Thiên 64 — Truyện số 64: Kinh Phật nói về vua ong mật

 (64) Kinh Phật nói về vua ong mật

 Tôi nghe như vầy. Một thời Phật ở vườn Cấp Cô Độc, rừng cây Kỳ-đà (Jetavana), nước Xá-vệ (Śrāvastī). Phật bảo các đệ tử: "Phải siêng năng tinh tấn, lắng nghe và tụng đọc, chớ để biếng nhác, bị ấm cái che lấp. Ta nhớ thuở quá khứ vô số kiếp trước, có Phật hiệu là Nhất Thiết Độ Vương Như Lai, Vô Sở Trước, Tối Chánh Giác. Bấy giờ Ngài vì vô số chư thiên và nhân dân mà thuyết kinh pháp.

 Khi ấy trong chúng có hai vị tỳ-kheo, một vị tên là Tinh Tấn Biện, một vị tên là Đức Lạc Chánh, cùng nghe kinh pháp. Tinh Tấn Biện nghe kinh thì vui mừng, ngay lúc ấy chứng được bậc a-duy-việt-trí, thần thông đầy đủ. Còn Đức Lạc Chánh thì ngủ gục không hay biết, riêng mình chẳng được gì.

 Bấy giờ Tinh Tấn Biện nói với Đức Lạc Chánh rằng: 'Phật thật khó gặp, trăm nghìn ức đời mới xuất hiện một lần. Nên nhân lúc này mà tinh tấn, làm gương cho mọi người, sao lại ngủ gục? Ngủ gục là tội của ấm cái. Hãy tự gắng sức, giữ tâm tỉnh thức.'

 Đức Lạc Chánh nghe lời dạy bảo ấy liền đi kinh hành. Giữa rừng cây Kỳ-đà vừa mới đi kinh hành lại đứng mà ngủ. Cứ thế rối loạn, không thể tự định tâm. Ông đến bên suối nước, ngồi muốn tư duy, lại ngồi mà ngủ.

 Bấy giờ Tinh Tấn Biện bèn dùng thiện quyền đến để độ ông, hóa làm vua ong mật, bay đến mắt ông như muốn đốt. Đức Lạc Chánh giật mình tỉnh dậy ngồi ngay, sợ con vua ong ấy, nhưng chốc lát lại ngủ. Vua ong mật bèn bay vào dưới nách, đốt vào ngực bụng ông. Đức Lạc Chánh kinh hãi, trong lòng sợ run, không dám ngủ nữa.

 Lúc ấy trong suối nước có hoa nhiều màu: ưu-đàm, câu-văn, đủ loại tươi sạch. Vua ong mật bay đậu trên hoa, ăn vị cam lộ. Đức Lạc Chánh ngồi ngay ngắn nhìn nó, sợ nó lại bay đến nên không dám ngủ nữa, suy nghĩ về vua ong, quán xét gốc ngọn của nó. Vua ong ăn vị ngọt, không ra khỏi hoa. Trong chốc lát, vua ong ngủ gục, rơi xuống bùn nhơ, thân mình lấm lem; xong rồi lại bay trở về đậu trên hoa. Bấy giờ Đức Lạc Chánh hướng về vua ong mật, nói bài kệ rằng:

 Kẻ ăn cam lộ này, thân được yên ổn rồi,

 Lẽ ra nên mang về, chia khắp cho vợ con.

 Sao lại rơi xuống bùn, tự làm nhơ thân mình?

 Như thế là chẳng khôn, làm hỏng vị cam lộ.

 Lại như hoa này đây, chẳng nên ở lâu trong,

 Mặt trời lặn hoa khép, muốn ra cũng chẳng được,

 Phải đợi ánh mặt trời, bấy giờ mới ra được.

 Đêm dài mỏi mệt tối, như thế rất khổ nhọc.

 Bấy giờ vua ong mật hướng về Đức Lạc Chánh, nói kệ đáp rằng:

 Phật ví như cam lộ, lắng nghe không biết đủ.

 Chẳng nên có biếng nhác, chẳng ích gì cho ai.

 Biển sinh tử ngũ đạo, ví như rơi bùn nhơ,

 Bị ái dục quấn bọc, vô trí là mê lầm nhất.

 Mặt trời mọc hoa nở, ví sắc thân của Phật;

 Mặt trời lặn hoa khép, là Thế Tôn bát-nê-viết.

 Gặp được đời Như Lai, nên kịp thời tinh tấn thọ nhận,

 Trừ bỏ ấm cái ngủ, chớ bảo Phật thường còn.

 Trí tuệ cốt yếu của pháp sâu, chẳng do nhân duyên sắc tướng.

 Những gì hiện ra nơi bậc trí, nên biết đó là thiện quyền.

 Điều thiện quyền độ cho, có ích, chẳng làm uổng.

 Mà hiện sự biến hóa này, cũng vì hết thảy chúng sinh.

 Bấy giờ Đức Lạc Chánh nghe lời ấy, liền đắc bất khởi pháp nhẫn — nhẫn chứng rằng các pháp vốn không sinh khởi, hiểu gốc của các pháp, đạt được đà-lân-ni, mới biết đó là phương tiện thiện quyền của Tinh Tấn Biện. Từ đó ông thường một mình kinh hành, không còn biếng nhác nữa, ngay lúc ấy cũng đắc bậc bất thoái chuyển.

 Phật bảo A-nan: "Tinh Tấn Biện thuở ấy chính là thân ta ngày nay. Đức Lạc Chánh chính là Di Lặc." Phật nói với A-nan: "Thuở ấy ta cùng Di Lặc nghe kinh pháp. Di Lặc khi ấy ngủ gục, riêng mình chẳng được gì. Giả sử thuở ấy ta không dùng thiện quyền để cứu độ, thì Di Lặc đến nay vẫn còn trong sinh tử, chưa được độ thoát. Người nghe pháp này phải thường tinh tấn, rộng khuyên hết thảy mọi người đều trừ bỏ cái che lấp của ngủ nghỉ, nên tạo gốc rễ của quang minh trí tuệ."

 Khi nói việc này, vô số người đều phát tâm cầu đạo vô thượng bình đẳng (?). Bồ-tát chí hăng hái thực hành độ vô cực tinh tấn là như vậy.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video