Thiên 72 — Sau đẻ bị tay bà đỡ làm tổn thương, ra rỉ rả không dứt

 Sau khi sinh, bị tay làm tổn thương bào thai, nước tiểu rỉ rả không dứt — mục thứ bảy mươi hai

 Có người phụ nữ lúc sinh nở bị bà đỡ thò tay vào cửa mình, làm tổn thương bào thai (ở đây chỉ bọng đái, tức bàng quang, cái túi chứa nước tiểu nằm sát dạ con). Vì thế nước tiểu rỉ rả không dứt, muốn nhịn một lát cũng không được. Người ta bảo bọng đái đã rách thì không vá lại được nữa, nào ngờ không phải vậy. Da thịt bị rách còn có thể làm lành lại, lẽ nào chỗ rách trong bụng lại riêng không chữa được?

 Có người nói: chỗ rách ở ngoài thì có thể dùng thuốc chữa bên ngoài cho da non mọc lên; chỗ rách ở trong thì dù có cao thuốc thần hiệu cũng chẳng cứu vá được. Thế nhưng với chỗ rách ở bên trong, chữa bên ngoài tuy không có chỗ ra sức, nhưng sao dám chắc chữa từ bên trong lại không có hiệu quả? Thử nghĩ xem: mụn nhọt, vết thương có độc, khuyết lõm rất lớn, mà còn uống thuốc cho mọc da thịt được. Đây chỉ là đỡ đẻ không cẩn thận, tổn thương chút ít, lại không có chất độc ác hại gì, thì vá chỗ khuyết ấy có gì là khó? Dùng bài Hoàn bào ẩm (bài thuốc uống làm lành bọng đái).

 Về chứng rách bọng đái, các sách có nhiều đơn phương (bài thuốc dân gian ít vị), nhưng đều không hay bằng bài này.

 Nhân sâm (vị thuốc bổ khí mạnh) một lạng (lạng: đơn vị khối lượng cổ, khoảng 37 gam); Bạch truật (vị thuốc bổ tỳ vị, kiện tỳ) mười lạng (?), sao với đất; Phục linh (nấm mọc ở rễ thông, lợi tiểu, bổ tỳ) ba tiền (tiền: một phần mười lạng, khoảng 3,7 gam), bỏ vỏ; Hoàng kỳ sống (vị thuốc bổ khí, giúp lên da non) năm tiền; Đương quy (vị thuốc bổ huyết, tức bổ máu) một lạng, sao với rượu; Xuyên khung (vị thuốc làm máu lưu thông) năm tiền; Đào nhân (nhân hạt đào, làm tan máu ứ) mười hạt, ngâm nước, sao rồi tán nhỏ; Hồng hoa (hoa rum, làm máu lưu thông) một tiền; Ích mẫu thảo (cây ích mẫu, vị thuốc chuyên cho phụ nữ, điều hoà máu) ba tiền; bột Bạch cập (củ cây bạch cập, giúp cầm máu, liền vết thương) một tiền.

 Dùng một cái bọng đái lợn hoặc bọng đái dê, nấu lấy nước trước, rồi dùng nước ấy sắc thuốc, uống lúc bụng đói; uống mười thang (mỗi thang là thuốc của một ngày) thì khỏi hẳn. Bọng đái bị tổn thương thì lẽ ra nên dùng thuốc bổ bọng đái, cớ sao lại dùng thuốc bổ khí huyết (khí là sức hoạt động, sinh lực của cơ thể; huyết là máu cùng chất nuôi dưỡng)?

 Bởi vì lúc sinh nở vốn không được thò tay vào dò xét, thế mà bà đỡ lại thò tay dò bọng đái, đến nỗi làm tổn thương, thì chắc chắn đó là ca đẻ khó. Đẻ khó là do khí huyết hư yếu. Sau khi sinh, khí huyết lại hao tổn nặng, thế là đã hư lại càng hư. Vì hư mà bị tổn thương, rồi vì tổn thương mà lại càng hư hơn. Nếu không bổ khí và huyết thì chỗ rách của bọng đái làm sao chữa có hiệu quả được?

 Nay bổ mạnh khí huyết thì chẳng khác gì người đói được cho ăn, người khát được cho uống. Thế là tinh thần lớn mạnh, khí huyết được tạo lại, thì bọng đái có khó gì mà không vá lành được? Cho nên chỉ trong vòng mười ngày là thành công.

◄ Trước Sau ►

Quay lại danh sách thiên · Giỏ video