Sinh đủ tháng mà bị huyết vựng (choáng váng, hoa mắt, có khi ngất sau khi sinh, liên quan đến máu) do khí hư (khí trong người suy yếu), bài thứ sáu mươi ba
Người phụ nữ vừa sinh con xong, bỗng nhiên mắt mờ, hoa mắt, buồn nôn muốn ói, trong lòng hoảng hốt không tự chủ được, hoặc như hồn vía bay ra ngoài, mơ hồ như mây đang trôi trên trời. Người ta cho đó là bệnh ác huyết (máu bẩn, máu ứ đọng còn sót lại sau khi sinh) xông lên tim. Nào ai biết đó là do khí hư, sắp thoát (khí yếu đến mức sắp tan mất, không giữ được nữa) mà ra.
Bởi vì người mới sinh thì máu ắt đã dồn ra hết, huyết thất (nơi chứa huyết của người phụ nữ, tức tử cung) trống rỗng, chỉ còn lại chút khí mong manh. Nếu người ấy vốn dương khí (phần khí ấm nóng, có tác dụng sinh hóa và thúc đẩy hoạt động trong cơ thể) yếu, không sinh ra được máu, thì máu trong tim trước đó đã dùng để nuôi thai, đến khi thai ra thì máu trong tim cũng theo thai mà ra hết. Tim không có máu nuôi, chỗ dựa duy nhất chỉ là chút khí mong manh để giữ cho vững mà thôi. Nay khí lại yếu mà sắp thoát, thì tim — vốn là vua của cơ thể — không còn gì che chở. Chỗ máu tàn còn sót lại muốn chạy về cứu chủ, nhưng máu ấy không phải máu lành, không thể quy kinh (trở về chạy đúng trong đường kinh mạch của nó), khiến bên trong như cung đình rối loạn, mà thành chứng huyết vựng.
Cách chữa nhất định phải bổ mạnh cả khí lẫn huyết, tuyệt đối không được chỉ chữa riêng chứng choáng. Có người ngờ rằng: huyết vựng là do máu nóng xông lên, nay lại bổ thêm máu, chẳng phải càng giúp cho thế xông lên ấy sao? Họ không biết rằng: máu mới không sinh ra thì máu cũ không tan đi; bổ huyết để sinh máu mới, chính là làm cho máu lưu thông để đuổi máu cũ đi. Thế nhưng máu là vật có hình, khó mà sinh ra nhanh; khí là thứ vô hình, dễ phát ra mau chóng. Cho nên bổ khí để sinh huyết lại càng dễ hơn bổ huyết để sinh huyết. Dùng bài thuốc "Bổ khí giải vựng thang" (thang thuốc bổ khí, giải chứng choáng).
Bài thuốc gốc rất hiệu nghiệm, không được thêm bớt.
Nhân sâm (một lạng), sinh hoàng kỳ (hoàng kỳ để sống, không tẩm sao; một lạng), đương quy (một lạng, không rửa bằng rượu), hắc giới tuệ (bông kinh giới sao cho đen; ba tiền), khương thán (gừng sao cháy thành than; một tiền). (Lạng và tiền là đơn vị đo khối lượng thời xưa, một lạng bằng mười tiền.)
Sắc với nước mà uống: uống một thang thì hết choáng, hai thang thì lòng yên, ba thang thì máu sinh ra, bốn thang thì máu dồi dào, không còn choáng nữa. Đây quả là thuốc thần để giải chứng choáng.
Dùng nhân sâm, hoàng kỳ để bổ khí, khiến khí mạnh lên mà sinh ra máu; dùng đương quy để bổ huyết, khiến máu dồi dào mà nuôi khí. Khí và huyết đều dồi dào thì tim tự nhiên yên ổn. Dùng kinh giới sao thành than để dẫn máu quy kinh, dùng gừng sao thành than để làm tan máu ứ và dẫn dương khí. Máu ứ đi rồi thì máu lành trở về đúng chỗ, không cần giải choáng mà choáng tự hết. Trong một bài thuốc chỉ có năm vị, mà công hiệu lại kỳ diệu và lớn lao như thế, thật là thần diệu thay!
◄ Trước
Sau ►
Quay lại danh sách thiên · Giỏ video