặc các căn, hoặc thần thông như ý (biến hóa theo ý muốn), hoặc âm thanh, hoặc phạm vi hoạt động, cho đến bao nhiêu trăm nghìn vạn ức kiếp cũng không thể kể xiết. Này chư Phật tử, đó gọi là các địa của Bồ-tát ma-ha-tát tuần tự thuận theo mà tiến tới nhất thiết chủng trí.

 Thưa Phật tử, ví như từ ao A-nậu-đạt (hồ thần ở phía bắc núi Tuyết, tương truyền là nguồn của bốn con sông lớn) chảy ra bốn con sông, làm đầy đủ bốn châu thiên hạ, càng chảy càng tăng không cùng tận, rồi đổ vào biển lớn. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: từ Bồ-tát tuôn ra dòng nước căn lành và đại nguyện, dùng bốn nhiếp pháp làm đầy đủ cho chúng sinh mà không cùng tận, càng thêm tăng trưởng cho đến nhất thiết chủng trí.

 Này chư Phật tử, mười địa của các Bồ-tát này nhân nơi trí Phật mà có sự sai khác; ví như nhân nơi đại địa mà có mười núi chúa lớn. Những gì là mười? Ấy là: núi chúa Tuyết (dãy Hy-mã-lạp-sơn), núi chúa Hương, núi chúa Kha-lê-la, núi chúa Tiên Thánh, núi chúa Do-càn-đà-la, núi chúa Mã Nhĩ (Tai Ngựa), núi chúa Ni-dân-đà-la, núi chúa Chước-ca-bà-la (dãy núi vòng ngoài bao quanh thế giới), núi chúa Chúng Tướng, núi chúa Tu-di (ngọn núi cao nhất ở trung tâm thế giới theo quan niệm Phật giáo).

 Thưa Phật tử, như núi chúa Tuyết, mọi thứ cây cỏ làm thuốc đều tụ ở trong đó, lấy mãi không hết. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: trụ ở Hoan Hỷ địa (địa thứ nhất — Địa Vui Mừng) của Bồ-tát, mọi kinh sách, nghề khéo, văn chương thơ tụng, chú thuật của thế gian đều tụ ở trong đó, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Hương, mọi thứ hương đều tụ ở trong đó, lấy không hết. Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: trụ ở Ly Cấu địa (địa thứ hai — Địa Lìa Nhơ) của Bồ-tát, việc giữ giới, hạnh đầu-đà (lối tu khổ hạnh, sống đạm bạc để dứt tham đắm, như mỗi ngày ăn một bữa, ở nơi vắng vẻ, chỉ có ba tấm y...), oai nghi (dáng vẻ, cử chỉ đúng phép tắc của người tu) và các pháp hỗ trợ đều tụ ở trong đó, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Kha-lê-la-già, toàn bằng báu tạo thành, tụ các thứ hoa đẹp, lấy không hết. Này chư Phật tử, Bồ-tát cũng vậy: trụ ở Minh địa (địa thứ ba — Địa Sáng Tỏ), tụ hết thảy thiền định (trạng thái tâm lắng sâu, chuyên chú), thần thông, giải thoát và các pháp môn tam-muội của thế gian, không hết được. Này chư Phật tử, như núi chúa Tiên Thánh, toàn bằng báu tạo thành, có nhiều bậc thánh nhân được năm thần thông (năm năng lực siêu phàm: thấy xa, nghe xa, biết tâm người khác, biết đời trước, đi lại biến hóa tự tại), không cùng tận. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: trụ ở Diệm địa (địa thứ tư — Địa Lửa Sáng) của Bồ-tát, tụ những nhân duyên khiến chúng sinh vào đạo và đủ mọi vấn nạn, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Do-càn-đà-la, toàn bằng báu tạo thành, tụ các đại thần dạ-xoa, các chúng dạ-xoa và la-sát (loài quỷ dữ ăn thịt người), không cùng tận. Này chư Phật tử, Bồ-tát cũng vậy: trụ ở Nan Thắng địa (địa thứ năm — Địa Khó Thắng) của Bồ-tát, tụ mọi thần thông tự tại như ý, nói không hết được. Này chư Phật tử, như núi chúa Mã Nhĩ, toàn bằng báu tạo thành, tụ các thứ quả ngon, lấy không hết. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: trụ ở Hiện Tiền địa (địa thứ sáu — Địa Hiện Ra Trước Mắt), tụ pháp nhân duyên sâu xa (giáo lý rằng mọi sự đều do nhân và duyên hợp lại mà sinh ra), nói về quả vị Thanh văn, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Ni-dân-đà-la, toàn bằng báu tạo thành, tụ hết thảy các long thần sức lớn, không cùng tận. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: trụ ở Viễn Hành địa (địa thứ bảy — Địa Đi Xa) của Bồ-tát, tụ đủ mọi trí tuệ phương tiện (cách khéo léo tùy hoàn cảnh để dẫn dắt chúng sinh), nói về đạo Bích-chi Phật, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Chước-ca-bà-la, toàn bằng báu tạo thành, tụ những bậc được tâm tự tại, không cùng tận. Này chư Phật tử, Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy: trụ ở Vô Động địa (địa thứ tám — Địa Không Lay Động), tụ mọi đạo tự tại của Bồ-tát, nói về tánh thế gian, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Chúng Tướng, toàn bằng báu tạo thành, tụ các a-tu-la có thần lực lớn, không cùng tận. Này chư Phật tử, Bồ-tát cũng vậy: trụ ở Diệu Thiện địa (địa thứ chín — Địa Khéo Léo Tốt Đẹp) của Bồ-tát, tụ trí chuyển hóa hạnh của chúng sinh, nói về tướng thế gian, không cùng tận. Này chư Phật tử, như núi chúa Tu-di, toàn bằng báu tạo thành, tụ các thiên thần, không cùng tận. Này chư Phật tử, Bồ-tát cũng vậy: trụ ở Pháp vân địa, tụ mười lực, bốn vô sở úy của Như Lai, nói các pháp của Phật, không cùng tận.

 Này chư Phật tử, mười núi báu này cùng ở trong biển lớn, nhân nơi nước biển lớn mà có tướng sai khác. Mười địa của các Bồ-tát ma-ha-tát cũng vậy, cùng ở trong trí Phật, nhân nơi nhất thiết trí mà có tướng sai khác. Này chư Phật tử, ví như biển lớn, do mười tướng nên được gọi là biển lớn, không gì phá hoại được. Những gì là mười? Một là sâu dần dần; hai là không chứa xác chết qua đêm; ba là nước sông khác chảy vào thì mất tên cũ; bốn là chỉ có một vị; năm là chứa nhiều của báu; sáu là cực sâu, khó vào; bảy là rộng lớn vô lượng; tám là có nhiều chúng sinh thân lớn nương ở; chín là không vượt quá giới hạn thường lệ; mười là nhận mọi cơn mưa lớn mà không tràn đầy. Này chư Phật tử, hạnh của các Bồ-tát cũng vậy, do mười nhân duyên nên được gọi là không gì phá hoại được. Những gì là mười? Ở Hoan Hỷ địa, dần dần sinh nguyện vững chắc. Ở Ly Cấu địa, không ở chung với kẻ phá giới. Ở Minh địa, bỏ những danh xưng giả tạm của thế gian. Ở Diệm địa, đối với Phật được lòng tin trong sạch, một lòng không hư hoại. Ở Nan Thắng địa, sinh ra vô lượng phương tiện và thần thông của thế gian, làm các việc của thế gian. Ở Hiện Tiền địa, quán xét pháp nhân duyên rất sâu. Ở Viễn Hành địa, dùng tâm rộng lớn khéo chọn lựa các pháp. Ở Vô Động địa, có thể khởi lên và thị hiện những việc trang nghiêm lớn. Ở Diệu Thiện địa, có thể được giải thoát sâu xa, thông đạt hạnh thế gian đúng như thật, không sai vượt. Ở Pháp vân địa, có thể nhận mưa ánh sáng pháp lớn của tất cả chư Phật.

 Này chư Phật tử, ví như viên ngọc báu ma-ni lớn có mười việc nên có thể ban cho chúng sinh mọi vật báu. Những gì là mười? Một là lấy ra từ biển lớn; hai là được thợ khéo mài giũa; ba là càng thêm tinh xảo; bốn là được trừ sạch cáu bẩn; năm là được luyện bằng lửa; sáu là được trang sức bằng các thứ báu; bảy là được xâu bằng dây báu; tám là được đặt trên cột cao bằng lưu ly; chín là ánh sáng chiếu ra bốn phía; mười là tùy theo ý vua mà mưa xuống các vật báu. Này chư Phật tử, ngọc báu tâm bồ-đề (tâm cầu giác ngộ để cứu độ chúng sinh) do Bồ-tát ma-ha-tát phát khởi cũng có mười việc. Những gì là mười? Một là lúc mới phát tâm thì bố thí, lìa lòng keo kiệt; hai là tu giữ giới và hạnh đầu-đà khổ hạnh; ba là dùng các thiền định, giải thoát, tam-muội khiến càng thêm tinh diệu; bốn là khiến đạo hạnh trong sạch; năm là được luyện bằng phương tiện và thần thông; sáu là được trang nghiêm bằng pháp nhân duyên sâu xa; bảy là được xâu suốt bằng đủ mọi trí tuệ phương tiện sâu xa; tám là được đặt trên cột tràng (cột cờ cao) thần thông tự tại; chín là quán xét hạnh của chúng sinh mà phóng ánh sáng trí tuệ đa văn; mười là được chư Phật trao chức vị trí tuệ. Lúc ấy, đối với mọi chúng sinh có thể làm Phật sự, được kể vào hàng tát-bà-nhã (trí tuệ biết hết thảy — tức nhất thiết trí của Phật).

 Này chư Phật tử, phẩm pháp môn (cửa vào giáo pháp) tích tập mọi công đức trí tuệ mà các Bồ-tát thực hành này, nếu không trồng sâu căn lành thì không được nghe." Hỏi: "Nếu được nghe thì người ấy được bao nhiêu phước?" Đáp: "Phước đức thu được do phát tâm cầu tát-bà-nhã, lớn ngang với trí tuệ và sức trí tuệ của chư Phật thế nào, thì phước đức của người được nghe pháp môn này cũng như thế. Vì sao vậy? Nếu không có tâm Bồ-tát thì dù nghe pháp môn này cũng không thể tin hiểu, nhận lãnh và giữ gìn, huống chi là đem thân tu tập để thành tựu việc này. Này chư Phật tử, vì vậy nên biết người ấy là người thuận theo nhất thiết chủng trí, nên mới được nghe, tin hiểu, nhận giữ và tu hành."

 Khi nói kinh này, nhờ thần lực của Phật, số thế giới nhiều bằng vi trần của mười ức cõi Phật trong mười phương chấn động theo sáu cách với mười tám tướng (sáu kiểu rung chuyển, mỗi kiểu có ba mức, thành mười tám tướng), lại chấn động theo đúng pháp. Chư thiên mưa hoa như mây rơi xuống; mưa các thứ hương, chuỗi ngọc, áo báu cõi trời, phướn lọng cõi trời, vật báu cõi trời, đồ trang sức thân cõi trời; mưa nhạc trời và lời ca tụng; rồi lại có tiếng lớn ca ngợi những điều thù thắng của mười địa. Như ở cung vua trời Tha Hóa Tự Tại trong bốn châu thiên hạ này, cũng vậy, khắp tất cả thế giới mười phương đều nói kinh Thập Địa (kinh về mười địa). Do thần lực của Phật, từ bên ngoài số thế giới nhiều bằng vi trần của mười ức cõi Phật trong mười phương, có số Bồ-tát nhiều bằng vi trần của mười ức cõi Phật đến, đầy khắp hư không mười phương, đều nói rằng: "Lành thay, lành thay, Kim Cang Tạng! Thưa Phật tử, ngài đã khéo nói tướng các địa mà các Bồ-tát ma-ha-tát trụ. Thưa Phật tử, chúng tôi cũng đều tên là Kim Cang Tạng, từ chỗ Phật Kim Cang Tràng ở thế giới Kim Cang Đức đến đây; những nơi đã đi qua đều có nói kinh này — chúng hội cũng như vậy, lời lẽ cũng như vậy, ý nghĩa cũng như vậy, không thêm không bớt. Thưa Phật tử, chúng tôi nhờ sức Phật mà đến đại chúng này để làm chứng cho việc ấy. Này chư Phật tử, như chúng tôi đến chúng hội này, cũng vậy, ở tất cả thế giới mười phương, tại điện ngọc ma-ni trong cung vua trời Tha Hóa Tự Tại phía trên bốn châu thiên hạ của mỗi loại thế giới (?), đều có số Bồ-tát nhiều bằng vi trần của mười ức cõi Phật đến làm chứng."

 Bấy giờ Bồ-tát Kim Cang Tạng quán sát mười phương, quán sát tất cả đại chúng, quán pháp tánh sâu xa, ca ngợi và giúp phát khởi tâm cầu tát-bà-nhã, chỉ cho chúng sinh thấy sức lớn của Bồ-tát; muốn làm trong sạch hạnh của các Bồ-tát, thu nhiếp mọi chúng sinh, thuận theo tát-bà-nhã, trừ mọi nhơ bẩn của thế gian, trao cho chúng sinh nhân duyên của nhất thiết chủng trí, bày ra những việc trang nghiêm mầu nhiệm của trí tuệ không thể nghĩ bàn, nói về tướng sai khác trong công đức của mọi Bồ-tát; vì muốn cho nghĩa này càng thêm thù thắng sáng tỏ để chỉ bày cho chúng sinh, ngài nương thần lực của Phật mà nói kệ (thơ tụng trong kinh) rằng:

 Hạnh mà các Bồ-tát thực hành, ưa thích sự vắng lặng hiền lành,

 tâm không dính mắc vào đâu, giống như hư không.

 Trừ sạch nhơ bẩn tham, giận, si, an trụ trong trí tuệ của đạo.

 Hạnh cao tột như thế, chúng tôi vui mừng mong được nghe.

 Các Bồ-tát như thế, trải qua vô lượng kiếp,

 hết lòng thường tu tập muôn ức thứ căn lành,

 cúng dường vô lượng Phật, Bích-chi Phật và A-la-hán (bậc đã dứt sạch phiền não, chứng quả cao nhất của hàng Thanh văn);

 vì lợi ích chúng sinh mà phát tâm bồ-đề.

 Siêng năng giữ giới hạnh, tu đầu-đà để trừ nhơ tội;

 tu nhẫn nhục lành càng thêm mầu nhiệm, lòng hổ thẹn (biết xấu hổ với mình và với người khi làm điều sai) cùng uy đức đều đầy đủ.

 Nhờ nhân duyên phước và tuệ, tâm cao vượt, sáng sạch,

 rất ưa thích trí tuệ Phật, giống như Phật mà phát tâm bồ-đề.

 Cúng dường tất cả chư Phật mười phương ba đời,

 các cõi nước nhiều như hư không, đều khiến trở nên trong sạch.

 Vì khéo thông đạt hết thảy các pháp đều bình đẳng,

 nên vì độ tất cả chúng sinh mà phát tâm bồ-đề.

 Các Bồ-tát như thế phát khởi tâm vô lượng này,

 đến Hoan Hỷ địa (địa thứ nhất — Địa Vui Mừng), dứt điều ác, ưa bố thí.

 Được sức bản nguyện (những lời nguyện phát ra từ ban đầu), lòng từ bi càng nhiều;

 thực hành sâu mười thiện đạo (mười điều lành), liền đến được Ly Cấu địa (địa thứ hai — Địa Lìa Nhơ).

 Giàu công đức giữ giới và nghe pháp, lòng từ thương xót thế gian,

 lìa hẳn mọi nhơ bẩn, tâm sâu thường trong sạch.

 Nhìn khắp thế gian bị lửa ba độc (tham lam, giận dữ, si mê) thiêu đốt hừng hực;

 bậc đại sĩ (bậc người lớn — chỉ Bồ-tát) như thế liền vào được địa Tam Minh (tức Minh địa, địa thứ ba — Địa Sáng Tỏ).

 Quán ba cõi (dục giới, sắc giới, vô sắc giới) đều trống không, vô thường lại như bệnh tật,

 như ung nhọt, như vết thương trúng tên, trăm thứ khổ luôn luôn như vậy.

 Thấy lỗi lầm của các pháp hữu vi (những gì do nhân duyên tạo thành, có sinh có diệt), tha thiết với công đức của Phật,

 được ngọn lửa sáng trí tuệ Phật, liền vào được Diệm địa (địa thứ tư — Địa Lửa Sáng).

 Thành tựu chánh niệm và trí tuệ, đạt đến trong trí tuệ của đạo;

 ở địa này cúng dường trăm nghìn đức Phật,

 thường hay suy nghĩ, nhớ đến vô lượng đức của chư Phật,

 liền vào được Nan Thắng địa (địa thứ năm — Địa Khó Thắng), nơi mà tất cả thế gian khó thắng nổi.

 Có thể dùng trí tuệ và phương tiện thị hiện bằng đủ mọi cách;

 mọi việc làm ra đều để làm lợi ích cho thế gian.

 Cúng dường chư Phật, làm việc lợi ích chúng sinh;

 pháp vô sinh (chân lý không sinh không diệt) hiện ra trước mắt, liền vào được Hiện Tiền địa (địa thứ sáu — Địa Hiện Ra Trước Mắt).

 Những hạnh của Bồ-tát, tất cả thế gian khó biết được;

 thường không có tâm chấp "ta", lìa "có" cũng lìa "không".

 Các pháp xưa nay vốn trống không, vắng lặng, chỉ do mười hai nhân duyên (mười hai khâu nối tiếp nhau tạo thành vòng sinh tử: vô minh, hành, thức, danh sắc, sáu nhập, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, già chết) mà vận hành;

 khéo hiểu rõ điều vi tế này, liền vào được Viễn Hành địa (địa thứ bảy — Địa Đi Xa).

 Trí tuệ và phương tiện thực hành đồng đều, đạt được tướng vắng lặng của pháp;

 bậc đại sĩ như thế, thật khó biết, khó theo kịp.

 Vì muốn khiến thế gian được sự vắng lặng hiền lành,

 lại khởi lên tu các hạnh, làm đủ mọi việc phước đức,

 đi vào khắp những chỗ tâm hành đủ loại của chúng sinh;

 như thế liền vào được Bất Động địa (địa thứ tám — Địa Không Lay Động), ngang bằng hư không.

 Các Bồ-tát trí lớn đều khéo thực hành đầy đủ

 đủ mọi nghiệp trí tuệ, được sức mười tự tại (mười năng lực tự tại: về thọ mạng, tâm, của cải, nghiệp, thọ sinh, nguyện, hiểu biết, thần thông, trí tuệ và giáo pháp).

 Có thể dùng vô lượng thân không bờ bến,

 hiện khắp các cõi mười phương mà nói pháp mầu.

 Khéo thông đạt tánh thế gian và tánh của mọi chúng sinh;

 với đại từ bi như thế, liền vào được Diệu Thiện địa (địa thứ chín — Địa Khéo Léo Tốt Đẹp).

 Với trí mầu nhiệm trong sạch bậc nhất, khéo quán xét các thế gian,

 xem xét kỹ càng (?) những chỗ sâu kín, quanh co, hiểm trở của phiền não và nghiệp.

 Vì độ những chúng sinh ấy mà được kho tàng pháp của chư Phật,

 khéo nói đệ nhất nghĩa (chân lý tối cao), hoàn toàn không sai lầm.

 Thực hành tuần tự như thế, đầy đủ mọi pháp lành,

 cho đến địa thứ chín, phước và tuệ đã tu tập được,

 muốn được sức của chư Phật, lợi ích sâu mầu bậc nhất,

 bèn ở nơi tất cả chư Phật được nhận chức vị trí tuệ.

 Trước được vô số định (trạng thái tâm định), hạnh trí tuệ cực kỳ rộng lớn;

 sau cùng được tam-muội thọ chức trí tuệ khó bị phá hoại.

 Nếu được tam-muội thọ chức trọn vẹn như thế,

 thì hoa sen lớn trang nghiêm bằng mọi thứ báu liền hiện ra.

 Bồ-tát tương xứng với hoa sen, hiện thân ngồi trên đó;

 các Bồ-tát trên những hoa khác đều cùng một lòng chiêm ngưỡng.

 Bấy giờ vị đại Bồ-tát từ thân phóng ra vô lượng

 trăm nghìn ức ánh sáng, diệt khổ cho các thế gian.

 Sau đó trên đỉnh đầu phát ra trăm nghìn ức ánh sáng,

 chiếu khắp các cõi mười phương và đại hội chúng của chư Phật; trên hư không hóa thành lưới ánh sáng.

 Cúng dường chư Phật xong, ánh sáng đi vào dưới chân chư Phật.

 Bấy giờ tất cả chư Phật cùng các đại Bồ-tát

 đều biết vị Bồ-tát ấy đã được nhận chức vị trí tuệ.

 Như thế, tất cả chư Phật đáp lại bằng ánh sáng giữa chân mày,

 tên là Nhất Thiết Chức (ánh sáng trao mọi chức vị), đi vào đỉnh đầu Bồ-tát này.

 Tất cả vô lượng chư Phật trao chức vị cho Bồ-tát này,

 giống như Chuyển luân vương (vị vua lý tưởng thống trị thiên hạ bằng chánh pháp) trao ngôi vị cho thái tử.

 Lúc ấy các cõi mười phương thảy đều chấn động mạnh,

 cho đến các khổ ở địa ngục A-tỳ (địa ngục khổ nhất) v.v. đều được dứt trừ.

 Bồ-tát vì nhất thiết trí mà được chức vị này;

 như thế gọi là đã đến Pháp vân địa vô thượng.

 Trụ ở trong địa này, trí tuệ không bờ bến,

 khéo biết mọi nhân duyên để độ tất cả thế gian.

 Đi vào các pháp có hình sắc và không hình sắc, vào dục giới, sắc giới, vô sắc giới;

 có thể biết tánh chúng sinh, tánh cõi nước, tánh của pháp.

 Lại có thể đi vào trong các pháp đếm được và không đếm được,

 cho đến có thể quán xét chọn lựa tánh vô lượng của hư không.

 Vào địa này thì có đủ mọi việc biến hóa của Bồ-tát,

 sức oai thần của chư Phật, những việc bí mật của trí tuệ vi tế.

 Lại có thể thông đạt hết thảy số kiếp;

 trong một đầu sợi lông mà quán thấy tánh thế gian.

 Tất cả chư Như Lai, ở địa vô thượng này,

 lúc mới sinh, lúc xuất gia, lúc thành đạo, chuyển pháp luân,

 thị hiện nhập Niết-bàn — đều thuận theo trí tuệ.

 Sự giải thoát mầu nhiệm, vắng lặng, đều đạt được ở địa này.

 Các đại sĩ ở địa này, vì sức ghi nhớ lớn,

 nên mưa pháp lớn của chư Phật đều có thể nhận giữ hết.

 Ví như nước biển lớn chứa được mưa của vua rồng,

 mưa pháp lớn của chư Phật, Bồ-tát nhận cũng như vậy.

 Giả sử ở chỗ một đức Phật, cùng một lúc nghe nhận pháp,

 chúng sinh nhiều bằng số vi trần của vô lượng cõi mười phương

 đều được tổng trì (năng lực ghi nhớ, giữ gìn mọi giáo pháp không quên), thành tựu Thanh văn thừa (con đường tu của hàng Thanh văn);

 cũng không bằng Bồ-tát này, dù dùng số đếm cũng không sánh kịp.

 Vì sức trí tuệ lớn và vì sinh ra sức đại nguyện,

 nên có thể trong một niệm tràn khắp vô lượng cõi nước,

 mưa nước pháp cam lộ, dập tắt lửa phiền não.

 Vì vậy chư Phật gọi địa này là Pháp vân (Mây Pháp).

 Đại sĩ trụ ở địa này, đồ dùng cúng dường chư Phật

 vượt hơn tất cả những gì chư thiên có, bày khắp thần lực lớn lao.

 Bày cho đại chúng thấy sức càng thù thắng, vượt quá con số ấy vô lượng;

 nếu có người muốn suy lường thì mê muội, không thể hiểu nổi.

 Bậc trí lớn trụ ở địa này, việc nhấc chân đặt chân,

 thì các Bồ-tát khác, cho đến địa thứ chín,

 đều không thể biết, huống chi các chúng sinh khác.

 Hàng Thanh văn ba đời cùng với Bích-chi Phật (cũng đều không biết) (?);

 với bậc trụ ở địa này, chư Phật chỉ bày mọi việc trí tuệ,

 lại giúp cho thông đạt trí tuệ không ngăn ngại về ba đời,

 cũng chỉ bày sự vắng lặng của pháp tánh, cũng chỉ bày đủ mọi biến hóa.

 Tất cả các thế giới, mọi loài chúng sinh có trong đó,

 mọi pháp chúng thực hành, những việc sâu kín vi diệu,

 tất cả công đức của Phật — đều tuần tự chỉ bày cho biết.

 Bồ-tát trụ ở địa này có thể dùng đồ cúng dường lớn

 cúng dường chư Phật mười phương, tràn khắp mọi phương.

 Tất cả các thế gian, mọi loài chúng sinh có trong đó,

 những đồ cúng dường khác của họ đều không thể sánh kịp.

 Bậc trí trụ ở địa này đều có thể phá tan hết thảy

 bóng tối mù mịt của vô minh, mở bày đạo Phật.

 Như ánh sáng của Tự Tại thiên vương dập tắt mọi nóng bức khổ não,

 ánh sáng trí tuệ của Phật tử dập tắt các khổ não cũng như vậy.

 Trụ ở địa này đều làm vua tự tại của ba cõi,

 thông đạt các trí tuệ, khéo dùng ba thừa (ba con đường tu: Thanh văn, Bích-chi Phật và Bồ-tát) mà giáo hóa.

 Có thể trong một niệm được vô lượng tam-muội,

 có thể thấy chư Phật mười phương, số lượng cũng nhiều như thế.

 Bồ-tát Kim Cang Tạng bảo các đại sĩ rằng:

 "Nay tôi đã giảng giải sơ lược hạnh mầu nhiệm của mười địa;

 nếu diễn nói rộng ra thì nghìn ức kiếp cũng không hết.

 Đó gọi là các địa trong sạch của các đại Bồ-tát.

 Vì để được trí tuệ Phật mà trụ ở trong địa này,

 an trụ không lay chuyển, giống như núi chúa lớn.

 Địa thứ nhất có đủ mọi kinh sách và các nghề khéo,

 giống như núi chúa Tuyết chứa nhóm các cây cỏ làm thuốc.

 Giữ giới và đa văn có ở trong địa thứ hai,

 giống như núi chúa Hương tụ hết thảy các thứ hương.

 Như núi Kha-lê-la chứa nhiều hoa báu,

 Minh địa tụ trí tuệ do nghe pháp, ví dụ cũng như thế.

 Diệm địa chứa nhóm nhiều báu đạo pháp không hư hoại,

 như trong núi Tiên Thánh, bậc hiền lặng không ít.

 Các thần thông ở địa thứ năm, không ai có thể theo kịp,

 như núi Do-càn-đà, thần dạ-xoa không ít.

 Địa thứ sáu khéo phân biệt các quả, không cùng tận,

 như núi Mã Nhĩ có các thứ quả nhiều không hạn lượng.

 Trí tuệ lớn ở địa thứ bảy, không ai có thể theo kịp,

 như núi Ni-dân-đà, các vua rồng không ít.

 Trụ ở địa thứ tám, trí tuệ tự tại vô lượng,

 như núi Chước-ca-la có nhiều bậc tâm tự tại.

 Địa thứ chín tâm trong sạch, nói pháp không ngăn ngại,

 như núi Chúng Tướng, a-tu-la không ít.

 Ở địa thứ mười, công đức của chư Phật không cùng tận,

 như núi chúa Tu-di có nhiều chúng thiên thần.

 Lại nữa, ở địa thứ nhất phát nguyện rộng lớn;

 địa thứ hai giữ các phẩm giới; địa thứ ba thực hành công đức;

 địa thứ tư chuyên nhất; địa thứ năm có các việc mầu nhiệm;

 địa thứ sáu có tướng rất sâu xa; địa thứ bảy có tâm rộng lớn;

 ở địa thứ tám có đủ mọi thần thông trang nghiêm;

 địa thứ chín suy nghĩ trí tuệ mầu nhiệm, có thể vượt hơn mọi thế gian;

 địa thứ mười có thể nhận giữ mưa pháp lớn của chư Phật.

 Biển lớn hạnh Bồ-tát khó lay chuyển, không thể cùng tận.

 Phát tâm ra khỏi thế gian, liền vào được địa thứ nhất;

 địa thứ hai giữ giới trong sạch; địa thứ ba tu các thiền định;

 địa thứ tư đạo hạnh trong sạch; địa thứ năm rèn luyện trí tuệ phương tiện;

 địa thứ sáu trang nghiêm bằng nhân duyên; địa thứ bảy có trí tuệ phương tiện sâu xa;

 địa thứ tám đến được cột tràng lưu ly; địa thứ chín đi khắp chúng sinh,

 ở mọi chốn hiểm nạn, ánh sáng trí tuệ chiếu khắp;

 địa thứ mười nhận chức vị trí tuệ, như được nhà vua chuẩn y.

 Tuần tự trở nên trong sạch như thế là ngọc báu mầu nhiệm tâm bồ-đề.

 Số vi trần có trong các thế giới mười phương

 còn có thể trong một niệm tính biết nhiều ít;

 còn có thể dùng một đầu sợi lông mà đo đếm hư không;

 nhưng công đức lớn của chư Phật thì vô lượng, không thể cùng tận."

 Khi nói kinh Thập Trụ này xong, Tự Tại thiên vương cùng chúng chư thiên, Bồ-tát Giải Thoát Nguyệt cùng các Bồ-tát, và tất cả thế gian đều vô cùng vui mừng, tin nhận và vâng theo thực hành.

 Kinh Thập Trụ (kinh "Mười Trụ" — tức mười địa, mười tầng bậc tu hành của Bồ-tát), quyển thứ tư.

◄ Trước

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video